https://www.encyklopedia.dinozaury.com/api.php?action=feedcontributions&feedformat=atom&user=Taurovenator Encyklopedia Dinozaury.com - Wkład użytkownika [pl] 2026-05-04T15:08:46Z Wkład użytkownika MediaWiki 1.31.1 https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Phosphatotitan&diff=37951 Phosphatotitan 2026-04-24T12:10:38Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Phosphatotitan''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Phosphatotitan'' (fosfatotytan) <br /> |długość = ok. 10m &lt;ref name=&quot;Longrich/Molina-Larramendi&quot;&gt;Oszacowano na podstawie długości i masy oszacowanej dla ''Patagotitan mayorum w Molina-Pérez, R., &amp; Larramendi, A. (2020). &quot;Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs&quot;. Princeton University Press. &lt;/ref&gt; <br /> |wysokość = <br /> |masa = ok. 5,5 t &lt;ref name=&quot;Longrich/Molina-Larramendi&quot;&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Maroko]] - Churibka<br /> &lt;small&gt;(dolna część jednostki [[Couche III]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|68|67}}<br /> ok. 67[[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka =<br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Sauropodomorpha]]<br /> <br /> [[Sauropoda]]<br /> <br /> [[Macronaria]]<br /> <br /> [[Somphospondyli]]<br /> <br /> [[Titanosauria]]<br /> <br /> [[Colossosauria]]<br /> <br /> [[Argentinosauria]] (? = [[Longkosauria]])<br /> <br /> [[Lognkosauria]]<br /> <br /> [[Argentinosauridae]]<br /> <br /> |grafika = Phosphatotitan khouribgaensis.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Phosphatotitan_khouribgaensis.png]<br /> |PorównanieGrupa =<br /> |PorównanieDługość =<br /> |mapa =<br /> }}<br /> ==Wstęp== <br /> ''Phosphatotitan'' to rodzaj stosunkowo niewielkiego tytanozaura żyjącego na terenie dzisiejszego Maroka pod koniec [[Mezozoik]]u. Był jednym z ostatnich przedstawicieli zauropodów.<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa pochodzi z greki i oznacza &quot;fosforanowy olbrzym&quot;, co odnosi się do marokańskich bogatych złóż fosforanów, w pokładach których znaleziono szczątki tego tytanozaura. Epitet gatunkowy odnosi się do prowincji Churibka, na terenie której odkryto materiał kopalny licznych zwierząt z końca kredy, w tym należący do fosfatotytana.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (MHNM.KHG.888) to częściowy szkielet pozaczaszkowy, który tworzą kręgi grzbietowe i ogonowe, kość krzyżowa, fragmenty kości biodrowej, kość kulszowa oraz obie k. łonowe. Elementy szkieletu zostały odkryte stowarzyszone ze sobą w osadach stanowiska Sidi Chennane w dolnej części jednostki [[Chouche III]].<br /> <br /> ==Budowa i systematyka==<br /> Fosfatotytan był stosunkowo niewielkim tytanozaurem, o masie prawdopodobnie nieprzekraczającej 10% masy ''[[Patagotitan]]'' i długości ok. jednej trzeciej długości patagotytana. Od innych tytanozaurów odróżniał się szczegółami budowy kręgów grzbietowych, kości łonowych i kulszowych. Analiza filogenetyczna umieściła omawiany takson jako bliskiego krewnego nienazwanego tytanozaura z Sidi Daoui (nieco młodsza górna część Couche III) w obrębie nowo nazwanego [[klad]]u [[Argentinosauridae]], wraz z [[Argentinosaurus|argentynozaurem]] i wspomnianym wyżej patagotytanem. Obie formy z mastrychtu Maroka były zdecydowanie mniejsze od swych olbrzymich krewniaków z pierwszej połowy późnej kredy Argentyny. Autorzy opisu fosfatotytana podejrzewają, że stosunkowo małe rozmiary marokańskich argentynozaurydów mogą wynikać z odizolowania Maroka od większości Afryki w drugiej połowie późnej kredy, co uczyniłoby ten ląd wyspą, bądź wyspowym kontynentem lub z generalnym trendem późnokredowych tytanozaurów do zmniejszania swoich rozmiarów (liczne niewielkie formy z [[kampan]]u-[[mastrycht]]u Ameryki Półudniowej są tego dobrym przykładem).<br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Phosphatotitan''}}<br /> |{{Kpt|[[Longrich]], Pérez-Moreno, Díez Díaz, Pereda-Superbiola, Bardet }} i {{Kpt|Jalil}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | {{V|''P. khouribgaensis''}}<br /> |{{Kpt|[[Longrich]], Pérez-Moreno, Díez Díaz, Pereda-Superbiola, Bardet }} i {{Kpt|Jalil}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Longrich, N.R.; Pérez-Moreno, A.; Díez Díaz, V.; Pereda-Suberbiola, X.; Bardet, N.; Jalil, N.-E. (2026). &quot;A titanosaurian sauropod with South American affinities (Lognkosauria: Argentinosauridae) from the Late Maastrichtian of Morocco and evidence for dinosaur endemism in Africa&quot;. Diversity. 18 (5) 241. [[doi:10.3390/d18050241]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha]]<br /> [[Kategoria:Sauropoda]]<br /> [[Kategoria:Macronaria]]<br /> [[Kategoria:Somphospondyli]]<br /> [[Kategoria:Afryka]]<br /> [[Kategoria:Maroko]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Phosphatotitan&diff=37950 Phosphatotitan 2026-04-24T12:10:29Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Phosphatotitan''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Phosphatotitan'' (fosfatotytan) <br /> |długość = ok. 10m &lt;ref name=&quot;Longrich/Molina-Larramendi&quot;&gt;Oszacowano na podstawie długości i masy oszacowanej dla ''Patagotitan mayorum w Molina-Pérez, R., &amp; Larramendi, A. (2020). &quot;Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs&quot;. Princeton University Press. &lt;/ref&gt; <br /> |wysokość = <br /> |masa = ok. 5,5 t &lt;ref name=&quot;Longrich/Molina-Larramendi&quot;&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Maroko]] - Churibka<br /> &lt;small&gt;(dolna część jednostki [[Couche III]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|68|67}}<br /> ok. 67[[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka =<br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Sauropodomorpha]]<br /> <br /> [[Sauropoda]]<br /> <br /> [[Macronaria]]<br /> <br /> [[Somphospondyli]]<br /> <br /> [[Titanosauria]]<br /> <br /> [[Colossosauria]]<br /> <br /> [[Argentinosauria]] (? = [[Longkosauria]])<br /> <br /> [[Lognkosauria]]<br /> <br /> [[Argentinosauridae]]<br /> <br /> |grafika = Phosphatotitan khouribgaensis.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Phosphatotitan_khouribgaensis.png]<br /> |PorównanieGrupa =<br /> |PorównanieDługość =<br /> |mapa =<br /> }}<br /> ==Wstęp== <br /> ''Phosphatotitan'' to rodzaj stosunkowo niewielkiego tytanozaura żyjącego na terenie dzisiejszego Maroka pod koniec [[Mezozoik]]u. Był jednym z ostatnich przedstawicieli zauropodów.<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa pochodzi z greki i oznacza &quot;fosforanowy olbrzym&quot;, co odnosi się do marokańskich bogatych złóż fosforanów, w pokładach których znaleziono szczątki tego tytanozaura. Epitet gatunkowy odnosi się do prowincji Churibka, na terenie której odkryto materiał kopalny licznych zwierząt z końca kredy, w tym należący do fosfatotytana.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (MHNM.KHG.888) to częściowy szkielet pozaczaszkowy, który tworzą kręgi grzbietowe i ogonowe, kość krzyżowa, fragmenty kości biodrowej, kość kulszowa oraz obie k. łonowe. Elementy szkieletu zostały odkryte stowarzyszone ze sobą w osadach stanowiska Sidi Chennane w dolnej części jednostki [[Chouche III]].<br /> <br /> ==Budowa i systematyka==<br /> Fosfatotytan był stosunkowo niewielkim tytanozaurem, o masie prawdopodobnie nieprzekraczającej 10% masy ''[[Patagotitan]]'' i długości ok. jednej trzeciej długości patagotytana. Od innych tytanozaurów odróżniał się szczegółami budowy kręgów grzbietowych, kości łonowych i kulszowych. Analiza filogenetyczna umieściła omawiany takson jako bliskiego krewnego nienazwanego tytanozaura z Sidi Daoui (nieco młodsza górna część Couche III) w obrębie nowo nazwanego [[klad]]u [[Argentinosauridae]], wraz z [[Argentinosaurus|argentynozaurem]] i wspomnianym wyżej patagotytanem. Obie formy z mastrychtu Maroka były zdecydowanie mniejsze od swych olbrzymich krewniaków z pierwszej połowy późnej kredy Argentyny. Autorzy opisu fosfatotytana podejrzewają, że stosunkowo małe rozmiary marokańskich argentynozaurydów mogą wynikać z odizolowania Maroka od większości Afryki w drugiej połowie późnej kredy, co uczyniłoby ten ląd wyspą, bądź wyspowym kontynentem lub z generalnym trendem późnokredowych tytanozaurów do zmniejszania swoich rozmiarów (liczne niewielkie formy z [[kampan]]u-[[mastrycht]]u Ameryki Półudniowej są tego dobrym przykładem).<br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Phosphatotitan''}}<br /> |{{Kpt|[[Longrich]], Pérez-Moreno, Díez Díaz, Pereda-Superbiola, Bardet }} i {{Kpt|Jalil}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | {{V|''P. khouribgaensis''}}<br /> |{{Kpt|[[Longrich]], Pérez-Moreno, Díez Díaz, Pereda-Superbiola, Bardet }} i {{Kpt|Jalil}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Longrich, N.R.; Pérez-Moreno, A.; Díez Díaz, V.; Pereda-Suberbiola, X.; Bardet, N.; Jalil, N.-E. (2026). &quot;A titanosaurian sauropod with South American affinities (Lognkosauria: Argentinosauridae) from the Late Maastrichtian of Morocco and evidence for dinosaur endemism in Africa&quot;. Diversity. 18 (5) 241. [[doi:10.3390/d18050241]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha]]<br /> [[Kategoria:Sauropoda]]<br /> [[Kategoria:Macronaria]]<br /> [[Kategoria:Somphospondyli]]<br /> [[Kategoria:Afryka]]<br /> [[Kategoria:Maroko]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Maastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Phosphatotitan&diff=37949 Phosphatotitan 2026-04-24T12:10:07Z <p>Taurovenator: Utworzono nową stronę &quot;{{DISPLAYTITLE:''Phosphatotitan''}} {{Opis |Autor = Michał Siedlecki |Korekta = |nazwa = ''Phosphatotitan...&quot;</p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Phosphatotitan''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Phosphatotitan'' (fosfatotytan) <br /> |długość = ok. 10m &lt;ref name=&quot;Longrich/Molina-Larramendi&quot;&gt;Oszacowano na podstawie długości i masy oszacowanej dla ''Patagotitan mayorum w Molina-Pérez, R., &amp; Larramendi, A. (2020). &quot;Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs&quot;. Princeton University Press. &lt;/ref&gt; <br /> |wysokość = <br /> |masa = ok. 5,5 t &lt;ref name=&quot;Longrich/Molina-Larramendi&quot;&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Maroko]] - Churibka<br /> &lt;small&gt;(dolna część jednostki [[Couche III]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|68|67}}<br /> ok. 67[[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka =<br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Sauropodomorpha]]<br /> <br /> [[Sauropoda]]<br /> <br /> [[Macronaria]]<br /> <br /> [[Somphospondyli]]<br /> <br /> [[Titanosauria]]<br /> <br /> [[Colossosauria]]<br /> <br /> [[Argentinosauria]] (? = [[Longkosauria]])<br /> <br /> [[Lognkosauria]]<br /> <br /> [[Argentinosauridae]]<br /> <br /> |grafika = Phosphatotitan khouribgaensis.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Phosphatotitan_khouribgaensis.png]<br /> |PorównanieGrupa =<br /> |PorównanieDługość =<br /> |mapa =<br /> }}<br /> ==Wstęp== <br /> ''Phosphatotitan'' to rodzaj stosunkowo niewielkiego tytanozaura żyjącego na terenie dzisiejszego Maroka pod koniec [[Mezozoik]]u. Był jednym z ostatnich przedstawicieli zauropodów.<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa pochodzi z greki i oznacza &quot;fosforanowy olbrzym&quot;, co odnosi się do marokańskich bogatych złóż fosforanów, w pokładach których znaleziono szczątki tego tytanozaura. Epitet gatunkowy odnosi się do prowincji Churibka, na terenie której odkryto materiał kopalny licznych zwierząt z końca kredy, w tym należący do fosfatotytana.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (MHNM.KHG.888) to częściowy szkielet pozaczaszkowy, który tworzą kręgi grzbietowe i ogonowe, kość krzyżowa, fragmenty kości biodrowej, kość kulszowa oraz obie k. łonowe. Elementy szkieletu zostały odkryte stowarzyszone ze sobą w osadach stanowiska Sidi Chennane w dolnej części jednostki [[Chouche III]].<br /> <br /> ==Budowa i systematyka==<br /> Fosfatotytan był stosunkowo niewielkim tytanozaurem, o masie prawdopodobnie nieprzekraczającej 10% masy ''[[Patagotitan]]'' i długości ok. jednej trzeciej długości patagotytana. Od innych tytanozaurów odróżniał się szczegółami budowy kręgów grzbietowych, kości łonowych i kulszowych. Analiza filogenetyczna umieściła omawiany takson jako bliskiego krewnego nienazwanego tytanozaura z Sidi Daoui (nieco młodsza górna część Couche III) w obrębie nowo nazwanego [[klad]]u [[Argentinosauridae]], wraz z [[Argentinosaurus|argentynozaurem]] i wspomnianym wyżej patagotytanem. Obie formy z mastrychtu Maroka były zdecydowanie mniejsze od swych olbrzymich krewniaków z pierwszej połowy późnej kredy Argentyny. Autorzy opisu fosfatotytana podejrzewają, że stosunkowo małe rozmiary marokańskich argentynozaurydów mogą wynikać z odizolowania Maroka od większości Afryki w drugiej połowie późnej kredy, co uczyniłoby ten ląd wyspą, bądź wyspowym kontynentem lub z generalnym trendem późnokredowych tytanozaurów do zmniejszania swoich rozmiarów (liczne niewielkie formy z [[kampan]]u-[[mastrycht]]u Ameryki Półudniowej są tego dobrym przykładem).<br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Phosphatotitan''}}<br /> |{{Kpt|[[Longrich]], Pérez-Moreno, Díez Díaz, Pereda-Superbiola, Bardet }} i {{Kpt|Jalil}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | {{V|''P. khouribgaensis''}}<br /> |{{Kpt|[[Longrich]], Pérez-Moreno, Díez Díaz, Pereda-Superbiola, Bardet }} i {{Kpt|Jalil}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Longrich, N.R.; Pérez-Moreno, A.; Díez Díaz, V.; Pereda-Suberbiola, X.; Bardet, N.; Jalil, N.-E. (2026). &quot;A titanosaurian sauropod with South American affinities (Lognkosauria: Argentinosauridae) from the Late Maastrichtian of Morocco and evidence for dinosaur endemism in Africa&quot;. Diversity. 18 (5) 241. [[doi:10.3390/d18050241]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha]]<br /> [[Kategoria:Sauropoda]]<br /> [[Kategoria:Macronaria]]<br /> [[Kategoria:Somphospondyli]]<br /> [[Kategoria:Afryka]]<br /> [[Kategoria:Maroko]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Maastrichtian]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Telmatosaurus&diff=37935 Telmatosaurus 2026-04-18T16:23:49Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Do poszerzenia o Augustin i in., 2022; ewentualnie sprawdzenia.<br /> <br /> {{DISPLAYTITLE:''Telmatosaurus''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Adrian Sztuba]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Telmatosaurus'' (telmatozaur)<br /> |długość = ok. 5 m<br /> |wysokość = <br /> |masa = ok. 0,5 t<br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Rumunia]], Basen Hateg<br /> &lt;small&gt;(formacje [[Sînpetru]] i [[Densuş-Ciula]])<br /> &lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72|66}}<br /> ok. 72-66 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] ([[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Ornithischia]]<br /> <br /> [[Ornithopoda]]<br /> <br /> [[Iguanodontia]]<br /> <br /> [[Hadrosauriformes]]<br /> <br /> [[Hadrosauroidea]]<br /> <br /> [[Hadrosauromorpha]]<br /> <br /> [[Hadrosauridae]] ?<br /> |grafika = Telmatosaurus sketch v2.jpg<br /> |podpis = Rekonstrukcja ''Telmatosaurus''. Autor: &quot;Debivort&quot;. [https://en.wikipedia.org/wiki/File:Telmatosaurus_sketch_v2.jpg]<br /> |PorównanieGrupa =<br /> |PorównanieDługość =<br /> |mapa = <br /> &lt;display_points type=&quot;terrain&quot; zoom=4&gt;<br /> Hațeg, Romania~Hațeg, Rumunia<br /> &lt;/display_points&gt;<br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Telmatosaurus transylvanicus'' to jeden z niewielu znanych dinozaurów kaczodziobych znalezionych na kontynencie [[Europa|europejskim]]. Jego rozmiary nie były zbyt duże w stosunku do innych znanych nam przedstawicieli tego [[klad]]u, którzy występowali w [[Ameryka Północna|Ameryce Północnej]] czy [[Azja|Azji]]. Mogło mieć to związek ze środowiskiem, w którym żył - był to gatunek występujący na wyspie.<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa ''Telmatosaurus'' znaczy &quot;jaszczur z bagien&quot;. Epitet gatunkowy zaś pochodzi od miejsca odkrycia skamieniałości - Transylwanii.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Plik:Telmatosaurus.jpg|300px|thumb|right|Lektotyp - okaz BMNH R3386. Autor: Franz Nopcsa [https://en.wikipedia.org/wiki/File:Telmatosaurus.jpg].]]<br /> ''Telmatosaurus'' jest najlepiej zbadanym dinozaurem z Transylwanii. Znaleziono liczne izolowane kości osobników w różnym wieku (od embrionów do osobników dorosłych), a także jaja. [[Lektotyp]]em jest okaz NHMUK R.3386 - kompletna?, lecz zgnieciona czaszka dorosłego osobnika.<br /> <br /> Magyar i współpracownicy (2026) uważają, że oprócz [[lektotyp]]u, do omawianego taksonu można przypisać tylko pięć innych okazów: NHMUK R.3841 (częściowy kręgosłup, składający się z dziesięciu kręgów szyjnych, pięciu grzbietowych i czterech szyjnych), NHMUK R.3387 (podstawa czaszki), NHMUK R.3388 (lewa kość szczękowa), NHMUK R.4911 (obie k. szczękowe) oraz LPB (FGGUB) R.1010 (lewa k. szczękowa)<br /> <br /> ==Historia i taksonomia==<br /> ''Telmatosaurus'' był pierwszym nazwanym [[rodzaj]]em dinozaura z obrębu już nieistniejącej wyspy Hateg. [[Holotyp]] - kompletną czaszkę - odnalazła w 1985 roku Ilona Nopcsa. Kilka lat później, w 1899 roku, jej brat - [[Franz Nopcsa]] - nazwał tego dinozaura &quot;Limnosaurus&quot; transsylvanicus. Jednak ta nazwa była już zajęta - [[Marsh]] w 1871 roku nazwał tak rodzaj krokodyla. Tak więc nazwa &quot;Limnosaurus&quot; transsylvanicus stała się [[nomen occupatum]] i została zmieniona przez [[Nopcsa]] w 1903 roku na ''Telmatosaurus transsylvanicus''. W 1910 roku nazwa &quot;Limnosaurus&quot; transsylvanicus została ponownie zmieniona, tym razem przez Browna (Brown, 1910), który nie wiedział, że [[Nopcsa]] już wcześniej dokonał odpowiedniej korekty. Tak więc nowa nazwa - ''Hecatasaurus'' - stała się młodszym synonimem ''Telmatosaurus''.<br /> <br /> Oprócz ''T. transsylvanicus'' do tego rodzaju zaliczano także gatunki, które obecnie zalicza się do innych rodzajów. Są to:<br /> <br /> *''Telmatosaurus dolloi'' (obecnie ''[[Orthomerus]] dolloi'')<br /> <br /> *''Telmatosaurus cantabrigiensis'' (obecnie ''[[Trachodon]] cantabrigiensis'')<br /> <br /> ==Budowa i paleobiologia==<br /> ===Budowa ogólnie===<br /> Był to średniej wielkości roślinożerca, który wyglądem zewnętrznym nie odbiegał od innych [[bazalny]]ch hadrozauromorfów. Czaszka ''Telmatosaurus'' była długa w porównaniu do jej wysokości - miała 44 cm długości i 21,5 cm wysokości. Proporcje czaszki były więc podobne do ''[[Camptosaurus]]'' czy ''[[Ouranosaurus]]'', za to różniły się od proporcji czaszek wielu [[Hadrosauridae]]. Kość przedszczękowa była pozbawiona zębów, a zęby kości szczękowej i kości zębowej tworzyły baterie zębowe. <br /> <br /> ===Karłowatość===<br /> ''Telmatosaurus'' miał ok. 5 metrów długości i ważył zaledwie ok. 0,5 tony. Był więc dużo mniejszy, niż jego krewni spoza Europy. Największe znalezione okazy ''Telmatosaurus'' były osobnikami dorosłymi, na co wskazuje zrośnięcie się szwów puszki mózgowej i kręgów (Weishampel i in., 1991). Dodatkowo potwierdziły to badania histologiczne kości (Csiki i in., 2009). U najstarszych osobników na powierzchni kości nie było otwartych kanałów naczyniowych, co jednoznacznie wskazuje na zatrzymanie wzrostu. Widoczne jest także 8 linii wzrostu - wystarczająco dużo, by był to osobnik dorosły. <br /> <br /> Skąd taki niewielki rozmiar u tego dinozaura? Podobnie jest także i u innych dinozaurów roślinożernych z Hateg. Mogło to być spowodowane karłowatością wyspową - ''Telmatosaurus'' żył na niewielkiej wyspie, na której było mało pokarmu. Duże zwierzęta potrzebujące pożywienia musiały się dostosować poprzez zmniejszenie rozmiarów ciała.<br /> <br /> ===Jaja===<br /> [[Plik:Ponte de telmatosaurus.jpg|300px|thumb|right|Skamieniałe jaja należące najpewniej do ''Telmatosaurus''. Autor: N.Cayla[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Ponte_de_telmatosaurus.jpg?uselang=fr].]]<br /> W pobliżu wsi Tuştea niedaleko Hateg, znaleziono ponad 100 jaj dinozaurów nazywanych ''Megaloolithus siruguei''. Są to sferyczne jaja o średnicy do 16 cm. Początkowo uznano je za jaja [[Sauropoda|zauropodów]], więc przypisano je do wówczas jedynego znanego zauropoda z tych okolic - ''[[Magyarosaurus]]'' (później opisano innego - ''[[Paludititan]]''). Jednak w pobliżu znaleziono liczne szkielety embrionów oraz piskląt ''Telmatosaurus'', co wskazuje, że były to jaja właśnie tego dinozaura.<br /> <br /> ===Ontogeneza===<br /> Odkrycie młodych telmatozaurów w pobliżu Tuştea pozwala także na badanie ontogenezy tego dinozaura. Tego typu badania zostały opublikowane w 2006 roku (Grigorescu i Csiki-Sava, 2006). Niestety w tym badaniu było stosunkowo mało osobników, dodatkowo brakuje osobników o pośrednim wieku. Przez to w przyszłych badaniach z większą ilością okazów wyniki mogą być inne. <br /> <br /> Najbardziej zauważalne zmiany związane z ontogenezą są widoczne przy kości ramiennej (wzmocnienie grzebienia kości ramiennej) i kości piszczelowej (rozwój większego grzebienia).<br /> <br /> Zmiany zapewne występowały także w proporcjach długości kości. U młodych telmatozaurów kość piszczelowa, tak jak u dorosłych [[hadrosauridae|hadrozaurydów]], jest krótsza niż kość udowa - stosunek kości piszczelowej do kości udowej wynosił ok. 0,95. Ten stosunek był nieco wyższy niż dla większość [[hadrosauridae|hadrozaurydów]]. Był jednak porównywalny z tym u młodych okazów ''[[Hypacrosaurus]]'', możliwe jest więc, że podczas ontogenezy stosunek zmniejszył się (przez względne wydłużenie kości udowej, podobnie jak miało to miejsce u ''[[Tenontosaurus]]'') tak, że u dorosłych stał się porównywalny ze znanymi u [[hadrosauridae|hadrozaurydów]]. W niektórych aspektach, jak stosunek kości łokciowej do kości ramiennej, telmatozaur zdaje się bardziej przypominać [[bazalny|bazalne]] [[Iguanodontia|iguanodonty]], niż [[hadrosauridae|hadrozaurydy]]. U młodych telmatozaurów stosunek kości łokciowej do kości ramiennej wynosił ok. 0,96, za to u [[hadrosauridae|hadrozaurydów]] kość łokciowa była dłuższa niż kość ramienna. Tak więc stosunek tych kości u telmatozaura bardziej przypominał ten u [[bazalny|bazalnych]] [[Iguanodontia|iguanodontów]], niż u [[hadrosauridae|hadrozaurydów]]. Nie jest jednak znany stosunek kości łokciowej do kości ramiennej u dorosłych telmatozaurów, więc jest możliwe, że proporcje tych kości zmieniały się wraz z wiekiem. <br /> <br /> Najprawdopodobniej młode osobniki tuż po wykluciu szybko rosły, ponieważ w tych samych nagromadzeniach kości obecne są osobniki o różnych stadiach wzrostu.<br /> <br /> ===Paleopatologie===<br /> [[Plik:Telmatosaurus with pathology.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja młodocianego ''Telmatosaurus'' z nowotworem. Źródło: Dumbravă i in., 2016 [http://www.nature.com/articles/srep29271].]]<br /> U młodocianego okazu LPB (FGGUB) R.1305 (dawniej przypisywanego telmatozaurowi), w skład którego wchodzi dość kompletna żuchwa z zębami, widoczne są objawy choroby. Na lewej kości zębowej widoczne jest niewielkie wybrzuszenie. Występuje ono tylko z jednej strony, uznano więc, że być może był to objaw nowotworu. Dzięki skanowaniu komputerowemu okazało się, że to najpewniej nowotwór o nazwie szkliwiak (ameloblastoma). <br /> <br /> U dzisiejszych zwierząt szkliwiak nie jest śmiertelną chorobą, więc raczej nie był on bezpośrednią przyczyną śmierci tego dinozaura. Za to dzisiejsze drapieżniki często wolą atakować osobniki z deformacjami ciała. Podobnie mogło być także wtedy - być może młody telmatozaur z widocznym guzem mógł mieć większą szansę na zostanie upolowanym, niż osobniki zdrowe.<br /> <br /> ==Systematyka==<br /> Według części badaczy ''Telmatosaurus'' należy do [[klad]]u [[Hadrosauridae]], według innych jest to bardziej [[bazalny]] [[Hadrosauromorpha|hadrozauromorf]] (zob. [[Iguanodontia|kladogramy]]).<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Telmatosaurus''}}<br /> | {{Kpt|[[Franz Nopcsa|Nopcsa]]}} [[1903]]<br /> |-<br /> | = ''Hecatasaurus''<br /> | {{Kpt|[[Brown]]}} [[1910]] <br /> |-<br /> | {{V|''Telmatosaurus transylvanicus''}}<br /> | {{Kpt|([[Franz Nopcsa|Nopcsa]]}}, [[1899]]) {{Kpt|[[Franz Nopcsa|Nopcsa]]}}, [[1903]]<br /> |-<br /> | = &quot;Limnosaurus&quot; transsylvanicus<br /> | {{Kpt|[[Franz Nopcsa|Nopcsa]]}}, [[1899]]<br /> | [[nomen occupatum]]<br /> |-<br /> | = ''Hecatasaurus transsylvanicus''<br /> | {{Kpt|([[Franz Nopcsa|Nopcsa]]}} [[1899]]) {{Kpt|[[Brown]]}} [[1910]]<br /> |-<br /> | = ''Orthomerus transsylvanicus''<br /> |{{Kpt|([[Nopcsa]], [[1899]]) [[Nopcsa]], 1915}}<br /> |-<br /> | &quot;Telmatosaurus&quot; cantabrigiensis<br /> | {{Kpt|([[Lydekker]]}}, [[1882]]) {{Kpt|[[Olshevsky]]}}, [[1978]]<br /> | = ''[[Trachodon]] cantabrigiensis''<br /> |-<br /> | &quot;Telmatosaurus&quot; dolloi<br /> | {{Kpt|([[Seeley]]}}, [[1882]]) {{Kpt|[[Mulder]]}}, [[1984]]<br /> | = ''[[Orthomerus]] dolloi''<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Brown, B. (1910). &quot;The Cretaceous Ojo Alamo beds of New Mexico with description of the new dinosaur genus ''Kritosaurus''&quot;. Bulletin of the American Museum of Natural History 28(24): 267-274<br /> <br /> Csiki, Z.; Redelstorff, R. &amp; Grigorescu, D. (2009). “Bone histology in the Ornithopods from the Maastrichtian of Haţeg Basin – were these dinosaurs really dwarfs?”. Seventh Romanian Symposium on Palaeontology Cluj-Napoca, 22-24 october 2009 [abstrakt]<br /> <br /> Dumbravă, M.D., Rothschild, B.M., Weishampel, D.B., Csiki-Sava, Z., Andrei, R.A., Acheson, K.A. &amp; Codrea, V.A. (2016). &quot;A dinosaurian facial deformity and the first occurrence of ameloblastoma in the fossil record&quot;. Scientific reports, 6. [[doi:10.1038/srep29271]]<br /> <br /> Grigorescu, D. (2010). &quot;The Latest Cretaceous fauna with dinosaurs and mammals from the Haţeg Basin — A historical overview&quot;. Palaeogeography Palaeoclimatology Palaeoecology. 293. 271-282. 10.1016/j.palaeo.2010.01.030.<br /> <br /> Grigorescu, Dan. (2016). &quot;The ‘Tuştea puzzle’ revisited: Late Cretaceous (Maastrichtian) ''Megaloolithus'' eggs associated with ''Telmatosaurus'' hatchlings in the Haţeg Basin&quot;. Historical Biology. 1-14. 10.1080/08912963.2016.1227327. <br /> <br /> Grigorescu, D. &amp; Csiki-Sava, Z. (2006). &quot;Ontogenetic development of ''Telmatosaurus transsylvanicus'' (Ornitischia: Hadrosauria) from the Maastrichtian of the Hateg Basin, Romania - Evidence from the limb bones&quot;. Hantkeniana. 5. 20-26.<br /> <br /> Magyar, J.; Ősi, A.; Csiki-Sava, Z.; Budai, S. &amp; Botfalvai, G. (2026). &quot;New early Maastrichtian 'duck-billed' dinosaur from Hațeg Basin (Densuș-Ciula Formation, Romania) documents an endemic clade of non-hadrosaurid hadrosauroids in the south-eastern Late Cretaceous European Archipelago&quot;. Journal of Systematic Palaeontology. 24 (1) 2607800. [[doi:10.1080/14772019.2025.2607800]]<br /> <br /> Nopcsa, F. (1903). &quot;''Telmatosaurus'', new name for the dinosaur ''Limnosaurus''&quot;. Geological Magazine, decade 4 10: 94-95.<br /> <br /> Weishampel, D.; Grigorescu, D. &amp; Norman, D. (1991). &quot;The Dinosaurs of Transylvania&quot;. National Geographic Research &amp; Exploration. 7. 196-215.<br /> <br /> Weishampel, D.B. &amp; Jianu, C.-M. (2011). “Transylvanian Dinosaurs”. JHU Press, 1 wrz 2011 - 328<br /> <br /> Weishampel, Dave &amp; Norman, David &amp; Grigorescu, Dan. (1993). &quot;''Telmatosaurus transsylvanicus'' from the Late Cretaceous of Romania: the most basal hadrosaurid dinosaur&quot;. Palaeontology. 36. 361-385.<br /> &lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Ornithischia]]<br /> [[Kategoria:Ornithopoda]]<br /> [[Kategoria:Iguanodontia]]<br /> [[Kategoria:Iguanodontia bazalne]]<br /> [[Kategoria:Europa]]<br /> [[Kategoria:Rumunia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]<br /> [[Kategoria:Do sprawdzenia]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Kryptohadros&diff=37934 Kryptohadros 2026-04-18T12:39:45Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Kryptohadros''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Kryptohadros'' (kryptohadros)<br /> |długość = ok. 6 m &lt;ref&gt;W oparciu o rekonstrukcję szkieletową [[holotyp]]u z figury 12A w Magyar i in., 2026.&lt;/ref&gt;<br /> |wysokość = <br /> |masa = <br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Rumunia]] - Huenodara<br /> <br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Densuş-Ciula]] - dolna część środkowego ogniwa)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72|70.5}}<br /> ok. 72-70,5 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (początek [[mastrycht|mastrychtu]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Ornithischia]]<br /> <br /> [[Ornithopoda]]<br /> <br /> [[Iguanodontia]]<br /> <br /> [[Hadrosauroidea]]<br /> <br /> [[Telmatosauridae]]<br /> <br /> |grafika = Kryptohadros kallaiae.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa kryptohadrosa. Autor: Ddinodan [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kryptohadros_kallaiae.png]<br /> |PorównanieGrupa =<br /> |PorównanieDługość =<br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Kryptohadros'' to rodzaj średnich rozmiarów [[Iguanodontia|iguanodonta]] z grupy [[Hadrosauroidea|hadrozauroidów]] żyjącego u schyłku późnej kredy na terenach obecnej Rumunii. Był bliskim krewniakiem [[Telmatosaurus|telmatozaura]] i [[Tethyshadros|tetyshadrosa]], innych &quot;europejskich&quot; hadrozauroidów żyjących w podobnym okresie i tworzył z nimi grupę [[Telmatosauridae|telmatozaurydów]].<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa oznacza ze starożytnej greki &quot;ukryty hadrozaur&quot; [dosłownie &quot;ukryty masywny&quot;], co odnosi się zarówno do faktu, że jest to drugi opisany takson hadrozauroida z późnej kredy Rumunii, ponad wiek po opisie telmatozaura oraz do odkrycia szczątków nieopodal wcześniej intensywnie eksplorowanego stanowiska Fântânele MvBB. Epitet gatunkowy upamiętnia Csillę Kállai, zmarłą matkę Jánosa Magyara (pierwszego autora publikacji opisującej omawianego dinozaura), za jej wsparcie dla rozwijania się pasji do historii naturalnej owego paleontologa.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (LPG [FGGUB] R. 2882) to niekompletny szkielet, który tworzą częściowa czaszka i żuchwa oraz w większości fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy (m.in. jedenaście kręgów ogonowych, pięć szewronów, fragmenty kości kończyn tylnych). Został odkryty w osadach stanowiska Fântânele-3, i choć jest dysartykułowany, jego elementy zostały znalezione w bliskiej odległości od siebie.<br /> ==Budowa i tryb życia==<br /> Kryptohadros z grubsza nie różnił się od innych wczesnych hadrozauroidów, takich jak wspomniane telmatozaur i tetyshadros. Jedyną cechą wyróżniającą ten gatunek od jego krewniaków jest budowa wyrostka dziobastego żuchwy [''coronoid process'']. Był stosunkowo dużym, czworonożnym roślinożercą, który prawdopodobnie pożywiał się głównie nisko położoną roślinnością.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V| ''Kryptohadros''}}<br /> | {{Kpt|Magyar, Ősi, Csiki-Sava, Budai}} i {{Kpt|Boftalvai}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V| ''K. kallaiae''}}<br /> | {{Kpt|Magyar, Ősi, Csiki-Sava, Budai}} i {{Kpt|Boftalvai}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Magyar, J.; Ősi, A.; Csiki-Sava, Z.; Budai, S. &amp; Botfalvai, G. (2026). &quot;New early Maastrichtian 'duck-billed' dinosaur from Hațeg Basin (Densuș-Ciula Formation, Romania) documents an endemic clade of non-hadrosaurid hadrosauroids in the south-eastern Late Cretaceous European Archipelago&quot;. Journal of Systematic Palaeontology. 24 (1) 2607800. [[doi:10.1080/14772019.2025.2607800]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Ornithischia]]<br /> [[Kategoria:Ornithopoda]]<br /> [[Kategoria:Iguanodontia]]<br /> [[Kategoria:Iguanodontia bazalne]]<br /> [[Kategoria:Europa]]<br /> [[Kategoria:Rumunia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Kryptohadros&diff=37647 Kryptohadros 2026-03-08T12:14:28Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowyy<br /> {{DISPLAYTITLE:''Kryptohadros''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Kryptohadros'' (kryptohadros)<br /> |długość = ok. 6 m &lt;ref&gt;W oparciu o rekonstrukcję szkieletową [[holotyp]]u z figury 12A w Magyar i in., 2026.&lt;/ref&gt;<br /> |wysokość = <br /> |masa = <br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Rumunia]] - Huenodara<br /> <br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Densuş-Ciula]] - dolna część środkowego ogniwa)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72|70.5}}<br /> ok. 72-70,5 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (początek [[mastrycht|mastrychtu]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Ornithischia]]<br /> <br /> [[Ornithopoda]]<br /> <br /> [[Iguanodontia]]<br /> <br /> [[Hadrosauroidea]]<br /> <br /> [[Telmatosauridae]]<br /> <br /> |grafika = Kryptohadros kallaiae.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa kryptohadrosa. Autor: Ddinodan [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kryptohadros_kallaiae.png]<br /> |PorównanieGrupa =<br /> |PorównanieDługość =<br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Kryptohadros'' to rodzaj średnich rozmiarów [[Iguanodontia|iguanodonta]] z grupy [[Hadrosauroidea|hadrozauroidów]] żyjącego u schyłku późnej kredy na terenach obecnej Rumunii. Był bliskim krewniakiem [[Telmatosaurus|telmatozaura]] i [[Tethyshadros|tetyshadrosa]], innych &quot;europejskich&quot; hadrozauroidów żyjących w podobnym okresie i tworzył z nimi grupę [[Telmatosauridae|telmatozaurydów]].<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> <br /> ==Budowa==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V| ''Kryptohadros''}}<br /> | {{Kpt|Magyar, Ősi, Csiki-Sava, Budai}} i {{Kpt|Boftalvai}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V| ''K. kallaiae''}}<br /> | {{Kpt|Magyar, Ősi, Csiki-Sava, Budai}} i {{Kpt|Boftalvai}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Magyar, J.; Ősi, A.; Csiki-Sava, Z.; Budai, S. &amp; Botfalvai, G. (2026). &quot;New early Maastrichtian 'duck-billed' dinosaur from Hațeg Basin (Densuș-Ciula Formation, Romania) documents an endemic clade of non-hadrosaurid hadrosauroids in the south-eastern Late Cretaceous European Archipelago&quot;. Journal of Systematic Palaeontology. 24 (1) 2607800. [[doi:10.1080/14772019.2025.2607800]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Ornithischia]]<br /> [[Kategoria:Ornithopoda]]<br /> [[Kategoria:Iguanodontia]]<br /> [[Kategoria:Iguanodontia bazalne]]<br /> [[Kategoria:Europa]]<br /> [[Kategoria:Rumunia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Kryptohadros&diff=37646 Kryptohadros 2026-03-08T12:11:05Z <p>Taurovenator: Utworzono nową stronę &quot; Opis w trakcie rozbudowyy {{DISPLAYTITLE:''Kryptohadros''}} {{Opis |Autor = Michał Siedlecki |Korekta = |nazwa =...&quot;</p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowyy<br /> {{DISPLAYTITLE:''Kryptohadros''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Kryptohadros'' (kryptohadros)<br /> |długość = ok. 6 m &lt;ref&gt;W oparciu o rekonstrukcję szkieletową [[holotyp]]u z figury 12A w Magyar i in., 2026&lt;/ref&gt;<br /> |wysokość = <br /> |masa = <br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Rumunia]] - Huenodara<br /> <br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Densus,-Ciula]] - dolna część środkowego ogniwa)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72|70.5}}<br /> ok. 72-70,5 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (początek [[mastrycht]u])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Ornithischia]]<br /> <br /> [[Ornithopoda]]<br /> <br /> [[Iguanodontia]]<br /> <br /> [[Hadrosauroidea]]<br /> <br /> [[Telmatosauridae]]<br /> |grafika = Kryptohadros kallaiae.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa kryptohadrosa. Autor: Ddinodan [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kryptohadros_kallaiae.png]<br /> |PorównanieGrupa =<br /> |PorównanieDługość =<br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Kryptohadros'' to rodzaj średnich rozmiarów [[Iguanodontia|iguanodonta]] z grupy [[Hadrosauroidea|hadrozauroidów]] żyjącego u schyłku późnej kredy na terenach obecnej Rumunii. Był bliskim krewniakiem [[Telmatosaurus|telmatozaura]] i [[Tethyshadros|tetyshadrosa]], innych &quot;europejskich&quot; hadrozauroidów żyjących w podobnym okresie i tworzył z nimi grupę [[Telmatosauridae|telmatozaurydów]].<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> <br /> ==Budowa==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V| ''Kryptohadros''}}<br /> | {{Kpt|Magyar, Ősi, Csiki-Sava, Budai}} i {{Kpt|Boftalvai}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V| ''K. kallaiae''}}<br /> | {{Kpt|Magyar, Ősi, Csiki-Sava, Budai}} i {{Kpt|Boftalvai}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Magyar, J.; Ősi, A.; Csiki-Sava, Z.; Budai, S. &amp; Botfalvai, G. (2026). &quot;New early Maastrichtian 'duck-billed' dinosaur from Hațeg Basin (Densuș-Ciula Formation, Romania) documents an endemic clade of non-hadrosaurid hadrosauroids in the south-eastern Late Cretaceous European Archipelago&quot;. Journal of Systematic Palaeontology. 24 (1) 2607800. [[doi:10.1080/14772019.2025.2607800]]<br /> &lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Ornithischia]]<br /> [[Kategoria:Ornithopoda]]<br /> [[Kategoria:Iguanodontia]]<br /> [[Kategoria:Iguanodontia bazalne]]<br /> [[Kategoria:Europa]]<br /> [[Kategoria:Rumunia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Gorgonavis&diff=37603 Gorgonavis 2026-02-28T15:08:30Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Gorgonavis''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Gorgonavis'' (gorgonawis)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa = <br /> |dieta = prawdopodobnie ?owadożerny/?rybożerny<br /> |miejsce = [[Hiszpania]] - Cuenca<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Calizas de La Huérguina]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|125.77|121.4}}<br /> ok. 125.77-121.4 [[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt; [[wczesna kreda]] ([[barrem]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Avialae]]<br /> <br /> [[Pygostylia]]<br /> <br /> [[Ornithothoraces]]<br /> <br /> [[Enantiornithes]]<br /> <br /> ?[[Longipterygidae]]<br /> <br /> |grafika = Gorgonavis alcyone (holotype, MUPA-LH-13240).jpg<br /> |podpis = [[Holotyp|Okaz typowy]] ''Gorgonavis alcyone''. Źródło: Nebreda i in., 2026 [doi:10.3897/sjp.145.182813]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Gorgonavis'' to rodzaj [[Avialae|awiala]] z grupy [[Enantiornithes|enantiornitów]] żyjącego mniej więcej w połowie epoki wczesnej kredy na terenie dzisiejszej Hiszpanii. Jest najstarszym znanym przedstawicielem tej grupy o wydłużonym dziobie.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (MUPA-LH-13240) to częściowo artykułowana, fragmentaryczna czaszka składająca się z pyska, żuchwy i fragmentów mózgoczaszki. W chwili śmierci osobnik ten był prawdopodobnie bliski osiągnięcia dojrzałości szkieletowej lub już był dorosły.<br /> <br /> ==Budowa i systematyka==<br /> Gorgonawis najprawdopodobniej ogólnym pokrojem ciała nie różnił się zbytnio od innych enantiornitów, takich jak [[Concornis|konkornis]], czy [[Iberomesornis|iberomezornis]]. Jego cechami wyróżniającymi były budowa wyrostka na kości jarzmowej oraz długi dziób, przypominający rozmiarami dzioby enantiornitów z rodziny [[Longipterygidae]], takich jak [[Longipteryx|longipteryks]]. Analizy filogenetyczne przeprowadzone przez autorów opisu omawianego awiala umieszczały go często w obrębie wspomnianej rodziny, co czyniłoby go pierwszym jej przedstawicielem znanym poza terenem obecnych Chin.<br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa oznacza &quot;ptak Gorgony&quot;, co odnosi się do znalezienia tylko izolowanej czaszki omawianego ptaka, tak jak po najsłynniejszej z Gorgon, Meduzie została tylko głowa, po tym jak została ścięta przez Perseusza (nie Tezeusza, jak piszą Nebreda i współpracowicy [2026]). Epitet gatunkowy upamiętnia Alkione, jednej z siedmiu Plejad, która została przemieniona w zimorodka, ptaka o dość długim dziobie, podobnym do dziobu gorgonawisa.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Gorgonavis''}}<br /> | {{Kpt|Nebreda, [[Chiappe]], Navalón, Terol, Serrano, Buscalioni}} i {{Kpt|Marugán-Lobón}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | {{V|''G. alcyone''}}<br /> | {{Kpt|Nebreda, [[Chiappe]], Navalón, Terol, Serrano, Buscalioni}} i {{Kpt|Marugán-Lobón}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Nebreda, S. M.; Chiappe, L. M.; Navalón, G.; Terol, J. C.; Serrano, F. J.; Buscalioni, Á. D.; Marugán-Lobón, J. (2026). &quot;An isolated skull from Las Hoyas (Early Cretaceous, Spain) informs the early evolution towards elongated rostra in enantiornithine birds (Aves, Ornithothoraces)&quot;. Swiss Journal of Palaeontology. 145: 251–265. [[doi:10.3897/sjp.145.182813]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Avialae]]<br /> [[Kategoria:Pygostylia]]<br /> [[Kategoria:Ornithothoraces]]<br /> [[Kategoria:Enantiornithes]]<br /> [[Kategoria:Longipterygidae]]<br /> [[Kategoria:Hiszpania (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Kreda (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Barrem (ptaki)]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Gorgonavis&diff=37578 Gorgonavis 2026-02-25T18:03:46Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy<br /> {{DISPLAYTITLE:''Gorgonavis''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Gorgonavis'' (gorgonawis)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa = <br /> |dieta = prawdopodobnie ?owadożerny/?rybożerny<br /> |miejsce = [[Hiszpania]] - Cuenca<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Calizas de La Huérguina]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|125.77|121.4}}<br /> ok. 125.77-121.4 [[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt; [[wczesna kreda]] ([[barrem]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Avialae]]<br /> <br /> [[Pygostylia]]<br /> <br /> [[Ornithothoraces]]<br /> <br /> [[Enantiornithes]]<br /> <br /> ?[[Longipterygidae]]<br /> <br /> |grafika = Gorgonavis alcyone (holotype, MUPA-LH-13240).jpg<br /> |podpis = [[Holotyp|Okaz typowy]] ''Gorgonavis alcyone''. Źródło: Nebreda i in., 2026 [doi:10.3897/sjp.145.182813]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Gorgonavis'' to rodzaj [[Avialae|awiala]] z grupy [[Enantiornithes|enantiornitów]] żyjącego mniej więcej w połowie epoki wczesnej kredy na terenie dzisiejszej Hiszpanii. Jest najstarszym znanym przedstawicielem tej grupy o wydłużonym dziobie.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> <br /> ==Budowa i systematyka==<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Gorgonavis''}}<br /> | {{Kpt|Nebreda, [[Chiappe]], Navalón, Terol, Serrano, Buscalioni}} i {{Kpt|Marugán-Lobón}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | {{V|''G. alcyone''}}<br /> | {{Kpt|Nebreda, [[Chiappe]], Navalón, Terol, Serrano, Buscalioni}} i {{Kpt|Marugán-Lobón}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Nebreda, S. M.; Chiappe, L. M.; Navalón, G.; Terol, J. C.; Serrano, F. J.; Buscalioni, Á. D.; Marugán-Lobón, J. (2026). &quot;An isolated skull from Las Hoyas (Early Cretaceous, Spain) informs the early evolution towards elongated rostra in enantiornithine birds (Aves, Ornithothoraces)&quot;. Swiss Journal of Palaeontology. 145: 251–265. [[doi:10.3897/sjp.145.182813]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Avialae]]<br /> [[Kategoria:Pygostylia]]<br /> [[Kategoria:Ornithothoraces]]<br /> [[Kategoria:Enantiornithes]]<br /> [[Kategoria:Enantiornithes bazalne]]<br /> [[Kategoria:Hiszpania (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Kreda (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Barrem (ptaki)]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Gorgonavis&diff=37577 Gorgonavis 2026-02-25T17:42:07Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy<br /> {{DISPLAYTITLE:''Gorgonavis''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Gorgonavis'' (gorgonawis)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa = <br /> |dieta = prawdopodobnie ?owadożerny/?rybożerny<br /> |miejsce = [[Hiszpania]] - Cuenca<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Calizas de La Huérguina]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|129|126}}<br /> ok. 129-126 [[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt; [[wczesna kreda]] środkowy-późny ([[hoteryw]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Avialae]]<br /> <br /> [[Pygostylia]]<br /> <br /> [[Ornithothoraces]]<br /> <br /> [[Enantiornithes]]<br /> <br /> ?[[Longipterygidae]]<br /> <br /> |grafika = Gorgonavis alcyone (holotype, MUPA-LH-13240).jpg<br /> |podpis = [[Holotyp|Okaz typowy]] ''Gorgonavis alcyone''. Źródło: Nebreda i in., 2026 [doi:10.3897/sjp.145.182813]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Gorgonavis'' to rodzaj [[Avialae|awiala]] z grupy [[Enantiornithes|enantiornitów]] żyjącego mniej więcej w połowie epoki wczesnej kredy na terenie dzisiejszej Hiszpanii. Jest najstarszym znanym przedstawicielem tej grupy o wydłużonym dziobie.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Gorgonavis''}}<br /> | {{Kpt|Nebreda, [[Chiappe]], Navalón, Terol, Serrano, Buscalioni}} i {{Kpt|Marugán-Lobón}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | {{V|''G. alcyone''}}<br /> | {{Kpt|Nebreda, [[Chiappe]], Navalón, Terol, Serrano, Buscalioni}} i {{Kpt|Marugán-Lobón}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Nebreda, S. M.; Chiappe, L. M.; Navalón, G.; Terol, J. C.; Serrano, F. J.; Buscalioni, Á. D.; Marugán-Lobón, J. (2026). &quot;An isolated skull from Las Hoyas (Early Cretaceous, Spain) informs the early evolution towards elongated rostra in enantiornithine birds (Aves, Ornithothoraces)&quot;. Swiss Journal of Palaeontology. 145: 251–265. [[doi:10.3897/sjp.145.182813]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Avialae]]<br /> [[Kategoria:Pygostylia]]<br /> [[Kategoria:Ornithothoraces]]<br /> [[Kategoria:Enantiornithes]]<br /> [[Kategoria:Enantiornithes bazalne]]<br /> [[Kategoria:Hiszpania (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Kreda (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Hoteryw (ptaki)]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Gorgonavis&diff=37576 Gorgonavis 2026-02-25T17:41:12Z <p>Taurovenator: Utworzono nową stronę &quot; Opis w trakcie rozbudowy {{DISPLAYTITLE:''Gorgonavis''}} {{Opis |Autor = Michał Siedlecki |Korekta = |nazwa = ''Gorgonavis'' (gorgonawis) |długość = |wysokoś...&quot;</p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy<br /> {{DISPLAYTITLE:''Gorgonavis''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Gorgonavis'' (gorgonawis)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa = <br /> |dieta = prawdopodobnie ?owadożerny/?rybożerny<br /> |miejsce = [[Hiszpania]] - Cuenca<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Calizas de La Huérguina]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|129|126}}<br /> ok. 129-126 [[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt; [[wczesna kreda]] środkowy-późny ([[hoteryw]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Avialae]]<br /> <br /> [[Pygostylia]]<br /> <br /> [[Ornithothoraces]]<br /> <br /> [[Enantiornithes]]<br /> <br /> ?[[Longipterygidae]]<br /> <br /> |grafika = Gorgonavis alcyone (holotype, MUPA-LH-13240).jpg<br /> |podpis = [[Holotyp|Okaz typowy]] ''Gorgonavis alcyone''. Źródło: Nebreda i in., 2026 [doi:10.3897/sjp.145.182813]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Gorgonavis'' to rodzaj [[Avialae|awiala]] z grupy [[Enantiornithes|enantiornitów]] żyjącego mniej więcej w połowie epoki wczesnej kredy na terenie dzisiejszej Hiszpanii. Jest najstarszym znanym przedstawicielem tej grupy o wydłużonym dziobie.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Gorgonavis''}}<br /> | {{Kpt|Nebreda, [[Chiappe]], Navalón, Terol, Serrano, Buscalioni}} i {{Kpt|Marugán-Lobón}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | {{V|''G. alcyone''}}<br /> | {{Kpt|Nebreda, [[Chiappe]], Navalón, Terol, Serrano, Buscalioni}} i {{Kpt|Marugán-Lobón}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Nebreda, S. M.; Chiappe, L. M.; Navalón, G.; Terol, J. C.; Serrano, F. J.; Buscalioni, Á. D.; Marugán-Lobón, J. (2026). &quot;An isolated skull from Las Hoyas (Early Cretaceous, Spain) informs the early evolution towards elongated rostra in enantiornithine birds (Aves, Ornithothoraces)&quot;. Swiss Journal of Palaeontology. 145: 251–265. [[doi:10.3897/sjp.145.182813]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Avialae]]<br /> [[Kategoria:Pygostylia]]<br /> [[Kategoria:Ornithothoraces]]<br /> [[Kategoria:Enantiornithes]]<br /> [[Kategoria:Enantiornithes bazalne]]<br /> [[Kategoria:Hiszpania (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Kreda (ptaki)]]<br /> [[Kategoria:Barrem (ptaki)]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=2026&diff=37575 2026 2026-02-25T17:28:46Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:202X}}<br /> <br /> ==Dinosauria==<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> W 2026 roku opisano '''9''' nowych [[nazwa|nazwy]] [[Dinosauria|dinozaurów]] ('''7''' nowych [[rodzaj|rodzajów]] i '''7''' nowych gatunków).<br /> <br /> Obecnie wszystkie uznawane są za [[Takson ważny|ważne]] [[takson]]y nieptasich dinozaurów.<br /> <br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Dasosaurus|{{U|Dasosaurus tocantinensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Mayer, Silva Junior, Kerber, Navarro, Bandeira, Cisneros, Sousa, Pereira, Medeiros, Lindoso, Cavalcanti Neto, Ghilardi, Aureliano, Godoy, Ferreira &amp; [[Langer]]}}, 2026<br /> |[[Sauropoda]]: [[Somphospondyli]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ferenceratops|{{U|Ferenceratops}} shqiperorum]]'''''<br /> |({{Kpt|[[Weishampel]], Jianu, Csiki &amp; Norman, 2003}}) {{Kpt|[[Maidment]], Butler, [[Brusatte]], Meade, Augustin, Csiki-Sava &amp; Ősi}}, 2026<br /> |[[Ceratopsia]]: [[Ceratopsoidea]]<br /> |[[Rumunia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Zalmoxes]] shqiperorum''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Foskeia|{{U|Foskeia pelendonum}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dieudonné, Becerra, Zanesco, Tortosa, Cruzado-Caballero, Stein &amp; Fernández-Baldor}}, 2026<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Hiszpania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Haolong|{{U|Haolong dongi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Huang, Wu, Mao, Bertozzo, Dhouailly, Robin, Pittman, Kaye, Manucci, He, Wang &amp; Godefroit}}, 2026<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Spinosaurus|Spinosaurus {{U|mirabilis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Sereno]], Vidal, Myhrvold, Johnson-Ransom, Ciudad Real, Baumgart, Sánchez Fontela, Green, Saitta, Adamou, Bop, Keillor, Fitzgerald, Dutheil, Laroche, Demers-Potvin, Simarro, Gascó-Lluna, Lázaro, Gamonal, Beightol, Reneleau, Vautrin, Bertozzo, Granados, Kinney-Broderick, Mallon, Lindoso &amp; Ramezani}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Spinosauridae]]<br /> |[[Niger]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Drugi ważny gatunek ''[[Spinosaurus]]''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator espinosai}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[Meksyk]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator}}? robustus]]'''''<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]], [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''&quot;[[Saurornitholestes]]&quot; robustus.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Yantaloong|{{U|Yantaloong lini}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Zhang, Wang, Wang, Wang, Wang, Wang, Zou, Dong, Su, Jiang, Wang &amp; You}}, 2026<br /> |[[Sauropoda]]: ?[[Turiasauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{sJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Yeneen|{{U|Yeneen houssayi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Filippi]], Bellardini, Carballido, Méndez &amp; [[Garrido]]}}, 2026<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |}<br /> <br /> ==Mezozoiczne [[Avialae]]==<br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Gorgonavis|{{U|Gorgonavis alcyone}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Nebreda, [[Chiappe]], Navalón, Terol, Serrano, Buscalioni &amp; Marugán-Lobón}}, 2026<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Enantiornithes]]<br /> |[[Hiszpania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kunpengornis|{{U|Kunpengornis anhuimusei}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Huang, Wang, [[Cau]], Mao, Liu &amp; Wang}}, 2026<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Euornithes]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Pujatopouli|{{U|Pujatopouli soberana}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Gelfo, Paulina Carabajal, Bona &amp; Acosta Burlaille, 2026}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Vegavis|Vegavis {{U|geitononesos}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Paulina-Carabajal, Bona &amp; Vega, 2026}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: ?[[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Drugi ważny gatunek ''[[Vegavis]]''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Vegavis|Vegavis {{U|notopothousa}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Paulina-Carabajal, Bona &amp; Vega, 2026}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: ?[[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Trzeci ważny gatunek ''[[Vegavis]]''.<br /> |}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Asylosaurus&diff=37557 Asylosaurus 2026-02-23T10:40:03Z <p>Taurovenator: /* Paleobiologia i klasyfikacja */</p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Asylosaurus''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Dawid Mazurek]]<br /> |Korekta = [[Krzysztof Lichota]], [[Kamil Kamiński]], [[Szymon Jagusztyn]]<br /> |nazwa = ''Asylosaurus'' (azylozaur)<br /> |długość = ok. 2,3 m &lt;ref name=&quot;Molina-Larramendi&quot;&gt;Molina-Pérez, R., &amp; Larramendi, A. (2020). &quot;Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs&quot;. Princeton University Press. &lt;/ref&gt; <br /> |wysokość =ok. 50 cm (w biodrach) &lt;ref name=&quot;Molina-Larramendi&quot;&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |masa = 14 kg &lt;ref name=&quot;Molina-Larramendi&quot;&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |dieta = roślinożerny <br /> |miejsce = [[Wielka Brytania]]<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Avon Fissure Fill]]- kamieniołom Quarry Steps)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|203|200}}<br /> ok. 203-200 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późny trias]]-[[wczesna jura]] (późny [[retyk]]-wczesny [[hettang]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Sauropodomorpha]]<br /> <br /> |grafika = Asylosaurus_NT.jpg<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa ''Asylosaurus''. &lt;br&gt;{{C}} Nobu Tamura [http://spinops.blogspot.com/2014/01/asylosaurus-yalensis.html]<br /> |PorównanieGrupa = Sauropodomorpha<br /> |PorównanieDługość = 2.25<br /> |mapa = <br /> &lt;display_points type=&quot;terrain&quot; zoom=4&gt;<br /> 51°28′ N , 2°36′ W<br /> &lt;/display_points&gt;<br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> Azylozaur (''Asylosaurus'') to monogatunkowy [[rodzaj]] zauropodomorfa z późnego [[trias]]u Anglii. Opisano go formalnie w roku [[2007]], lecz ze względu na późne udostępnienie na stronie periodyku wersji elektronicznej pracy, opis został powszechnie zauważony dopiero w roku [[2008]] (często nie był więc uwzględniony w statystykach za rok [[2007]]). Jedyny znany [[gatunek]] to ''A. yalensis''. <br /> <br /> ==Materiał kopalny i lokalizacja==<br /> Opisany materiał, [[holotyp]] YPM 2195, to niekompletny szkielet, na który składają się: [[kręg]]i grzbietowe, żebra, [[gastralia]], obręcz barkowa, prawa i niekompletna lewa kości ramieniowe, oraz niekompletne lewe przedramię i dłoń. Pojedyncze kości z tego samego bloku oznaczone YPM 2195a-g należą prawdopodobnie również do [[holotyp]]owego osobnika, a częściowo i do innego osobnika tego samego gatunku. <br /> <br /> Materiał hypodygmowy to: niekompletna lewa kość ramieniowa (BMNH R1542), pierwszy paliczek pierwszego palca dłoni (YPM 56745) i kości kulszowe (YPM 56725, 56726, 56739). <br /> <br /> ==Paleobiologia i klasyfikacja==<br /> Peter [[Galton]] nie przedstawił żadnej propozycji pozycji filogenetycznej azylozaura, nie wiele wiemy też o biologii tego dinozaura. Zapewne podobnie jak inne późno[[trias]]owe zauropodomorfy był spokojnym roślinożercą. Został on odróżniony od innych [[Sauropodomorpha|zauropodomorfów]] na podstawie szczegółów budowy kości ramiennej, kulszowej i wzoru paliczków. 1 [[autapomorfia|autapomorfia]] może wynikać z erozji, 2- nie znamy całej dłoni [[Thecodontosaurus|tekodontozaura]], na 3 nie przedstawiono żadnych dowodów. Wg Ballella i in. (2020) jest on w zasadzie nieodróżnialny od ''[[Thecodontosaurus]]''. Cały materiał pochodzi z wypełnienia krasowego wieku retyckiego w skałach kamieniołomu Quarry Steps, obecnie na terenach miasta Brystol (Anglia). Oprócz kości azylozaura znaleziono tam wielu innych przedstawicieli [[późny trias|późnotriasowej]] fauny, głównie zauropodomorfów, których opracowanie można znaleźć w tej samej pracy co opis azylozaura. Współwystępował on z pokrewnymi sobie stworzeniami np. [[Thecodontosaurus|tekodontozaur]] <br /> (może to być ten sam gatunek) oraz dużą ilością gadów innych niż dinozaury np.''Terrestrisuchus''. Zagrożeniem mógł być dla niego żyjący w podobnym miejscu i czasie ''[[Pendraig]]''- niewielki [[Coelophysoidea|celofyzoid]]. Zobacz więcej:[[Avon Fissure Fill]].<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwę [[rodzaj]]ową można wyprowadzać od greckiego ''asylos'' (nietknięty), lub ''asylon'' (schronienie), oraz ''sauros'' (jaszczur). Epitet gatunkowy odnosi się do Koledżu (obecnie Uniwersytetu) Yale. Taka etymologia związana jest z tym, że to w murach tej uczelni kości azylozaura, zmagazynowane tam przez O. C. [[Marsh]]a, przetrwały naloty bombowe z listopada [[1940]] roku, w przeciwieństwie do np. [[holotyp]]u ''[[Thecodontosaurus]]'' . <br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V| ''Asylosaurus''}}<br /> | {{Kpt|[[Peter Galton|Galton]]}}, [[2007]]<br /> |-<br /> |{{V| ''A. yalensis''}}<br /> | {{Kpt|Galton}}, 2007<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;Ballell, A., Rayfield, E.J. &amp; Benton, M.J. (2020). &quot;Osteological redescription of the Late Triassic sauropodomorph dinosaur ''Thecodontosaurus antiquus'' based on new material from Tytherington, southwestern England&quot;. Journal of Vertebrate Paleontology. e1770774. [[doi:10.1080/02724634.2020.177077]] (w druku).<br /> <br /> Galton, P. (2007) &quot;Notes on the remains of archosaurian reptiles, mostly basal sauropodomorph dinosaurs, from the 1834 fissure fill (Rhaetian, Upper Triassic) at Clifton in Bristol, southwest England&quot;. Revue de Paléobiologie 26 (2): 505 - 591<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha bazalne]]<br /> [[Kategoria:Europa]]<br /> [[Kategoria:Wielka Brytania]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Trias]]<br /> [[Kategoria:Jura]]<br /> [[Kategoria:Retyk]]<br /> [[Kategoria:Hettang]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Dasosaurus&diff=37555 Dasosaurus 2026-02-22T12:55:28Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Dasosaurus''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Dasosaurus'' (dazozaur) <br /> |długość = 18,2 m &lt;ref name = &quot;Molina-Pérez, 2026&quot;&gt; Ruben Molina-Pérez (2026), prywatne oszacowanie rozmiarów na podstawie kości udowej&lt;/ref&gt;; &gt;20 m??<br /> |wysokość = <br /> |masa = 15,8 t&lt;ref name=&quot;Molina-Pérez, 2026&quot;&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Brazylia]] - Maranhão <br /> &lt;small&gt;(dolna część [[formacja|formacji]] [[Itapecuru]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|115|113.2}}<br /> ok. 115-113,2 [[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[wczesna kreda]] (późny [[apt]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka =<br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Sauropodomorpha]]<br /> <br /> [[Sauropoda]]<br /> <br /> [[Macronaria]]<br /> <br /> [[Somphospondyli]]<br /> <br /> |grafika = Dasosaurus TD.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: TotalDino [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Dasosaurus_TD.png]<br /> |PorównanieGrupa =<br /> |PorównanieDługość =<br /> |mapa =<br /> }}<br /> ==Wstęp== <br /> ''Dasosaurus'' to rodzaj średnich rozmiarów [[Sauropoda|zauropoda]] z grupy [[Somphospondyli|somfospondyli]] żyjącego na terenie dzisiejszej Brazylii w drugiej połowie wczesnej kredy. Jego najbliższym krewniakiem był prawdopodobnie europejski [[Garumbatitan|garumbatytan]].<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa oznacza z greki &quot;leśny jaszczur&quot; (''dasos'' [&quot;las&quot;] i ''sauros'' [&quot;jaszczur&quot;]), co odnosi się do znalezienia szczątków omawianego dinozaura na terenie brazylijskiego regionu Amazônia Legal, obfitującego w połacie lasu deszczowego ale też do prawdopodobnego pochodzenia nazwy stanu Maranhão (z portugalskiego &quot;zakręcony&quot;), na terenie którego odkryto omawiane szczątki, również charakteryzującego się obecnością bogatej roślinności. Epitet gatunkowy odnosi się do rzeki Tocantins, gdzie w pobliżu jej wschodniego brzegu odkryto skamieniałości dazozaura.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (CPHNAM VT 1600) to dość fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy należący do jednego osobnika; który tworzą pięć trzonów kręgów ogonowych, dziesięć innych fragmentów kręgów, cztery fragmenty szewronów, lewa kość promieniowa, lewa k. łokciowa, częściowa prawa dłoń, fragmentaryczna miednica, prawa k. udowa oraz inne elementy kości kończyn tylnych, częściowa lewa stopa, fragmenty żeber grzbietowych oraz inne niezidentyfikowane fragmenty kości. Analiza histologiczna kości wskazała, że w chwili śmierci, osobnik był dorosły.<br /> <br /> ==Budowa==<br /> Dazozaur nie wyróżniał się budową względem innych somfospondyli, przy czym najbardziej podobny był do garumbatytana, od którego odróżniał się detalami budowy łuków nerwowych kręgów, kości udowej oraz paliczków. Autorzy opisu na podstawie długości kości udowej oszacowali długość tego zauropoda na ponad 20 m, lecz Ruben Molina-Pérez w prywatnym komentarzu opierając się na wspomnianej długości kości udowej ocenił wymiary dazozaura na 18,2 m długości i 15,8 t masy.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Dasosaurus''}}<br /> |{{Kpt|Mayer, Silva Junior, Kerber, Navarro, Bandeira, Cisneros, Sousa, Pereira, Medeiros, Lindoso, Cavalcanti Neto, Ghilardi, Aureliano, Godoy, Ferreira}} i {{Kpt|[[Langer]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | {{V|''D. tocantinensis''}}<br /> |{{Kpt|Mayer, Silva Junior, Kerber, Navarro, Bandeira, Cisneros, Sousa, Pereira, Medeiros, Lindoso, Cavalcanti Neto, Ghilardi, Aureliano, Godoy, Ferreira}} i {{Kpt|[[Langer]]}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Mayer, E.L.; Silva Junior, J.C.G.; Kerber, L.; Navarro, B.A.; Bandeira, K.L.N.; Cisneros, J.C.; Sousa, E.P.; Pereira, A.A.; Medeiros, M.A.; Lindoso, R.M.; Cavalcanti Neto, F.P.; Ghilardi, A.M.; Aureliano, T.; Godoy, P.L.; Ferreira, G.S. &amp; Langer, M.C. (2026). &quot;A new titanosauriform with European affinities in the Early Cretaceous of Brazil: insights on Somphospondyli phylogeny, histology and biogeography&quot;. Journal of Systematic Palaeontology. 24 2601579. [[doi:10.1080/14772019.2025.2601579]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha]]<br /> [[Kategoria:Sauropoda]]<br /> [[Kategoria:Macronaria]]<br /> [[Kategoria:Somphospondyli]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Południowa]]<br /> [[Kategoria:Brazylia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Apt]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Dasosaurus&diff=37550 Dasosaurus 2026-02-21T12:47:42Z <p>Taurovenator: Utworzono nową stronę &quot;{{DISPLAYTITLE:''Dasosaurus''}} {{Opis |Autor = Michał Siedlecki |Korekta = |nazwa = ''Dasosaurus'' (dazo...&quot;</p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Dasosaurus''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Dasosaurus'' (dazozaur) <br /> |długość = 18,2 m &lt;ref name = &quot;Molina-Pérez, 2026&quot;&gt; Ruben Molina-Pérez (2026), prywatne oszacowanie rozmiarów na podstawie kości udowej&lt;/ref&gt;; &gt;20 m??<br /> |wysokość = <br /> |masa = 15,8 t&lt;ref name=&quot;Molina-Pérez, 2026&quot;&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Brazylia]] - Maranhão <br /> &lt;small&gt;(dolna część [[formacja|formacji]] [[Itapecuru]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|115|113.2}}<br /> ok. 115-113,2 [[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[wczesna kreda]] (późny [[apt]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka =<br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Sauropodomorpha]]<br /> <br /> [[Sauropoda]]<br /> <br /> [[Macronaria]]<br /> <br /> [[Somphospondyli]]<br /> <br /> |grafika = Dasosaurus TD.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: TotalDino [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Dasosaurus_TD.png]<br /> |PorównanieGrupa =<br /> |PorównanieDługość =<br /> |mapa =<br /> }}<br /> ==Wstęp== <br /> ''Dasosaurus'' to rodzaj średnich rozmiarów [[Sauropoda|zauropoda]] z grupy [[Somphospondyli|somfospondyli]] żyjącego na terenie dzisiejszej Brazylii w drugiej połowie wczesnej kredy. Jego najbliższym krewniakiem był prawdopodobnie europejski [[Garumbatitan|garumbatytan]].<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa oznacza z greki &quot;leśny jaszczur&quot; (''dasos'' [&quot;las&quot;] i ''sauros'' [&quot;jaszczur&quot;]), co odnosi się do znalezienia szczątków omawianego dinozaura na terenie brazylijskiego regionu Amazônia Legal, obfitującego w połacie lasu deszczowego ale też do prawdopodobnej nazwy stanu Maranhão (z portugalskiego &quot;zakręcony&quot;), na terenie którego odkryto omawiane szczątki, również charakteryzującego się obecnością bogatej roślinności. Epitet gatunkowy odnosi się do rzeki Tocantins, gdzie w pobliżu jej wschodniego brzegu odkryto skamieniałości dazozaura.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (CPHNAM VT 1600) to dość fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy należący do jednego osobnika; który tworzą pięć trzonów kręgów ogonowych, dziesięć innych fragmentów kręgów, cztery fragmenty szewronów, lewa kość promieniowa, lewa k. łokciowa, częściowa prawa dłoń, fragmentaryczną miednicę, prawą k. udową oraz inne elementy kości kończyn tylnych, częściową lewą stopę, fragmenty żeber grzbietowych oraz inne niezidentyfikowane fragmenty kości. Analiza histologiczna kości wskazała, że w chwili śmierci, osobnik był dorosły.<br /> <br /> ==Budowa==<br /> Dazozaur nie wyróżniał się budową względem innych somfospondyli, przy czym najbardziej podobny był do garumbatytana, od którego odróżniał się detalami budowy łuków nerwowych kręgów, kości udowej oraz paliczków. Autorzy opisu na podstawie długości kości udowej oszacowali długość tego zauropoda na ponad 20 m, lecz Ruben Molina-Pérez w prywatnym komentarzu opierając się na wspomnianej długości kości udowej ocenił wymiary dazozaura na 18,2 m długości i 15,8 t masy.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Dasosaurus''}}<br /> |{{Kpt|Mayer, Silva Junior, Kerber, Navarro, Bandeira, Cisneros, Sousa, Pereira, Medeiros, Lindoso, Cavalcanti Neto, Ghilardi, Aureliano, Godoy, Ferreira}} i {{Kpt|[[Langer]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | {{V|''D. tocantinensis''}}<br /> |{{Kpt|Mayer, Silva Junior, Kerber, Navarro, Bandeira, Cisneros, Sousa, Pereira, Medeiros, Lindoso, Cavalcanti Neto, Ghilardi, Aureliano, Godoy, Ferreira}} i {{Kpt|[[Langer]]}}, [[2026]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Mayer, E.L.; Silva Junior, J.C.G.; Kerber, L.; Navarro, B.A.; Bandeira, K.L.N.; Cisneros, J.C.; Sousa, E.P.; Pereira, A.A.; Medeiros, M.A.; Lindoso, R.M.; Cavalcanti Neto, F.P.; Ghilardi, A.M.; Aureliano, T.; Godoy, P.L.; Ferreira, G.S. &amp; Langer, M.C. (2026). &quot;A new titanosauriform with European affinities in the Early Cretaceous of Brazil: insights on Somphospondyli phylogeny, histology and biogeography&quot;. Journal of Systematic Palaeontology. 24 2601579. [[doi:10.1080/14772019.2025.2601579]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha]]<br /> [[Kategoria:Sauropoda]]<br /> [[Kategoria:Macronaria]]<br /> [[Kategoria:Somphospondyli]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Południowa]]<br /> [[Kategoria:Brazylia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Apt]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=2026&diff=37549 2026 2026-02-21T12:11:26Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:202X}}<br /> <br /> ==Dinosauria==<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> W 2026 roku opisano '''9''' nowych [[nazwa|nazwy]] [[Dinosauria|dinozaurów]] ('''7''' nowych [[rodzaj|rodzajów]] i '''7''' nowych gatunków).<br /> <br /> Obecnie wszystkie uznawane są za [[Takson ważny|ważne]] [[takson]]y nieptasich dinozaurów.<br /> <br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Dasosaurus|{{U|Dasosaurus tocantinensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Mayer, Silva Junior, Kerber, Navarro, Bandeira, Cisneros, Sousa, Pereira, Medeiros, Lindoso, Cavalcanti Neto, Ghilardi, Aureliano, Godoy, Ferreira &amp; [[Langer]]}}, 2026<br /> |[[Sauropoda]]: [[Somphospondyli]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ferenceratops|{{U|Ferenceratops}} shqiperorum]]'''''<br /> |({{Kpt|[[Weishampel]], Jianu, Csiki &amp; Norman, 2003}}) {{Kpt|[[Maidment]], Butler, [[Brusatte]], Meade, Augustin, Csiki-Sava &amp; Ősi}}, 2026<br /> |[[Ceratopsia]]: [[Ceratopsoidea]]<br /> |[[Rumunia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Zalmoxes]] shqiperorum''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Foskeia|{{U|Foskeia pelendonum}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dieudonné, Becerra, Zanesco, Tortosa, Cruzado-Caballero, Stein &amp; Fernández-Baldor}}, 2026<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Hiszpania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Haolong|{{U|Haolong dongi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Huang, Wu, Mao, Bertozzo, Dhouailly, Robin, Pittman, Kaye, Manucci, He, Wang &amp; Godefroit}}, 2026<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Spinosaurus|Spinosaurus {{U|mirabilis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Sereno]], Vidal, Myhrvold, Johnson-Ransom, Ciudad Real, Baumgart, Sánchez Fontela, Green, Saitta, Adamou, Bop, Keillor, Fitzgerald, Dutheil, Laroche, Demers-Potvin, Simarro, Gascó-Lluna, Lázaro, Gamonal, Beightol, Reneleau, Vautrin, Bertozzo, Granados, Kinney-Broderick, Mallon, Lindoso &amp; Ramezani}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Spinosauridae]]<br /> |[[Niger]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Drugi ważny gatunek ''[[Spinosaurus]]''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator espinosai}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[Meksyk]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator}}? robustus]]'''''<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]], [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''&quot;[[Saurornitholestes]]&quot; robustus.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Yantaloong|{{U|Yantaloong lini}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Zhang, Wang, Wang, Wang, Wang, Wang, Zou, Dong, Su, Jiang, Wang &amp; You}}, 2026<br /> |[[Sauropoda]]: ?[[Turiasauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{sJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Yeneen|{{U|Yeneen houssayi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Filippi]], Bellardini, Carballido, Méndez &amp; [[Garrido]]}}, 2026<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |}<br /> <br /> ==Mezozoiczne [[Avialae]]==<br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kunpengornis|{{U|Kunpengornis anhuimusei}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Huang, Wang, [[Cau]], Mao, Liu &amp; Wang}}, 2026<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Euornithes]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Pujatopouli|{{U|Pujatopouli soberana}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Gelfo, Paulina Carabajal, Bona &amp; Acosta Burlaille, 2026}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Vegavis|Vegavis {{U|geitononesos}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Paulina-Carabajal, Bona &amp; Vega, 2026}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: ?[[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Drugi ważny gatunek ''[[Vegavis]]''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Vegavis|Vegavis {{U|notopothousa}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Paulina-Carabajal, Bona &amp; Vega, 2026}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: ?[[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Trzeci ważny gatunek ''[[Vegavis]]''.<br /> |}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Xenovenator&diff=37501 Xenovenator 2026-02-06T14:54:03Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie wszystkożerny<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Cerro del Pueblo]])&lt;/small&gt; &lt;hr&gt;<br /> ?[[USA]] - Nowy Meksyk<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|74|72}}<br /> ok. 73 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Maniraptora]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Troodontidae]]<br /> <br /> [[Troodontinae]]<br /> <br /> [[Troodontini]]<br /> |grafika = Xenovenator espinosai.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa gatunku typowego ''Xenovenator espinosai''. Autor: Connor Ashbridge. [[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Xenovenator_espinosai.png]]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Xenovenator'' to rodzaj nietypowego [[Troodontidae|troodontyda]] żyjącego na terenie Meksyku i prawdopodobnie południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych w drugiej połowie epoki późnej kredy. Jego nazwa rodzajowa oznacza &quot;dziwny łowca&quot; (od połączenia greckiego wyrazu ''xenos'' [&quot;dziwny&quot;; &quot;obcy&quot;], z łacińskim słowem ''venator'' [&quot;łowca&quot;]), co odnosi się do najbardziej charakterystycznej cechy tego teropodda jaką była kopulasta głowa, bardzo podobna do głów [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]].<br /> <br /> ==Gatunki==<br /> <br /> ===''X. espinosai''===<br /> '''Etymologia:''' Epitet gatunkowy upamiętnia Luisa Espinosę, meksykańskiego paleontologa, który był jednym z pierwszych badaczy zajmujących się dinozaurami żyjącymi na terenie dzisiejszego Meksyku oraz był mentorem dla wielu innych paleontologów.<br /> <br /> '''Czas:''' ok. ok. 73,5-72,5 [[Ma]] (późny [[kampan]]).<br /> <br /> '''Miejsce:''' [[Meksyk]] - Coahuila (górna część [[formacja|formacji]] [[Cerro del Pueblo]])<br /> <br /> '''Materiał kopalny:''' [[holotyp]] (CPC 2973) to w większości kompletna puszka mózgowa, którą tworzą obie kości czołowe, obie k. ciemieniowe, obie k. oczodołowo-klinowe, obie k. bocznoklinowe (''laterosphenoids''), obie k. bocznopotyliczne (''exoccipitals''), obie k. przeduszne, k. podstawnoklinowa oraz k. podstawnopotyliczna. Materiał przypisany to dwie izolowane k. czołowe: lewa (CPC 2976) oraz prawa (CPC 3112).<br /> <br /> Gatunek typowy. Miał bardziej rozbudowaną kopułę na głowie od ''X. robustus''. Część jego materiału kopalnego została opisana w 2023 roku przez Aguillón-Martínez i [[Hector Rivera-Sylva|Riverę-Sylvę]].<br /> <br /> ===''X.? robustus===<br /> '''Etymologia:''' epitet gatunkowy oznacza z łaciny &quot;masywny&quot;, co odnosi się do bardziej masywnej budowy k. czołowej tego gatunku od k. czołowej ''[[Saurornitholestes|Saurornitholestes langstoni]]'' (Sullivan, 2006).<br /> <br /> '''Czas:''' ok. 73 [[Ma]] (późny [[kampan]])<br /> <br /> '''Miejsce:''' [[USA]] - Nowy Meksyk ([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)<br /> <br /> '''Materiał kopalny i historia taksonu:''' [[holotyp]] (SMP VP-1955) to prawa k. czołowa (oryginalnie uznana za lewą k. czołową), którą po raz pierwszy opisał [[Robert Sullivan]] w 2006 roku i nazwał ''[[Saurornitholestes]] robustus'' przypisał do tego gatunku ponadto okazy SMP VP-1901 (ząb) oraz SMP VP-1741 (pazur drugiego palca lewej kończyny tylnej) jako [[cf.]] ''[[Saurornitholestes]] robustus''. Sullivan uważał, że omawiane szczątki należały do [[Dromaeosauridae|dromeozauryda]] o nieco masywniejszej budowie czaszki niż gatunek typowy zaurornitolesta - ''S. langstoni''. W 2012 roku Turner i współpracownicy uznali, że okaz typowy omawianego gatunku nie wykazuje żadnych diagnostycznych cech rodzaju ''Saurornitholestes'' i uznali ''&quot;S&quot; robustus'' za ''[[nomen dubium]]''. Dwa lata później, [[David Evans]] wraz ze współpracownikami stwierdzili, że choć wprawdzie SMP VP-1955 nie posiada cech diagnostycznych dla [[Dromaeosauridae|dromeozaurydów]], tak ma pewne cechy charakterystyczne dla [[Troodontidae|troodontydów]], więc gatunek ten na pewno nie należy do rodzaju ''Saurornitholestes''. W 2026 roku, [[Rivera-Sylva]] i współpracownicy tymczasowo przypisali ów gatunek do nowo utworzonego rodzaju ''Xenovenator'', zaznaczając, że gatunek ten miał raczej płaską głowę, więc prawdopodobnie nie miał kopuły głowowej obecnej u ''X. robustus''.<br /> <br /> ==Budowa, paleobiologia i systematyka==<br /> Ksenowenator najprawdopodobniej nie różnił się ogólnym pokrojem ciała i trybem życia od lepiej poznanych troodontydów, takich jak ''[[Troodon]]''. Oba gatunki różniły się od pozostałych przedstawicieli tej grupy detalami budowy kości czaszki, zwłaszcza kości czołowych i ciemieniowych; przy czym ''X. espinosae'' jak już wspomniano miał dość wydatną kopułę na głowie, która być może służyła do walk wewnątrzgatunkowych podczas toków. Cecha ta mogła powstać w wyniku działania doboru płciowego, które zbiegło się ze zwiększaniem opieki rodzicielskiej u [[Maniraptora|maniraptorów]].<br /> Analiza filogenetyczna umieściła oba gatunki ksenowenatora jako taksony siostrzane względem [[Albertavenator|albertawenatora]].<br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Xenovenator''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X. espinosai''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X.? robustus''}}<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | = ''&quot;[[Saurornitholestes]]&quot; robustus''<br /> |{{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Aguillón-Martínez, M.C. &amp; Rivera-Sylva, H.E. (2023). &quot;A Troodontid (Theropoda: Troodontidae) Neurocranium from the Cerro del Pueblo Formation (Late Campanian) of Coahuila, Mexico&quot;. Paleontología Mexicana 12(2)<br /> <br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., &amp; Sullivan, R.M. (2014). &quot;''“Saurornitholestes” robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sullivan, R.M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.<br /> <br /> Turner, A.H., Makovicky, P.J. &amp; Norell, M.A. (2012). “A review of dromaeosaurid systematics and paravian phylogeny.” Bulletin of the American Museum of Natural History. 371, 1–206.<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Troodontidae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Meksyk]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Xenovenator&diff=37461 Xenovenator 2026-01-24T14:13:19Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie wszystkożerny<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Cerro del Pueblo]])&lt;/small&gt; &lt;hr&gt;<br /> ?[[USA]] - Nowy Meksyk<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|74|72}}<br /> ok. 73 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Maniraptora]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Troodontidae]]<br /> <br /> [[Troodontinae]]<br /> <br /> [[Troodontini]]<br /> |grafika = Xenovenator espinosai.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa gatunku typowego ''Xenovenator espinosai''. Autor: Connor Ashbridge. [[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Xenovenator_espinosai.png]]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Xenovenator'' to rodzaj nietypowego [[Troodontidae|troodontyda]] żyjącego na terenie Meksyku i prawdopodobnie południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych w drugiej połowie epoki późnej kredy. Jego nazwa rodzajowa oznacza &quot;dziwny łowca&quot; (od połączenia greckiego wyrazu ''xenos'' [&quot;dziwny&quot;; &quot;obcy&quot;], z łacińskim słowem ''venator'' [&quot;łowca&quot;]), co odnosi się do najbardziej charakterystycznej cechy tego teropodda jaką była kopulasta głowa, bardzo podobna do głów [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]].<br /> <br /> ==Gatunki==<br /> <br /> ===''X. espinosai''===<br /> '''Etymologia:''' Epitet gatunkowy upamiętnia Luisa Espinosę, meksykańskiego paleontologa, który był jednym z pierwszych badaczy zajmujących się dinozaurami żyjącymi na terenie dzisiejszego Meksyku oraz był mentorem dla wielu innych paleontologów.<br /> <br /> '''Czas:''' ok. ok. 73,5-72,5 [[Ma]] (późny [[kampan]]).<br /> <br /> '''Miejsce:''' [[Meksyk]] - Coahuila (górna część [[formacja|formacji]] [[Cerro del Pueblo]])<br /> <br /> '''Materiał kopalny:''' [[holotyp]] (CPC 2973) to w większości kompletna puszka mózgowa, którą tworzą obie kości czołowe, obie k. ciemieniowe, obie k. oczodołowo-klinowe, obie k. bocznoklinowe (''laterosphenoids''), obie k. bocznopotyliczne (''exoccipitals''), obie k. przeduszne, k. podstawnoklinowa oraz k. podstawnopotyliczna. Materiał przypisany to dwie izolowane k. czołowe: lewa (CPC 2976) oraz prawa (CPC 3112).<br /> <br /> Gatunek typowy. Miał bardziej rozbudowaną kopułę na głowie od ''X. robustus''. Część jego materiału kopalnego została opisana w 2023 roku przez Aguillón-Martínez i [[Hector Rivera-Sylva|Riverę-Sylvę]].<br /> <br /> ===''X.? robustus===<br /> '''Etymologia:''' epitet gatunkowy oznacza z łaciny &quot;masywny&quot;, co odnosi się do bardziej masywnej budowy k. czołowej tego gatunku od k. czołowej ''[[Saurornitholestes|Saurornitholestes langstoni]] (Sullivan, 2006).<br /> <br /> '''Czas:''' ok. 73 [[Ma]] (późny [[kampan]])<br /> <br /> '''Miejsce:''' [[USA]] - Nowy Meksyk ([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)<br /> <br /> '''Materiał kopalny i historia taksonu:''' [[holotyp]] (SMP VP-1955) to prawa k. czołowa (oryginalnie uznana za lewą k. czołową), którą po raz pierwszy opisał [[Robert Sullivan]] w 2006 roku i nazwał ''[[Saurornitholestes]] robustus'' przypisał do tego gatunku ponadto okazy SMP VP-1901 (ząb) oraz SMP VP-1741 (pazur drugiego palca lewej kończyny tylnej) jako [[cf.]] ''[[Saurornitholestes]] robustus''. Sullivan uważał, że omawiane szczątki należały do [[Dromaeosauridae|dromeozauryda]] o nieco masywniejszej budowie czaszki niż gatunek typowy zaurornitolesta - ''S. langstoni''. <br /> <br /> ==Budowa, paleobiologia i systematyka==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Xenovenator''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X. espinosai''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X.? robustus''}}<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | = ''&quot;[[Saurornitholestes]]&quot; robustus''<br /> |{{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Aguillón-Martínez, M.C. &amp; Rivera-Sylva, H.E. (2023). &quot;A Troodontid (Theropoda: Troodontidae) Neurocranium from the Cerro del Pueblo Formation (Late Campanian) of Coahuila, Mexico&quot;. Paleontología Mexicana 12(2)<br /> <br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., &amp; Sullivan, R.M. (2014). &quot;''“Saurornitholestes” robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sullivan, R.M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Troodontidae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Meksyk]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Xenovenator&diff=37459 Xenovenator 2026-01-22T15:22:53Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie wszystkożerny<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Cerro del Pueblo]])&lt;/small&gt; &lt;hr&gt;<br /> ?[[USA]] - Nowy Meksyk<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|74|72}}<br /> ok. 73 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Maniraptora]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Troodontidae]]<br /> <br /> [[Troodontinae]]<br /> <br /> [[Troodontini]]<br /> |grafika = <br /> |podpis = <br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Xenovenator'' to rodzaj nietypowego [[Troodontidae|troodontyda]] żyjącego na terenie Meksyku i prawdopodobnie południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych w drugiej połowie epoki późnej kredy. Jego nazwa rodzajowa oznacza &quot;dziwny łowca&quot; (od połączenia greckiego wyrazu ''xenos'' [&quot;dziwny&quot;; &quot;obcy&quot;], z łacińskim słowem ''venator'' [&quot;łowca&quot;]), co odnosi się do najbardziej charakterystycznej cechy tego teropodda jaką była kopulasta głowa, bardzo podobna do głów [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]].<br /> <br /> ==Gatunki==<br /> <br /> ===''X. espinosai''===<br /> '''Etymologia:''' Epitet gatunkowy upamiętnia Luisa Espinosę, meksykańskiego paleontologa, który był jednym z pierwszych badaczy zajmujących się dinozaurami żyjącymi na terenie dzisiejszego Meksyku oraz był mentorem dla wielu innych paleontologów.<br /> <br /> '''Czas:''' ok. ok. 73,5-72,5 [[Ma]] (późny [[kampan]]).<br /> <br /> '''Miejsce:''' [[Meksyk]] - Coahuila (górna część [[formacja|formacji]] [[Cerro del Pueblo]])<br /> <br /> '''Materiał kopalny:''' [[holotyp]] (CPC 2973) to w większości kompletna puszka mózgowa, którą tworzą obie kości czołowe, obie k. ciemieniowe, obie k. oczodołowo-klinowe, obie k. bocznoklinowe (''laterosphenoids''), obie k. bocznopotyliczne (''exoccipitals''), obie k. przeduszne, k. podstawnoklinowa oraz k. podstawnopotyliczna. Materiał przypisany to dwie izolowane k. czołowe: lewa (CPC 2976) oraz prawa (CPC 3112).<br /> <br /> <br /> ===''X.? robustus===<br /> '''Etymologia:''' epitet gatunkowy oznacza z łaciny &quot;masywny&quot;, co odnosi się do bardziej masywnej budowy k. czołowej tego gatunku od k. czołowej ''[[Saurornitholestes|Saurornitholestes langstoni]] (Sullivan, 2006).<br /> <br /> '''Czas:''' ok. 73 [[Ma]] (późny [[kampan]])<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny i historia taksonu:'''<br /> <br /> ==Budowa, paleobiologia i systematyka==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Xenovenator''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X. espinosai''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X.? robustus''}}<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | = ''&quot;[[Saurornitholestes]]&quot; robustus''<br /> |{{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., &amp; Sullivan, R.M. (2014). &quot;''“Saurornitholestes” robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sullivan, R.M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Troodontidae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Meksyk]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Saurornitholestes&diff=37458 Saurornitholestes 2026-01-22T15:11:44Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Do sprawdzenia (zwłaszcza materiał kopalny i ważność poszczególnych gatunków).<br /> <br /> {{DISPLAYTITLE:''Saurornitholestes''}}<br /> &lt;small&gt;<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;background-color:CornSilk&quot;<br /> | Autor:<br /> | Korekta:<br /> |-<br /> | [[Kamil Kamiński]]<br /> | <br /> |}<br /> &lt;/small&gt;<br /> <br /> ----<br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:left&quot; align=&quot;left&quot;<br /> ! colspan=2 | ''Saurornitholestes'' (zaurornitolest)<br /> |-<br /> ! '''Długość''':<br /> | ok. 1,8 m<br /> <br /> |-<br /> ! '''Masa''':<br /> | ok. 10-20 kg<br /> <br /> |-<br /> ! '''[[Lokacje|Miejsce występowania]]''':<br /> | [[Kanada]] - Alberta<br /> <br /> &lt;small&gt;([[formacja|formacje]] [[Dinosaur Park]], [[Oldman]], <br /> <br /> [[Foremost]], [[Judith River]], [[Two Medicine]])&lt;/small&gt;<br /> |-<br /> ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''<br /> | ok. 80-72 [[Ma]]<br /> <br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] ([[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |-<br /> ! '''Systematyka'''<br /> | [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Dromaeosauridae]]<br /> <br /> [[Eudromaeosauria]]<br /> <br /> ?[[Velociraptorinae]] / [[Dromaeosaurinae]]<br /> <br /> ?[[Saurornitholestinae]]<br /> |-<br /> | colspan=2 |[[Plik:Saurornitholestes_digging_Burrows_wahweap.jpg|400px|]]<br /> &lt;small&gt;Rekonstrukcja zaurornitolesta ze zdobyczą. Autor: Emily Willoughby<br /> [https://emilywilloughby.com/]<br /> &lt;small&gt;&lt;/small&gt;<br /> |-<br /> |}<br /> <br /> ==Wstęp==<br /> ''Saurornitholestes'' był niewielkim [[dromeozauryd]]em, którego szczątki znaleziono na zachodzie Ameryki Północnej. Na przestrzeni lat do tego [[rodzaj]]u zaliczono aż trzy [[gatunek|gatunki]], jednak pewny wydaje się tylko jeden - ''Saurornitholestes langstoni''.<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] oznaczony jako PMAA 74.10.5 to niekompletny szkielet, obejmujący kości czołowe, lewą k. zewnętrznoskrzydłową (ang. ''ectopterygoid''), lewą kość kwadratową, dwa zęby, dwa kręgi, gastralia, fragmenty żeber, fragment żebra, kość śródręcza, kilka paliczków i pazury lewej dłoni, trzy izolowane prezygapofyzy (wyrostki kręgów) oraz liczne mniejsze fragmenty ([[Hans-Dieter Sues|Sues]], 1978). <br /> <br /> [[Paratyp]]y to trzy kości czołowe, w tym jedna częściowa. <br /> <br /> Materiał przypisany obejmuje bardzo liczne szczątki. Najwięcej jest wśród nich pojedynczych zębów, ale występują też pojedyncze kości i niekompletne szkielety. Jedne z pełniejszych okazów to m.in.: RTMP 88.121.39 (kilka kości czaszki, żebra, kilka kręgów ogonowych oraz kości przednich i tylnych kończyn), UALVP 55700 (jeszcze formalnie nieopisany, niemal kompletny szkielet, w tym czaszka, mostek, widełki, żebra i elementy tylnych kończyn) oraz MOR 660 (niekompletny szkielet pozaczaszkowy, w tym kręgi z różnych części ciała, elementy miednicy i kończyn). <br /> [[Plik: Saurornitholestes_MOR1.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja szkieletu. [https://en.wikipedia.org/wiki/Saurornitholestes#/media/File:Saurornitholestes_MOR1.jpg].]]<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa ''Saurornitholestes'' pochodzi od greckich słów ''sauros'' („gad”, „jaszczur”), ''ornis'' („ptak”) oraz ''lestes'' („złodziej”). Nawiązuje ona do podobieństwa do „saurornithoididae” (obecnie [[Troodontidae]]) oraz drapieżnego trybu życia tego zwierzęcia. Epitet gatunkowy honoruje dr Wanna Langstona za jego zasługi dla paleontologii i pomoc, jakiej udzielił autorowi opisu (Sues, 1978). <br /> <br /> ==Historia taksonu==<br /> Pierwsze szczątki zaurornitolesta (zęby) odkryto jeszcze w XIX w., lecz wówczas zaliczono je do rodzaju ''Laelaps'' (obecnie ''[[Dryptosaurus]]''). Holotyp znaleziono w Albercie (Kanada) w 1974 r. Cztery lata później Hans-Dieter Sues na jego podstawie nazwał nowy rodzaj dinozaura. W ciągu kolejnych lat naukowcy odkrywali liczne szczątki tego zwierzęcia na terenie Kanady i Stanów Zjednoczonych. Najczęściej były to zęby, ale jak już wspomniano, zdarzały się również pojedyncze kości i niekompletne szkielety. Wydaje się jednak, że nie wszystkie z tych znalezisk należy klasyfikować w rodzaju ''Saurornitholestes''. Szczątki pochodzące z datowanych na [[mastrycht]] osadów formacji [[Horseshoe Canyon]], [[Scollard]], [[Lance]] i [[Frenchman]] najpewniej należą do innych, choć być może blisko spokrewnionych taksonów, a zasięg stratygraficzny zaurornitolesta ograniczony był zapewne do późnego [[kampan]]u (Sullivan, 2006). W 2015 r. [[Philip Currie|Currie]] i [[David Evans|Evans]] ogłosili, że rok wcześniej w Albercie odnaleziono nowy, niemal kompletny okaz, który pozwoli na znacznie lepsze poznanie anatomii tego zwierzęcia. Jak dotąd wyniki ich prac nie zostały jednak oficjalnie opublikowane. ''Saurornitholestes'' pozostaje wiec słabo poznanym dinozaurem, pomimo dość licznych szczątków. <br /> [[Plik: Saurornitholestes_langstoni_skull.jpg|300px|thumb|right|Zrekonstruowana czaszka. Autor zdjęcia: James St. John [https://en.wikipedia.org/wiki/Saurornitholestes#/media/File:Saurornitholestes_langstoni_skull.jpg].]]<br /> <br /> Do ''Saurornitholestes'' zaliczono dwa kolejne gatunki: ''S. robustus'' w 2006 r. oraz ''S. sullivani'' (2015). Obydwa pochodzą z Nowego Meksyku. Ich materiał kopalny jest jednak zbyt fragmentaryczny, aby uznać takie oznaczenie za pewne (zob. dalej).<br /> <br /> ==Budowa==<br /> ''Saurornitholestes'' był niewielkim i lekko zbudowanym teropodem. Rozmiarami przypominał dobrze znanego [[Velociraptor|welociraptora]]. Pomimo obfitego materiału kopalnego, trudno wskazać konkretne [[diagnoza|cechy diagnostyczne]] tego drapieżnika. Sullivan (2006) wskazał, że długość kości czołowej była aż dziesięć razy większa niż wynosiła jej grubość. Niedawne odkrycia wskazują, że zaurornitolest miał głębszy, krótszy i szerszy pysk niż ''[[Velociraptor]]'' (Currie i Evans, 2019), a charakterystyczny m.in. dla dromeozaurydów powiększony pazur drugiego palca stopy był proporcjonalnie większy niż jego azjatyckiego kuzyna. Kości nosowe były spnaumatyzowane. Zęby były niewielkie, bocznie spłaszczone i wyraźnie zakrzywione. Charakteryzowały się silnie rozwiniętym ząbkowaniem – na każde 5 mm przedniej krawędzi przypadało 35 drobnych ząbków, a tylnej – 24-26 (Sues, 1978).<br /> <br /> ==Paleobiologia==<br /> [[Plik: Saurornitholestes_langstoni_foot.jpg|300px|thumb|right|Zrekonstruowana stopa zaurornitolesta. Autor zdjęcia: Roland Tanglao [https://en.wikipedia.org/wiki/Saurornitholestes#/media/File:Saurornitholestes_langstoni_foot.jpg].]]<br /> ''Saurornitholestes'' bez wątpienia był mięsożercą, nie wiadomo jednak dokładnie, jakimi ofiarami się żywił. Badania Torices i współpracowników (2018) wskazują, że omawiany tu teropod, podobnie jak inne dromeozaurydy, był dobrze przystosowany do walki ze zdobyczą. Jego szczęki były w stanie wywierać większy nacisk bez ryzyka uszkodzenia zębów niż to miało miejsce w przypadku przedstawicieli [[Troodontidae]]. Wynika z tego, że ''Saurornitholestes'' i jego krewniacy mogli żywić się większymi ofiarami, a nawet częściowo pożerać ich kości, podczas gdy troodontydy zmuszone były zadowalać się mniejszymi zdobyczami. Dzięki temu te dwie rodziny teropodów mogły żyć w tym samym ekosystemie, nie stanowiąc dla siebie nadmiernej konkurencji. Po wbiciu zębów w zdobycz zaurornitolest prawdopodobnie cofał głowę do tyłu, wyrywając w ten sposób kawałki mięsa i zadając poważne rany (Torices i in., 2018). <br /> <br /> Oprócz polowania, ''Saurornitholestes'' prawdopodobnie odżywiał się również padliną. Znany jest szkielet dużego pterozaura z formacji [[Dinosaur Park]] ze śladami ugryzień i wyłamaną końcówką zęba omawianego tu teropoda. Ze względu na dużą różnicę rozmiarów między tymi dwoma zwierzętami uważa się, że zaurornitolest nie zabił pterozaura, lecz pożywiał się jego padliną (Currie i Jacobsen, 1995). <br /> [[Plik: Saurornitholestes_martyniuk.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja zaurornitolesta. Autor: Matt Martyniuk [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Saurornitholestes_martyniuk.jpg].]]<br /> <br /> Będąc drapieżnikiem, ''Saurornitholestes'' mógł sam padać ofiarą większych mięsożerców. Na kości zębowej jednego z okazów zachowały się ślady zębów innego teropoda, prawdopodobnie młodego [[Tyrannosauridae|tyranozauryda]]. Mógł to być ''[[Daspletosaurus]]'' lub ''[[Gorgosaurus]]'' (Jacobsen, 2001). <br /> <br /> ==''??S. robustus''==<br /> W 2006 r. na podstawie pojedynczej kości czołowej Sullivan opisał nowy gatunek z Nowego Meksyku (formacja [[Kirtland]]) - ''S. robustus''. Za prawdopodobnie należące do tego gatunku uznał też inne szczątki – ząb i drugi pazur stopy. Jednak w 2012 r. Turner i in. wykazał brak synapomorfii ''Saurornitholestes'' i uznali go za ''[[nomen dubium]]''. W 2014 r. Evans i współpracownicy stwierdzili, że okaz ten nie wykazuje żadnych cech diagnostycznych [[Dromaeosauridae|dromeozaurydów]], ma za to kilka cech unikatowych dla przedstawicieli [[Troodontidae]]. Tak więc jego przynależność do rodzaju ''Saurornitholestes'' wydaje się obecnie nieprawdopodobna. W [[2026]] roku przeniesiono go do rodzaju ''[[Xenovenator]]'' ([[Rivera-Sylva]] i in., 2026).<br /> [[Plik: Saurornitholestes_langstoni_by_tomozaurus.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja zaurornitolesta. Autor: Tom Parker. [https://tomozaurus.deviantart.com/art/Saurornitholestes-langstoni-170743071].]]<br /> <br /> ==''?S. sullivani''==<br /> Kolejny gatunek zaurornitolesta został nazwany w 2015 r. przez Jasinskiego. Podobnie jak w przypadku ''S. robustus'', holotypem jest pojedyncza kość czołowa, pochodząca z formacji Kirtland w Nowym Meksyku. Jak jednak zauważa [[Michael Mortimer|Mortimer]] (online) okaz ten został porównany jedynie z holotypem gatunku typowego. Materiał kopalny wielu dromeozaurydów z Ameryki Północnej nie zawiera kości czołowych, co sprawia, że zaproponowane przez autora opisu [[synapomorfia|synapomorfie]] ''S. sullivani'' nie mogą być z nimi porównane. Wątpliwości budzi również odległość geograficzna. ''S. langstoni'' od gatunku z Nowego Meksyku dzieliły tysiące kilometrów, trudno więc zakładać, że zwierzęta te na pewno należały do jednego rodzaju. <br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Saurornitholestes''}}<br /> | {{Kpt|[[Hans-Dieter Sues|Sues]]}}, [[1978]]<br /> |-<br /> | {{V|''S. langstoni''}}<br /> | {{Kpt|[[Hans-Dieter Sues|Sues]]}}, [[1978]]<br /> |-<br /> | {{V|?''S. sullivani''}}<br /> | {{Kpt|[[Steven Jasinski|Jasinski]]}}, [[2015]]<br /> |-<br /> |''S. robustus''<br /> | {{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]], [[2006]]}}<br /> |= '''''[[Xenovenator|Xenovenator robustus]]'''''<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Currie, P.J., Jacobsen, A.R. (1995). &quot;An azhdarchid pterosaur eaten by a velociraptorine theropod&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences. 32 (7): 922–925. [[doi:10.1139/e95-077]].<br /> <br /> Currie, P.J. &amp; Evans, D.C. (2019). &quot;Cranial Anatomy of New Specimens of ''Saurornitholestes langstoni'' (Dinosauria, Theropoda, Dromaeosauridae) from the Dinosaur Park Formation (Campanian) of Alberta.&quot; The Anatomical Record (advance online publication) [[doi: https://doi.org/10.1002/ar.24241]]. [abstrakt].<br /> <br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., Sullivan, R.M. (2014). &quot;Saurornitholestes&quot; robustus is a troodontid (Dinosauria: Theropoda): Canadian Journal of Earth Sciences, v. 51, p. 730–734.<br /> <br /> Jacobsen, A.R. (2001). “Tooth-marked small theropod bone: An extremely rare trace”. 58-63. W: Mesozoic Vertebrate Life, Tanke, D. H., Carpenter, K., Skrepnick, M. W. Indiana University Press.<br /> <br /> Jasinski, S.E. (2015). “A new dromaeosaurid (Theropoda: Dromaeosauridae) from the Late Cretaceous of New Mexico”. W: Sullivan, R.M. and Lucas, S.G., eds. Fossil Record 4. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin 67: 79-88.<br /> <br /> Mortimer, M. (2014 online) [http://theropoddatabase.com/Troodontidae.htm#Saurornitholestesrobustus]. <br /> <br /> Mortimer, M. (2015 online) [http://theropoddatabase.com/Dromaeosaurs.htm#Saurornitholestessullivani]. <br /> <br /> Mortimer, M. (2015 online) [http://theropoddatabase.com/Dromaeosaurs.htm#Saurornitholesteslangstoni]. <br /> <br /> Paul, G.S. (2010). &quot;The Princeton Field Guide to Dinosaurs&quot; wyd. Princeton University.<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sues, H.-D. (1978). &quot;A new small theropod dinosaur from the Judith River Formation (Campanian) of Alberta Canada&quot;, Zoological Journal of the Linnean Society 62: 381-400.<br /> <br /> Torices, A., Wilkinson, R., Arbour, A.M., Ruiz-Omenaca, J.I., Currie, P.J. (2018). “Puncture-and-Pull Biomechanics in the Teeth of Predatory Coelurosaurian Dinosaurs.” Current Biology. 28, 1-8 [[https://doi.org/10.1016/j.cub.2018.03.042]].<br /> <br /> Turner, A.H., Makovicky, P.J. and Norell, M.A. (2012). “A review of dromaeosaurid systematics and paravian phylogeny.” Bulletin of the American Museum of Natural History. 371, 1–206.&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Paraves]]<br /> [[Kategoria:Dromaeosauridae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Kanada]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]<br /> [[Kategoria:Do sprawdzenia]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Xenovenator&diff=37422 Xenovenator 2026-01-12T07:34:52Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie wszystkożerny<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Cerro del Pueblo]])&lt;/small&gt; &lt;hr&gt;<br /> ?[[USA]] - Nowy Meksyk<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|74|72}}<br /> ok. 73 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Maniraptora]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Troodontidae]]<br /> <br /> [[Troodontinae]]<br /> <br /> [[Troodontini]]<br /> |grafika = <br /> |podpis = <br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Xenovenator'' to rodzaj nietypowego [[Troodontidae|troodontyda]] żyjącego na terenie Meksyku i prawdopodobnie południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych w drugiej połowie epoki późnej kredy. Jego nazwa rodzajowa oznacza &quot;dziwny łowca&quot; (od połączenia greckiego wyrazu ''xenos'' [&quot;dziwny&quot;; &quot;obcy&quot;], z łacińskim słowem ''venator'' [&quot;łowca&quot;]), co odnosi się do najbardziej charakterystycznej cechy tego teropodda jaką była kopulasta głowa, bardzo podobna do głów [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]].<br /> <br /> ==Gatunki==<br /> <br /> ===''X. espinosai''===<br /> '''Etymologia:''' Epitet gatunkowy upamiętnia Luisa Espinosę, meksykańskiego paleontologa, który był jednym z pierwszych badaczy zajmujących się dinozaurami żyjącymi na terenie dzisiejszego Meksyku oraz był mentorem dla wielu innych paleontologów.<br /> <br /> '''Czas:''' ok. 73 [[Ma]] (późny [[kampan]]).<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny:'''<br /> <br /> <br /> ===''X.? robustus===<br /> '''Etymologia:'''<br /> <br /> '''Czas:'''<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny i historia taksonu:'''<br /> <br /> ==Budowa, paleobiologia i systematyka==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Xenovenator''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X. espinosai''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X.? robustus''}}<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | = ''&quot;[[Saurornitholestes]]&quot; robustus''<br /> |{{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., &amp; Sullivan, R.M. (2014). &quot;''“Saurornitholestes” robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sullivan, R.M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Troodontidae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Meksyk]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Xenovenator&diff=37400 Xenovenator 2026-01-09T19:43:41Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie wszystkożerny<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Cerro del Pueblo]])&lt;/small&gt; &lt;hr&gt;<br /> ?[[USA]] - Nowy Meksyk<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|74|72}}<br /> ok. 73 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Maniraptora]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Troodontidae]]<br /> <br /> [[Troodontinae]]<br /> <br /> [[Troodontini]]<br /> |grafika = <br /> |podpis = <br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Xenovenator'' to rodzaj nietypowego [[Troodontidae|troodontyda]] żyjącego na terenie Meksyku i prawdopodobnie południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych w drugiej połowie epoki późnej kredy. Jego nazwa rodzajowa oznacza &quot;dziwny łowca&quot; (od połączenia greckiego wyrazu ''xenos'' [&quot;dziwny&quot;; &quot;obcy&quot;], z łacińskim słowem ''venator'' [&quot;łowca&quot;]), co odnosi się do najbardziej charakterystycznej cechy tego teropodda jaką była kopulasta głowa, bardzo podobna do głów [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]].<br /> <br /> ==Gatunki==<br /> <br /> ===''X. espinosai''===<br /> '''Etymologia:'''<br /> <br /> '''Czas:'''<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny:'''<br /> <br /> <br /> ===''X.? robustus===<br /> '''Etymologia:'''<br /> <br /> '''Czas:'''<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny i historia taksonu:'''<br /> <br /> ==Budowa, paleobiologia i systematyka==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Xenovenator''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X. espinosai''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X.? robustus''}}<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | = ''&quot;Saurornitholestes&quot; robustus''<br /> |{{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., &amp; Sullivan, R.M. (2014). &quot;''“Saurornitholestes” robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sullivan, R.M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Troodontidae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Meksyk]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Xenovenator&diff=37399 Xenovenator 2026-01-09T19:39:13Z <p>Taurovenator: /* Spis gatunków */</p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie wszystkożerny<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Cerro del Pueblo]])&lt;/small&gt; &lt;hr&gt;<br /> ?[[USA]] - Nowy Meksyk<br /> &lt;small&lt;([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|74|72}}<br /> ok. 73 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Maniraptora]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Troodontidae]]<br /> <br /> [[Troodontinae]]<br /> <br /> [[Troodontini]]<br /> |grafika = <br /> |podpis = <br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Xenovenator'' to rodzaj nietypowego [[Troodontidae|troodontyda]] żyjącego na terenie Meksyku i prawdopodobnie południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych w drugiej połowie epoki późnej kredy. Jego nazwa rodzajowa oznacza &quot;dziwny łowca&quot; (od połączenia greckiego wyrazu ''xenos'' [&quot;dziwny&quot;; &quot;obcy&quot;], z łacińskim słowem ''venator'' [&quot;łowca&quot;]), co odnosi się do najbardziej charakterystycznej cechy tego teropodda jaką była kopulasta głowa, bardzo podobna do głów [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]].<br /> <br /> ==Gatunki==<br /> <br /> ===''X. espinosai''===<br /> '''Etymologia:'''<br /> <br /> '''Czas:'''<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny:'''<br /> <br /> <br /> ===''X.? robustus===<br /> '''Etymologia:'''<br /> <br /> '''Czas:'''<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny i historia taksonu:'''<br /> <br /> ==Budowa, paleobiologia i systematyka==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Xenovenator''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X. espinosai''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X.? robustus''}}<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | = ''&quot;Saurornitholestes&quot; robustus''<br /> |{{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]<br /> |}<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., &amp; Sullivan, R.M. (2014). &quot;''“Saurornitholestes” robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sullivan, R.M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Troodontidae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Meksyk]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Xenovenator&diff=37398 Xenovenator 2026-01-09T19:38:49Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie wszystkożerny<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Cerro del Pueblo]])&lt;/small&gt; &lt;hr&gt;<br /> ?[[USA]] - Nowy Meksyk<br /> &lt;small&lt;([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|74|72}}<br /> ok. 73 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Maniraptora]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Troodontidae]]<br /> <br /> [[Troodontinae]]<br /> <br /> [[Troodontini]]<br /> |grafika = <br /> |podpis = <br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Xenovenator'' to rodzaj nietypowego [[Troodontidae|troodontyda]] żyjącego na terenie Meksyku i prawdopodobnie południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych w drugiej połowie epoki późnej kredy. Jego nazwa rodzajowa oznacza &quot;dziwny łowca&quot; (od połączenia greckiego wyrazu ''xenos'' [&quot;dziwny&quot;; &quot;obcy&quot;], z łacińskim słowem ''venator'' [&quot;łowca&quot;]), co odnosi się do najbardziej charakterystycznej cechy tego teropodda jaką była kopulasta głowa, bardzo podobna do głów [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]].<br /> <br /> ==Gatunki==<br /> <br /> ===''X. espinosai''===<br /> '''Etymologia:'''<br /> <br /> '''Czas:'''<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny:'''<br /> <br /> <br /> ===''X.? robustus===<br /> '''Etymologia:'''<br /> <br /> '''Czas:'''<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny i historia taksonu:'''<br /> <br /> ==Budowa, paleobiologia i systematyka==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Xenovenator''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X. espinosai''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{[V|''X.? robustus''}}<br /> |{[Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | = ''&quot;Saurornitholestes&quot; robustus''<br /> |{{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]<br /> |}<br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., &amp; Sullivan, R.M. (2014). &quot;''“Saurornitholestes” robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sullivan, R.M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Troodontidae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Meksyk]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Xenovenator&diff=37397 Xenovenator 2026-01-09T19:37:57Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie wszystkożerny<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Cerro del Pueblo]])&lt;/small&gt;<br /> &lt;h&gt;<br /> ?[[USA]] - Nowy Meksyk<br /> &lt;small&lt;([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|74|72}}<br /> ok. 73 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Maniraptora]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Troodontidae]]<br /> <br /> [[Troodontinae]]<br /> <br /> [[Troodontini]]<br /> |grafika = <br /> |podpis = <br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Xenovenator'' to rodzaj nietypowego [[Troodontidae|troodontyda]] żyjącego na terenie Meksyku i prawdopodobnie południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych w drugiej połowie epoki późnej kredy. Jego nazwa rodzajowa oznacza &quot;dziwny łowca&quot; (od połączenia greckiego wyrazu ''xenos'' [&quot;dziwny&quot;; &quot;obcy&quot;], z łacińskim słowem ''venator'' [&quot;łowca&quot;]), co odnosi się do najbardziej charakterystycznej cechy tego teropodda jaką była kopulasta głowa, bardzo podobna do głów [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]].<br /> <br /> ==Gatunki==<br /> <br /> ===''X. espinosai''===<br /> '''Etymologia:'''<br /> <br /> '''Czas:'''<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny:'''<br /> <br /> <br /> ===''X.? robustus===<br /> '''Etymologia:'''<br /> <br /> '''Czas:'''<br /> <br /> '''Miejsce:'''<br /> <br /> '''Materiał kopalny i historia taksonu:'''<br /> <br /> ==Budowa, paleobiologia i systematyka==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Xenovenator''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X. espinosai''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich]]}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{[V|''X.? robustus''}}<br /> |{[Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | = ''&quot;Saurornitholestes&quot; robustus''<br /> |{{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]<br /> |}<br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., &amp; Sullivan, R.M. (2014). &quot;''“Saurornitholestes” robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sullivan, R.M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Troodontidae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Meksyk]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Xenovenator&diff=37396 Xenovenator 2026-01-09T19:36:43Z <p>Taurovenator: Utworzono nową stronę &quot; Opis w trakcie rozbudowy. {{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}} {{Opis |Autor = Michał Siedlecki |Korekta = |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator) |długość = |wys...&quot;</p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Xenovenator''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Xenovenator'' (ksenowenator)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie wszystkożerny<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Cerro del Pueblo]])&lt;/small&gt;<br /> &lt;h&gt;<br /> ?[[USA]] - Nowy Meksyk<br /> &lt;small&lt;([[formacja]] [[Kirtland]] - ogniwo De-na-zin)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|74|72}}<br /> ok. 73 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Maniraptora]]<br /> <br /> [[Paraves]]<br /> <br /> [[Troodontidae]]<br /> <br /> [[Troodontinae]]<br /> <br /> [[Troodontini]]<br /> |grafika = <br /> |podpis = <br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Xenovenator'' to rodzaj nietypowego [[Troodontidae|troodontyda]] żyjącego na terenie Meksyku i prawdopodobnie południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych w drugiej połowie epoki późnej kredy. Jego nazwa rodzajowa oznacza &quot;dziwny łowca&quot; (od połączenia greckiego wyrazu ''xenos'' [&quot;dziwny&quot;; &quot;obcy&quot;], z łacińskim słowem ''venator'' [&quot;łowca&quot;]), co odnosi się do najbardziej charakterystycznej cechy tego teropodda jaką była kopulasta głowa, bardzo podobna do głów [[Pachycephalosauria|pachycefalozaurów]].<br /> <br /> ==Gatunki==<br /> <br /> ===''X. espinosai''===<br /> '''Etymologia:'''<br /> '''Czas:'''<br /> '''Miejsce:'''<br /> '''Materiał kopalny:'''<br /> <br /> ===''X.? robustus===<br /> '''Etymologia:'''<br /> '''Czas:'''<br /> '''Miejsce:'''<br /> '''Materiał kopalny i historia taksonu:'''<br /> <br /> ==Budowa, paleobiologia i systematyka==<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Xenovenator''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{{V|''X. espinosai''}}<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich}}, [[2026]]<br /> |-<br /> |{[V|''X.? robustus''}}<br /> |{[Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez}} i {{Kpt|[[Longrich}}, [[2026]]<br /> |-<br /> | = ''&quot;Saurornitholestes&quot; robustus''<br /> |{{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}}, [[2006]]<br /> |}<br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Evans, D.C., Larson, D.W., Cullen, T.M., &amp; Sullivan, R.M. (2014). &quot;''“Saurornitholestes” robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. &amp; Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Sullivan, R.M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Troodontidae]]<br /> [[Kategoria:Ameryka Północna]]<br /> [[Kategoria:Meksyk]]<br /> [[Kategoria:USA]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Kampan]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=2021&diff=37395 2021 2026-01-09T19:16:06Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:202X}}<br /> <br /> == Dinosauria ==<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> <br /> W 2021 roku opisano '''38''' nowe [[nazwa|nazwy]] [[dinozaur]]ów ('''36''' nowych [[rodzaj|rodzajów]] oraz '''36''' nowych [[gatunek|gatunków]]). <br /> <br /> Obecnie za [[ważny|ważne]] [[takson]]y [[nieptasi]]ch przedstawicieli Dinosauria uznaje się wszystkie z nich.<br /> <br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;170px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ajnabia|{{U|Ajnabia odysseus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Longrich]], [[Pereda-Suberbiola]], Pyron &amp; Jalil}}, 2021<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauridae]]<br /> |[[Maroko]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Arackar|{{U|Arackar licantay}}]]'''''<br /> |{{Kpt| Rubilar-Rogers, Vargas, [[González Riga]], Soto-Acuña, Alarcón-Muñoz, Iriarte-Díaz, Arévalo &amp; Gutstein}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Chile]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Arrudatitan|{{U|Arrudatitan}} maximus]]'''''<br /> |{{Kpt|(Santucci &amp; Arruda-Campos, [[2011]]) Silva Junior, Martinelli, Iori, Marinho, Hechenleitner &amp; Langer}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |&lt;small&gt;wcześniej: ''Aeolosaurus maximus''&lt;/small&gt;<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Australotitan|{{U|Australotitan cooperensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Hocknull​, Wilkinson, Lawrence, Konstantinov, Mackenzie &amp; Mackenzie}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Australia]]<br /> |{{sKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Berthasaura|{{U|Berthasaura leopoldinae}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Souza, Soares, Weinschütz, Wilner, Lopes, de Araújo &amp; Kellner}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Noasauridae]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Brighstoneus|{{U|Brighstoneus simmondsi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Lockwood, Martill &amp; [[Maidment]]}}, 2021<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauriformes]]<br /> |[[Wielka Brytania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ceratosuchops|{{U|Ceratosuchops inferodios}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Barker, Hone, [[Naish]], [[Cau]], Lockwood, Foster, Clarkin, Schneider &amp; Gostling}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Spinosauridae]]<br /> |[[Wielka Brytania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Dzharatitanis|{{U|Dzharatitanis kingi}}]]'''''<br /> |{{Kpt| [[Averianov]] &amp; [[Sues]]}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Uzbekistan]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Erythrovenator|{{U|Erythrovenator jacuiensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Müller}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Fylax|{{U|Fylax thyrakolasus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Prieto-Márquez]] &amp; Carrera Farias}}, 2021<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauroidea]]<br /> |[[Hiszpania]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Garrigatitan|{{U|Garrigatitan meridionalis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Díez Díaz]], Garcia, [[Pereda Suberbiola]], Jentgen-Ceschino, Stein, [[Godefroit]] &amp; Valentin}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Francja]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Hamititan|{{U|Hamititan xinjiangensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Wang, Bandeira, Qiu, Shunxing, Cheng, Ma &amp; Kellner}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Issi|{{U|Issi saaneq}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Beccari, Mateus, Wings, Milàn &amp; Clemmensen}}, 2021<br /> |[[Sauropodomorpha]]<br /> |[[Grenlandia]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kansaignathus|{{U|Kansaignathus sogdianus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Averianov]] &amp; [[Lopatin]]}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Dromaeosauridae]]<br /> |[[Tadżykistan]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Khulsanurus|{{U|Khulsanurus magnificus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Averianov &amp; Lopatin}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Alvarezsauridae]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kuru|{{U|Kuru kulla}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Napoli, Ruebenstahl, Bhullar, Turner &amp; [[Norell]]}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Dromaeosauridae]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kurupi|{{U|Kurupi itaata}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Iori, Ismael de Araújo-Júnior, Simionato Tavares, da Silva Marinho &amp; Martinelli}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Abelisauridae]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Llukalkan|{{U|Llukalkan aliocranianus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Gianechini, Méndez, [[Filippi]], Paulina-Carabajal, Juárez-Valieri &amp; [[Garrido]]}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Abelisauridae]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Menefeeceratops|{{U|Menefeeceratops sealeyi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dalman, Lucas, Jasinski, Lichtig &amp; [[Dodson]]}}, 2021<br /> |[[Ceratopsia]]: [[Centrosaurinae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ninjatitan|{{U|Ninjatitan zapatai}}]]'''''<br /> |{{Kpt| Gallina, Canale &amp; [[Carballido]]}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Omeisaurus|Omeisaurus {{U|puxiani}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Tan, Xiao, Dai, Hu, Li, Ma, Wei, Yu, Xiong, Peng, Jiang, Ren &amp; You}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{sJura}}<br /> |Szósty [[ważny]] [[gatunek]] ''[[Omeisaurus]]''<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ornatops|{{U|Ornatops incantatus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|McDonald, Wolfe, Freedman Fowler &amp; Gates}}, 2021<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauridae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Pendraig |{{U|Pendraig milnerae}}]]'''''<br /> |{{kpt|Spiekman, Ezcurra, Butler, Fraser &amp; [[Maidment]], 2021}}<br /> |[[Theropoda]]: [[Coelophysoidea]]<br /> |[[Wielka Brytania]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Portellsaurus|{{U|Portellsaurus sosbaynati}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Santos-Cubdeo, de Santisteban, Poza &amp; Meseguer}}, 2021<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauroidea]]<br /> |[[Hiszpania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Rhomaleopakhus|{{U|Rhomaleopakhus turpanensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Upchurch]], Mannion, [[Xu]] &amp; [[Barret]]}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]: [[Mamenchisauridae]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{pJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Riparovenator|{{U|Riparovenator milnerae}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Barker, Hone, [[Naish]], [[Cau]], Lockwood, Foster, Clarkin, Schneider &amp; Gostling}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Spinosauridae]]<br /> |[[Wielka Brytania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Shri|{{U|Shri devi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Turner, Montanari &amp; [[Norell]]}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Dromaeosauridae]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Silutitan|{{U|Silutitan sinensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Wang, Bandeira, Qiu, Shunxing, Cheng, Ma &amp; Kellner}}, 2021<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Sinocephale|{{U|Sinocephale}} bexelli]]'''''<br /> |{{kpt|([[Bohlin]], [[1953]]) [[Evans]], Brown, You &amp; Campione, 2021}}<br /> |[[Pachycephalosauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |&lt;small&gt;wcześniej ''Troodon bexelli, Stegoceras bexelli, Tylocephale bexelli''&lt;/small&gt;<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Spicomellus|{{U|Spicomellus afer}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Maidment]], Strachan, Ouarhache, Scheyer, Brown, Fernandez, Johanson, Raven &amp; [[Barrett]]}}, 2021<br /> |[[Thyreophora]]: [[Ankylosauria]]<br /> |[[Maroko]]<br /> |{{sJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Stegouros|{{U|Stegouros elengassen}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Soto-Acuna, Vargas, Kaluza, Leppe, Botelho, Palma-Liberona, Gutstein, Fernandez, Ortiz, Milla, Aravena, Manriquez, Pino, Trevisan, Mansilla, Hinojosa, Munoz-Walther &amp; Rubilar-Rogers}}, 2021<br /> |[[Thyreophora]]: [[Ankylosauria]]<br /> |[[Chile]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Tamarro|{{U|Tamarro insperatus}}]]'''''<br /> |{{Kpt| Sellés, Vila, [[Brusatte]], [[Currie]] &amp; Galobart}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[Hiszpania]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Tarchia|Tarchia {{U|tumanovae}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Park, Lee, [[Kobayashi]], Jacobs, Barsbold, Lee, Kim, Song &amp; Polcyn}}, 2021<br /> |[[Thyreophora]]: [[Ankylosauria]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Trzeci [[ważny]] [[gatunek]] ''[[Tarchia]]''<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Tlatolophus|{{U|Tlatolophus galorum}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Ramírez-Velasco, Aguilar, Hernández-Rivera, Maussán, Rodríguez &amp; Alvarado-Ortega}}, 2021<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauridae]]<br /> |[[Meksyk]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ulughbegsaurus|{{U|Ulughbegsaurus uzbekistanensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Tanaka, Anvarov, [[Zelenitsky]], Ahmedshaev &amp; [[Kobayashi]]}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Carcharodontosauria]]<br /> |[[Uzbekistan]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Vectiraptor|{{U|Vectiraptor greeni}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Longrich]], Martill, Jacobs &amp; Megan}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Dromaeosauridae]]<br /> |[[Wielka Brytania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Yamatosaurus|{{U|Yamatosaurus izanagii}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Kobayashi]], Takasaki, Kubota &amp; [[Fiorillo]]}}, 2021<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauridae]]<br /> |[[Japonia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ypupiara|{{U|Ypupiara lopai}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Brum, Pegas, Bandeira, Souza, Campos &amp; Kellner}}, 2021<br /> |[[Theropoda]]: [[Dromaeosauridae]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |}<br /> <br /> == Mezozoiczne [[Avialae]] ==<br /> {| <br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Fortipesavis|{{U|Fortipesavis prehendens]]}}'''''<br /> | {{Kpt|Clark &amp; [[O'Connor]]}}, 2021<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Enantiornithes]]<br /> | [[Birma]]<br /> | {{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Khinganornis|{{U|Khinganornis hulunbuirensis]]}}'''''<br /> | {{Kpt|Wang, [[Cau]], Kundrát, [[Chiappe]], Ji, Wang, Li &amp; Wu}}, 2021<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Gansuidae]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Neimengornis|{{U|Neimengornis rectusmim]]}}'''''<br /> | {{Kpt|Wang, Wang, Guo, Kang, Ma &amp; Ju}}, 2021<br /> | [[Avialae]]: [[Jeholornithiformes]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Yuanchuavis|{{U|Yuanchuavis kompsosoura]]}}'''''<br /> | {{Kpt|Wang, [[O'Connor]], Zhao, Pan, Zheng, Wang &amp; Zhou}}, 2021<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Enantiornithes]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Yuornis|{{U|Yuornis junchangi]]}}'''''<br /> | {{Kpt|Xu, [[Buffetaut]], [[O'Connor]], Zhang, Jia, Zhang, Chang &amp; Tong}}, 2021<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Enantiornithes]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{pKreda}}<br /> |}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=2022&diff=37394 2022 2026-01-09T19:15:27Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:202X}}<br /> <br /> == Dinosauria ==<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> <br /> W 2022 roku opisano '''35''' nowych [[nazwa|nazw]] [[dinozaur|dinozaurów]] ('''32''' nowe [[rodzaj|rodzaje]] oraz '''33''' nowe [[gatunek|gatunki]]). <br /> <br /> Obecnie za [[Takson_ważny|ważne taksony]] [[nieptasi|nieptasich]] przedstawicieli Dinosauria uznawanych jest '''32''' z nich ('''31''' rodzajów, oraz '''31''' gatunków).<br /> <br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Abditosaurus|{{U|Abditosaurus kuehnei}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Vila, Sellés, Moreno-Azanza, Razzolini, Gil-Delgado, Canudo &amp; Galobart}}, 2022<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Hiszpania]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Bashanosaurus|{{U|Bashanosaurus primitivus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dai, Li, Maidment, Wei, Zhou, Hu, Ma, Wang, Hu &amp; Peng}}, 2022<br /> |[[Thyreophora]]: [[Stegosauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{sJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Bisticeratops|{{U|Bisticeratops froeseorum}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dalman, Jasinski &amp; Lucas}}, 2022<br /> |[[Ceratopsia]]: [[Chasmosaurinae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Caieiria|{{U|Caieiria allocaudata}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Silva Junior, Martinelli, Marinho, da Silva &amp; Langer}}, 2022<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{pKreda}} <br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Daspletosaurus|Daspletosaurus {{U|wilsoni}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Warshaw &amp; Fowler}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Tyrannosauridae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Trzeci [[ważny]] [[gatunek]] ''[[Daspletosaurus]]''<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Daurlong|{{U|Daurlong wangi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Wang, [[Cau]], Guo, Ma, Qing &amp; Liu}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Dromaeosauridae]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}} <br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Dzharaonyx|{{U|Dzharaonyx eski}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Averianov]] &amp; [[Sues]]}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Alvarezsauridae]]<br /> |[[Uzbekistan]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Elemgasem|{{U|Elemgasem nubilus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Baiano, Pol, Bellardini, Windholz, Cerda, [[Garrido]] &amp; [[Coria]]}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Abelisauridae]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}} <br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Guemesia|{{U|Guemesia ochoai}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Agnolín, Cerroni, Scanferla, Goswami, Paulina-Carabajal, Halliday, Cuff &amp; Reuil}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Abelisauridae]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Huallasaurus|{{U|Huallasaurus}} australis]]'''''<br /> |{{Kpt|([[Bonaparte]], [[1984]]) Rozadilla, Brissón-Egli, Agnolín, Aranciaga-Rolando &amp; [[Novas]]}}, 2022<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauridae]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Kritosaurus]] australis''<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Iberospinus|{{U|Iberospinus natarioi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Mateus]] &amp; Estraviz-López}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Spinosauridae]]<br /> |[[Portugalia]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ibirania|{{U|Ibirania parva}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Navarro, Ghilardi, Aureliano, Díez Díaz, Bandeira, Cattaruzzi, Iori, Martine, Carvalho, Anelli, Fernandes &amp; Zaher}}, 2022<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{pKreda}} <br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Iyuku|{{U|Iyuku raathi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Forster, de Klerk, Poole, Chinsamy-Turan, Roberts &amp; Ross}}, 2022<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[RPA]]<br /> |{{wKreda}} <br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Jakapil |{{U|Jakapil kaniukura}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Riguetti, Apesteguía &amp; Pereda-Suberbiola}}, 2022<br /> |[[Thyreophora]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Dwunożny tyreofor<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kelumapusaura|{{U|Kelumapusaura machi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Rozadilla, Brissón-Egli, Agnolín, Aranciaga-Rolando &amp; [[Novas]]}}, 2022<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauridae]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Maip|{{U|Maip macrothorax}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Aranciaga Rolando, Motta, Agnolín, Manabe, Tsuihiji &amp; [[Novas]]}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Megaraptora]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Mbiresaurus|{{U|Mbiresaurus raathi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Griffin, Wynd, Munyikwa, Broderick, Zondo, Tolan, Langer, [[Nesbitt]] &amp; Taruvinga}}, 2022<br /> |[[Sauropodomorpha]]<br /> |[[Zimbabwe]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Menucocelsior|{{U|Menucocelsior arriagadai}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Rolando, Garcia Marsà, Agnolín, Motta, Rodazilla &amp; [[Novas]]}}, 2022<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Meraxes|{{U|Meraxes gigas}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Canale, Apesteguía, Gallina, Mitchell, Smith, Cullen, Shinya, Haluza, Gianechini &amp; Makovicky}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Carcharodontosauridae]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Napaisaurus|{{U|Napaisaurus guangxiensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Ji &amp; Zhang}}, 2022<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Natovenator|{{U|Natovenator polydontus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Lee, Lee, [[Currie]], Sissons, Park, Kim, Barsbold &amp; Tsogtbaatar}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Dromaeosauridae]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}} <br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Nevadadromeus|{{U|Nevadadromeus schmitti}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Bonde, Hall, Krumenacker &amp; Varricchio}}, 2022<br /> |[[Neornithischia]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}} <br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ondogurvel|{{U|Ondogurvel alifanovi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Averianov &amp; Lopatin}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Alvarezsauridae]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Papiliovenator |{{U|Papiliovenator neimengguensis}}]]'''''<br /> |{{kpt|Pei, Qin, Wen, Zhao, Wang, Liu, Guo, Liu, Ye, Wang, Yin, Dai &amp; [[Xu]], 2022}}<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Paralitherizinosaurus|{{U|Paralitherizinosaurus japonicus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Kobayashi]], Takasaki, [[Fiorillo]], Chinzorig &amp; Hikida}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Therizinosauria]]<br /> |[[Japonia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Patagopelta|{{U|Patagopelta cristata}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Riguetti, Pereda-Suberbiola, Ponce, Salgado, Apesteguía, Rozadilla &amp; [[Arbour]]}}, 2022<br /> |[[Thyreophora]]: [[Ankylosauria]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Perijasaurus|{{U|Perijasaurus lapaz}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Rincón, Raad Pájaro, Jiménez Velandia, Ezcurra &amp; Wilson Mantilla}}, 2022<br /> |[[Sauropoda]]<br /> |[[Kolumbia]]<br /> |{{wJura}}<br /> |- <br /> |&quot;[[Sabinasaura|{{U|Sabinasaura}}]]&quot; <br /> |{{Kpt|Ramírez-Velasco, 2022}} <br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauridae]]<br /> |[[Meksyk]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |&lt;small&gt;(''[[nomen nudum]]'')&lt;/small&gt;<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Sierraceratops|{{U|Sierraceratops turneri}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dalman, Lucas, Jasinski, [[Longrich]]}}, 2022<br /> |[[Ceratopsia]]: [[Chasmosaurinae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Transylvanosaurus |{{U|Transylvanosaurus platycephalus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Augustin, Bastiaans, Dumbravă &amp; Csiki-Savaz}}, 2022<br /> |[[Ornithischia]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Rumunia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Tuebingosaurus|{{U|Tuebingosaurus maierfritzorum}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Regalado Fernandez &amp; Werneburg}}, 2022<br /> |[[Sauropodomorpha]]<br /> |[[Niemcy]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |-<br /> |''[[Tyrannosaurus|Tyrannosaurus {{U|imperator}}]]''<br /> |{{Kpt|[[Paul]], Persons &amp; van Raalte}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Tyrannosauridae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Drugi ?[[ważny]] [[gatunek]] ''[[Tyrannosaurus]]''<br /> |-<br /> |''[[Tyrannosaurus|Tyrannosaurus {{U|regina}}]]''<br /> |{{Kpt|[[Paul]], Persons &amp; van Raalte}}, 2022<br /> |[[Theropoda]]: [[Tyrannosauridae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Trzeci ?[[ważny]] [[gatunek]] ''[[Tyrannosaurus]]''<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Yuxisaurus|{{U|Yuxisaurus kopchicki}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Yao, [[Barrett]], Yang, [[Xu]] &amp; Bi}}, 2022<br /> |[[Thyreophora]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Yuzhoulong|{{U|Yuzhoulong qurenensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dai, Tan, Xiong, Ma, Li, Yu, Wei, Wang, Yi, Wei, You &amp; Ren}}, 2022<br /> |[[Sauropoda]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{sJura}}<br /> |}<br /> == [[Dinosauromorpha]] ==<br /> <br /> {| <br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Gamatavus|{{U|Gamatavus antiquus}}]]'''''<br /> | {{Kpt|Pretto, Müller, Moro, Silva Garcia, Paes Neto &amp; da Rosa, 2022}}<br /> | [[Silesauridae]] <br /> | [[Brazylia]]<br /> | {{sTrias}}<br /> |}<br /> <br /> == Mezozoiczne [[Avialae]] ==<br /> {| <br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Beiguornis|{{U|Beiguornis khinganensis}}]]'''''<br /> | {{Kpt|Wang, Ju, Wu, Liu, Guo &amp; Ji}}, 2022<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Enantiornithes]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Brevidentavis|{{U|Brevidentavis zhangi]]}}'''''<br /> | {{Kpt|[[O'Connor]], Stidham, Harris, Lamanna, Baileul, Hu, Wang &amp; You}}, 2022<br /> | [[Ornithothoraces]]: ?[[Hesperornithiformes]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Brevirostruavis|{{U|Brevirostruavis macrohyoideus}}]]'''''<br /> | {{Kpt|Li, Wang, Stidham, Zhou &amp; Clarke}}, 2022<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Enantiornithes]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Confuciusornis|Confuciusornis {{U|shifan}}]]'''''<br /> | {{Kpt|Wang, Hu, Zhang, Wang, Zhao, Sullivan &amp; [[Xu]]}}, 2022<br /> | [[Pygostylia]]: [[Confuciusornithidae]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> | Trzeci ważny gatunek ''Confuciusornis''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Janavis|{{U|Janavis finalidens}}]]'''''<br /> | {{Kpt|Benito, Kuo, Widrig, Jagt &amp; Field}}, 2022<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Ichtyornithes]]<br /> | [[Belgia]]<br /> | {{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Kaririavis|{{U|Kaririavis mater}}]]'''''<br /> | {{Kpt|Carvahlo, Agnolín, Rozadilla, [[Novas]], Ferreira Gomes Andrade i Xavier-Neto}}, 2022<br /> | [[Ornithothoraces]]: ?[[Ornithuromorpha]]<br /> | [[Brazylia]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Meemannavis|{{U|Meemannavis ductrix]]}}'''''<br /> | {{Kpt|[[O'Connor]], Stidham, Harris, Lamanna, Baileul, Hu, Wang &amp; You}}, 2022<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Ornithuromorpha]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Musivavis|{{U|Musivavis amabilis}}]]'''''<br /> | {{Kpt|Wang, [[Cau]], Luo, Kundrát, Wu, Ju, Guo, Liu &amp; Ji}}, 2022<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Enantiornithes]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=2026&diff=37393 2026 2026-01-09T19:14:25Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:202X}}<br /> <br /> ==Dinosauria==<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> W 2026 roku opisano '''3''' nowe [[nazwa|nazwy]] [[Dinosauria|dinozaurów]] ('''2''' nowe [[rodzaj|rodzaje]] i '''1''' nowy gatunek).<br /> <br /> Obecnie wszystkie uznawane są za [[Takson ważny|ważne]] [[takson]]y nieptasich dinozaurów.<br /> <br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ferenceratops|{{U|Ferenceratops}} shqiperorum]]'''''<br /> |({{Kpt|[[Weishampel]], Jianu, Csiki &amp; Norman, 2003}}) {{Kpt|[[Maidment]], Butler, [[Brusatte]], Meade, Augustin, Csiki-Sava &amp; Ősi}}, 2026<br /> |[[Ceratopsia]]: [[Ceratopsoidea]]<br /> |[[Rumunia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Zalmoxes]] shqiperorum''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator espinosai}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[Meksyk]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator}}? robustus]]'''''<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]], [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Dawniej znany jako ''&quot;[[Saurornitholestes]]&quot; robustus.<br /> |}<br /> <br /> ==Mezozoiczne [[Avialae]]==<br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kunpengornis|{{U|Kunpengornis anhuimusei}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Huang, Wang, [[Cau]], Mao, Liu &amp; Wang}}, 2026<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Euornithes]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Pujatopouli|{{U|Pujatopouli soberana}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Gelfo, Paulina Carabajal, Bona &amp; Acosta Burlaille, 2026}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Kirtland&diff=37392 Kirtland 2026-01-09T19:13:34Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Formacja<br /> |Autor = [[Paweł Konarzewski]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = Formacja Kirtland<br /> |wiek = {{Występowanie|75|73.5}}<br /> ok. 75-73,5 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] ([[kampan]])&lt;/small&gt;<br /> |miejsce = [[USA]] - Nowy Meksyk i Kolorado<br /> |podjednostki = ogniwa Hunter Wash, Farmington i De-na-zin<br /> |underlies = [[formacja]] [[Ojo Alamo]] (niezgodnie)<br /> |overlies = [[formacja]] [[Fruitland]]<br /> |miąższość = do 254 m<br /> |klimat = <br /> |litologia = łupki, iłowice, mułowce, piaskowce, zlepieńce i tufy<br /> |typowy = <br /> |grafika = Kirtland Formation.jpg<br /> |podpis = Odsłonięcia skał (profil typowy) formacji Kirtland w stanie Nowy Meksyk. Fot. Kent G. Budge [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kirtland_Formation.jpg]<br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> Formacja Kirtland to [[późna kreda|późnokredowa]] jednostka litologiczna położona w Basenie San Juan na terenie dzisiejszych Stanów Zjednoczonych (stan Nowy Meksyk i Kolorady). Osady tej formacji powstały w [[kampan]]ie.<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa formacji wywodzi się od nazwy miasta Kirtland znajdującym się w stanie Nowy Meksyk.<br /> <br /> ==Litologia==<br /> [[Plik:Kirtland Formation Outcrops Near Coal Creek by Nick Longrich.jpg|thumb|Odsłonięcia skał formacji Kirtland w pobliżu Coal Creek. Fot. [[Nick Longrich]] [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kirtland_Formation_Outcrops_Near_Coal_Creek_by_Nick_Longrich.jpg].]]<br /> Formacja Kirtland w swojej najniższej części styka się z [[Fruitland]]. Tworzą ją iłowce, piaskowce, zlepieńce oraz tufy, które można spotkać miejscami. Ogniwa Farmington oraz De-na-zin są zbudowane piaskowców i iłowców układających się w formie soczewek. W północno-zachodniej części Basenu San Juan (rejonie rzeki La Plata) występują zlepieńce żwirowe zbudowane z kwarcu i jaspisu. Skały te są wypełnione drobnoziarnistym piaskiem i mułem. Przyjmują one barwy od czerwonych (różne odcienie) do żółtych. Z kolei w zachodniej i południowo-zachodniej części pojawiają się miejscowo zlepieńce i purpurowe iłowce. W rejonie Pinyon Mesa występują warstwy tufów o różnej miąższości oraz grubsze pokłady piaskowców z dużą zawartością materiału andezytowego. Piaskowce formacji są drobno- do średnioziarniste, z przewagą frakcji drobnoziarnistej. Wcześniej uważano, że ogniwo Naashoibito należy do omawianej formacji, jednak obecnie zaliczane jest do młodszej formacji [[Ojo Alamo]], od której oddziela je wyraźna niezgodność stratygraficzna &lt;ref&gt;przerwa w osadzaniu się warstw skalnych mogącą wynikać np. z erozji lub przyczyn geologicznych&lt;/ref&gt; o czasie trwania ok. 3,5 [[Ma]] (Fassett i Hinds, 1971; [[Robert Sullivan|Sullivan]] i Lucas, 2006; Fowler, 2017).<br /> <br /> ==Paleofauna==<br /> Paleofauna z formacji Kirtland była typowa dla późnej kredy Ameryki Północnej. Głównymi roślinożernymi dinozaurami były [[Ceratopsidae|ceratopsydy]] [[pachycefalozauryd]]y, [[hadrozauryd]]y oraz [[Ankylosauria|ankylozaury]]. Obok nich roślinami mogły się żywić również [[Ornithomimosauria|ornitomimozaury]] ora [[Oviraptorosauria|owiraptorozaury]]. Na szczycie łańcucha pokarmowego stały [[tyranozauroid]]y, zaś w ich cieniu żyły mniejsze [[dromeozauryd]]y oraz [[troodon]]tydy. Zbiorniki wodne zamieszkały żółwie oraz krokodylomorfy, a w przestrzeni powietrznej panowały pterozaury.<br /> <br /> ===Dinozaury===<br /> {| class=&quot;wikitable sortable&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;100%&quot;<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;5&quot; align=&quot;center&quot; |'''Dinozaury<br /> |-<br /> !Takson<br /> !Ogniwo<br /> !Materiał kopalny<br /> !Komentarz<br /> !Grafika<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Ahshislepelta|Ahshislepelta minor]]'' &lt;ref&gt;Burns, M. E., &amp; Sullivan, R. M. (2011). A new ankylosaurid from the Upper Cretaceous Kirtland Formation, San Juan Basin, with comments on the diversity of ankylosaurids in New Mexico. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 53, 169-178.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Arbour2016&gt;Arbour, V. M., &amp; Currie, P. J. (2016). &quot;Systematics, phylogeny and palaeobiogeography of the ankylosaurid dinosaurs&quot;. Journal of Systematic Palaeontology, 14(5), 385-444. [[doi:10.1080/14772019.2015.1059985]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Rivera-Sylva, H. E., Frey, E., Stinnesbeck, W., Carbot-Chanona, G., Sanchez-Uribe, I. E., &amp; Guzmán-Gutiérrez, J. R. (2018). &quot;Paleodiversity of Late Cretaceous Ankylosauria from Mexico and their phylogenetic significance&quot;. Swiss Journal of Palaeontology, 137(1), 83-93. [[doi:10.1007/s13358-018-0153-1]]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> SMP VP-1930 - niekompletny szkielet pozaczaszkowy <br /> |<br /> Dinozaur pancerny mogący być [[Ankylosauridae|ankylozaurydem]] lub [[Nodosauridae|nodozaurydem]].<br /> |<br /> [[Plik:Ahshislepelta LM.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Ahshislesaurus|Ahshislesaurus wimani]]'' &lt;ref name=Dalman2025&gt;Dalman, S. G., Jasinski, S. E., Malinzak, D. E., Lucas, S. G., Kundrát, M., &amp; Fiorillo, A. R. (2025). &quot;A new saurolophine hadrosaurid (Ornithischia: Hadrosauridae) from the Upper Cretaceous (Campanian) Hunter Wash Member, Kirtland Formation, San Juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin. 101: 73-114. [https://www.researchgate.net/publication/396005330_A_new_saurolophine_hadrosaurid_Ornithischia_Hadrosauridae_from_the_Upper_Cretaceous_Campanian_Hunter_Wash_Member_Kirtland_Formation_San_Juan_Basin_New_Mexico]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> dwa okazy (USNM VP-8629 i NMMNH P-66929); ?NMMNH P-25057 - częściowy szkielet pozaczaszkowy <br /> |<br /> [[Holotyp]] ''[[Ahshislesaurus]]'' był dawniej przypisywany do ''[[Kritosaurus]]''.<br /> |<br /> [[Plik:Ahshislesaurus wimani.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Anasazisaurus|Anasazisaurus horneri]]'' &lt;ref name=Hunt1993&gt;Hunt, A. P., &amp; Lucas, S. G. (1993). &quot;Cretaceous vertebrates of New Mexico&quot;. Bulletin-New Mexico Museum of Natural History and Science, 2: 77-92.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Lucas, S. G., Spielmann, J. A., Sullivan, R. M., Hunt, A. P., &amp; Gates, T. (2006). &quot;''Anasazisaurus'', a hadrosaurian dinosaur from the Upper Cretaceous of New Mexico. New Mexico: New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin 35; 293-297.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Prieto2014&gt;Prieto-Márquez, A. (2014). &quot;Skeletal morphology of ''Kritosaurus navajovius'' (Dinosauria: Hadrosauridae) from the Late Cretaceous of the North American south-west, with an evaluation of the phylogenetic systematics and biogeography of Kritosaurini&quot;. Journal of Systematic Palaeontology, 12(2), 133-175. [[doi:10.1080/14772019.2014.770417]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sullivan, R. M., &amp; Lucas, S. G. (2015). &quot;Cretaceous vertebrates of New Mexico&quot;. Fossil Vertebrates in New Mexico. Albuquerque: New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 68, 105-129.&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Farmington<br /> |<br /> BYU 12950 - niekompletna czaszka<br /> |<br /> [[Takson]] mogący należeć do rodzaju ''[[Kritosaurus]]''.<br /> |<br /> [[Plik:Kritosaurus horneri Kirtland Formation.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Bistahieversor|Bistahieversor sealeyi]]'' &lt;ref&gt;Carr, T. D., &amp; Williamson, T. E. (2010). &quot;''Bistahieversor sealeyi'', gen. et sp. nov., a new tyrannosauroid from New Mexico and the origin of deep snouts in Tyrannosauroidea&quot;. Journal of vertebrate Paleontology, 30(1), 1-16. [[doi:10.1080/02724630903413032]]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i Farmington <br /> |<br /> dwa okazy (NMMNH P-27469 i NMMNH P-25049)<br /> |<br /> [[Tyrannosauroidea|Tyranozauroid]] mogący być [[Tyrannosauridae|tyranozaurydem]]. Gatunek ten został odnaleziony również w [[formacja|formacji]] [[Fruitland]].<br /> |<br /> [[Plik:Bistahieversor.jpg|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Bisticeratops|Bisticeratops froeseorum]]'' &lt;ref&gt;Dalman, S. G., &amp; Lucas, S. G. (2018). &quot;New evidence for predatory behaviour in Tyrannosaurid dinosaurs from the Kirtland Formation (Late Cretaceous, Campanian)&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 79: 113-124&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Dalman, S., Jasinski, S., &amp; Lucas, S. (2022). &quot;A New Chasmosaurine Ceratopsid from the Upper Cretaceous (Campanian) Farmington Member of the Kirtland Formation, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin. 90: 127-153&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Farmington <br /> |<br /> NMMNH P-50000 - prawie kompletna czaszka<br /> |<br /> Ten [[Chasmosaurinae|chasmozauryn]] dawniej był przypisywany do [[rodzaj]]u ''[[Pentaceratops]]''. Znany osobnik ma ślady ugryzień po ataku drapieżnika.<br /> |<br /> [[Plik:Bisticeratops skull (NMMNH P-50000).jpg|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Kritosaurus|Kritosaurus navajovius]]'' &lt;ref name=Prieto2014&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Dalman2025&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> AMNH 5799 - niekompletna czaszka oraz częściowy pierwszy kręg szyjny <br /> |<br /> [[Hadrosauridae|Hadrozauryd]] mający charakterystyczny garb na nosie.<br /> |<br /> [[Plik:Kritosaurus navajovius.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Naashoibitosaurus|Naashoibitosaurus ostromi]]'' &lt;ref name=Hunt1993&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Prieto2014&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin<br /> |<br /> NMMNH P-16106 - niekompletny szkielet <br /> |<br /> Dawniej był uważany za jeden z okazów ''[[Kritosaurus]]''.<br /> |<br /> [[Plik:Naashoibitosaurus ostromi.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Navajoceratops|Navajoceratops sullivani]]'' &lt;ref name=Fowler2020&gt;Fowler, D. W., &amp; Fowler, E. A. F. (2020). &quot;Transitional evolutionary forms in chasmosaurine ceratopsid dinosaurs: evidence from the Campanian of New Mexico&quot;. PeerJ, 8, e9251.[[doi:10.7717/peerj.9251]]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> SMP VP-1500 - fragmentaryczna czaszka<br /> |<br /> Ten dinozaur może być członkiem anagenetycznej linii rozwojowej, wiodącej od ''[[Pentaceratops]]'' do ''[[Anchiceratops]]''.<br /> |<br /> [[Plik:Navajoceratops.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Nodocephalosaurus|Nodocephalosaurus kirtlandensis]]'' &lt;ref name=Arbour2016&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin<br /> |<br /> dwa okazy (SMP VP-900 i SMP VP-1957)<br /> |<br /> [[Ankylosauridae|Ankylozauryd]] o niepewnej pozycji systematycznej.<br /> |<br /> [[Plik:Akainacephalus and nodocephalosaurus skulls.jpg|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Parasaurolophus#P. tubicen|Parasaurolophus tubicen]]'' &lt;ref&gt;Sullivan, R. S., &amp; Williamson, T. E. (1999). &quot;A new skull of ''Parasaurolophus'' (Dinosauria: Hadrosauridae) from the Kirtland Formation of New Mexico and a revision of the genus&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin. 15: 1-52.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sullivan, R. M., Lucas, S. G., &amp; Jasinski, S. E. (2011). &quot;The humerus of a hatchling lambeosaurine (Dinosauria, Hadrosauridae) referable to cf. ''Parasaurolophus tubicen'' from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San Juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 53: 472-474.&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin<br /> |<br /> trzy okazy (PMU.R1250, NMMNH P-25100 i SMP VP-2202)<br /> |<br /> Drugi ważny gatunek ''[[Parasaurolophus]]''.<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Pentaceratops#P. fenestratus|&quot;Pentaceratops&quot; fenestratus]]'' &lt;ref name=Fowler2020&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> prawdopodobnie Hunter Wash <br /> |<br /> PMU 24923 - prawie kompletny szkielet <br /> |<br /> Prawdopodobnie reprezentuje nowy, nieznany nauce takson.<br /> |<br /> [[Plik:Pentaceratops fenestratus holotype skull.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Saurornitholestes#?S. sullivani|?Saurornitholestes sullivani]]'' &lt;ref&gt;Jasinski, S. E. (2015). &quot;A new dromaeosaurid (Theropoda: Dromaeosauridae) from the Late Cretaceous of New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 67: 79-87.&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin<br /> |<br /> SMP VP-1270 - niemalże kompletna lewa kość czołowa <br /> |<br /> Ten gatunek może nie należeć do rodzaju ''[[Saurornitholestes]]''.<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Xenovenator|Xenovenator? robustus]]'' &lt;ref&gt;Sullivan, R. M. (2006). &quot;''Saurornitholestes robustus'' n. sp.(Theropoda: Dromaeosauridae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (De-na-zin Member), San juan Basin, New Mexico. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35: 253-256.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Evans, D. C., Larson, D. W., Cullen, T. M., &amp; Sullivan, R. M. (2014). &quot;“''Saurornitholestes''” ''robustus'' is a troodontid (Dinosauria: Theropoda)&quot;. Canadian Journal of Earth Sciences, 51(7), 730-734. [[doi:10.1139/cjes-2014-0073]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. i Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> SMP VP-1955 - lewa kość czołowa; SMP VP-1901 - ząb; SMP VP-1741- drugi pazur stopy <br /> |<br /> Pierwotnie został opisany jako ''[[Saurornitholestes|&quot;Saurornitholestes&quot; robustus]]] i był opisany jako [[Dromaeosauridae|dromeozauryd]], lecz obecnie uważa się za [[Troodontidae|troodontyda]]. Przypisanie do rodzaju ''[[Xenovenator]]'' jest tymczasowe.<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Sphaerotholus#S. goodwini|Sphaerotholus goodwini]]'' &lt;ref name=Williamson2002&gt;Williamson T. E., &amp; Carr, T. D. (2002). &quot;A new genus of highly derived pachycephalosaurian from western North America&quot;. Journal of Vertebrate Paleontology. 22 (4): 779-801&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin i ?Farmington <br /> |<br /> NMMNH P-27403 - niekompletna czaszka; ?NMMNH P-30068 - niekompletna czaszka <br /> |<br /> Jeden z najbardziej zaawansowanych [[Pachycephalosauridae|pachycefalozaurydów]].<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Stegoceras#S. novomexicanum|Stegoceras novomexicanum]]'' &lt;ref&gt;Jasinski, S. E. &amp; Sullivan, R. M. (2011). &quot;Re-evaluation of pachycephalosaurids from the Fruitland-Kirtland transition (Kirtlandian, late Campanian), San Juan Basin, New Mexico, with a description of a new species of ''Stegoceras'' and a reassessment of ''Texacephale langstoni''&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 53: 202-215. &lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Williamson, T. E., &amp; Brusatte, S. L. (2016). &quot;Pachycephalosaurs (Dinosauria: Ornithischia) from the Upper Cretaceous (upper Campanian) of New Mexico: A reassessment of ''Stegoceras novomexicanum''&quot;. Cretaceous Research 62: 29-43 [[doi:10.1016/j.cretres.2016.01.012]]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Jasinski S. E. &amp; Sullivan, R. M. (2016). &quot;The validity of the Late Cretaceous pachycephalosaurid ''Stegoceras novomexicanum'' (Dinosauria: Pachycephalosauridae)&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 74: 107-115.&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> dwa okazy (NMMNHP - 70009 i SMP VP - 2790)<br /> |<br /> Drugi ważny gatunek ''[[Stegoceras]]''. Został odnaleziony również w [[formacja|formacji]] [[Fruitland]].<br /> |<br /> [[Plik:Stegoceras TD.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> [[cf.]] ''[[Struthiomimus]]'' &lt;ref name=Lucas1987&gt;Lucas, S. G., Mateer, N. J., Hunt, A. P., &amp; O’Neill, F. M. (1987). &quot;Dinosaurs, the age of the Fruitland and Kirtland formations, and the Cretaceous-Tertiary boundary in the San Juan Basin, New Mexico&quot;. The Cretaceous-Tertiary Boundary in the San Juan and Raton Basins, New Mexico and Colorado. Geological Society of America Special Papers. Vol. 209. pp. 35–50. [[doi:10.1130/SPE209-p35]]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i Farmington <br /> |<br /> UNM B-499B - trzon kręgu grzbietowego; UNM B-590 dystalna część kości śródstopia IV; UNM B-745 - dystalna część pazura III palca<br /> |<br /> Te okazy są zbliżone rozmiarami do ''[[Struthiomimus|Struthiomimus altus]]''.<br /> |<br /> [[Plik:Struthiomimus altus skeletal.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Titanoceratops|Titanoceratops ouranos]]'' &lt;ref&gt;Lehman T. M. (1998). &quot;A gigantic skull and skeleton of the horned dinosaur ''Pentaceratops sternbergi'' from New Mexico&quot;. Journal of Paleontology, 72(5), 894-906&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Longrich, N. R. (2011). &quot;''Titanoceratops ouranos'', a giant horned dinosaur from the late Campanian of New Mexico&quot;. Cretaceous Research, 32(3), 264-276. [[doi:10.1016/j.cretres.2010.12.007]]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> prawdopodobnie Hunter Wash <br /> |<br /> OMNH 10165 - niekompletny szkielet<br /> |<br /> Najstarszy znany przedstawiciel [[Triceratopsini]]. Dawnej był uważany za jeden z okazów ''[[Pentaceratops]]''. Jego szczątki mogły być odnalezione w omawianej formacji lub [[Fruitland]].<br /> |<br /> [[Plik:Titanoceratops Skeletal.svg|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Terminocavus|Terminocavus saelayi]]'' &lt;ref name=Fowler2020&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> NMMNH P-27468 - fragmentaryczna czaszka<br /> |<br /> Ten dinozaur może być członkiem anagenetycznej linii rozwojowej, wiodącej od ''[[Pentaceratops]]'' do ''[[Anchiceratops]]''.<br /> |<br /> [[Plik:Terminocavus.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Ziapelta|Ziapelta sanjuanensis]]'' &lt;ref&gt;Arbour, V. M., Burns, M. E., Sullivan, R. M., Lucas, S. G., Cantrell, A. K., Fry, J., &amp; Suazo, T. L. (2014). &quot;A new ankylosaurid dinosaur from the Upper Cretaceous (Kirtlandian) of New Mexico with implications for ankylosaurid diversity in the Upper Cretaceous of western North America&quot;. PLoS One, 9(9), e108804. [[doi: &lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> dwa okazy (NMMNH P-64484 i NMMNH P-66930)<br /> |<br /> Przedstawiciel grupy [[Ankylosaurini]].<br /> |<br /> [[Plik:Ziapelta.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowane [[Ankylosauridae|ankylozaurydy]] &lt;ref name=Arbour2016&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> SMP VP-1870 - osteoderma; SMP VP-1149 i SMP VP-1743 - dwa kręgi ogonowe oraz SMP VP-1632; SMP VP-1646; SMP VP-2074 - osteodermy ogonowe<br /> |<br /> Te okazy były dawniej przypisywane do ''[[Nodocephalosaurus]]''.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowany [[Caenagnathidae|cenagnat]] &lt;ref&gt;Funston, G. F., Williamson, T. E., &amp; Brusatte, S. L. (2024). &quot;A caenagnathid tibia (Theropoda: Oviraptorosauria) from the upper Campanian Kirtland Formation of New Mexico&quot;. Cretaceous Research, 158, 105856. [[doi:10.1016/j.cretres.2024.105856]]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> NMMNH P-33902 - niemalże kompletna kość piszczelowa<br /> |<br /> Ten okaz był zbliżony rozmiarami do ''[[Elmisaurus]]''.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowany [[Chasmosaurinae|chasmozauryn]] &lt;ref name=Fowler2020&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> NMMNH P-33906 - fragmentaryczna czaszka oraz kregi<br /> |<br /> Ten dinozaur może być członkiem anagenetycznej linii rozwojowej, wiodącej od ''[[Pentaceratops]]'' do ''[[Anchiceratops]]''.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowane [[Dromaeosauridae|dromeozaurydy]] &lt;ref name=Lucas1987&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash, Farmington i De-na-zin <br /> |<br /> zęby<br /> |<br /> Prawdopodobnie niediagnostyczne taksony.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowane [[ornithomimidae|ornitomimydy]] &lt;ref name=Lucas1987&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i Farmington <br /> |<br /> UNM B-433C - dystalna część paliczka; UNM B-741 A - paliczek <br /> |<br /> Prawdopodobnie niediagnostyczne taksony.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowany [[Pachycephalosauridae|pachycefalozauryd]] &lt;ref name=Williamson2002&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> MMNH P-30067 - niekompletna kopułowa czołowo-ciemieniowa<br /> |<br /> Na chwilę obecną niediagnostyczny takson.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowane [[Saurolophinae|zaurolofiny]] &lt;ref name=Dalman2025&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> NMMNH P-RMS 2013-7 - łopatka; NMMNH P-32928 i P-37624 - kości ramienne; NMMNH P-32885 - kość łokciowa; NMMNH P-102629 - kość biodrowa<br /> |<br /> Okazy te mogą należeć do ''[[Ahshislesaurus]]''.<br /> |}<br /> <br /> ===Pterozaury===<br /> {| class=&quot;wikitable sortable&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;100%&quot;<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;5&quot; align=&quot;center&quot; |'''Pterozaury<br /> |-<br /> !Takson<br /> !Ogniwo<br /> !Materiał kopalny<br /> !Komentarz<br /> !Grafika<br /> |-<br /> |<br /> ''Navajodactylus boerei'' &lt;ref&gt;Sullivan, R. M, &amp; Fowler, D. W. (2011). &quot;''Navajodactylus boerei'', n. gen., n. sp., (Pterosauria, ?Azhdarchidae) from the Upper Cretaceous Kirtland Formation (upper Campanian) of New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science, Bulletin. 53: 393-404.&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> SMP VP-1445 - trzy kawałki pierwszego palca skrzydła; SMP VP-1853 - ?fragment kości łokciowej <br /> |<br /> Pterozaur mogący należeć do grupy Azhdarchidae.<br /> |<br /> [[Plik:NavajodactylusJF.png|200px]]<br /> |}<br /> <br /> ===Krokodylomorfy===<br /> {| class=&quot;wikitable sortable&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;100%&quot;<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;5&quot; align=&quot;center&quot; |'''Krokodylomorfy<br /> |-<br /> !Takson<br /> !Ogniwo<br /> !Materiał kopalny<br /> !Komentarz<br /> !Grafika<br /> |-<br /> |<br /> ''Brachychampsa montana'' &lt;ref&gt;Sullivan, R. M., &amp; Lucas, S. G. (2003). &quot;''Brachychampsa montana'' Gilmore (Crocodylia, Alligatoroidea) from the Kirtland Formation (Upper Campanian), San Juan Basin, New Mexico. Journal of Vertebrate Paleontology, 23(4), 832-841. [[doi:10.1671/A1082-8]]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> SMP VP-1312 - niekompletna czaszka<br /> |<br /> Gatunek typowy rodzaju ''Brachychampsa''. Ten gatunek został odnaleziony w [[formacja|formacji]] [[Hell Creek]] i [[Judith River]].<br /> |<br /> [[Plik:Brachychampsa NT small.jpg|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''Denazinosuchus kirtlandicus'' &lt;ref&gt;Lucas, S. G., &amp; Sullivan, R. M. (2003). &quot;A new crocodilian from the Upper Cretaceous of the San Juan Basin, New Mexico&quot;. Neues Jahrbuch für Geologie und Paläontologie-Monatshefte, 109-119. [[doi:10.1127/njgpm/2003/2003/109]]&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> PMU.R 232 - niekompletna czaszka<br /> |<br /> Pierwotnie był opisany jako ''Goniopholis kirtlandicus''.<br /> |-<br /> |<br /> [[cf.]] ''Leidyosuchus'' [[sp.]] &lt;ref name=Lucas2006&gt;Lucas, S. G., Spielmann, J. A., Sullivan, R. M., &amp; Caleb, L. (2006). &quot;Late Cretaceous crocodylians from the San Juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35, 249-252&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> nie podano<br /> |<br /> zęby<br /> |<br /> Okazy te mogą nie należeć do [[rodzaj]]u ''Leidyosuchus''.<br /> |<br /> [[Plik:Leidyosuchus paleoart.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowany krokodylomorf &lt;ref name=Lucas2006&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> NMMNH P-26234 - prawa kość udowa i osteoderma<br /> |<br /> Ten okaz wykazuje podobieństwa do ''Albertochampsa langstoni''.<br /> |}<br /> <br /> ===Żółwie===<br /> {| class=&quot;wikitable sortable&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;100%&quot;<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;5&quot; align=&quot;center&quot; |'''Żółwie<br /> |-<br /> !Takson<br /> !Ogniwo<br /> !Materiał kopalny<br /> !Komentarz<br /> !Grafika <br /> |-<br /> |<br /> ''Adocus bossi'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;Sullivan, R. M., Jasinski, S. E., &amp; Lucas, S. G. (2012). 'Re-assessment of late Campanian (Kirtlandian) turtles from the Upper Cretaceous Fruitland and Kirtland Formations, San Juan Basin, New Mexico, USA&quot;. [w:] Brinkman, D. B., Holroyd, P. A., &amp; Gardner, J. D. (red.). &quot;Morphology and evolution of turtles&quot;. Dordrecht: Springer Netherlands, pp.337-387&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> kompletne i niekompletne skorupy i miednica <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Adocidae.<br /> |-<br /> |<br /> ''Adocus kirtlandius'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> niekompletna skorupa<br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Adocidae.<br /> |-<br /> |<br /> ''Adocus'' [[sp.]] &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy i kości kończyn <br /> |<br /> Nieokreślony gatunek z rodzaju ''Adocus''.<br /> |-<br /> |<br /> [[cf.]] ''Adocus'' [[sp.]] &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> &lt;hr&gt;<br /> ?''Adocus'' [[sp.]] &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Okazy te prawdopodobnie należały do rodzaju ''Adocus''.<br /> |-<br /> |<br /> ''Aspideretoides austerus'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Trionychidae. <br /> |-<br /> |<br /> ''Aspideretoides robustus'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Trionychidae. Ten gatunek został odnaleziony również w [[formacja|formacji]] [[Fruitland]].<br /> |-<br /> |<br /> ''Aspideretoides'' [[cf.]] ''A. robustus'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Trionychidae.<br /> |-<br /> |<br /> ''Aspideretoides ovatus'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> ?Hunter Wash <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Trionychidae. <br /> |-<br /> |<br /> ''Aspideretoides'' [[sp.]] &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Trionychidae. Nieokreślony gatunek z rodzaju ''Aspideretoides''.<br /> |-<br /> |<br /> [[cf.]] ''Aspideretoides'' [[sp.]] &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> &lt;hr&gt;<br /> ?''Aspideretoides'' [[sp.]] &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin<br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Trionychidae. Te okazy mogą należeć do rodzaju ''Aspideretoides''.<br /> |-<br /> |<br /> ''Basilemys gaffneyi'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> &lt;hr&gt;<br /> ''Basilemys'' [[cf.]] ''B. gaffneyi'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy i częściowa kość ramienna <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Nanhsiungchelyidae.<br /> |<br /> [[Plik:NMNH-USNM11084 2.jpg|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''Boremys grandis'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> elementy skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Baenidae.<br /> |-<br /> |<br /> ''Compsemys'' [[sp.]] &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Pleurosternidae. Nieokreślony gatunek z rodzaju ''Compsemys''.<br /> |-<br /> |<br /> ''Denazinemys nodosa'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash, Farmington i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy i elementy pozaczaszkowe szkieletu <br /> | <br /> Przedstawiciel grupy Baenidae. Ten gatunek został odnaleziony również w [[formacja|formacjach]] [[Aguja]], [[Kaiparowits]], [[Fruitland]] i [[Javelina]].<br /> |-<br /> |<br /> [[cf.]] ''Denazinemys nodosa'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> &lt;hr&gt;<br /> ?''Denazinemys nodosa'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> | <br /> Te okazy mogły należeć do gatunku ''Denazinemys nodosa''.<br /> |-<br /> |<br /> ''Neurankylus baueri'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Lichtig, A., &amp; Lucas, S. (2018). &quot;''Neurankylus'', a Cretaceous-Paleocene baenid turtle from North America&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bullefin, 79, 323-362.&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy, kręgi, kości kończyn oraz miednica <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Baenidae. Ten gatunek ten został odnaleziony również w [[formacja|formacjach]] [[Aguja]], [[Kaiparowits]], [[Fruitland]] i [[Menefee]].<br /> |<br /> [[Plik:Neurankylus shells.jpg|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''Neurankylus'' [[cf.]] ''N. baueri'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Baenidae.<br /> |-<br /> |<br /> ''Scabremys ornata'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Baenidae.<br /> |-<br /> |<br /> ''Thescelus hemispherica'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash<br /> |<br /> niekompletna skorupa<br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Baenidae.<br /> |-<br /> |<br /> ''Thescelus'' [[cf.]] ''T. hemispherica'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> niekompletna skorupa<br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Baenidae<br /> |-<br /> |<br /> ''Thescelus rapiens'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Baenidae.<br /> |-<br /> |<br /> ''Thescelus'' [[cf.]] ''T. rapiens'' &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Przedstawiciel grupy Baenidae<br /> |-<br /> |<br /> ''Thescelus'' [[sp.]] &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash<br /> |<br /> niekompletna skorupa <br /> |<br /> Nieokreślony gatunek z rodzaju ''Thescelus''.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowani przedstawiciele Baenidae &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy, żuchwa i kręg grzbietowy <br /> |<br /> Być może niediagnostyczne taksony.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowany przedstawiciel Cryptodira &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash <br /> |<br /> niekompletna łopatka <br /> |<br /> Prawdopodobnie niediagnostyczny takson.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowani przedstawiciele Kinosternoidea &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Być może niediagnostyczne taksony.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowany przedstawiciel Plastomeninae &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy <br /> |<br /> Być może niediagnostyczne taksony.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowani przedstawiciele Testudines &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy i czaszki, kości kończyn i obręczy barkowych, miednice, 2 kręgi grzbietowe i szyjny, osteodermy i inne niezidentyfikowane elementy <br /> |<br /> Prawdopodobnie niediagnostyczne taksony.<br /> |-<br /> |<br /> Niezidentyfikowani przedstawiciele Trionychidae &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> Hunter Wash i De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy, kość ramienna oraz niezidentyfikowane elementy <br /> |<br /> Być może niediagnostyczne taksony.<br /> |-<br /> |<br /> Różne taksony &lt;ref name=Sullivan2012&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |<br /> ?De-na-zin <br /> |<br /> niekompletne skorupy i różne kości <br /> |<br /> Prawdopodobnie niediagnostyczne taksony.<br /> |}<br /> <br /> ===Koprolity===<br /> [[Robert Sullivan|Sullivan]] i Jasinski (2012) opisali 7 morfotypów koprolitów odnalezionych w formacji Kirtland. Pochodzą one z ogniw Hunter Wash oraz De-na-zin. Najbardziej pospolitym z nich jest morfotyp &quot;C&quot;. Charakteryzuje się on segmentowaną, wydłużoną formą, zakończoną zwężającym się końcem i wklęsłym czubkiem. Powierzchnia była gładka lub lekko pęcherzykowata. Ich rozmiary wahały się od ok. 21 długości do ponad 90 mm, a szerokość od 13 mm do 37 mm. Te koprolity zawierają również łuski ryb kostnoszkieletowych z grupy Lepisosteidae oraz szczątki płazów bezogonowych. Najprawdopodobniej zostały one wydalone przez krokodylomorfy. Co ciekawe, w omawianej formacji został odnaleziony również duży odchód [[Tyrannosauroidea|tyranozauroida]]. W koprolicie znajdowały się szczątki hadrozauryda, na których nie było widać śladów ugryzień. Osiągnął on ok. 31 cm długości oraz niecałe 16 cm grubości.<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Fassett, J. E., &amp; Hinds, J. S. (1971). &quot;Geology and fuel resources of the Fruitland Formation and Kirtland Shale of the San Juan Basin, New Mexico and Colorado (Vol. 676)&quot;. US Government Printing Office<br /> <br /> Fowler, D. W. (2017). &quot;Revised geochronology, correlation, and dinosaur stratigraphic ranges of the Santonian-Maastrichtian (Late Cretaceous) formations of the Western Interior of North America&quot;. PLoS ONE, 12(11), e0188426. [[doi:10.1371/journal.pone.0188426]]<br /> <br /> Sullivan, R. M., &amp; Jasinski, S. E. (2012). &quot;Coprolites from the Upper Cretaceous Fruitland, Kirtland and Ojo Alamo formations, San Juan Basin, New Mexico&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 57: 255-262.<br /> <br /> Sullivan, R. M., &amp; Lucas, S. G. (2006). &quot;The Kirtlandian land-vertebrate “age”–faunal composition, temporal position and biostratigraphic correlation in the nonmarine Upper Cretaceous of Western North America&quot;. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin, 35, 7-29.<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Formacje]]<br /> [[Kategoria:Formacje kredowe]]<br /> [[Kategoria:Formacje Ameryki Północnej]]<br /> [[Kategoria:Formacje USA]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Cerro_del_Pueblo&diff=37391 Cerro del Pueblo 2026-01-09T19:09:45Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Formacja<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = [[Paweł Konarzewski]]<br /> |nazwa = Formacja Cerro del Pueblo<br /> |wiek = {{Występowanie|73.5|72.5}}<br /> ok. 73,5-72,5 [[Ma]] (ok. 69 Ma)&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (późny [[kampan]] - ?wczesny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |miejsce = [[Meksyk]] - Coahuila<br /> |podjednostki = ?<br /> |underlies = formacja [[Cerro Huerta]]<br /> |overlies = formacja [[Parras Shale]]<br /> |miąższość = 160 m - 540 m &lt;ref&gt;W Saltillo miąższość formacji wynosi 160 m, w Rincón Colorado (35 km na zachód od Saltillo) 449 m, a w Porvenir de Jalpa (70 km na zachód od Saltillo) 540m (Eberth i in., 2004)&lt;/ref&gt;<br /> |klimat = ciepły i wilgotny<br /> |litologia = dominują piaskowce i mułowce, rzadko występują wapienie<br /> |typowy =<br /> |grafika = Cerro del Pueblo Coahuila.jpg<br /> |podpis = Osłonięcia skał formacji Cerro del Pueblo w Saltillo.<br /> |mapa =<br /> &lt;display_points type=&quot;terrain&quot; zoom=4&gt;<br /> 26.1° N 101.1° W~ ogólna lokalizacja formacji, <br /> 25.3° N, 101.39° W~ miejsce odnalezienia holotypu ''Mexidracon longimanus'' <br /> &lt;/display_points&gt;<br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> Formacja Cerro del Pueblo położona jest w północno-wschodniej części Meksyku, głównie w stanie Coahuila. Jej osady pochodzą z późnego kampanu.<br /> <br /> ==Historia badań==<br /> Pierwsze opisanie tej formacji miało miejsce w 1962 roku przez Murray'a i wspólników. Badania przeprowadzone przez zespół Ebertha wykazały zróżnicowanie miąższości tej formacji. Określił również maksymalny wiek tej formacji na ok. 72,5 [[Ma]] (Eberth i in, 2004). Denver Fowler (2017) jeszcze dokładniej wyznaczył ramy czasowe tej formacji na 73,63- 72,74 [[Ma]], bazując na występowaniu określonych gatunków amonitów.<br /> <br /> ==Geologia==<br /> Formacja Cerro del Pueblo rozciąga się na większość wschodniej części stanu Coahuila. Należy ona do [[grupa|grupy]] [[Difunta]], obejmującej również pobliski stan Chihuahua, znajdującej się w basenie sedymentacyjnym Parras. Jej najniższe warstwy niekomfortowo stykają się ze starszą o ok. 8 milionów lat formacją [[Parras Shale]], której osady pochodzą z wczesnego kampanu, natomiast jej najwyższe warstwy stykają się z młodszą o ok. 2 miliony lat formacją [[Cerro Huerta]], której osady datuje się na środkowy [[mastrycht]].Jej wiek pokrywa się częściowo z formacjami [[Aguja]] (górne pokłady ogniwa Upper Shale), [[Kirtland]] (najwyższe pokłady ogniwa De-Na-Zin), [[Williams Fork]] (środkowe wastwy), czy [[Wapiti]] (dolne pokłady jednostki 4) (Fowler, 2017). Istnieje również przypuszczenie, że osady powstałe w zachodniej części formacji są starsze od tych powstałych na wschodzie. Osady tej formacji formowały się z prędkością ok. 55 cm na 1000 lat (Eberth i in., 2004). Składa się ona przede wszystkim z piaskowców brzeżno-morskich tworzących klify (podstawa formacji) oraz sekwencji szaro osadzonych piaskowców oraz mułowców. Rzadkim elementem skalnym są wapienie.<br /> ==Środowisko==<br /> Na terenie tej formacji w kampanie panował ciepły klimat. W pobliżu lądu znajdowało się płytkie, ciepłe morze (zapewne Morze środkowego Zachodu), które okresowo dotykały zmiany zasolenia. Sam ląd tworzył równinę wybrzeżną poprzecinaną rzekami, których ujścia miały formę delt, na które wpływały pływy morza.<br /> <br /> ==Fauna==<br /> ===Dinozaury===<br /> Fauna dinozaurów formacji Cerro del Pueblo jest bardzo zróżnicowana. Największy udział miały w niej hadrozaurydy i ceratopsydy (co jest wręcz stereotypową cechą większości północnoamerykańskich formacji z kampanu). Rzadziej występowały inne dinozaury ptasiomiedniczne: ankylozaurydy, nodozaurydy i tescelozaurydy. Wśród teropodów z tej formacji prym wiodły parawiale i ornitomimozaury. Stosunkowo częste były również tyranozaurydy.<br /> {| class=&quot;wikitable sortable&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;100%&quot;<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;5&quot; align=&quot;center&quot; |'''Dinozaury<br /> |-<br /> !Takson<br /> !Miejsce<br /> !Materiał kopalny<br /> !Komentarz<br /> !Grafika<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Coahuilasaurus]] lipani''<br /> |<br /> Presa San Antonio, Parras de la Fuente i El Palmar, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM 6685 - obie kości przedszczękowe, kości zębowe i kości przedzębowe oraz BENC 1/1-007 - lewa kość szczękowa i częściowa kość zębowa<br /> |<br /> [[Saurolophinae|Zaurolofin]] blisko spokrewniony z [[Gryposaurus|grypozaurem]].<br /> |<br /> [[Plik:Life reconstruction of Coahuilasaurus.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Labocania]] aguillonae''<br /> |<br /> La Parrita, 54 km na zachód od Saltillo, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 2974 - bardzo fragmentaryczna czaszka oraz szkielet pozaczaszkowy<br /> <br /> Materiał przypisany obejmuje CPC 3077 - część lewej kości zębowej oraz CPC 3078-3091 - izolowane zęby (okazy przypisane tymczasowo)<br /> |<br /> Tajemniczy [[Tyrannosaurinae|tyranozauryn]] reprezentujący drugi gatunek labokanii.<br /> |<br /> [[Plik:Labocania aguillonae.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Latirhinus]] uitslani''<br /> |<br /> Presa San Antonio kamieniołom SPA 88-9, Parras de la Fuente, Coahuila.<br /> |<br /> IGM 6583 - częściowy szkielet pozaczaszkowy<br /> |<br /> Duży lambeozauryn, dawniej przypisywano do niego więcej materiału kopalnego.<br /> |<br /> [[Plik:Life reconstruction of Latirhinus uitstlani.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Mexidracon]] longimanus''<br /> |<br /> Coahuila<br /> |<br /> niekompletny szkielet pozaczaszkowy<br /> |<br /> Przedstawiciel [[Ornithomimosauria]] charakteryzujący się długimi kośćmi śródręcza.<br /> |<br /> [[Plik:Mexidracon longimanus.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Paraxenisaurus]] normalensis''<br /> |<br /> Coahuila<br /> |<br /> kilka okazów zachowujących fragmenty kręgosłupa oraz kończyn przednich i tylnych<br /> |<br /> Enigmatyczny teropod, być może pierwszy amerykański deinocheiryd.<br /> |<br /> [[Plik:Paraxenisaurus normalensis as Deinocheirid.jpg|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Tlatolophus]] galorum''<br /> |<br /> stanowisko Dinopato, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CIC/P/147 - prawie kompletna czaszka z żuchwą i elementy szkieletu pozaczaszkowego, z których część obecnie jest w trakcie preparacji.<br /> |<br /> Bardzo duży lambeozauryn, blisko spokrewniony z ''[[Parasaurolophus]]''.<br /> |<br /> [[Plik:Tlatolophus.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Velafrons]] coahuilensis''<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios kamieniołom 7A, Rincón Colorado, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 59 - elementy czaszki i szkieletu pozaczaszkowego, ponadto kilka innych kości czaszki i żuchwy<br /> |<br /> Duży lambeozauryn. Holotyp pochodzi od osobnika młodocianego.<br /> |<br /> [[Plik:Life reconstruction of Velafrons coahuilensis.png|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> ''[[Xenovenator]] espinosai''<br /> |<br /> La Parrita, Saltillo, General Cepeda, Coahuila oraz Ejido Trincheras, Saltillo, Parras de la Fuente, <br /> Coahuila<br /> |<br /> CPC 2973 - puszka mózgowa ([[holotyp]]), CPC 3112 - prawa kość czołowa (La Parrita) i CPC 2976 - lewa kość czołowa (Ejido Trincheras)<br /> |<br /> [[Troodontidae|Troodontyd]] o kopulastej głowie, którą prawdopodobnie używał do konkurencji wewnątrzgatunkowej podczas toków.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany centrozauryn<br /> |<br /> W pobliżu miasta Rincón Colorado, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 279 - częściowa prawa kość łuskowa<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany chasmozauryn<br /> |<br /> Niedaleko stanowiska ''Coahuilaceratops'', General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> REG615PF (nie podano, 2 okazy) - 4 możdżenie rogów nadoczodołowych<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany chasmozauryn<br /> |<br /> Rincón Colorado, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> fragmenty czaszki, kręgi i kości kończyn oraz elementy szkieletu pozaczaszkowego osobnika młodocianego (2 okazy, miejsce przechowywania nieznane)<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany chasmozauryn<br /> |<br /> W pobliżu miasteczka Presa San Antonio, Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> CPC 278 - kość oczodołowa z możdżeniem rogu nadoczodołowego i kręg grzbietowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ceratopsyd <br /> |<br /> Las Águilas, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 1874 - możdzeń rogu nosowego<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny. Prawdopodobnie pochodzi od młodocianego ?chasmozauryna.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ceratopsyd<br /> |<br /> Ejido Puebla, Saltillo, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - kość śródstopia<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ceratopsyd<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios M6, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano) - kość udowa<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ceratopsyd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP 9/699 i 9/785 - 2 zęby<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ceratopsyd<br /> |<br /> Rincón Colorado (kamieniołom HB), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano) - fragment kości łuskowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ceratopsyd<br /> |<br /> Rojas II, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano) - kość śródstopia<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ceratopsyd<br /> |<br /> Presa San Antonio, Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano) - seria kręgów krzyżowych, 2 przednie końce kości udowych i przedni koniec kości łokciowwej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ceratopsyd<br /> |<br /> południowo-wschodnia część stanu Coahuila<br /> |<br /> ?fragmenty kryzy (nie podano)<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> cf. ''Velafrons''<br /> |<br /> Cañada Ancha, Saltillo, Coahuila<br /> |<br /> fragmenty szczęk, w tym 2 lewe kości szczekowe (CPC 904.1 i CPC 2614.1)<br /> |<br /> Możliwe, że nowy okaz ''Velafrons'' (opierając się na budowie kości szczękowych).<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> Cañada Ancha, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - kręgi grzbietowy i ogonowe, obie kości piszczelowe, tylny koniec kości strzałkowej, kość ramieniowa i kość szczękowa.<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny. Jedna z kości piszczelowych, ma ślady po ugryzieniu.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> Na północ od Saltillo, Saltillo, Coahuila<br /> |<br /> CPC 904 - kręg szyjny, kręgi ogonowe, kość udowa, kość ramieniowa i inne fragmenty szkieletu pozaczaszkowego oraz CPC 905 - kość udowa, obie kości strzałkowe oraz dwa fragmenty kości śródstopia<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios (kamieniołom 1), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) -fragmenty kości zębowych, żebra, kręg ogonowy tylny koniec kości kulszowej, kości śródstopia i paliczki stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny. Dawniej oznaczany jako bazalny hadrozauryd.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios (kamieniołom 7), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano, 2 okazy) - żebra, kręgi szyjne i ogonowe, wyrostki kolczyste, 2 lewe tylne końce łopatek, tylny koniec kości promieniowej, fragmenty obu kości ramieniowych, fragmenty lewej kości biodrowej, fragmenty obu kości łonowych, obie kości udowe, kości strzałkowe, kości piszczelowe, kości skokowe, kości śródręcza, kości śródstopia i paliczki.<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> El Palmar, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 1/1-0009 - prawa łopatka, kość skokowa i pazur stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> Guadalupe, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CIC/P (nie podano) - kilka kręgów krzyżowych, seria kręgów ogonowych i inne niewypreparowane elementy szkieletu<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> La Rosa, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 18/1-0901 - obie częściowe kości szczękowe, kość kwadratowa, częściowa mózgoczaszka, kręgi szyjne, grzbietowe i ogonowe, wyrostki kolczyste, żebra, prawa łopatka, obie kości ramieniowe i kości łokciowe, kość śródręcza, obie częściowe kości łonowe, lewa kość udowa, tylny i przedni koniec lewej kości piszczelowej, prawa kość strzałkowa, kość skokowa i kości śródstopia<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> Stanowisko tropów Las Águilas, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - prawa artykułowana kość szczękowa i kość zębowa, przedni koniec obu kości przedszczękowych i inne elementy szkieletu pozaczaszkowego<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> Okolice Presa San Antonio, Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano) - kość krzyżowa z kręgami ogonowymi, obie niekompletne kości ramieniowe, obie kości łokciowe, lewa kość promieniowa, kość śródręcza, fragment kości biodrowej, prawa kość skokowa oraz kości śródstopia<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny. Dawniej oznaczony jako zaurolofin.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> Cañada Ancha, Saltillo, Coahuila<br /> |<br /> elementy szkieletu pozaczaszkowego ( m.in. kręg ogonowy(CPC 904.5) i kość ramieniowa)<br /> |<br /> Prawdopodobnie nowy takson, o ile diagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany lambeozauryn<br /> |<br /> Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> FCBUANL_2711 - lewa kość biodrowa, prawa kość kulszowa, prawa kość łonowa, częściowa kość krzyżowa, tylny koniec lewej kości udowej, prawa i lewa kość piszczelowa, prawe kości śródstopia II i IV, kręg szyjny i 21 kręgów ogonowych<br /> |<br /> Prawdopodobnie nowy takson, lub możliwe, że nowy okaz ''Velafrons''<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany zaurolofin<br /> |<br /> Fraustro, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> BENC 4/1 0001 - mózgoczaszka i naturalny odlew wewnętrzny mózgu.<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany zaurolofin<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios (kamieniołom 2), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano, 12 okazów) - lewa kość zębowa, fragmenty żeber, kręgi grzbietowe, krzyżowe i ogonowe, wyrostki kolczyste, kości kończyn przednich i tylnych, skostniałe ścięgna<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany zaurolofin<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios (kamieniołom 3), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - żebro, fragment kręgu i inne fragmenty kości, ponadto lewa łopatka, kość łokciowe i kość strzałkowa (kolekcja nieznana)<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany zaurolofin<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano, 7 okazów) - żebra, obie kości łokciowe, lewa kość ramieniowa, tylny koniec kości promieniowej, paliczek, kręgi grzbietowe i ogonowe, lewa łopatka i ?kość krucza<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny. Niegdyś oznaczony jako lambeozauryn.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany zaurolofin<br /> |<br /> Rincón Colorado (Coah 20), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> MPRC (nie podano) - obie kości udowe i lewa kość piszczelowa<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany zaurolofin<br /> |<br /> Rincón Colorado (Kamieniołom HB), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano, 4 okazy) - fragment kości zębowej, kręgi szyjne, grzbietowe i ogonowe, wyrostki kolczyste, żebra, kości kończyn przednich i tylnych; SEPCP (nie podano, 9 okazów) - kręgi szyjne, grzbietowe i ogonowe, wyrostki kolczyste, żebra, kości kończyn przednich i tylnych oraz skostniałe ścięgna<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Las Águilas, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 1868 a-p - 16 zębów, CPC 1869 a-e - 5 fragmentów szczęk, CPC 1870 a-j - 10 kręgów ( w tym jeden grzbietowy i 5 ogonowych), CPC 1871 - kość kulszowa, CPC 2613 - paliczek stopy, CPC 1873a i b - 2 pazury stopy<br /> |<br /> Potencjalnie nowy takson ?lambeozauryna (sądząc po budowie kości kulszowej). <br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Cañada Ancha, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - kość udowa, kości strzałkowe, kości piszczelowe i fragmenty kości śródstopia<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> El Barril, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - paliczek stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> El Pelillal, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> IGM 7709 - ząb<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Los Pinos, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano, 2 okazy) - 2 paliczki i kość skokowa<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Ejido Puebla, Saltillo, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - kręgi grzbietowy, krzyżowy i ogonowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Ejido Puebla, Saltillo, Coahuila<br /> |<br /> REG615PF (nie podano) - kręg grzbietowy i kość krzyżowa<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Stanowisko ceratopsów, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP(nie podano) - kręgi szyjny i grzbietowy, kość krucza, fragmenty kości długich i kość śródstopia<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios M6, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano, 3 okazy) - 2 kręgi ogonowe i kość piszczelowe<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios (kamieniołom 1), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano, 2 okazy) - fragment kości zębowej, kości udowej i prawa kość piszczelowa; SEPCP (nie podano, 4 okazy) - tylny fragment kości udowej, kości śródstopia, 2 kręgi ogonowe, żebra, 2 paliczki, kość promieniowa i kość zębowa w macierzy skalnej.<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios (kamieniołom 3), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano, 3 okazy) - paliczek stopy, odciski skóry, fragmenty żeber i kręg ogonowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios (kamieniołom 4), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - fragmenty kości czaszki i kości zębowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios (kamieniołom 5), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano, 7 okazów) - 3 kręgi grzbietowe, kilka kręgów ogonowych (przynajmniej 4), kość krzyżowa, paliczki stopy, odciski skóry, fragment kości ramieniowej i tylny koniec kości udowej, trzon kości udowej, częściowa kość krzyżowa i kość długa z odciskami skóry i dwa paliczki ( w macierzy skalnej)<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios (kamieniołom 8), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> nie podano - odciski skóry z biodra, ogonu i kości kończyn, stowarzyszone z 2 kompletnymi pozostałościami szkieletów<br /> |<br /> Potencjalnie nowy takson.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Cruce de los Caminos, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano) - fragmenty kości miednicy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> El Carmen (Coah 18), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano, 9 okazów) - fragmenty kości szczękowych ,fragment kości zębowej, kręg grzbietowy, 2 kręgi ogonowe, fragmenty kręgów ( w tym fragment kręgu ogonowego), 2 kości śródstopia, wyrostek kolczysty kręgu, kość skokowa, 3 paliczki (z czego 2 paliczki stopy) i inne fragmenty kości.<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> El Palmar, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 1/1-0001 - lewa kość strzałkowa i częściowa lewa kość piszczelowa<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> El Palmar, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 1/1-0006 - 3 kręgi ogonowe<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> El Palmar, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 1/1-0011 - tylny koniec prawej kości piszczelowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> La Hedionda Chica, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CIC/P/82 - kręgi szyjny i ogonowy, tylny i przedni koniec kości piszczelowej, kość łokciowa i lewa kość udowa<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - kręgi szyjne i ogonowe, fragment kości łokciowej, paliczki stopy, kość piszczelowa i kość strzałkowa<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - tylny koniec kości ramieniowej, fragmenty kości śródstopia oraz 2 kręgi ogonowe<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - kręg krzyżowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - kręg szyjny<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny. <br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - kręg ogonowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - pazur dłoni<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Pisicola, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 3/1-0001 - wyrostek kolczysty kręgu<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Porvenir de Jalpa, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - odciski skóry i fragmenty kości<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Porvenir de Jalpa, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 19/1-0001 - tylny koniec kości ramieniowej, paliczki stopy, pazur stopy i żebro<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> René 1, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - fragmenty kręgów i innych kości<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano, 7 okazów) - skostniałe ścięgna, paliczki ( w tym paliczki stopy), fragment kości zębowej, żebra, wyrostki kolczyste kręgów i kręgi krzyżowe<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado (Coah 20), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano, 3 okazy) - 2 kręgi grzbietowe, przednie i tylne końce kości ramiennych, trzon, przedni i tylny koniec kości strzałkowych, fragment żebra, 2 kości śródstopia, paliczek i fragmenty kości długich<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado (FA), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - kość udowa, kość śródstopia i fragmenty kości.<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado (stanowisko 006), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - kości śródręcza i paliczek<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado (stanowisko 008), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - fragment kości zębowej, kręg ogonowy, paliczek i tylny koniec kości ramieniowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado (stanowisko 018), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - fragment kości zębowej i paliczek stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado (stanowisko 020), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - tylne końce kości śródręcza lub śródstopia<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado (stanowisko 035), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - fragment kości szczękowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado (stanowisko 037), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - fragment kości szczękowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rincón Colorado (stanowisko 040), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - paliczek stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rojas I, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano, 11 okazów) - fragmenty żeber, 2 tylne końce kości ramiennych i tylny koniec kości udowej, kręgi, paliczki, fragment kości zębowej, fragment kości śródstopia, paliczki, kość strzałkowa oraz łopatka<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Rojas II, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano, 43 okazy) - odciski skóry, kości kończyn przednich i tylnych, kręgi, fragmenty żeber i innych kości<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Valles de los Tirannos, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SECPC (nie podano) - fragment kości zębowej, kręgi oraz fragmenty kości długich<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Dinosaurio Armado, Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano) - kręgi grzbietowe i ogonowe<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Las Pedreras, Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - kość biodrowa, kość łokciowa, przedni koniec kości udowej i kość śródstopia<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Presa San Antonio, Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano, 2 okazy) - lewa kość szczękowa i fragment kości zębowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Presa San Antonio (kamieniołom 2), Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> ROM (nie podano) - kości kończyn tylnych<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> | <br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Snak y las Torres, Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano) - kręg grzbietowy, 2 kręgi ogonowe i pazur stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwane hadrozaurydy<br /> |<br /> Presa San Antonio (kamieniołom SPA 88-9), Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> IGM-MG (nie podano, 12 okazów) - fragmenty kości zębowych, fragmenty kręgów, kręgi, fragmenty miednicy, kości kończyn i innych kości długich, żebra i inne nieokreślone fragmenty<br /> |<br /> Niediagnostyczne taksony lambeozaurynów i zaurolofinów. Dawniej materiał przypisany ''Latirhinus''.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> Coahuila<br /> |<br /> BENC 18/1-0001 - liczne elementy czaszki i szkieletu pozaczaszkowego.<br /> |<br /> Prawdopodobnie nowy takson. Jego szczątki prawdopodobnie zostały przeniesione przez morze i stratowane przez inne dinozaury.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany hadrozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 1857-1859 i CPC 2612 - 4 zęby<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany tescelozauryd (parksozauryd)<br /> |<br /> Las Águilas, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 1872 - ząb, CPC 1866 - tylny kręg grzbietowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ankylozauryd<br /> |<br /> Las Águilas, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 1867 - osteoderma<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ankylozauryd<br /> |<br /> La Rosa, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> 4 osteodermy (BENC 1/4-0001-0004)<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany nodozauryd<br /> |<br /> El Pelillal, Saltillo, Coahuila<br /> |<br /> CPC 275 - kręg ogonowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany nodozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano) - 2 osteodermy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany nodozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 3/4-0002 - ząb<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ankylozaur<br /> |<br /> Rojas I, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano) - paliczek<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ankylozaur<br /> |<br /> Dinosaurio Armado, Parras de la Fuente, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano, 2 okazy) - fragment kości udowej i ?osteoderma<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany tyranozauryd<br /> |<br /> Las Águilas, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 1864 a-o - 15 izolowanych zębów<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany tyranozauryd<br /> |<br /> El Pantano, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP 47/742 - ząb<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany tyranozauryd<br /> |<br /> Na północ od Saltillo, Saltillo, Coahuila<br /> |<br /> CPC 912 - ząb i 2 puste kości<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany tyranozauryd<br /> |<br /> El Palmar, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - krąg ogonowy, fragmenty pazurów i zęba<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany tyranozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - 6 zębów<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany tyranozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP 9/702 i 9/728 - 2 zęby<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid <br /> |<br /> La Majada, Saltillo i La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (SEPCP) 16/237 - przedni i tylny kręg ogonowy, obie kości łonowe, prawa kość udowa, prawa kość piszczelowa, przedni koniec prawej kości strzałkowej, tylny koniec lewej kości strzałkowej, kości śródstopia II, III i IV, paliczki palców II, III i IV oraz pazur stopy; SEPCP 16/219 - kość śródstopia IV, paliczki palców II, III i IV; SEPCP 16/221- pazur dłoni i SEPCP 9/770 - tylny koniec kości udowej<br /> |<br /> Prawdopodobnie nowy takson.<br /> |<br /> [[Plik:Esqueleto de Ornithomimus.jpg|200px]]<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> El Pantano, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> prawa i lewa kość piszczelowa, przedni koniec lewej kości udowej, 2 paliczki stopy, 2 ostatnie paliczki dłoni i kość stopy (SEPCP 47/771-776)<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny, niegdyś oznaczony jako cf. ''[[Ornithomimus]]'' sp..<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> Agua de Mula, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 21/2-0006 - paliczek stopy, BENC 21/2-0010- pazur stopy i BENC 21/2-0011 - fragment pazura stopy.<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> El Palmar, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 1/2-0081 - tylny koniec kości udowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny, dawniej przypisywany ''[[Struthiomimus]] altus''.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> El Palmar, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 1/2-0068 - pazur stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> El Palmar, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> 3 fragmenty kręgów ogonowych (BENC 1/2-0042, 1/2-0045 i 1/2-0053), fragment pazura dłoni (BENC 1/2-0066), fragment paliczka (BENC 1/2-0069), paliczek dłoni (BENC 1/2-0070) oraz 4 fragmenty paliczków dłoni (BENC 1/2-0071-71 i 1/2-0077)<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - pazur stopy i 2 kręgi ogonowe<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> Porvenir de Jalpa, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> REG615PF (nie podano) - kręgi grzbietowy i ogonowy, przednie i tylne końce kości śródstopia, tylny koniec kości udowej i paliczki stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> Rincón Colorado stanowisko 029, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - kręg ogonowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> Rincón Colorado stanowisko 044, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - fragment kości długiej i 3 kręgi ogonowe (2 artykułowane i 1 izolowany)<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid.<br /> |<br /> Coahuila<br /> |<br /> CPC 907 - pazur dłoni, CPC 908 - pazur stopy i CPC 909 - trzeci paliczek palca IV<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany ornitomimid<br /> |<br /> Las Águilas, General Cepeda Coahuila<br /> |<br /> CPC 1865 a,b,c, - pazury stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany/e?? cenagnatyd(y)?<br /> |<br /> La Rosa, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> fragmenty kości piszczelowych : przednie, środkowe i tylne (BENC 18/1-0004, BENC 1/2-0002 i BENC 1/1-0086)<br /> |<br /> Potencjalnie 2 nowe taksony ( 2 morfotypy kości piszczelowych), o ile diagnostyczne.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany dromeozauryn<br /> |<br /> El Pantano, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP 47/745 - ząb z kości zębowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny, dawniej oznaczony jako ''[[Dromaeosaurus]]'' sp..<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany dromeozauryn<br /> |<br /> Las Águilas, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP 61/729 - pazur stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny, dawniej oznaczony jako ''[[Dromaeosaurus]]'' sp..<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany dromeozauryn<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP 9/644 - ząb z kości zębowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny, dawniej oznaczony jako ''[[Dromaeosaurus]]'' sp..<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany zaurornitolestyn<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> 2 zęby (SEPCP 9/624 i 9/700), pazur stopy (CPC 9/725) i 3 pazury dłoni (CPC 9/626, 9/727 i 9/731)<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny, dawniej oznaczony jako ''[[Saurornitholestes]]'' sp..<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany dromeozauryd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC (nie podano) - ząb<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany dromeozauryd<br /> |<br /> Las Águilas, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 1855 - ząb<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany troodontyd<br /> |<br /> La Parrita, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP 9/778 - ząb<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny, dawniej oznaczony jako ''[[Troodon]]'' sp..<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany troodontyd<br /> |<br /> El Pelillal, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> IGM 7710 - paliczek stopy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> cf.''[[Richardoestesia]] sp. <br /> |<br /> El Pantano, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP 44/777 - ząb<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny, zapewne inny od ''Richardoestesia'', dawniej przypisywany do ''Richardoestesia gilmorei''<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany teropod<br /> |<br /> Las Águilas, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> CPC 1859 - paliczek dłoni<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany teropod<br /> |<br /> El Pelillal, Ramos Arizpe, Coahuila<br /> |<br /> IGM 7711 i 7712 - paliczki ręki, IGM 7713- fragment paliczka stopy, IGM 7714- kręg ogonowy i IGM 7715- fragment paliczka dłoni<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany teropod<br /> |<br /> Agua de Mula, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> BENC 21/2-0001-0005 - 5 fragmentów paliczków, BENC 21/2-0007 i 21/2-0009 - 2 pazury dłoni i BENC 21/2-0012-0015 - fragmenty kręgów ogonowych<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany teropod<br /> |<br /> Cerro de los Dinosaurios quarry 3, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (niepodane) - przedni koniec kości udowej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany teropod<br /> |<br /> Rincón Colorado, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano) - kręg ogonowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany teropod<br /> |<br /> Rincón Colorado, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano, 2 okazy) - kręg ogonowy, szewron i łuk nerwowy<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny. Szewron przypisywano przedstawicielowi [[Tetanurae|tetanurów]].<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany teropod<br /> |<br /> Rincón Colorado (stanowisko 008), General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> SEPCP (nie podano) - kręg<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany teropod<br /> |<br /> Rojas I, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano) - paliczek stopy i paliczek dłoni<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny.<br /> |-<br /> |<br /> Nienazwany teropod<br /> |<br /> Rojas II, General Cepeda, Coahuila<br /> |<br /> IGM (nie podano) - fragmenty kości długiej<br /> |<br /> Takson niediagnostyczny. Przypisywany przedstawicielowi [[Ceratosauria|ceratozaurów]]<br /> <br /> <br /> <br /> |}<br /> <br /> ===Pterozaury===<br /> Ze stanowiska El Pelillal znany jest materiał kopalny pterozaurów oznaczony jako Pterodactyloidea indet. (Rodriguez-de la Rosa i Cevallos-Ferriz, 1997). Natomiast ze stanowiska Las Águilas znany jest fragment kości długiej, również przypisanej do nieokreślonego pterozaura (Rivera-Sylva i in., 2019c). Również w stanowisku Sierra Madre Oriental znaleziono kości pterozaurów (Meyer i in., 2008). Z formacji znany jest również nieokreślony ornitocheiryd (Rivera-Sylva i in., 2019b).<br /> <br /> ===Krokodyle===<br /> Ze stanowiska Las Águilas znanych jest 5 fragmentów szczęk, 5 kręgów przedogonowych, kręg ogonowy, pazur i osteoderma przypisane krokodylom z grupy Eusuchia (Rivera-Sylva i in., 2019c). Ponadto, ze stanowiska El Pelillal prawdopodobnie odkryte zostały inny przedstawiciel Eusuchia oraz nieokreślony goniofolid (Rodriguez-de la Rosa i Cevallos-Ferriz, 1997)) . W stanowisku Sierra Madre Oriental odkryto czaszkę krokodyla, zaliczonego do rodziny Dyrosauridae (Meyer i in, 2008). Ze stanowiska La Parrita znaleziono izolowany ząb, osteodermy i krąg, przypisane nieokreślonemu krokodylomorfowi oraz osteodermy i fragmenty szczęk przypisane nieokreślonym ''Eusuchia''. Ponadto ''Brachychampsa montana'' jest znana tylko z osteoderm (Rivera-Sylva i in., 2019b).<br /> <br /> ===Plezjozaury===<br /> Niezidentyfikowany plezjozaur znany jedynie z czterech [[okaz izolowany|izolowanych]] paliczków został opisany ze stanowiska Las Águilas (Rivera-Sylva i in., 2019c).<br /> <br /> ===Lepidozauromorfy===<br /> Nieokreślony przedstawiciel tego kladu znany jest z fragmentu szczęki (prawdopodobnie kości szczękowej) ze stanowiska Las Águilas (Rivera-Sylva i in., 2019c), natomiast z Rincón Colorado znany z jednego kręgu jest ''Coniophis'' sp.. Znane są również szczątki jaszczurek z rodzin Teiidae, Helodermatidae, Necrosauridae, Anguidae oraz Varanidae i węży z rodziny Aniliidae (Martinez i Carolina, 2010). Ponadto z formacji znany jest również mozazaur, znany z fragmentarycznego szkieletu (Meyer i in., 2008).<br /> <br /> ===Żółwie===<br /> Żółwie z Cerro del Pueblo są znane z bardzo licznych skamieniałości. Pochodzą one zarówno od żółwi morskich, ziemnowodnych i lądowych.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! Takson !! Miejsce<br /> |-<br /> |Nieokreślony Trionychidae || El Pellilal<br /> |-<br /> |cf. ''Protochelydra'' sp. || El Pellilal<br /> |-<br /> |cf. ''Hoplochelys'' sp. || El Pellilal<br /> |-<br /> |''Yelmochelys rosarioae''(fragmnetaryczny plastron)|| El Pellilal<br /> |-<br /> |''Compsemys vieta'' || El Pellilal<br /> |-<br /> |''Compsemys'' sp. ( fragmenty karapaksu) || Las Águilas<br /> |-<br /> |Nieokreślony Chelydridae (osteodermy) || Las Águilas<br /> |-<br /> |''Hoplochelys'' sp. (fragment neuralii) || Las Águilas<br /> |-<br /> |''Adocus'' sp. (fragmenty karapaksu) || Las Águilas<br /> |-<br /> |''Neurankylus'' sp. || ?<br /> |-<br /> |Nieokreślony Pleurosternidae (fragmenty karapaksu) || ?<br /> |-<br /> |Nieokreślony Pleurosternidae (fragmenty karapaksu) || ?<br /> |-<br /> |Nieokreślony Trionychidae (fragmenty osteoderm) || Las Águilas<br /> |-<br /> |''Mexichelys coahuilaensis'' (liczne fragmenty szkieletu) || General Cepada, La Parrita (&quot;Turtle Paradise&quot;)<br /> |-<br /> |''Chedighaii hutchisoni ''|| La Parrita (''Turtle Paradise&quot;<br /> |}<br /> ===Ssaki===<br /> Znane są liczne nieokreślone multituberkulaty z rodzin Taeniolabidoidae i Cimolomydae oraz torbacze ''Turgidodon'' i ''Pediomys'' (Martinez i Carolina, 2010)<br /> <br /> ===Ryby===<br /> Nieokreślone Lepisosteidae znane są ze stanowisk Las Águilas (3 łuski i kręg opistoceliczny) i El Pelillal. Ponadto z El Pelillal znamy ''Melvius'' sp., a z Las Águilas nieokreśloną rybę kostnoszkieletową znaną z 2 kręgów amficelicznych (Rodriguez-de la Rosa &amp; Cevallos-Ferriz, 1997; Rivera-Sylva i in., 2019c). Z tej formacji znane są również zęby rekinów (m.in. z rodziny Heterodontidae) (Meyer i in., 2008). Z izolowanego zęba oraz fragmentarycznego rostrum znana jest również krewniaczka dzisiejszych ryb pił ''Schizorhiza stromeri'' (Kirkland i Aguillón-Martínez, 2002).<br /> <br /> ===Bezkręgowce===<br /> Wśród bezkręgowców z tej formacji ważną rolę pełniły stawonogi. Znane są z niej między innymi ważki różnoskrzydłe, karaczany (''Xonpentla rinconensis'') oraz pająk należący prawdopodobnie do grupy Opisthothelae (spokrewniony m.in. z dzisiejszymi ptasznikami). Zostały one znalezione na głębokości ok. 35-37 m (Cifuentes- Ruiz i in., 2006). Znane są również muszle amonita z rodzaju ''Sphenodiscus'' oraz muszle ślimaków ''Tympanotonus nodosa'', ''Lissapriopis'' sp. oraz muszle ostryg (''Flamingostrea'' sp.) i małży (cf. ''Inoceramus vamuxemi).<br /> <br /> ===Skamieniałości śladowe===<br /> Z Cerro del Pueblo znamy również tropy dinozaurów. Stanowiska, w których znaleziono tropy to Las Águilas (tropy hadrozaurydów [dwunożne i czworonożne], tyranozaurydów oraz ornitomimidów), &quot;El hadrosaurio borracho&quot; (&quot;pijany hadrozaur&quot;) (długie tropy hadrozaurydów i kilka śladów po teropodach), Sierra Madre Oriental (ogromne dwupalczaste tropy deinonychozaurów) (Meyer i in., 2008), La Parrita (również tropy hadrozaurydów) (Rodriguez-de la Rosa, 2005) oraz Porvenir de Jalpa (ślady tetanurów [?tyranozaurydów], początkowo uznane za tropy ornitopodów) (Rivera-Sylva i in., 2017). Niektóre z nich wskazują one na prawdopodobny stadny tryb życia zwierząt, które je pozostawiły. Ponadto znane są tropy pozostawione przez [[Avialae|awiale]] (Weishampel, 2004), pterozaury (''Pteraichnus'' sp. o wydłużonych odciskach stopy; Rodriguez-de la Rosa, 2003) oraz krokodyle i żółwie (Rodriguez-de la Rosa, 2005).<br /> <br /> Inną ciekawą skamieniałością śladową są uszkodzenia kręgów hadrozauryda (w postaci dziur i rowków) zapewne zrobione przez kościożerne owady. Odkryto aż 7 typów takich uszkodzeń, w tym nowy gatunek ''Cubiculum'' (Serrano-Brañas i in., 2018). Kilka lat później opisano nowe ślady drążenia larw chrząszczy z rodziny skórnikowatych (zaklasyfikowanych do ichnotaksonów ''Cuniculichnus seilacheri'', cf. ''Cubiculum cooperi'', ''Cu. atsintli'' oraz nowy ichnotakson ''Cu. subcorticalis'') żerujących na pozostałościach zaurolofinów leżących ok. 20-30 dni. Owe larwy tworzyły systemy komór wewnątrz kości hadrozaurydów, aby ze sobą nie konkurować (Venegas-Gómez i in., 2024). Oprócz nich znaleziono również ślady bytowania małży z grupy świdrowców ''Teredolites longissimus'' (Serrano-Brañas i in., 2019). Z tej formacji znane są również koprolity (Weishampel, 2004)<br /> <br /> ==Flora==<br /> Z formacji Cerro del Pueblo znane są liczne rośliny okrytonasienne. Ich materiał kopalny obejmuje m.in., kwiaty oraz owoce. Analizy palinologiczne oraz badania zawartości koprolitów wskazują, że miejscową florę można określić jako tropikalną.<br /> ==Bibliografia==<br /> <br /> &lt;small&gt;<br /> Aguillón-Martínez, M.C. i Rivera-Sylva, H.E. (2023). &quot;A Troodontid (Theropoda: Troodontidae) Neurocranium from the Cerro del Pueblo Formation (Late Campanian) of Coahuila, Mexico&quot;. Paleontología Mexicana 12(2)<br /> <br /> Brinkman, D., Aquillon-Martinez, M.C., Dávila, C.A.L., Jamniczky, H., Eberth, D.A. i Colbert, M. (2009). &quot;Euclastes coahuilaensis sp. nov., a basal cheloniid turtle from the late Campanian Cerro del Pueblo Formation of Coahuila State, Mexico&quot;. PaleoBios. 28 (3): 76–88.<br /> <br /> Brinkman, D., Aquillon-Martinez, M.C., Hutchinson, J.H. i Brown, C.M. (2016).&quot;Yelmochelys rosarioae gen. et sp. nov., a stem kinosternid (testudines; Kinosternidae) from the late Cretaceous of Coahuila, Mexico&quot;. PaleoBios 33: 1-20. [[https://escholarship.org/uc/item/3fn6q3f7]]<br /> <br /> Brinkman, D. i Rodriguez-de la Rosa, R.A. (2006). &quot;Nonmarine turtles from the Cerro del Pueblo Formation (Campanian), Coahuila State, Mexico&quot;. [w]: Lucas, S.G. &amp; Sullivan, R.M. (red.) &quot;Late Cretaceous Vertebrates from the Western Interior&quot; Bulletin 35, New Mexico Museum of Natural History &amp; Science, a Division of the Department Of Cultural Affairs.<br /> <br /> Cifuentes-Ruiz, P., Vršanký, P., Vega, F.J., Cevallos-Ferriz, S.R.S., González-Soriano, E. i Delgado-de Jesús, C.R. (2006) &quot;Campanian terrestrial arthropods from the Cerro del Pueblo Formation, Difunta Group in northeastern Mexico''. Geologica Carpathica 57 (5): 347-354.[[https://www.researchgate.net/profile/Sergio-Cevallos-Ferriz/publication/287514809_Campanian_terrestrial_arthropods_from_the_Cerro_del_Pueblo_Formation_Difunta_Group_in_northeastern_Mexico/links/56abcd7e08ae19a385115683/Campanian-terrestrial-arthropods-from-the-Cerro-del-Pueblo-Formation-Difunta-Group-in-northeastern-Mexico.pdf?_sg%5B0%5D=started_experiment_milestone&amp;origin=journalDetail]]<br /> <br /> Eberth, D.A., Delgado-de Jesús, C.R., Lerbekmo, J.F., Brinkman, D.B., Rodríguez-de la Rosa, R.A. i Sampson, S.D. (2004).&quot;Cerro del Pueblo Fm (Difunta Group, Upper Cretaceous), Parras Basin, southern Coahuila, Mexico: reference sections, age, and correlation&quot;. Revista mexicana de ciencias geológicas 21 (3): 335-352 [[https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=1029306]]<br /> <br /> Fowler, D.A. (2017) &quot;Revised geochronology, correlation, and dinosaur stratigraphic ranges of the Santonian-Maastrichtian (Late Cretaceous) formations of the Western Interior of North America&quot;. PLOS ONE. 12 (11): e018842 [[https://doi.org/10.1371%2Fjournal.pone.0188426]]<br /> <br /> Kirkland, J.I. i Aguillón-Martínez, M.C. (2002). &quot;Schizorhiza: a unique sawfish paradigm from the Difunta Group, Coahuila, Mexico&quot;. Revista Mexicana de Ciencias Geológicas, v. 19, núm. 1, 2002 str: 16-24 [[https://www.redalyc.org/pdf/572/57219102.pdf]]<br /> <br /> Longrich, N.R., Ramirez Velasco, A.A., Kirkland, J., Bermúdez Torres, A.E. i Serrano-Brañas, C.I. (2024). &quot;''Coahuilasaurus lipani'', a New Kritosaurin Hadrosaurid from the Upper Campanian Cerro Del Pueblo Formation, Northern Mexico&quot;. Diversity 2024, 16, 531.<br /> <br /> Martinez, A . i Carolina, M. (2010). &quot;Fossil vertebrates from the Cerro del Pueblo Formation, Coahuila, Mexico, and the distribution of Late Campanian (Cretaceous) terrestrial vertebrate faunas&quot;. Dysertacja naukowa,  Southern Methodist University ProQuest Dissertations Publishing.<br /> <br /> Meyer, C.A., Frey, E.D. i Thüring, B. (2008). &quot;The pitfalls of interpreting incomplete dinosaur trackways – an example of a dromaeosaurid trackway from the late Cretacaous of the Sierra Madre Oriental (Cerro del Pueblo formation, late Campanian; Parras Basin, Coahuila, NE Mexico)&quot;. [w]: 6TH MEETING OF THE EUROPEAN ASSOCIATION OF VERTEBRATE PALAEONTOLOGISTS SPIŠSKÁ NOVÁ VES, SLOVAK REPUBLIC 30TH JUNE – 5TH JULY 2008 VOLUME OF ABSTRACTS<br /> <br /> Murray, G.E., Weidie, A.E. Jr., Boyd, D.R., Forde, R.H. iLewis, P.D. Jr., (1962). &quot;Formational divisions of Difunta Group, Parras Basin,Coahuila and Nuevo León, Mexico&quot;.: American Association of Petroleum Geologists, Bulletin , 46, 374–383.<br /> <br /> Parham, J.F. i Pyenson, N.D. (2010). &quot;New Sea Turtle from the Miocene of Peru and the Iterative Evolution of Feeding Ecomorphologies since the Cretaceous&quot;. Journal of Paleontology. 84 (2): 231–247<br /> <br /> Ramírez-Velasco, Á.A., Aguilar, F J., Hernández-Rivera, R., Gudiño Maussán, J.L., Rodriguez, M.L. i Alvarado-Ortega, J. (2021a). &quot;Tlatolophus galorum, gen. et sp. nov., a parasaurolophini dinosaur from the upper Campanian of the Cerro del Pueblo Formation, Coahuila, northern Mexico&quot;. Cretaceous Research 126. 104884. [[http://dx.doi.org/10.1016/j.cretres.2021.104884]]<br /> <br /> Ramírez-Velasco, Á.A., Espinosa-Arrubarrena, L. i Alvarado-Ortega, J. (2021b). &quot;&quot;Review of the taxonomic affinities of Latirhinus uitstlani, an emblematic Mexican hadrosaurid&quot;. Journal of South American Earth Sciences 110. 103391 [[https://doi.org/10.1016/j.jsames.2021.103391]]<br /> <br /> Ramírez-Velasco, A. A. i Hernández-Rivera, R. (2015). &quot;Diversity of late cretaceous dinosaurs from Mexico&quot; (PDF). Boletín Geológico y Minero. 126 (1): 63–108 [[https://www.researchgate.net/profile/Angel-Ramirez-Velasco/publication/278018238_Diversity_of_late_cretaceous_dinosaurs_from_Mexico/links/55786c5308ae75363755b2dc/Diversity-of-late-cretaceous-dinosaurs-from-Mexico.pdf]]<br /> <br /> Reyna-Hernández, R.A., Rivera-Sylva, H.E., Silva-Martínez, L.E. i Guzman-Gutiérrez, J.R. (2021). A large hadrosaurid dinosaur from Presa San Antonio, Cerro del Pueblo Formation, Coahuila, Mexico. Acta Palaeontologica Polonica 66 (Supplement to 3): S101–S110. [[https://www.app.pan.pl/article/item/app008312020.html]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Aguillón-Martinez, M.C., Flores-Ventura, J., Sánchez-Uribe, I.E., Guzman-Gutierrez, J.R. i Longrich, N.R. (2026). &quot;A thick-skulled troodontid theropod from the Late Cretaceous of Mexico&quot;. Diversity. 18 (1): 38. [[doi:10.3390/d18010038]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Barrón-Ortíz, C.I., González, R.V., Nava Rodríguez, R.L., Guzmán-Gutiérrez, J.R., Valdez, F.C. i de Léon Dávila, C. (2019a). &quot;Preliminary assessment of hadrosaur dental microwear from the Cerro del Pueblo Formation (Upper Cretaceous: Campanian) of Coahuila, northeastern Mexico&quot;. Paleontología Mexicana 8 (1): 17-28. [[https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/83441161/488-libre.pdf?1649429877=&amp;response-content-disposition=inline%3B+filename%3DPreliminary_assessment_of_hadrosaur_dent.pdf&amp;Expires=1691836938&amp;Signature=gimSawRI0ZL3RQapdxvI124wMUa9uMl8HOhrBCXV4L44CTJxwsRI1RPCFJEhY9ipe1XSioy1Q6W9LePfb4vfwz48YB5NrmKx6BK5wFaQjGT9TjoEQ6oLSmQAYibRFujJrByppaLOy4DrkM3hageQRC9zejJJWSYu-Rb0UBplHQkm31fk~FUikcZO4AJIgSOL-WxLh~wDpXq~10itcVlcmv1kwVyD1IiV2SfmpSHrEECheZ5xbinwvB48EXyiNneecH97~qRQll70Hxxt798QxSjOmRcZO4vpjecF-rPhconQGKosa3ygCO7Bmv9ilgLIqbuYKypsIhuAsoOAVmOc4w__&amp;Key-Pair-Id=APKAJLOHF5GGSLRBV4ZA]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Carbot-Chanona, G., Vivas-González, R., Nava Rodríguez, R.L. i Cabral-Valdéz, F. (2019b). &quot;The first crocodyliforms remains from La Parrita locality, Cerro del Pueblo Formation (Campanian), Coahuila, Mexico&quot;. Boletín de la Sociedad Geológica Mexicana 71 (3) [[https://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1405-33222019000300727#B15]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Frey, E., Schulp, A.S., C.A., Thüring, B.; Stinnesbeck, W. i Valentin Vanhecke, V.(2018). &quot;Late Campanian theropod trackways from Porvenir de Jalpa, Coahuila, Mexico&quot;. Palæovertebrata. 41 (2): e1<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Frey, E., Stinnesbeck, W., Amezcua Torres, N. i Flores Huerta, D. (2019c) &quot;Terrestrial vertebrate paleocommunities from the Cerro del Pueblo Formation (Late Cretaceous; Late Campanian) at Las Águilas, Coahuila, Mexico&quot; PaleoVertebrata 42 (2)[[http://dx.doi.org/10.18563/pv.42.2.e1]]<br /> <br /> Rivera-Sylva, H.E., Longrich, N.R. (2024). &quot;A New Tyrant Dinosaur from the Late Campanian of Mexico Reveals a Tribe of Southern Tyrannosaurs&quot;. Fossil Studies. 2 (4): 245–272. [https://doi.org/10.3390%2Ffossils2040012]<br /> <br /> Rodriguez-de la Rosa, R.A. (2003). &quot;Pterosaur tracks from the latest Campanian Cerro del Pueblo Formation of southeastern Coahuila, Mexico&quot;. Geological Society, London, Special Publications 217: 275-282. [[https://doi.org/10.1144/GSL.SP.2003.217.01.16]]<br /> <br /> Rodriguez-de la Rosa, R.A. (2005) &quot;Hadrosaurian footprints from the late Cretaceous Cerro del Pueblo formation of Coahuila, Mwxico&quot;. [w]:Díaz-Martínez, E. i Rábano, I&gt; (red.), 4th European Meeting on the Palaeontology and Stratigraphy of Latin America Cuadernos del Museo Geominero, nº 8. Instituto Geológico y Minero de España, Madrid, 2007. ISBN 978-84-7840-707-1© Instituto Geológico y Minero de España [[https://doc.rero.ch/record/16669/files/PAL_E2627.pdf]]<br /> <br /> Rodriguez-de la Rosa, R.A. i Cevallos-Ferriz, S.R.S. (1998). &quot;Vertebrates of the El Pelillal locality (Campanian, Cerro Del Pueblo Formation), southeastern Coahuila, Mexico&quot; Journal of Vertebrate Paleontology 18 (4): 751-764 [[https://doi.org/10.1080/02724634.1998.10011104]]<br /> <br /> Rybakiewicz, S., Rivera-Sylva, H.E., Stinnesbeck, W., Frey, E., Guzmán-Gutiérrez, J.R., González, R.V., Nava Rodríguez, R.L. i Padilla-Gutiérrez, J.M. (2019). &quot;Hadrosaurs from Cañada Ancha (Cerro del Pueblo Formation; upper Campanian-?lower Maastrichtian), Coahuila, northeastern Mexico&quot;. Cretaceous Research 104, 104199. [[https://doi.org/10.1016/j.cretres.2019.104199]]<br /> <br /> Serrano-Brañas, C.I. i Espinosa-Chávez, B. (2017). &quot;Taphonomic history of a ‘duck-bill’ dinosaur (Dinosauria: Ornithopoda) from the Cerro del Pueblo Formation (Upper Cretaceous, Campanian) Coahuila, Mexico: Preservational and paleoecological implications&quot;. Cretaceous Research 74: 165-174 [[https://doi.org/10.1016/j.cretres.2017.02.022]]<br /> <br /> Serrano-Brañas, C.I., Espinosa-Chávez, B. i Maccracken, S.A. (2018). &quot;Insect damage in dinosaur bones from the Cerro del Pueblo Formation (Late Cretaceous, Campanian) Coahuila, Mexico&quot;. Journal of South American Earth Sciences 86:353-365. [[https://doi.org/10.1016/j.jsames.2018.07.002]]<br /> <br /> Serrano-Brañas, C.I., Espinosa-Chávez, B. i Maccracken, S.A. (2019). &quot;Teredolites trace fossils in log-grounds from the Cerro del Pueblo Formation (Upper Cretaceous) of the state of Coahuila, Mexico&quot;. Journal of South American Earth Sciences 95. [[https://doi.org/10.1016/j.jsames.2019.102316]]<br /> <br /> Serrano-Brañas, C.I., Espinosa-Chávez, B., Augusta Maccracken, S., Gutiérrez-Blando, C., de León-Dávila, C., i Ventura, J.F. (2020). &quot;''Paraxenisaurus normalensis'', a large deinocheirid ornithomimosaur from the Cerro del Pueblo Formation (Upper Cretaceous), Coahuila, Mexico&quot;. Journal of South American Earth Sciences. 101: Article 102610. [[http://dx.doi.org/10.1016/j.jsames.2020.102610]]<br /> <br /> Serrano-Brañas, C.I., Espinosa-Chávez, B., Maccracken, S.A., Guevara,D.B., Torres-Rodríguez, E. (2022). &quot;First record of caenagnathid dinosaurs (Theropoda, Oviraptorosauria) from the Cerro del Pueblo Formation (Campanian, Upper Cretaceous), Coahuila, Mexico&quot;. Journal of South American Earth Sciences. 119: 104046 [[https://doi.org/10.1016%2Fj.jsames.2022.104046]]<br /> <br /> Serrano-Brañas, C. I., Espinosa-Chávez, B., de León-Dávila, C., Maccracken, S. A., Barrera-Guevara, D., Torres-Rodríguez, E., &amp; Prieto-Márquez, A. (2025). &quot;A long-handed new ornithomimid dinosaur from the Campanian (Upper Cretaceous) Cerro del Pueblo Formation, Coahuila, Mexico&quot;. Cretaceous Research: 106087. [[doi:10.1016/j.cretres.2025.106087]]<br /> <br /> Venegas-Gómes, C., Ortega-Flores, B., Estrada-Ruiz, E., Pérez-Crespo, V.A. i Aguilar-Arellano, F.J. (2024). &quot;Ichnological records associated with dermestid beetles in dinosaur bones from Lala's Place (Maastrichtian), Ramos Arizpe, Coahuila, Mexico, and their taphonomic implications&quot;. Journal of South American Earth Sciences. 147: 105110 [https://doi.org/10.1016/j.jsames.2024.105110]<br /> <br /> Weishampel, D.B. (2004). &quot;Dinosaur distribution&quot;.[w]: D. B. Weishampel, H. Osmolska, and P. Dodson (red.), The Dinosauria (2nd edition). University of California Press, Berkeley 259-322<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Formacje]]<br /> [[Kategoria:Formacje kredowe]]<br /> [[Kategoria:Formacje Ameryki Północnej]]<br /> [[Kategoria:Formacje Meksyku]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=2026&diff=37390 2026 2026-01-09T18:52:45Z <p>Taurovenator: /* Dinosauria */</p> <hr /> <div>{{Szablon:202X}}<br /> <br /> ==Dinosauria==<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> W 2026 roku opisano '''3''' now3 [[nazwa|nazwy]] [[Dinosauria|dinozaurów]] ('''2''' nowe [[rodzaj|rodzaje]] i '''1''' nowy gatunek).<br /> <br /> Obecnie wszystkie uznawane są za [[Takson ważny|ważne]] [[takson]]y nieptasich dinozaurów.<br /> <br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ferenceratops|{{U|Ferenceratops}} shqiperorum]]'''''<br /> |({{Kpt|[[Weishampel]], Jianu, Csiki &amp; Norman, 2003}}) {{Kpt|[[Maidment]], Butler, [[Brusatte]], Meade, Augustin, Csiki-Sava &amp; Ősi}}, 2026<br /> |[[Ceratopsia]]: [[Ceratopsoidea]]<br /> |[[Rumunia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Zalmoxes]] shqiperorum''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator espinosai}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[Meksyk]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator}}? robustus]]'''''<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]], [[2006]]) [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Dawniej znany jako ''&quot;[[Saurornitholestes]]&quot; robustus.<br /> |}<br /> <br /> ==Mezozoiczne [[Avialae]]==<br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kunpengornis|{{U|Kunpengornis anhuimusei}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Huang, Wang, [[Cau]], Mao, Liu &amp; Wang}}, 2026<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Euornithes]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Pujatopouli|{{U|Pujatopouli soberana}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Gelfo, Paulina Carabajal, Bona &amp; Acosta Burlaille, 2026}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=2026&diff=37389 2026 2026-01-09T18:50:36Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:202X}}<br /> <br /> ==Dinosauria==<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> W 2026 roku opisano '''3''' now3 [[nazwa|nazwy]] [[Dinosauria|dinozaurów]] ('''2''' nowe [[rodzaj|rodzaje]] i '''1''' nowy gatunek).<br /> <br /> Obecnie wszystkie uznawane są za [[Takson ważny|ważne]] [[takson]]y nieptasich dinozaurów.<br /> <br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ferenceratops|{{U|Ferenceratops}} shqiperorum]]'''''<br /> |({{Kpt|[[Weishampel]], Jianu, Csiki &amp; Norman, 2003}}) {{Kpt|[[Maidment]], Butler, [[Brusatte]], Meade, Augustin, Csiki-Sava &amp; Ősi}}, 2026<br /> |[[Ceratopsia]]: [[Ceratopsoidea]]<br /> |[[Rumunia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Zalmoxes]] shqiperorum''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator espinosai}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[Meksyk]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xenovenator|{{U|Xenovenator}}? robustus]]'''''<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan}}, [[2006]]}} [[Rivera-Sylva]], Aguillón-Martinez, Flores-Ventura, Sánchez-Uribe, Guzman-Gutierrez &amp; [[Longrich]]}}, 2026<br /> |[[Theropoda]]: [[Troodontidae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Dawniej znany jako ''&quot;[[Saurornitholestes]]&quot; robustus.<br /> |}<br /> <br /> ==Mezozoiczne [[Avialae]]==<br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kunpengornis|{{U|Kunpengornis anhuimusei}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Huang, Wang, [[Cau]], Mao, Liu &amp; Wang}}, 2026<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Euornithes]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Pujatopouli|{{U|Pujatopouli soberana}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Gelfo, Paulina Carabajal, Bona &amp; Acosta Burlaille, 2026}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=X_wa%C5%BCne&diff=37388 X ważne 2026-01-09T18:44:16Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:ABC ważne}}<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; align=&quot;center&quot;<br /> | &lt;small&gt;''[[X|Pokaż wszystkie taksony]]''&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> #''[[Xenoceratops]]''<br /> #''[[Xenotarsosaurus]]''<br /> #''[[Xenovenator]]''<br /> #''[[Xianshanosaurus]]''<br /> #''[[Xiaosaurus]]''<br /> #''[[Xiaotingia]]''<br /> #''[[Xingtianosaurus]]''<br /> #''[[Xingxiulong]]''<br /> #''[[Xinjiangovenator]]''<br /> #''[[Xinjiangtitan]]''<br /> #''[[Xiongguanlong]]''<br /> #''[[Xixianykus]]''<br /> #''[[Xixiasaurus]]''<br /> #''[[Xixiposaurus]]''<br /> #''[[Xiyunykus]]''<br /> #''[[Xuanhanosaurus]]''<br /> #''[[Xuanhuaceratops]]''<br /> #''[[Xunmenglong]]'' <br /> #''[[Xuwulong]]'' &lt;small&gt;?= ''[[Jintasaurus]]''&lt;ref&gt;Norman, 2014&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> &lt;small&gt;&lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> {{Szablon:ABC ważne}}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=X&diff=37387 X 2026-01-09T18:44:00Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:ABC}}<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; align=&quot;center&quot;<br /> | &lt;small&gt;''[[X_ważne|Pokaż tylko '''ważne''' taksony]]''&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> #'''''[[Xenoceratops]]'''''<br /> #''[[Xenoposeidon]]'' (''[[nomen dubium]]''?)<br /> #'''''[[Xenotarsosaurus]]'''''<br /> #'''''[[Xenovenator]]'''''<br /> #'''''[[Xianshanosaurus]]'''''<br /> #'''''[[Xiaosaurus]]'''''<br /> #'''''[[Xiaotingia]]'''''<br /> # &lt;small&gt;&quot;[[Xinghesaurus]]&quot; (''[[nomen nudum]]'')&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Xingtianosaurus]]'''''<br /> #'''''[[Xingxiulong]]'''''<br /> #'''''[[Xinjiangovenator]]'''''<br /> #'''''[[Xinjiangtitan]]'''''<br /> #'''''[[Xiongguanlong]]'''''<br /> #'''''[[Xixianykus]]'''''<br /> #'''''[[Xixiasaurus]]'''''<br /> #'''''[[Xixiposaurus]]'''''<br /> #'''''[[Xiyunykus]]'''''<br /> #'''''[[Xuanhanosaurus]]'''''<br /> #'''''[[Xuanhuaceratops]]'''''<br /> #&lt;small&gt;''[[Xuanhuasaurus]]'' (''nomen nudum''); = ''[[Xuanhuaceratops]]''&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Xunmenglong]]''''' <br /> #'''''[[Xuwulong]]''''' &lt;small&gt;?= ''[[Jintasaurus]]''&lt;ref&gt;Norman, 2014&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> &lt;small&gt;&lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> {{Szablon:ABC}}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Strona_g%C5%82%C3%B3wna&diff=37386 Strona główna 2026-01-09T18:43:36Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>__INDEX__<br /> {| id=&quot;mp-topbanner&quot; style=&quot;width:100%; background:#e0d79d; margin:1.2em 0 6px 0; border:1px solid #204000; -moz-border-radius: 10px; -webkit-border-radius: 10px; border-radius: 10px; background-color: #e0d79d; padding: 5px 5px 5px 0px;&quot;<br /> | &lt;div style=&quot;top:+0.2em; font-size:95%; text-align:center;&quot;&gt; '''[http://www.dinozaury.com/ Dinozaury.com] • [http://www.encyklopedia.dinozaury.com/ Encyklopedia Dinozaury.com] • [http://www.forum.dinozaury.com/ Forum Dinozaury.com]'''&lt;/div&gt;<br /> |}<br /> {| id=&quot;mp-topbanner&quot; style=&quot;width:100%; background:#e0d79d; margin:1.2em 0 6px 0; border:1px solid #204000; -moz-border-radius: 10px; -webkit-border-radius: 10px; border-radius: 10px; background-color: #e0d79d; padding: 5px 5px 5px 0px;&quot;<br /> |<br /> &lt;!-- &quot;Witaj w Encyklopedii Dinozaury.com&quot; i licznik haseł --&gt;<br /> {| style=&quot;width:100%; border:none; background:none;&quot;<br /> | style=&quot;width:100%; text-align:center; white-space:nowrap; color:#000;&quot; |<br /> &lt;div style=&quot;font-size:162%; border:none; margin:0; padding:.1em; color:#000;&quot;&gt;Witaj w [[Dinozaury.com|Encyklopedii Dinozaury.com]],&lt;/div&gt;<br /> &lt;div style=&quot;top:+0.2em; font-size:95%;&quot;&gt;gdzie przybliżamy świat prehistorii.&lt;/div&gt;&lt;br&gt;<br /> &lt;div id=&quot;articlecount&quot; style=&quot;font-size:95%;&quot;&gt;Obecnie znajdziesz tu [[Specjalna:Statystyki|{{NUMBEROFARTICLES}}]] {{PLURAL:{{NUMBEROFARTICLES}}|hasło|hasła|haseł}} z dziedziny paleontologii.&lt;/div&gt;<br /> |}<br /> &lt;!-- Lista kategorii --&gt;<br /> | style=&quot;width:20%; font-size:95%;&quot; |<br /> * {{U|[[Dinozaury|Encyklopedia dinozaurów]]}} &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Dinosauria}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Dinosauria}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * {{U|[[Słownik|Słownik paleontologiczny]]}} &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Słownik}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Słownik}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Paleontolodzy|Sylwetki naukowców]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Paleontolodzy}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Paleontolodzy}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Stratygrafia|Stratygrafia]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Stratygrafia}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Stratygrafia}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[:Kategoria:Anatomia|Terminy anatomiczne]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Anatomia}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Anatomia}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> <br /> &lt;!-- Lista kategorii --&gt;<br /> | style=&quot;width:20%; font-size:95%;&quot; |<br /> * {{U|[[Artykuły paleontologiczne|Artykuły paleontologiczne]]}} &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Artykuły_paleontologiczne}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Artykuły_paleontologiczne}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Lokacje|Lokacje i geografia]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Lokacje}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Lokacje}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Historia dinozaurologii|Historia dinozaurologii]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Historia_dinozaurologii}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Historia_dinozaurologii}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> '''''[[Specjalna:Kategorie|Wszystkie kategorie]]'''''<br /> |}<br /> <br /> &lt;!-- LEFT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> margin-right: 1%;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 1px solid #204000;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: #e0d79d;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;&lt;blockquote&gt;<br /> == Polecane hasło ==<br /> [[Plik:Velocipes_guerichi.jpg|link=Velocipes|thumb|200px|''[[Velocipes|Velocipes guerichi]]''&lt;br&gt;&lt;small&gt;© [[Jakub Kowalski]], [[Edyta Felcyn]]&lt;/small&gt;]]<br /> === {{U|''[[Velocipes]]''}} ===<br /> ''[[Velocipes]]'', czyli &quot;szybka stopa&quot; to historycznie pierwszy [[rodzaj]] [[dinozaur]]a opisany na podstawie szczątków z terenów dzisiejszej [[Polska|Polski]]. Po raz pierwszy został opublikowany w [[1932]] roku przez niemieckiego paleontologa, [[von Huene|von Huenego]], a jego status jako dinozaura został potwierdzony w 2016 przez redakcję Dinozaury.com. Był średniej wielkości dinozaurem drapieżnym i żył w późnym [[trias]]ie.<br /> <br /> '''''[[Velocipes|Czytaj więcej!]]'''''<br /> &lt;/blockquote&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;div&gt;&lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> margin-right: 1%;<br /> height: 100%;<br /> width: 100%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 1px solid #204000;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: #e0d79d;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;blockquote&gt;<br /> <br /> __INDEX__== Ostatnio nazwane dinozaury == <br /> __BEZSPISU__<br /> [[Plik:Ferenceratops shqiperorum.png|link=Ferenceratops|thumb|150px|''[[Ferenceratops|Ferenceratops shqiperorum]]'']]<br /> [[Plik:Manipulonyx reshetovi.png|link=Manipulonyx|thumb|150px|''[[Manipulonyx|Manipulonyx reshetovi]]'']]<br /> [[Plik:&quot;Paulodon&quot; (Iguanodon) galvensis.png|link=Paulodon|thumb|150px|''[[Paulodon|Paulodon galvensis]]'']]<br /> [[Plik:Mamenchisaurus sanjiangensis.png|link=Mamenchisaurus |thumb|150px|''[[Mamenchisaurus|Mamenchisaurus sanjiangensis]]'']]<br /> #'''''[[Xenovenator|Xenovenator? robustus]]''''' &lt;small&gt;([[Robert Sullivan|Sullivan]], [[2006]]) [[Rivera-Sylva]] i in., 2026&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Xenovenator|Xenovenator espinosai]]''''' &lt;small&gt;[[Rivera-Sylva]] i in., 2026&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Ferenceratops|Ferenceratops shqiperorum]]''''' &lt;small&gt;[[Maidment]] i in., 2026&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Manipulonyx|Manipulonyx reshetovi]]''''' &lt;small&gt;Averianov i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Paulodon|Paulodon galvensis]]''''' &lt;small&gt;Sancarlo i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Mamenchisaurus|Mamenchisaurus sanjiangensis]]''''' &lt;small&gt;Dai i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Nanotyrannus|Nanotyrannus lethaeus]]''''' &lt;small&gt;[[Zanno]] i Napoli, 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Athenar|Athenar bermani]]''''' &lt;small&gt;Whitlock i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Huayracursor|Huayracursor jaguensis]]''''' &lt;small&gt;Hechenleitner i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Anteavis|Anteavis crurilongus]]''''' &lt;small&gt;Martínez i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Brontotholus|Brontotholus harmoni]]''''' &lt;small&gt;Woodruff et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Utetitan|Utetitan zellaguymondeweyae]]''''' &lt;small&gt;[[Paul]], 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Vitosaura|Vitosaura colozacani]]''''' &lt;small&gt;Jiménez Velandia et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Ahshislesaurus|Ahshislesaurus wimani]]''''' &lt;small&gt;Dalman et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Joaquinraptor|Joaquinraptor casali]]''''' &lt;small&gt;Ibiricu et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Zavacephale|Zavacephale rinpoche]]''''' &lt;small&gt;Chinzorig et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Cariocecus|Cariocecus bocagei]]''''' &lt;small&gt;Bertozzo et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Newtonsaurus|Newtonsaurus cambriensis]]''''' &lt;small&gt;Evans et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Huashanosaurus|Huashanosaurus qini]]''''' &lt;small&gt;Mo et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Istiorachis|Istiorachis macarthurae]]''''' &lt;small&gt;Lockwood, Martill &amp; [[Maidment]], 2025&lt;/small&gt;<br /> <br /> <br /> {| class= &quot;wikitable&quot; rules=&quot;all&quot; cellpadding=1 style=&quot;border: 1px solid #000000; margin-left:40px; font-size:90%;&quot;<br /> |-<br /> ! [[Historia dinozaurologii]]<br /> |-<br /> | align=&quot;center&quot; | &lt;small&gt;[[Historia dinozaurologii|...]] [[2017]] • [[2018]] • [[2019]] • [[2020]] • [[2021]] • [[2022]] • [[2023]] • [[2024]] • [[2025]] • '''[[2026]]''' [[Historia dinozaurologii|...]]&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> &lt;/blockquote&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;!-- RIGHT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div&gt;&lt;div style=&quot;<br /> float: right;<br /> margin-top: 10px;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 1px solid #204000;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: #e0d79d;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;blockquote&gt;<br /> <br /> == Jak zacząć? ==<br /> <br /> Na przestrzeni lat naukowcy nadali '''1932''' [[nazwa|nazwy]] [[rodzaj]]owe i '''2197''' [[gatunek|gatunkowych]] [[dinozaur]]ów.<br /> <br /> Obecnie za [[Takson ważny|ważnych]] przedstawicieli [[nieptasi]]ch Dinosauria uznaje się około '''1306''' [[gatunek|gatunków]] w '''1190''' [[rodzaj]]ach. <br /> <br /> W ''Encyklopedii Dinozaury.com'' na chwilę obecną znajdziesz opisy '''{{PAGESINCAT:Dinosauria}}''' rodzajów dinozaurów. <br /> * przejdź do dinozaurów na literę:<br /> <br /> {{ABC}}<br /> <br /> * przeglądaj według systematyki:<br /> {{klad| style=font-size:95%;<br /> |label1=[[Dinosauromorpha]]<br /> |1={{klad<br /> |label1=[[Dinosauriformes]]<br /> |1={{klad<br /> |label1='''[[Dinosauria]]''' <br /> |1={{klad <br /> |1= [[Saurischia]] &lt;br&gt;[[Plik:Saurischia.jpg|link=Saurischia|75px]]<br /> |2= [[Ornithischia]] &lt;br&gt;[[Plik:Ornithischia.jpg|link=Ornithischia|75px]]<br /> }}<br /> |2=[[Silesauridae]] }} <br /> |2=[[Lagerpetidae]] }}<br /> }}<br /> <br /> * klasyfikacja wg Barona i in., 2017:<br /> {{klad| style=font-size:95%;<br /> |label1='''[[Dinosauria]]'''<br /> |1={{klad <br /> |label1=[[Saurischia]]<br /> |1= {{klad<br /> |1=[[Herrerasauridae]]<br /> |2=[[Sauropodomorpha]]<br /> }}<br /> |label2= [[Ornithoscelida]] <br /> |2={{klad<br /> |1=[[Theropoda]]<br /> |2=[[Ornithischia]]<br /> }}}}<br /> }}<br /> <br /> * klasyfikacja wg Müllera i Garcii, 2020:<br /> {{klad| style=font-size:95%;<br /> |label1='''[[Dinosauria]]''' <br /> |1={{klad <br /> |1= [[Saurischia]]<br /> |2={{klad<br /> |1=&quot;[[Silesauridae]]&quot;<br /> |2=[[Ornithischia]]<br /> }}}}}}<br /> <br /> * przeglądaj według [[stratygrafia|stratygrafii]]:<br /> {| style=&quot;width:207px;border-width:0px; border-style:solid&quot; cellpadding=0 cellspacing=1<br /> | &lt;div style=&quot;width:51px; background-color:{{barwa okresu geologicznego|triassic}};text-align:center&quot;&gt;[[Trias|{{kolor|#ffffff|Trias}}]]&lt;/div&gt;&lt;small&gt;252&lt;/small&gt;<br /> | &lt;div style=&quot;width:56px; background-color:{{barwa okresu geologicznego|jurassic}};text-align:center&quot;&gt;[[Jura|{{kolor|#ffffff|Jura}}]]&lt;/div&gt;&lt;small&gt;201,4&lt;/small&gt;<br /> | &lt;div style=&quot;width:79px; background-color:{{barwa okresu geologicznego|cretaceous}};text-align:center&quot;&gt;[[Kreda|{{kolor|#ffffff|Kreda}}]]&lt;/div&gt;&lt;small&gt;143,1&lt;/small&gt;<br /> |&lt;div style=&quot;width:50px;&gt;&lt;br&gt;&lt;small&gt;66 [[Ma]]&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> <br /> * albo przejdź do [[Historia_dinozaurologii|historycznego]] lub [[Lokacje|geograficznego]] spisu dinozaurów.<br /> <br /> &lt;hr&gt;<br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;background-color:CornSilk&quot;<br /> | '''Dowiedz się, [[jak czytać hasła]] w naszej encyklopedii.'''<br /> |}<br /> &lt;hr&gt;<br /> W razie wątpliwości prosimy Cię o pisanie na [http://www.forum.dinozaury.com Forum] lub o kontakt e-mail:<br /> lukaszczepinski@gmail.com<br /> <br /> &lt;/blockquote&gt;&lt;/div&gt;</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Strona_g%C5%82%C3%B3wna&diff=37385 Strona główna 2026-01-09T18:42:49Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>__INDEX__<br /> {| id=&quot;mp-topbanner&quot; style=&quot;width:100%; background:#e0d79d; margin:1.2em 0 6px 0; border:1px solid #204000; -moz-border-radius: 10px; -webkit-border-radius: 10px; border-radius: 10px; background-color: #e0d79d; padding: 5px 5px 5px 0px;&quot;<br /> | &lt;div style=&quot;top:+0.2em; font-size:95%; text-align:center;&quot;&gt; '''[http://www.dinozaury.com/ Dinozaury.com] • [http://www.encyklopedia.dinozaury.com/ Encyklopedia Dinozaury.com] • [http://www.forum.dinozaury.com/ Forum Dinozaury.com]'''&lt;/div&gt;<br /> |}<br /> {| id=&quot;mp-topbanner&quot; style=&quot;width:100%; background:#e0d79d; margin:1.2em 0 6px 0; border:1px solid #204000; -moz-border-radius: 10px; -webkit-border-radius: 10px; border-radius: 10px; background-color: #e0d79d; padding: 5px 5px 5px 0px;&quot;<br /> |<br /> &lt;!-- &quot;Witaj w Encyklopedii Dinozaury.com&quot; i licznik haseł --&gt;<br /> {| style=&quot;width:100%; border:none; background:none;&quot;<br /> | style=&quot;width:100%; text-align:center; white-space:nowrap; color:#000;&quot; |<br /> &lt;div style=&quot;font-size:162%; border:none; margin:0; padding:.1em; color:#000;&quot;&gt;Witaj w [[Dinozaury.com|Encyklopedii Dinozaury.com]],&lt;/div&gt;<br /> &lt;div style=&quot;top:+0.2em; font-size:95%;&quot;&gt;gdzie przybliżamy świat prehistorii.&lt;/div&gt;&lt;br&gt;<br /> &lt;div id=&quot;articlecount&quot; style=&quot;font-size:95%;&quot;&gt;Obecnie znajdziesz tu [[Specjalna:Statystyki|{{NUMBEROFARTICLES}}]] {{PLURAL:{{NUMBEROFARTICLES}}|hasło|hasła|haseł}} z dziedziny paleontologii.&lt;/div&gt;<br /> |}<br /> &lt;!-- Lista kategorii --&gt;<br /> | style=&quot;width:20%; font-size:95%;&quot; |<br /> * {{U|[[Dinozaury|Encyklopedia dinozaurów]]}} &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Dinosauria}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Dinosauria}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * {{U|[[Słownik|Słownik paleontologiczny]]}} &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Słownik}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Słownik}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Paleontolodzy|Sylwetki naukowców]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Paleontolodzy}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Paleontolodzy}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Stratygrafia|Stratygrafia]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Stratygrafia}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Stratygrafia}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[:Kategoria:Anatomia|Terminy anatomiczne]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Anatomia}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Anatomia}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> <br /> &lt;!-- Lista kategorii --&gt;<br /> | style=&quot;width:20%; font-size:95%;&quot; |<br /> * {{U|[[Artykuły paleontologiczne|Artykuły paleontologiczne]]}} &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Artykuły_paleontologiczne}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Artykuły_paleontologiczne}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Lokacje|Lokacje i geografia]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Lokacje}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Lokacje}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Historia dinozaurologii|Historia dinozaurologii]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Historia_dinozaurologii}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Historia_dinozaurologii}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> '''''[[Specjalna:Kategorie|Wszystkie kategorie]]'''''<br /> |}<br /> <br /> &lt;!-- LEFT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> margin-right: 1%;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 1px solid #204000;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: #e0d79d;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;&lt;blockquote&gt;<br /> == Polecane hasło ==<br /> [[Plik:Velocipes_guerichi.jpg|link=Velocipes|thumb|200px|''[[Velocipes|Velocipes guerichi]]''&lt;br&gt;&lt;small&gt;© [[Jakub Kowalski]], [[Edyta Felcyn]]&lt;/small&gt;]]<br /> === {{U|''[[Velocipes]]''}} ===<br /> ''[[Velocipes]]'', czyli &quot;szybka stopa&quot; to historycznie pierwszy [[rodzaj]] [[dinozaur]]a opisany na podstawie szczątków z terenów dzisiejszej [[Polska|Polski]]. Po raz pierwszy został opublikowany w [[1932]] roku przez niemieckiego paleontologa, [[von Huene|von Huenego]], a jego status jako dinozaura został potwierdzony w 2016 przez redakcję Dinozaury.com. Był średniej wielkości dinozaurem drapieżnym i żył w późnym [[trias]]ie.<br /> <br /> '''''[[Velocipes|Czytaj więcej!]]'''''<br /> &lt;/blockquote&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;div&gt;&lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> margin-right: 1%;<br /> height: 100%;<br /> width: 100%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 1px solid #204000;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: #e0d79d;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;blockquote&gt;<br /> <br /> __INDEX__== Ostatnio nazwane dinozaury == <br /> __BEZSPISU__<br /> [[Plik:Ferenceratops shqiperorum.png|link=Ferenceratops|thumb|150px|''[[Ferenceratops|Ferenceratops shqiperorum]]'']]<br /> [[Plik:Manipulonyx reshetovi.png|link=Manipulonyx|thumb|150px|''[[Manipulonyx|Manipulonyx reshetovi]]'']]<br /> [[Plik:&quot;Paulodon&quot; (Iguanodon) galvensis.png|link=Paulodon|thumb|150px|''[[Paulodon|Paulodon galvensis]]'']]<br /> [[Plik:Mamenchisaurus sanjiangensis.png|link=Mamenchisaurus |thumb|150px|''[[Mamenchisaurus|Mamenchisaurus sanjiangensis]]'']]<br /> #'''''[[Xenovenator|Xenovenator? robustus]]''''' &lt;small&gt;([[Sullivan]], [[2006]]) [[Rivera-Sylva]] i in., 2026&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Xenovenator|Xenovenator espinosai]]''''' &lt;small&gt;[[Rivera-Sylva]] i in., 2026&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Ferenceratops|Ferenceratops shqiperorum]]''''' &lt;small&gt;[[Maidment]] i in., 2026&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Manipulonyx|Manipulonyx reshetovi]]''''' &lt;small&gt;Averianov i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Paulodon|Paulodon galvensis]]''''' &lt;small&gt;Sancarlo i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Mamenchisaurus|Mamenchisaurus sanjiangensis]]''''' &lt;small&gt;Dai i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Nanotyrannus|Nanotyrannus lethaeus]]''''' &lt;small&gt;[[Zanno]] i Napoli, 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Athenar|Athenar bermani]]''''' &lt;small&gt;Whitlock i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Huayracursor|Huayracursor jaguensis]]''''' &lt;small&gt;Hechenleitner i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Anteavis|Anteavis crurilongus]]''''' &lt;small&gt;Martínez i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Brontotholus|Brontotholus harmoni]]''''' &lt;small&gt;Woodruff et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Utetitan|Utetitan zellaguymondeweyae]]''''' &lt;small&gt;[[Paul]], 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Vitosaura|Vitosaura colozacani]]''''' &lt;small&gt;Jiménez Velandia et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Ahshislesaurus|Ahshislesaurus wimani]]''''' &lt;small&gt;Dalman et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Joaquinraptor|Joaquinraptor casali]]''''' &lt;small&gt;Ibiricu et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Zavacephale|Zavacephale rinpoche]]''''' &lt;small&gt;Chinzorig et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Cariocecus|Cariocecus bocagei]]''''' &lt;small&gt;Bertozzo et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Newtonsaurus|Newtonsaurus cambriensis]]''''' &lt;small&gt;Evans et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Huashanosaurus|Huashanosaurus qini]]''''' &lt;small&gt;Mo et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Istiorachis|Istiorachis macarthurae]]''''' &lt;small&gt;Lockwood, Martill &amp; [[Maidment]], 2025&lt;/small&gt;<br /> <br /> <br /> {| class= &quot;wikitable&quot; rules=&quot;all&quot; cellpadding=1 style=&quot;border: 1px solid #000000; margin-left:40px; font-size:90%;&quot;<br /> |-<br /> ! [[Historia dinozaurologii]]<br /> |-<br /> | align=&quot;center&quot; | &lt;small&gt;[[Historia dinozaurologii|...]] [[2017]] • [[2018]] • [[2019]] • [[2020]] • [[2021]] • [[2022]] • [[2023]] • [[2024]] • [[2025]] • '''[[2026]]''' [[Historia dinozaurologii|...]]&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> &lt;/blockquote&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;!-- RIGHT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div&gt;&lt;div style=&quot;<br /> float: right;<br /> margin-top: 10px;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 1px solid #204000;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: #e0d79d;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;blockquote&gt;<br /> <br /> == Jak zacząć? ==<br /> <br /> Na przestrzeni lat naukowcy nadali '''1932''' [[nazwa|nazwy]] [[rodzaj]]owe i '''2197''' [[gatunek|gatunkowych]] [[dinozaur]]ów.<br /> <br /> Obecnie za [[Takson ważny|ważnych]] przedstawicieli [[nieptasi]]ch Dinosauria uznaje się około '''1306''' [[gatunek|gatunków]] w '''1190''' [[rodzaj]]ach. <br /> <br /> W ''Encyklopedii Dinozaury.com'' na chwilę obecną znajdziesz opisy '''{{PAGESINCAT:Dinosauria}}''' rodzajów dinozaurów. <br /> * przejdź do dinozaurów na literę:<br /> <br /> {{ABC}}<br /> <br /> * przeglądaj według systematyki:<br /> {{klad| style=font-size:95%;<br /> |label1=[[Dinosauromorpha]]<br /> |1={{klad<br /> |label1=[[Dinosauriformes]]<br /> |1={{klad<br /> |label1='''[[Dinosauria]]''' <br /> |1={{klad <br /> |1= [[Saurischia]] &lt;br&gt;[[Plik:Saurischia.jpg|link=Saurischia|75px]]<br /> |2= [[Ornithischia]] &lt;br&gt;[[Plik:Ornithischia.jpg|link=Ornithischia|75px]]<br /> }}<br /> |2=[[Silesauridae]] }} <br /> |2=[[Lagerpetidae]] }}<br /> }}<br /> <br /> * klasyfikacja wg Barona i in., 2017:<br /> {{klad| style=font-size:95%;<br /> |label1='''[[Dinosauria]]'''<br /> |1={{klad <br /> |label1=[[Saurischia]]<br /> |1= {{klad<br /> |1=[[Herrerasauridae]]<br /> |2=[[Sauropodomorpha]]<br /> }}<br /> |label2= [[Ornithoscelida]] <br /> |2={{klad<br /> |1=[[Theropoda]]<br /> |2=[[Ornithischia]]<br /> }}}}<br /> }}<br /> <br /> * klasyfikacja wg Müllera i Garcii, 2020:<br /> {{klad| style=font-size:95%;<br /> |label1='''[[Dinosauria]]''' <br /> |1={{klad <br /> |1= [[Saurischia]]<br /> |2={{klad<br /> |1=&quot;[[Silesauridae]]&quot;<br /> |2=[[Ornithischia]]<br /> }}}}}}<br /> <br /> * przeglądaj według [[stratygrafia|stratygrafii]]:<br /> {| style=&quot;width:207px;border-width:0px; border-style:solid&quot; cellpadding=0 cellspacing=1<br /> | &lt;div style=&quot;width:51px; background-color:{{barwa okresu geologicznego|triassic}};text-align:center&quot;&gt;[[Trias|{{kolor|#ffffff|Trias}}]]&lt;/div&gt;&lt;small&gt;252&lt;/small&gt;<br /> | &lt;div style=&quot;width:56px; background-color:{{barwa okresu geologicznego|jurassic}};text-align:center&quot;&gt;[[Jura|{{kolor|#ffffff|Jura}}]]&lt;/div&gt;&lt;small&gt;201,4&lt;/small&gt;<br /> | &lt;div style=&quot;width:79px; background-color:{{barwa okresu geologicznego|cretaceous}};text-align:center&quot;&gt;[[Kreda|{{kolor|#ffffff|Kreda}}]]&lt;/div&gt;&lt;small&gt;143,1&lt;/small&gt;<br /> |&lt;div style=&quot;width:50px;&gt;&lt;br&gt;&lt;small&gt;66 [[Ma]]&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> <br /> * albo przejdź do [[Historia_dinozaurologii|historycznego]] lub [[Lokacje|geograficznego]] spisu dinozaurów.<br /> <br /> &lt;hr&gt;<br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;background-color:CornSilk&quot;<br /> | '''Dowiedz się, [[jak czytać hasła]] w naszej encyklopedii.'''<br /> |}<br /> &lt;hr&gt;<br /> W razie wątpliwości prosimy Cię o pisanie na [http://www.forum.dinozaury.com Forum] lub o kontakt e-mail:<br /> lukaszczepinski@gmail.com<br /> <br /> &lt;/blockquote&gt;&lt;/div&gt;</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=F_wa%C5%BCne&diff=37372 F ważne 2026-01-07T17:07:33Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:ABC ważne}}<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; align=&quot;center&quot;<br /> | &lt;small&gt;''[[F|Pokaż wszystkie taksony]]''&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> #''[[Falcarius]]''<br /> #''[[Ferenceratops]]''<br /> #''[[Ferganasaurus]]''<br /> #''[[Ferrisaurus]]''<br /> #''[[Fona]]''<br /> #''[[Foraminacephale]]''<br /> #''[[Fosterovenator]]''<br /> #''[[Fostoria]]''<br /> #''[[Fruitadens]]''<br /> #''[[Fujianvenator]]''<br /> #''[[Fukuiraptor]]''<br /> #''[[Fukuisaurus]]'' &lt;small&gt;(?''[[nomen dubium]]'')&lt;ref&gt;Norman, 2014&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;<br /> #''[[Fukuititan]]''<br /> #''[[Fukuivenator]]''<br /> #''[[Furcatoceratops]]''<br /> #''[[Fushanosaurus]]'' <br /> #''[[Fusuisaurus]]''<br /> #''[[Futalognkosaurus]]''<br /> #''[[Fylax]]''<br /> <br /> &lt;small&gt;&lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> {{Szablon:ABC ważne}}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=F&diff=37371 F 2026-01-07T17:07:06Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{Szablon:ABC}}<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; align=&quot;center&quot;<br /> | &lt;small&gt;''[[F_ważne|Pokaż tylko '''ważne''' taksony]]''&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> #&lt;small&gt;''[[Fabrosaurus]]'' (''[[nomen dubium]]'')&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Falcarius]]'''''<br /> #&lt;small&gt;&quot;[[Fenestrosaurus]]&quot; = ''[[Oviraptor]]''&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Ferenceratops]]'''''<br /> #'''''[[Ferganasaurus]]'''''<br /> #&lt;small&gt;&quot;[[Ferganastegos]]&quot; (''[[nomen nudum]]'')&lt;/small&gt;<br /> #&lt;small&gt;''[[Ferganocephale]]'' (?''[[nomen dubium]]'')&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Ferrisaurus]]'''''<br /> #'''''[[Fona]]'''''<br /> #'''''[[Foraminacephale]]'''''<br /> #'''''[[Fosterovenator]]'''''<br /> #'''''[[Fostoria]]'''''<br /> #&lt;small&gt;''[[Frenguellisaurus]]'' = ''[[Herrerasaurus]]''&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Fruitadens]]'''''<br /> #'''''[[Fujianvenator]]'''''<br /> #'''''[[Fukuiraptor]]'''''<br /> #'''''[[Fukuisaurus]]''''' &lt;small&gt;(?''[[nomen dubium]]'')&lt;ref&gt;Norman, 2014&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Fukuititan]]'''''<br /> #'''''[[Fukuivenator]]'''''<br /> #&lt;small&gt;''[[Fulengia]]'' = ''[[Lufengosaurus]]''&lt;/small&gt;<br /> #&lt;small&gt;&quot;Fulgenia&quot; = ''[[Fulengia]]''&lt;/small&gt;<br /> #&lt;small&gt;''[[Fulgurotherium]]'' (''[[nomen dubium]]'')&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Furcatoceratops]]'''''<br /> #'''''[[Fushanosaurus]]''''' <br /> #&lt;small&gt;&quot;Fusinasaurus&quot; = &quot;[[Fusinasus]]&quot;&lt;/small&gt;<br /> #&lt;small&gt;&quot;[[Fusinasus]]&quot; = ''[[Eotyrannus]]''&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Fusuisaurus]]'''''<br /> #&lt;small&gt;&quot;[[Futabasaurus]]&quot; (''[[nomen nudum]]'')&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Futalognkosaurus]]'''''<br /> #&lt;small&gt;&quot;Futalongkosaurus&quot; = &quot;[[Futalognkosaurus]]&quot;&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Fylax]]'''''<br /> <br /> &lt;small&gt;&lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> {{Szablon:ABC}}</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Strona_g%C5%82%C3%B3wna&diff=37370 Strona główna 2026-01-07T17:06:20Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>__INDEX__<br /> {| id=&quot;mp-topbanner&quot; style=&quot;width:100%; background:#e0d79d; margin:1.2em 0 6px 0; border:1px solid #204000; -moz-border-radius: 10px; -webkit-border-radius: 10px; border-radius: 10px; background-color: #e0d79d; padding: 5px 5px 5px 0px;&quot;<br /> | &lt;div style=&quot;top:+0.2em; font-size:95%; text-align:center;&quot;&gt; '''[http://www.dinozaury.com/ Dinozaury.com] • [http://www.encyklopedia.dinozaury.com/ Encyklopedia Dinozaury.com] • [http://www.forum.dinozaury.com/ Forum Dinozaury.com]'''&lt;/div&gt;<br /> |}<br /> {| id=&quot;mp-topbanner&quot; style=&quot;width:100%; background:#e0d79d; margin:1.2em 0 6px 0; border:1px solid #204000; -moz-border-radius: 10px; -webkit-border-radius: 10px; border-radius: 10px; background-color: #e0d79d; padding: 5px 5px 5px 0px;&quot;<br /> |<br /> &lt;!-- &quot;Witaj w Encyklopedii Dinozaury.com&quot; i licznik haseł --&gt;<br /> {| style=&quot;width:100%; border:none; background:none;&quot;<br /> | style=&quot;width:100%; text-align:center; white-space:nowrap; color:#000;&quot; |<br /> &lt;div style=&quot;font-size:162%; border:none; margin:0; padding:.1em; color:#000;&quot;&gt;Witaj w [[Dinozaury.com|Encyklopedii Dinozaury.com]],&lt;/div&gt;<br /> &lt;div style=&quot;top:+0.2em; font-size:95%;&quot;&gt;gdzie przybliżamy świat prehistorii.&lt;/div&gt;&lt;br&gt;<br /> &lt;div id=&quot;articlecount&quot; style=&quot;font-size:95%;&quot;&gt;Obecnie znajdziesz tu [[Specjalna:Statystyki|{{NUMBEROFARTICLES}}]] {{PLURAL:{{NUMBEROFARTICLES}}|hasło|hasła|haseł}} z dziedziny paleontologii.&lt;/div&gt;<br /> |}<br /> &lt;!-- Lista kategorii --&gt;<br /> | style=&quot;width:20%; font-size:95%;&quot; |<br /> * {{U|[[Dinozaury|Encyklopedia dinozaurów]]}} &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Dinosauria}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Dinosauria}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * {{U|[[Słownik|Słownik paleontologiczny]]}} &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Słownik}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Słownik}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Paleontolodzy|Sylwetki naukowców]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Paleontolodzy}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Paleontolodzy}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Stratygrafia|Stratygrafia]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Stratygrafia}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Stratygrafia}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[:Kategoria:Anatomia|Terminy anatomiczne]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Anatomia}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Anatomia}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> <br /> &lt;!-- Lista kategorii --&gt;<br /> | style=&quot;width:20%; font-size:95%;&quot; |<br /> * {{U|[[Artykuły paleontologiczne|Artykuły paleontologiczne]]}} &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Artykuły_paleontologiczne}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Artykuły_paleontologiczne}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Lokacje|Lokacje i geografia]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Lokacje}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Lokacje}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> * [[Historia dinozaurologii|Historia dinozaurologii]] &lt;small&gt;{{PAGESINCAT:Historia_dinozaurologii}} {{PLURAL:{{PAGESINCAT:Historia_dinozaurologii}}|hasło|hasła|haseł}}&lt;/small&gt;<br /> '''''[[Specjalna:Kategorie|Wszystkie kategorie]]'''''<br /> |}<br /> <br /> &lt;!-- LEFT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> margin-right: 1%;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 1px solid #204000;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: #e0d79d;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;&lt;blockquote&gt;<br /> == Polecane hasło ==<br /> [[Plik:Velocipes_guerichi.jpg|link=Velocipes|thumb|200px|''[[Velocipes|Velocipes guerichi]]''&lt;br&gt;&lt;small&gt;© [[Jakub Kowalski]], [[Edyta Felcyn]]&lt;/small&gt;]]<br /> === {{U|''[[Velocipes]]''}} ===<br /> ''[[Velocipes]]'', czyli &quot;szybka stopa&quot; to historycznie pierwszy [[rodzaj]] [[dinozaur]]a opisany na podstawie szczątków z terenów dzisiejszej [[Polska|Polski]]. Po raz pierwszy został opublikowany w [[1932]] roku przez niemieckiego paleontologa, [[von Huene|von Huenego]], a jego status jako dinozaura został potwierdzony w 2016 przez redakcję Dinozaury.com. Był średniej wielkości dinozaurem drapieżnym i żył w późnym [[trias]]ie.<br /> <br /> '''''[[Velocipes|Czytaj więcej!]]'''''<br /> &lt;/blockquote&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;div&gt;&lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> margin-right: 1%;<br /> height: 100%;<br /> width: 100%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 1px solid #204000;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: #e0d79d;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;blockquote&gt;<br /> <br /> __INDEX__== Ostatnio nazwane dinozaury == <br /> __BEZSPISU__<br /> [[Plik:Manipulonyx reshetovi.png|link=Manipulonyx|thumb|150px|''[[Manipulonyx|Manipulonyx reshetovi]]'']]<br /> [[Plik:&quot;Paulodon&quot; (Iguanodon) galvensis.png|link=Paulodon|thumb|150px|''[[Paulodon|Paulodon galvensis]]'']]<br /> [[Plik:Mamenchisaurus sanjiangensis.png|link=Mamenchisaurus |thumb|150px|''[[Mamenchisaurus|Mamenchisaurus sanjiangensis]]'']]<br /> [[Plik:Nanotyrannus lethaeus.png|link=Nanotyrannus|thumb|150px|''[[Nanotyrannus|Nanotyrannus lethaeus]]'']]<br /> #'''''[[Ferenceratops|Ferenceratops shqiperorum]]''''' &lt;small&gt;[[Maidment]] i in., 2026&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Manipulonyx|Manipulonyx reshetovi]]''''' &lt;small&gt;Averianov i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Paulodon|Paulodon galvensis]]''''' &lt;small&gt;Sancarlo i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Mamenchisaurus|Mamenchisaurus sanjiangensis]]''''' &lt;small&gt;Dai i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Nanotyrannus|Nanotyrannus lethaeus]]''''' &lt;small&gt;[[Zanno]] i Napoli, 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Athenar|Athenar bermani]]''''' &lt;small&gt;Whitlock i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Huayracursor|Huayracursor jaguensis]]''''' &lt;small&gt;Hechenleitner i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Anteavis|Anteavis crurilongus]]''''' &lt;small&gt;Martínez i in., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Brontotholus|Brontotholus harmoni]]''''' &lt;small&gt;Woodruff et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Utetitan|Utetitan zellaguymondeweyae]]''''' &lt;small&gt;[[Paul]], 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Vitosaura|Vitosaura colozacani]]''''' &lt;small&gt;Jiménez Velandia et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Ahshislesaurus|Ahshislesaurus wimani]]''''' &lt;small&gt;Dalman et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Joaquinraptor|Joaquinraptor casali]]''''' &lt;small&gt;Ibiricu et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Zavacephale|Zavacephale rinpoche]]''''' &lt;small&gt;Chinzorig et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Cariocecus|Cariocecus bocagei]]''''' &lt;small&gt;Bertozzo et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Newtonsaurus|Newtonsaurus cambriensis]]''''' &lt;small&gt;Evans et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Huashanosaurus|Huashanosaurus qini]]''''' &lt;small&gt;Mo et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Istiorachis|Istiorachis macarthurae]]''''' &lt;small&gt;Lockwood, Martill &amp; [[Maidment]], 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Wudingloong|Wudingloong wui]]''''' &lt;small&gt;Wang et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> #'''''[[Shri|Shri rapax]]''''' &lt;small&gt;Moutrille et al., 2025&lt;/small&gt;<br /> <br /> <br /> {| class= &quot;wikitable&quot; rules=&quot;all&quot; cellpadding=1 style=&quot;border: 1px solid #000000; margin-left:40px; font-size:90%;&quot;<br /> |-<br /> ! [[Historia dinozaurologii]]<br /> |-<br /> | align=&quot;center&quot; | &lt;small&gt;[[Historia dinozaurologii|...]] [[2017]] • [[2018]] • [[2019]] • [[2020]] • [[2021]] • [[2022]] • [[2023]] • [[2024]] • [[2025]] • '''[[2026]]''' [[Historia dinozaurologii|...]]&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> &lt;/blockquote&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;!-- RIGHT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div&gt;&lt;div style=&quot;<br /> float: right;<br /> margin-top: 10px;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 1px solid #204000;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: #e0d79d;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;blockquote&gt;<br /> <br /> == Jak zacząć? ==<br /> <br /> Na przestrzeni lat naukowcy nadali '''1931''' [[nazwa|nazw]] [[rodzaj]]owych i '''2196''' [[gatunek|gatunkowych]] [[dinozaur]]ów.<br /> <br /> Obecnie za [[Takson ważny|ważnych]] przedstawicieli [[nieptasi]]ch Dinosauria uznaje się około '''1304''' [[gatunek|gatunki]] w '''1189''' [[rodzaj]]ach. <br /> <br /> W ''Encyklopedii Dinozaury.com'' na chwilę obecną znajdziesz opisy '''{{PAGESINCAT:Dinosauria}}''' rodzajów dinozaurów. <br /> * przejdź do dinozaurów na literę:<br /> <br /> {{ABC}}<br /> <br /> * przeglądaj według systematyki:<br /> {{klad| style=font-size:95%;<br /> |label1=[[Dinosauromorpha]]<br /> |1={{klad<br /> |label1=[[Dinosauriformes]]<br /> |1={{klad<br /> |label1='''[[Dinosauria]]''' <br /> |1={{klad <br /> |1= [[Saurischia]] &lt;br&gt;[[Plik:Saurischia.jpg|link=Saurischia|75px]]<br /> |2= [[Ornithischia]] &lt;br&gt;[[Plik:Ornithischia.jpg|link=Ornithischia|75px]]<br /> }}<br /> |2=[[Silesauridae]] }} <br /> |2=[[Lagerpetidae]] }}<br /> }}<br /> <br /> * klasyfikacja wg Barona i in., 2017:<br /> {{klad| style=font-size:95%;<br /> |label1='''[[Dinosauria]]'''<br /> |1={{klad <br /> |label1=[[Saurischia]]<br /> |1= {{klad<br /> |1=[[Herrerasauridae]]<br /> |2=[[Sauropodomorpha]]<br /> }}<br /> |label2= [[Ornithoscelida]] <br /> |2={{klad<br /> |1=[[Theropoda]]<br /> |2=[[Ornithischia]]<br /> }}}}<br /> }}<br /> <br /> * klasyfikacja wg Müllera i Garcii, 2020:<br /> {{klad| style=font-size:95%;<br /> |label1='''[[Dinosauria]]''' <br /> |1={{klad <br /> |1= [[Saurischia]]<br /> |2={{klad<br /> |1=&quot;[[Silesauridae]]&quot;<br /> |2=[[Ornithischia]]<br /> }}}}}}<br /> <br /> * przeglądaj według [[stratygrafia|stratygrafii]]:<br /> {| style=&quot;width:207px;border-width:0px; border-style:solid&quot; cellpadding=0 cellspacing=1<br /> | &lt;div style=&quot;width:51px; background-color:{{barwa okresu geologicznego|triassic}};text-align:center&quot;&gt;[[Trias|{{kolor|#ffffff|Trias}}]]&lt;/div&gt;&lt;small&gt;252&lt;/small&gt;<br /> | &lt;div style=&quot;width:56px; background-color:{{barwa okresu geologicznego|jurassic}};text-align:center&quot;&gt;[[Jura|{{kolor|#ffffff|Jura}}]]&lt;/div&gt;&lt;small&gt;201,4&lt;/small&gt;<br /> | &lt;div style=&quot;width:79px; background-color:{{barwa okresu geologicznego|cretaceous}};text-align:center&quot;&gt;[[Kreda|{{kolor|#ffffff|Kreda}}]]&lt;/div&gt;&lt;small&gt;143,1&lt;/small&gt;<br /> |&lt;div style=&quot;width:50px;&gt;&lt;br&gt;&lt;small&gt;66 [[Ma]]&lt;/small&gt;<br /> |}<br /> <br /> * albo przejdź do [[Historia_dinozaurologii|historycznego]] lub [[Lokacje|geograficznego]] spisu dinozaurów.<br /> <br /> &lt;hr&gt;<br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;background-color:CornSilk&quot;<br /> | '''Dowiedz się, [[jak czytać hasła]] w naszej encyklopedii.'''<br /> |}<br /> &lt;hr&gt;<br /> W razie wątpliwości prosimy Cię o pisanie na [http://www.forum.dinozaury.com Forum] lub o kontakt e-mail:<br /> lukaszczepinski@gmail.com<br /> <br /> &lt;/blockquote&gt;&lt;/div&gt;</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Lamplughsaura&diff=37359 Lamplughsaura 2026-01-02T13:57:06Z <p>Taurovenator: /* Wstęp */</p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Lamplughsaura''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Mateusz Tałanda]], [[Sebastian Oziemski]], [[Tomasz Singer]]<br /> |Korekta = [[Marcin Szermański]], [[Michał Siedlecki]]<br /> |nazwa = ''Lamplughsaura'' (lamplugzaura)<br /> |długość = 7,8 m &lt;ref name=&quot;Molina-Larramendi&quot;&gt;Molina-Pérez, R., &amp; Larramendi, A. (2020). &quot;Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs&quot;. Princeton University Press. &lt;/ref&gt; <br /> |wysokość = 1,75 m (w biodrach) &lt;ref name=&quot;Molina-Larramendi&quot;&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |masa = 1,2 t &lt;ref name=&quot;Molina-Larramendi&quot;&gt;&lt;/ref&gt;<br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Indie]] - Telangana, Andhra Pradesh <br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Górny Dharmaram]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|201.4|199.9}}<br /> ok. 201,4-199,9 [[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt; [[wczesna jura]] ([[hettang]]&lt;ref&gt;Chatterjee, S. (2020). &quot;The Age of Dinosaurs in the Land of Gonds&quot;. [W]: Prasad, G. V.R.; Patnaik, R. (red.). Biological Consequences of Plate Tectonics. Vertebrate Paleobiology and Paleoanthropology. Cham: Springer International Publishing. str. 181–226 [https://doi.org/10.1007%2F978-3-030-49753-8_8]&lt;/ref&gt;)&lt;/small&gt;<br /> |systematyka =<br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Sauropodomorpha]]<br /> <br /> [[Sauropodiformes]]<br /> <br /> ?[[Sauropoda]]<br /> |grafika = Lamplughsaura_BW.jpg<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa lamplugzaury. Autor: Nobu Tamura. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Lamplughsaura_BW.jpg]<br /> |PorównanieGrupa = Sauropodomorpha bazalne<br /> |PorównanieDługość = 7.8<br /> |mapa =<br /> &lt;display_points type=&quot;terrain&quot; zoom=4&gt;<br /> 19.3° N, 79.5° E~Północno-zachodnia część wioski Krishnapur<br /> &lt;/display_points&gt;<br /> }}<br /> <br /> <br /> == Wstęp ==<br /> ''Lamplughsaura'' to rodzaj stosunkowo zaawansowanego [[Sauropodomorpha|zauropodomorfa]] (być może nawet [[Sauropoda|zauropoda]] żyjącego na terenie obecnych Indii na początku okresu jurajskiego.<br /> <br /> == Etymologia ==<br /> Nazwa zwierzęcia oznacza &quot;jaszczurka Lamplughy&quot; i jest ona uhonorowaniem Pameli Lamplugh Robinson z University of London, która ufundowała budowę i kierowała Information Sciences Institute (ISI) w Indiach. Epitet gatunkowy pochodzi od nazwy formacji [[Dharmaram]], gdzie odkryto skamieniałości lamplugzaury.<br /> <br /> == Materiał kopalny ==<br /> [[Holotyp]] tego [[dinozaur]]a (ISI R257) pochodzi ze skupiska kości szkieletu nieomal dorosłego osobnika. Zachowała się prawie cała szyja, 8 łuków neuralnych i 4 [[trzon]]y kręgów grzbietowych, [[łuk neuralny]] kręgu krzyżowego, 11 [[kręg]]ów ogonowych, 4 żebra, 5 szewronów (łuków naczyniowych), łopatki, lewa płyta mostka, kości ramieniowe, prawa k. łokciowa, 2 k. śródręcza, k. kulszowe, prawa kość udowa, k. strzałkowe, lewa kość piszczelowa, k. skokowa, k. piętowa, śródstopie trzeciego palca.<br /> <br /> Oprócz niego znaleziono w tej samej warstwie trzy inne osobniki przypisywane do tego gatunku. Z pierwszego (ISI R258) zachowała się większość czaszki (prawa kość przedszczękowa, fragmentaryczna lewa szczękowa, prawa kość nosowa, prawa kość czołowa, lewa przedczołowa, niekompletna prawa zaoczodołowa, prawa jarzmowa, lemiesze, prawa podniebienna i zewnątrzskrzydłowa, lewa kwadratowo-jarzmowa i kwadratowa, mózgoczaszka, kości zębowe i inne kości żuchwy), kręgi, żebra, prawa kość łonowa, kości śródstopia. Miał on 85% rozmiarów osobnika holotypowego. Drugi z nich (ISI R259) jest reprezentowany przez część mózgoczaszki, lewą kość szczękową, prawą biodrową i lewą udową. Był nieznacznie mniejszy od osobnika typowego. Ostatni z nich (ISI R261) to trzy połączone stawowo kręgi grzbietowe, obie kości ramieniowe, lewa ręka, część prawej stopy. Ten osobnik osiągnął 77% wielkości osobnika typowego.<br /> <br /> == Budowa ==<br /> Całe zwierzę było wysokie i masywne. Znalezione osobniki nie miały w pełni zrośniętych kręgów, więc nie osiągnęły jeszcze pełnych rozmiarów. Długość największego z nich szacuje się na 10 metrów, czyli tyle ile miał [[Riojasaurus|riojazaur]]. Wykorzystując jedną z metod, zespół Kuttiego oszacował masę ''Lamplughsaura'' na prawie dwie tony. [[Dinozaur]] ten mógł ważyć nawet więcej, ponieważ podobnie zbudowanego riojazaura, przy wykorzystaniu innej metody szacowano na trzy tony. Molina-Pérez i Larramendi w swej książce (2020), używając innej metody obliczania rozmiarów dinozaurów nieco obniżyli wymiary lamplugzaury (patrz w tabeli).<br /> <br /> Dinozaur ten miał małą głowę na giętkiej szyi, mocny, łukowato wygięty tułów, szeroki brzuch, długie, pionowo ustawione nogi. Ciało kończyło się długim ogonem. Naukowcy stawiają hipotezę, że ''Lamplughsaura'' poruszała się na wszystkich czterech kończynach. Proporcje i budowa tych kończyn wskazują, iż ''Lamplughsaura'' była powolnym zwierzęciem, wykorzystującym swoją siłę i rozmiary przy spotkaniach z drapieżnikami.<br /> <br /> Czaszka ''Lamplughsaura'' mierzyła 27 centymetrów długości, 14 wysokości i ponad 15 szerokości. Była proporcjonalnie większa i masywniejsza od [[Plateosaurus|plateozaura]], ale porównywalna z riojazaurem. Żuchwy miały rozbudowane spojenie jak u zauropodów. Mieściły one jednak po 21 zębów. Jest to bardzo dużo jak na tę grupę, której przedstawiciele mieli ich z reguły mniej niż 18. Wyjątkiem jest prymitywny [[Shunosaurus|szunozaur]]. Tak dużo zębów można za to spotkać u rozmaitych [[Prosauropoda|prozauropodów]]. Zęby ''Lamplughsaura'' były spłaszczone i tworzyły łyżkowaty kształt, upodobniając tego dinozaura do [[Barapasaurus|barapazaura]], szunozaura i [[Camarasaurus|kamarazaura]]. Kończyny przednie były wydłużone, jak przystało na zauropoda, ale budowa dłoni nie była jeszcze tak uproszczona jak w tej grupie.<br /> <br /> == Paleobiologia ==<br /> ''Lamplughsaura'' odżywiała się prawdopodobnie niską i średnio-wysoką roślinnością podobnie jak [[Pulanesaura|pulanezaura]] i [[Leonerasaurus|leonerazaur]]. Były nią prawdopodobnie młode lub małe paprocie nasienne i rośliny iglaste.<br /> <br /> Na podstawie budowy kręgów i żeber wnioskuje się, że ''Lamplughsaura'' miała sztywne płuca z jednokierunkowym przepływem powietrza. Możliwe, że były one wentylowane dzięki elastycznej, nieunaczynionej części tylnej lub za pomocą worków powietrznych.<br /> <br /> ==Systematyka==<br /> Lamplugzaura została wstępnie określona jako rodzaj wczesnego zauropoda, jednak nowsze analizy filogenetyczne umieszczają ją jako bardziej bazalnego zauropodomorfa, np: analizy filogenetyczne w dysertacji doktorskiej Regalado Férnandeza (2020) umieszczały ją w [[politomia|politomii]] z wieloma innymi rodzajami zauropodomorfów, jako takson siostrzany [[Ruehleia|rueleji]] bądź [[Meroktenos|meroktenosa]], a Molina-Pérez i Larramendi w swej książce klasyfikują ją jako wczesnego [[Sauropodiformes]], podobnego wyglądem do [[Aardonyx|aardonyksa]].<br /> <br /> == Spis gatunków ==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Lamplughsaura''}}<br /> | {{Kpt|[[Kutty]], [[Sankar Chatterjee|Chatterjee]], [[Peter Galton|Galton]]}} i {{Kpt|[[Paul Upchurch|Upchurch]]}}, [[2007]]<br /> |-<br /> | {{V|''L. dharmaramensis''}}<br /> | {{Kpt|Kutty, Chatterjee, Galton}} i {{Kpt|Upchurch]}}, 2007<br /> |}<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> &lt;small&gt;<br /> Bandyopadhyay, S., Gillette, D.D., Ray, S., Sengupta, D.P. 2010. Osteology of ''Barapasaurus tagorei'' (Dinosauria: Sauropoda) from the Early Jurassic of India. Palaeontology, t. 53, nr 3, str. 533-569. [[doi:10.1111/j.1475-4983.2010.00933.x]]<br /> <br /> Kutty, T.S., Chatterjee, S., Galton, P.M., Upchurch, P. 2007. Basal sauropodomorphs (Dinosauria: Saurischia) from the Lower Jurassic of India: their anatomy and relationships. Journal of Paleontology, t. 81, nr 6, str. 1552–1574. [[DOI: 10.1666/04-074.1]]<br /> <br /> McPhee, B.W., Bonnan, M.F., Yates, A.M., Neveling, J., Choiniere, J.N. 2015. A new basal sauropod from the pre-Toarcian Jurassic of South Africa: evidence of niche-partitioning at the sauropodomorph–sauropod boundary? Scientific Reports, t. 5, nr art. 13224. [[doi: 10.1038/srep13224]]<br /> <br /> Regalado Férnandez, O. R. (2020). &quot;Reassesment of the evolutionary history of the late Triassic and early Jurrasic sauropodomorph dinosaurus through comparative cladistics and the supermatrix approach&quot;. Praca doktorska, University College London. [https://discovery.ucl.ac.uk/id/eprint/10093308/]<br /> <br /> Schachner, E.R., Farmer, C.G., McDonald, A.T., Dodson, P. 2011. Evolution of the dinosauriform respiratory apparatus: new evidence from the postcranial axial skeleton. The Anatomical Record, t. 294, nr 9, str. 1532-1547. [[DOI: 10.1002/ar.21439]]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha bazalne]]<br /> [[Kategoria:Azja]]<br /> [[Kategoria:Indie]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Jura]]<br /> [[Kategoria:Hettang]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Pradhania&diff=37358 Pradhania 2026-01-02T13:44:00Z <p>Taurovenator: /* Budowa */</p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Pradhania''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Mateusz Tałanda]], [[Sebastian Oziemski]], [[Tomasz Singer]]<br /> |Korekta = [[Michał Siedlecki]]<br /> |nazwa = ''Pradhania'' (pradhania)<br /> |długość = 6,9 m &lt;ref name=&quot;Molina-Larramendi&quot;&gt;Molina-Pérez, R., &amp; Larramendi, A. (2020). &quot;Dinosaur Facts and Figures: The Sauropods and Other Sauropodomorphs&quot;. Princeton University Press. &lt;/ref&gt; <br /> |wysokość = 1,6 m (w biodrach) &lt;ref name=&quot;Molina-Larramendi&quot;&gt;&lt;/ref&gt; <br /> |masa = 830 kg &lt;ref name=&quot;Molina-Larramendi&quot;&gt;&lt;/ref&gt; <br /> |dieta = roślinożerny<br /> |miejsce = [[Indie]] - Andhra Pradesh, Telangana<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Górny Dharmaram]])&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|201.4|199.9}}<br /> ok. 201,4-199,9 [[Ma]] &lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt; [[wczesna jura]] ([[hettang]]&lt;ref&gt;Chatterjee, S. (2020). &quot;The Age of Dinosaurs in the Land of Gonds&quot;. [W]: Prasad, G. V.R.; Patnaik, R. (red.). Biological Consequences of Plate Tectonics. Vertebrate Paleobiology and Paleoanthropology. Cham: Springer International Publishing. str. 181–226 [https://doi.org/10.1007%2F978-3-030-49753-8_8]&lt;/ref&gt;)&lt;/small&gt;<br /> |systematyka =<br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Sauropodomorpha]]<br /> <br /> [[Plateosauria]]<br /> <br /> ?[[Massospondylidae]]<br /> <br /> |grafika = Massospondylus reconstruction.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa [[Massospondylus|massospondyla]]. Być może pradhania wyglądała podobnie. Autor: Emily Willoughby. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Massospondylus_reconstruction.png]<br /> |PorównanieGrupa = Sauropodomorpha bazalne<br /> |PorównanieDługość = 6.9<br /> |mapa =<br /> &lt;display_points type=&quot;terrain&quot; zoom=4&gt;<br /> 19.3° N, 79.5° E~Północno-zachodnia część wioski Krishnapur<br /> &lt;/display_points&gt;<br /> }}<br /> <br /> == Wstęp ==<br /> '''Pradhania''' to rodzaj średniej wielkości [[Sauropodomorpha|zauropodomorfa]] należącego do grupy [[Plateosauria]], który żył na terenie obecnych Indii na początku epoki wczesnej jury.<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa jest uhonorowaniem Dhuiya Pradhana - utalentowanego kolekcjonera skamieniałości, który od wielu lat dostarcza do Information Sciences Institute (ISI) prehistoryczne szczątki. Epitet gatunkowy ''gracilis'' został nadany ze względu na smukłą budowę tego dinozaura.<br /> <br /> == Materiał kopalny ==<br /> [[Holotyp]] zwierzęcia (ISI R265) jest niekompletnym szkieletem nieomal dorosłego osobnika, znalezionym w skupisku, na powierzchni. Składa się z kilku elementów czaszki (uszkodzona kość szczękowa, prawa strona kości nadpotylicznej, przód kości zębowej, niektóre zęby), [[kręg]]ów (2 szyjne, 1 krzyżowy) i bardzo niekompletnej lewej dłoni. Okaz ten należał do osobnika dorosłego.<br /> <br /> == Budowa ==<br /> ''Pradhania'' była lekko zbudowanym zwierzęciem mierzącym około siedem metrów długości. Jej długi pysk miał wiele zębów jak [[Coloradisaurus|koloradizaur]] i [[Plateosaurus|plateozaur]]. Były one dostosowane do cięcia materiału roślinnego, którym pożywiał się ten zauropodomorf. Szyja była silnie wydłużona, co pozwalało jej sięgać po rozmaite rośliny. Chwytne palce dłoni były zakończone zakrzywionymi pazurami.<br /> <br /> == Pozycja systematyczna ==<br /> Autorzy opisu pradhanii uznali ją za [[bazalny|bazalnego]] zauropodomorfa, lecz odwołali się do terminu ''[[incertae sedis]]'', co znaczy [[takson]] trudny lub niemożliwy do zaklasyfikowania. Wynika to z naszej niewielkiej wiedzy o budowie tego dinozaura i filogenezie prymitywnych zauropodomorfów. Wyniki analiz autorów opisu omawianego zauropodomorfa pokazały, że zwierzę to jest bardziej zaawansowane niż [[rodzaj]]e takie jak ''[[Saturnalia]]'' ([[Brazylia]]) i ''[[Thecodontosaurus]]'' ([[Wielka Brytania]]), ale mniej niż [[Plateosauridae|plateozaurydy]] (np. ''Plateosaurus'' z [[Niemcy|Niemiec]] i [[Szwajcaria|Szwajcarii]]). Badania Novasa i in. (2011) wskazują na przynależność ''Pradhania'' do rodziny [[Massospondylidae]]. Taka pozycja filogenetyczna lepiej przystaje do jurajskiego wieku tego zwierzęcia, ponieważ massospondylidy były wtedy bardzo powszechne. Jednakże analiza filogenetyczna przeprowadzona przez zespół Apaldetti (2021) plasuję pradhanię jako takson siostrzany ''[[Macrocollum]]'', o wiele wcześniejszego zauropodomorfa mogącego należeć do [[klad|kladu]] [[Unaysauridae]], a analizy filogenetyczne w pracy dokotskiej Regalado Férnandeza (2020) umieszczały ją jako bliską krewną ''[[Sarahsaurus]]'' lub ''[[Glacialisaurus]]'' albo w [[politomia|politomii]] z róźnymi gatunkami wczesnych zauropodomorfów.<br /> <br /> == Spis gatunków ==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> | {{V|''Pradhania''}}<br /> | {{Kpt|[[Kutty]], [[Sankar Chatterjee|Chatterjee]], [[Peter Galton|Galton]]}} i {{Kpt|[[Paul Upchurch|Upchurch]]}}, [[2007]]<br /> |-<br /> | {{V|''P. gracilis''}}<br /> | {{Kpt|Kutty, Chatterjee, Galton}} i {{Kpt|Upchurch}}, 2007<br /> |}<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> &lt;small&gt;<br /> Apaldetti, C., Pol, D., Ezcurra M.D., Martínez, R.N. (2021). &quot;Sauropodomorph evolution across the Triassic–Jurassic boundary: body size, locomotion, and their influence on morphological disparity&quot;. Scientific Reports. 11 (1): 22534.<br /> [https://doi.org/10.1038%2Fs41598-021-01120-w]<br /> <br /> Kutty, T.S., Chatterjee, S., Galton, P.M., Upchurch, P. (2007). Basal sauropodomorphs (Dinosauria: Saurischia) from the Lower Jurassic of India: their anatomy and relationships. Journal of Paleontology, t. 81, str. 1218–1240. [http://dx.doi.org/10.1666/04-074.1]<br /> <br /> Novas, F.E., Ezcurra, M.D., Chatterjee, S., Kutty, T.S. (2010). New dinosaur species from the Upper Triassic upper Maleri and lower Dharmaram formations of Central India. Earth and Environmental Science Transactions of the Royal Society of Edinburgh, t. 101, nr. 3-4, str. 333–349. [[doi:10.1017/S1755691011020093]]<br /> <br /> Regalado Férnandez, O. R. (2020). &quot;Reassesment of the evolutionary history of the late Triassic and early Jurrasic sauropodomorph dinosaurus through comparative cladistics and the supermatrix approach&quot;. Praca doktorska, University College London. [https://discovery.ucl.ac.uk/id/eprint/10093308/]<br /> &lt;references/&gt;&lt;/small&gt;<br /> <br /> [[Kategoria:Dinosauria]] <br /> [[Kategoria:Saurischia]] <br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha]]<br /> [[Kategoria:Sauropodomorpha bazalne]]<br /> [[Kategoria:Azja]]<br /> [[Kategoria:Indie]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Jura]]<br /> [[Kategoria:Hettang]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Manipulonyx&diff=37356 Manipulonyx 2025-12-29T19:22:08Z <p>Taurovenator: /* Materiał kopalny */</p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Manipulonyx''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Manipulonyx'' (manipulonyks)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie owadożerny/jajożerny <br /> |miejsce = [[Mongolia]] - Ajmak gobijsko-ałtajski<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Nemegt]] - Hermiin Tsav)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72.1|69}}<br /> ok. 72,1-69 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (wczesny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Alvarezsauroidea]]<br /> <br /> [[Alvarezsauridae]]<br /> <br /> [[Parvicursorinae]]<br /> |grafika = Manipulonyx reshetovi.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Manipulonyx_reshetovi.png]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Manipulonyx'' to rodzaj niewielkiego [[Alvarezsauridae|alwarezzauryda]] z grupy [[Parvicursorinae|parwikursorynów]] żyjący na terenie dzisiejszej Mongolii pod koniec epoki późnej kredy. Znany jest z najlepiej zachowanej dłoni wśród przedstawicieli tego [[klad|kladu]].<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Plik:Manipulonyx Skeletal.svg|thumb|Rekonstrukcja szkieletu ''Manipulonyx reshetovi'' Na biało oznaczono zachowane kości, bądź ich fragmenty, a na szaro zaznaczono niezachowane elementy kości. Autor: SlvrHwk [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Manipulonyx_Skeletal.svg]]]<br /> [[Holotyp]] (PIN 3142/364) to niekompletny szkielet pozaczaszkowy składający się z fragmentów kręgosłupa (dwóch kręgów szyjnych, jednego kr. grzbietowego, pięciu kr. krzyżowych oraz pięciu kr. ogonowych), lewej kości łopatkowo-kruczej, częściowych kończyn przednich (w tym bardzo dobrze zachowane &quot;dłonie&quot;), fragmentów miednicy oraz fragmentarycznych kończyn tylnych. Okaz ten został znaleziony w osadach stanowiska Hermiin Tsav należących do [[formacja|formacji]] [[Nemegt]].<br /> <br /> ==Budowa i paleobiologia==<br /> Manipulonyks wyglądem przypominał prawdopodobnie innych przedstawicieli [[Parvicursorinae|parwikursorynów]], takich jak [[Jaculinykus|jakulinyk]], czy [[Shuvuuia|szuwuja]]. Odróżniał się od nich unikalną kombinacją detali kości kończyn przednich, kości biodrowej oraz kości kończyn tylnych. Bardzo dobrze zachowana dłoń tego dinozaura wskazuje, że oprócz charakterystycznego długiego drugiego palca, rodzaj ten (i być może też inne parwikursoryny) posiadały też dwa krótsze palce (trzeci i czwarty) również kończące się ostro zakrzywionym paliczkiem.<br /> <br /> Manipulonyks prawdopodobnie był szybkobiegającym wszystkożercą, mogącym polować na różne owady, ale również za pomocą swych kończyn przednich zabierać jaja innych dinozaurów i się nimi pożywiać.<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa oznacza &quot;manipulujący pazur&quot; (od łacińskiego słowa ''manipulare'' [&quot;manipulować&quot;, &quot;obsługiwać&quot;] oraz greckiego wyrazu ''onyx'' [&quot;pazur]), co odnosi się do zdolności kończyn przednich tego dinozaura. Epitet gatunkowy upamiętnia radzieckiego paleontologa V. Yu Reszetowa, który odkrył szczątki omawianego rodzaju podczas wykopalisk na pustyni Gobi w 1979 roku.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Manipulonyx''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin}} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |-<br /> |{{V|''M. reshetovi''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin }} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |}<br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Averianov, A. O.; Lopatin, A. V.; Atuchin, A. A. (2025). &quot;Forelimb structure and function in a new Late Cretaceous parvicursorine theropod dinosaur from Mongolia&quot;. Proceedings of the Zoological Institute of the Russian Academy of Sciences. 329 (4): 382–408. [[doi:10.31610/trudyzin/2025.329.4.382]].<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Alvarezsauroidea]]<br /> [[Kategoria:Azja]]<br /> [[Kategoria:Mongolia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Manipulonyx&diff=37355 Manipulonyx 2025-12-29T19:21:18Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div>{{DISPLAYTITLE:''Manipulonyx''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Manipulonyx'' (manipulonyks)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie owadożerny/jajożerny <br /> |miejsce = [[Mongolia]] - Ajmak gobijsko-ałtajski<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Nemegt]] - Hermiin Tsav)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72.1|69}}<br /> ok. 72,1-69 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (wczesny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Alvarezsauroidea]]<br /> <br /> [[Alvarezsauridae]]<br /> <br /> [[Parvicursorinae]]<br /> |grafika = Manipulonyx reshetovi.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Manipulonyx_reshetovi.png]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Manipulonyx'' to rodzaj niewielkiego [[Alvarezsauridae|alwarezzauryda]] z grupy [[Parvicursorinae|parwikursorynów]] żyjący na terenie dzisiejszej Mongolii pod koniec epoki późnej kredy. Znany jest z najlepiej zachowanej dłoni wśród przedstawicieli tego [[klad|kladu]].<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Plik:Manipulonyx Skeletal.svg|thumb|Rekonstrukcja szkieletu ''Manipulonyx reshetovi'' Na biało oznaczono zachowane kości, bądź ich fragmenty, a na szaro zaznaczono niezachowane elementy kości. Autor: SlvrHwk [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Manipulonyx_Skeletal.svg]]]<br /> [[Holotyp]] (PIN 3142/364) to niekompletny szkielet pozaczaszkowy składający się z fragmentów kręgosłupa (dwóch kręgów szyjnych, jednego kr. grzbietowego, pięciu kr. krzyżowych oraz pięciu kr. ogonowych), lewej kości łopatkowo-kruczej, częściowych kończyn przednich (w tym bardzo dobrze zachowane &quot;dłonie&quot;), fragmentów miednicy oraz fragmentarycznych kończyn tylnych. Okaz ten został znaleziony w osadach stanowiska Hermiin Tsav należących do [[formacja|formacji]] [[Nemegt]]<br /> <br /> ==Budowa i paleobiologia==<br /> Manipulonyks wyglądem przypominał prawdopodobnie innych przedstawicieli [[Parvicursorinae|parwikursorynów]], takich jak [[Jaculinykus|jakulinyk]], czy [[Shuvuuia|szuwuja]]. Odróżniał się od nich unikalną kombinacją detali kości kończyn przednich, kości biodrowej oraz kości kończyn tylnych. Bardzo dobrze zachowana dłoń tego dinozaura wskazuje, że oprócz charakterystycznego długiego drugiego palca, rodzaj ten (i być może też inne parwikursoryny) posiadały też dwa krótsze palce (trzeci i czwarty) również kończące się ostro zakrzywionym paliczkiem.<br /> <br /> Manipulonyks prawdopodobnie był szybkobiegającym wszystkożercą, mogącym polować na różne owady, ale również za pomocą swych kończyn przednich zabierać jaja innych dinozaurów i się nimi pożywiać.<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa oznacza &quot;manipulujący pazur&quot; (od łacińskiego słowa ''manipulare'' [&quot;manipulować&quot;, &quot;obsługiwać&quot;] oraz greckiego wyrazu ''onyx'' [&quot;pazur]), co odnosi się do zdolności kończyn przednich tego dinozaura. Epitet gatunkowy upamiętnia radzieckiego paleontologa V. Yu Reszetowa, który odkrył szczątki omawianego rodzaju podczas wykopalisk na pustyni Gobi w 1979 roku.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Manipulonyx''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin}} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |-<br /> |{{V|''M. reshetovi''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin }} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |}<br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Averianov, A. O.; Lopatin, A. V.; Atuchin, A. A. (2025). &quot;Forelimb structure and function in a new Late Cretaceous parvicursorine theropod dinosaur from Mongolia&quot;. Proceedings of the Zoological Institute of the Russian Academy of Sciences. 329 (4): 382–408. [[doi:10.31610/trudyzin/2025.329.4.382]].<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Alvarezsauroidea]]<br /> [[Kategoria:Azja]]<br /> [[Kategoria:Mongolia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Manipulonyx&diff=37354 Manipulonyx 2025-12-29T19:18:42Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Manipulonyx''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Manipulonyx'' (manipulonyks)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie owadożerny/jajożerny <br /> |miejsce = [[Mongolia]] - Ajmak gobijsko-ałtajski<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Nemegt]] - Hermiin Tsav)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72.1|69}}<br /> ok. 72,1-69 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (wczesny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Alvarezsauroidea]]<br /> <br /> [[Alvarezsauridae]]<br /> <br /> [[Parvicursorinae]]<br /> |grafika = Manipulonyx reshetovi.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Manipulonyx_reshetovi.png]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Manipulonyx'' to rodzaj niewielkiego [[Alvarezsauridae|alwarezzauryda]] z grupy [[Parvicursorinae|parwikursorynów]] żyjący na terenie dzisiejszej Mongolii pod koniec epoki późnej kredy. Znany jest z najlepiej zachowanej dłoni wśród przedstawicieli tego [[klad|kladu]].<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (PIN 3142/364) to niekompletny szkielet pozaczaszkowy składający się z fragmentów kręgosłupa (dwóch kręgów szyjnych, jednego kr. grzbietowego, pięciu kr. krzyżowych oraz pięciu kr. ogonowych), lewej kości łopatkowo-kruczej, częściowych kończyn przednich (w tym bardzo dobrze zachowane &quot;dłonie&quot;), fragmentów miednicy oraz fragmentarycznych kończyn tylnych. Okaz ten został znaleziony w osadach stanowiska Hermiin Tsav należących do [[formacja|formacji]] [[Nemegt]]<br /> <br /> ==Budowa i paleobiologia==<br /> Manipulonyks wyglądem przypominał prawdopodobnie innych przedstawicieli [[Parvicursorinae|parwikursorynów]], takich jak [[Jaculinykus|jakulinyk]], czy [[Shuvuuia|szuwuja]]. Odróżniał się od nich unikalną kombinacją detali kości kończyn przednich, kości biodrowej oraz kości kończyn tylnych. Bardzo dobrze zachowana dłoń tego dinozaura wskazuje, że oprócz charakterystycznego długiego drugiego palca, rodzaj ten (i być może też inne parwikursoryny) posiadały też dwa krótsze palce (trzeci i czwarty) również kończące się ostro zakrzywionym paliczkiem.<br /> <br /> Manipulonyks prawdopodobnie był szybkobiegającym wszystkożercą, mogącym polować na różne owady, ale również za pomocą swych kończyn przednich zabierać jaja innych dinozaurów i się nimi pożywiać.<br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa oznacza &quot;manipulujący pazur&quot; (od łacińskiego słowa ''manipulare'' [&quot;manipulować&quot;, &quot;obsługiwać&quot;] oraz greckiego wyrazu ''onyx'' [&quot;pazur]), co odnosi się do zdolności kończyn przednich tego dinozaura. Epitet gatunkowy upamiętnia radzieckiego paleontologa V. Yu Reszetowa, który odkrył szczątki omawianego rodzaju podczas wykopalisk na pustyni Gobi w 1979 roku.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Manipulonyx''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin}} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |-<br /> |{{V|''M. reshetovi''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin }} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |}<br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Averianov, A. O.; Lopatin, A. V.; Atuchin, A. A. (2025). &quot;Forelimb structure and function in a new Late Cretaceous parvicursorine theropod dinosaur from Mongolia&quot;. Proceedings of the Zoological Institute of the Russian Academy of Sciences. 329 (4): 382–408. [[doi:10.31610/trudyzin/2025.329.4.382]].<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Alvarezsauroidea]]<br /> [[Kategoria:Azja]]<br /> [[Kategoria:Mongolia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Manipulonyx&diff=37353 Manipulonyx 2025-12-29T18:58:18Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Manipulonyx''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Manipulonyx'' (manipulonyks)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie owadożerny/jajożerny <br /> |miejsce = [[Mongolia]] - Ajmak gobijsko-ałtajski<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Nemegt]] - Hermiin Tsav)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72.1|69}}<br /> ok. 72,1-69 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (wczesny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Alvarezsauroidea]]<br /> <br /> [[Alvarezsauridae]]<br /> <br /> [[Parvicursorinae]]<br /> |grafika = Manipulonyx reshetovi.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Manipulonyx_reshetovi.png]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Manipulonyx'' to rodzaj niewielkiego [[Alvarezsauridae|alwarezzauryda]] z grupy [[Parvicursorinae|parwikursorynów]] żyjący na terenie dzisiejszej Mongolii pod koniec epoki późnej kredy. Znany jest z najlepiej zachowanej dłoni wśród przedstawicieli tego [[klad|kladu]].<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (PIN 3142/364) to niekompletny szkielet pozaczaszkowy składający się z fragmentów kręgosłupa (dwóch kręgów szyjnych, jednego kr. grzbietowego, pięciu kr. krzyżowych oraz pięciu kr. ogonowych), lewej kości łopatkowo-kruczej, częściowych kończyn przednich (w tym bardzo dobrze zachowane &quot;dłonie&quot;), fragmentów miednicy oraz fragmentarycznych kończyn tylnych. Okaz ten został znaleziony w osadach stanowiska Hermiin Tsav należących do [[formacja|formacji]] [[Nemegt]]<br /> <br /> ==Budowa==<br /> <br /> <br /> ==Paleobiologia==<br /> <br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa oznacza &quot;manipulujący pazur&quot; (od łacińskiego słowa ''manipulare'' [&quot;manipulować&quot;, &quot;obsługiwać&quot;] oraz greckiego wyrazu ''onyx'' [&quot;pazur]), co odnosi się do zdolności kończyn przednich tego dinozaura. Epitet gatunkowy upamiętnia radzieckiego paleontologa V. Yu Reszetowa, który odkrył szczątki omawianego rodzaju podczas wykopalisk na pustyni Gobi w 1979 roku.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Manipulonyx''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin}} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |-<br /> |{{V|''M. reshetovi''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin }} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |}<br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Averianov, A. O.; Lopatin, A. V.; Atuchin, A. A. (2025). &quot;Forelimb structure and function in a new Late Cretaceous parvicursorine theropod dinosaur from Mongolia&quot;. Proceedings of the Zoological Institute of the Russian Academy of Sciences. 329 (4): 382–408. [[doi:10.31610/trudyzin/2025.329.4.382]].<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Alvarezsauroidea]]<br /> [[Kategoria:Azja]]<br /> [[Kategoria:Mongolia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Manipulonyx&diff=37344 Manipulonyx 2025-12-27T16:45:38Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {{DISPLAYTITLE:''Manipulonyx''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Manipulonyx'' (manipulonyks)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie owadożerny/jajożerny <br /> |miejsce = [[Mongolia]] - Ajmak gobijsko-ałtajski<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Nemegt]] - Hermiin Tsav)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72.1|69}}<br /> ok. 72,1-69 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (wczesny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Alvarezsauroidea]]<br /> <br /> [[Alvarezsauridae]]<br /> <br /> [[Parvicursorinae]]<br /> |grafika = Manipulonyx reshetovi.png<br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Manipulonyx_reshetovi.png]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Manipulonyx'' to rodzaj niewielkiego [[Alvarezsauridae|alwarezzauryda]] z grupy [[Parvicursorinae|parwikursorynów]] żyjący na terenie dzisiejszej Mongolii pod koniec epoki późnej kredy. Znany jest z najlepiej zachowanej dłoni wśród przedstawicieli tego [[klad|kladu]].<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> [[Holotyp]] (PIN 3142/364) to niekompletny szkielet pozaczaszkowy składający się z fragmentów kręgosłupa (dwóch kręgów szyjnych, jednego kr. grzbietowego, pięciu kr. krzyżowych oraz pięciu kr. ogonowych), lewej kości łopatkowo-kruczej, częściowych kończyn przednich (w tym bardzo dobrze zachowane &quot;dłonie&quot;), fragmentów miednicy oraz fragmentarycznych kończyn tylnych.<br /> <br /> ==Budowa==<br /> <br /> <br /> ==Paleobiologia==<br /> <br /> <br /> ==Etymologia==<br /> Nazwa rodzajowa oznacza &quot;manipulujący pazur&quot; (od łacińskiego słowa ''manipulare'' [&quot;manipulować&quot;, &quot;obsługiwać&quot;] oraz greckiego wyrazu ''onyx'' [&quot;pazur]), co odnosi się do zdolności kończyn przednich tego dinozaura. Epitet gatunkowy upamiętnia radzieckiego paleontologa V. Yu Reszetowa, który odkrył szczątki omawianego rodzaju podczas wykopalisk na pustyni Gobi w 1979 roku.<br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Manipulonyx''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin}} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |-<br /> |{{V|''M. reshetovi''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin }} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |}<br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Averianov, A. O.; Lopatin, A. V.; Atuchin, A. A. (2025). &quot;Forelimb structure and function in a new Late Cretaceous parvicursorine theropod dinosaur from Mongolia&quot;. Proceedings of the Zoological Institute of the Russian Academy of Sciences. 329 (4): 382–408. [[doi:10.31610/trudyzin/2025.329.4.382]].<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Alvarezsauroidea]]<br /> [[Kategoria:Azja]]<br /> [[Kategoria:Mongolia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Manipulonyx&diff=37335 Manipulonyx 2025-12-23T17:21:49Z <p>Taurovenator: </p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {DISPLAYTITLE:''Manipulonyx''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Manipulonyx'' (manipulonyks)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie owadożerny/jajożerny <br /> |miejsce = [[Mongolia]] - Ajmak gobijsko-ałtajski<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Nemegt]] - Hermiin Tsav)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72.1|69}}<br /> ok. 72,1-69 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (wczesny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Alvarezsauroidea]]<br /> <br /> [[Alvarezsauridae]]<br /> <br /> [[Parvicursorinae]]<br /> |grafika = Jaculinykus.png <br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa ''Jaculinykus''. Być może manipulonks wylądał podobnieAutor: UnexpectedDinoLesson [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Jaculinykus.png]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Manipulonyx'' to rodzaj niewielkiego [[Alvarezsauridae|alwarezzauryda]] z grupy [[Parvicursorinae|parwikursorynów]] żyjący na terenie dzisiejszej Mongolii pod koniec epoki późnej kredy. Znany jest z najlepiej zachowanej dłoni wśród przedstawicieli tego [[klad|kladu]].<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> <br /> <br /> ==Budowa==<br /> <br /> <br /> ==Paleobiologia==<br /> <br /> <br /> ==Etymologia==<br /> <br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Manipulonyx''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin}} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |-<br /> |{{V|''M. reshetovi''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin }} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |}<br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Averianov, A. O.; Lopatin, A. V.; Atuchin, A. A. (2025). &quot;Forelimb structure and function in a new Late Cretaceous parvicursorine theropod dinosaur from Mongolia&quot;. Proceedings of the Zoological Institute of the Russian Academy of Sciences. 329 (4): 382–408. [[doi:10.31610/trudyzin/2025.329.4.382]].<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Alvarezsauroidea]]<br /> [[Kategoria:Azja]]<br /> [[Kategoria:Mongolia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=Manipulonyx&diff=37334 Manipulonyx 2025-12-23T17:21:29Z <p>Taurovenator: Utworzono nową stronę &quot; Opis w trakcie rozbudowy. {DISPLAYTITLE:''Manipulonyx''}} {{Opis |Autor = Michał Siedlecki |Korekta = |nazwa = ''Manipulonyx'' (manipulonyks) |długość = |wyso...&quot;</p> <hr /> <div> Opis w trakcie rozbudowy.<br /> {DISPLAYTITLE:''Manipulonyx''}}<br /> {{Opis<br /> |Autor = [[Michał Siedlecki]]<br /> |Korekta = <br /> |nazwa = ''Manipulonyx'' (manipulonyks)<br /> |długość = <br /> |wysokość = <br /> |masa =<br /> |dieta = prawdopodobnie owadożerny/jajożerny <br /> |miejsce = [[Mongolia]] - Ajmak gobijsko-ałtajski<br /> &lt;small&gt;([[formacja]] [[Nemegt]] - Hermiin Tsav)&lt;/small&gt;<br /> |czas = {{Występowanie|72.1|69}}<br /> ok. 72,1-69 [[Ma]]&lt;br&gt;<br /> &lt;small&gt;[[późna kreda]] (wczesny [[mastrycht]])&lt;/small&gt;<br /> |systematyka = <br /> [[Dinosauria]]<br /> <br /> [[Saurischia]]<br /> <br /> [[Theropoda]]<br /> <br /> [[Tetanurae]]<br /> <br /> [[Coelurosauria]]<br /> <br /> [[Alvarezsauroidea]]<br /> <br /> [[Alvarezsauridae]]<br /> <br /> [[Parvicursorinae]]<br /> |grafika = Jaculinykus.png <br /> |podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa ''Jaculinykus''. Być może manipulonks wylądał podobnieAutor: UnexpectedDinoLesson [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Jaculinykus.png]<br /> |PorównanieGrupa = <br /> |PorównanieDługość = <br /> |mapa = <br /> }}<br /> ==Wstęp==<br /> ''Manipulonyx'' to rodzaj niewielkiego [[Alvarezsauridae|alwarezzauryda]] z grupy [[Parvicursorinae|parwikursorynów]] żyjący na terenie dzisiejszej Mongolii pod koniec epoki późnej kredy. Znany jest z najlepiej zachowanej dłoni wśród przedstawicieli tego [[klad|kladu]].<br /> <br /> ==Materiał kopalny==<br /> <br /> <br /> ==Budowa==<br /> <br /> <br /> ==Paleobiologia==<br /> <br /> <br /> ==Etymologia==<br /> <br /> <br /> ==Spis gatunków==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |{{V|''Manipulonyx''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin}} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> |-<br /> |{{V|''M. reshetovi''}}<br /> | {{Kpt|Averianov, Lopatin }} i {{Kpt|Atuchin}}, [[2025]]<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> &lt;small&gt;<br /> Averianov, A. O.; Lopatin, A. V.; Atuchin, A. A. (2025). &quot;Forelimb structure and function in a new Late Cretaceous parvicursorine theropod dinosaur from Mongolia&quot;. Proceedings of the Zoological Institute of the Russian Academy of Sciences. 329 (4): 382–408. [[doi:10.31610/trudyzin/2025.329.4.382]].<br /> &lt;/small&gt;<br /> [[Kategoria:Dinosauria]]<br /> [[Kategoria:Saurischia]]<br /> [[Kategoria:Theropoda]]<br /> [[Kategoria:Tetanurae]]<br /> [[Kategoria:Coelurosauria]]<br /> [[Kategoria:Alvarezsauroidea]]<br /> [[Kategoria:Azja]]<br /> [[Kategoria:Mongolia]]<br /> [[Kategoria:Mezozoik]]<br /> [[Kategoria:Kreda]]<br /> [[Kategoria:Mastrycht]]</div> Taurovenator https://www.encyklopedia.dinozaury.com/index.php?title=2025&diff=37332 2025 2025-12-23T16:36:41Z <p>Taurovenator: /* Dinosauria */</p> <hr /> <div>{{Szablon:202X}}<br /> <br /> ==Wydarzenia==<br /> *28 sierpnia zmarł [[Rinchen Barsbold]], słynny mongolski paleontolog, będący &quot;założycielem&quot; nowoczesnej paleontologii (zwłaszcza kręgowców) w Mongolii.<br /> *9 września zmarł [[Mark Norell]], słynny amerykański paleontolog, zajmujący się m.in. &quot;ptakopodobnymi&quot; nieptasimi dinozaurami z Mongolii.<br /> * 16 listopada zmarł [[Philippe Taquet]], słynny francuski paleontolog, znany z badań nad afrykańskimi dinozaurami np. ''[[Ouranosaurus]]''.<br /> <br /> ==Dinosauria==<br /> {{Szablon:Pomoc_spis}}<br /> W 2025 roku opisano '''45''' nowych [[nazwa|nazw]] [[Dinosauria|dinozaurów]] ('''39''' nowych [[rodzaj|rodzajowych]], '''41''' nowych [[gatunek|gatunkowych]] i '''5''' nowych [[kombinacja|kombinacje]]).<br /> <br /> Obecnie wszystkie uznawane są za [[Takson ważny|ważne]] [[takson]]y nieptasich dinozaurów.<br /> <br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ahshislesaurus|{{U|Ahshislesaurus wimani}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dalman, Jasinski, Malinzak, Lucas, Kundrát &amp; [[Fiorillo]], 2025}}<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauridae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Ahvaytum|{{U|Ahvaytum bahndooiveche}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Lovelace, Kufner, Fitch, Curry Rogers, Schmitz, Schwartz, LeClair-Diaz, St. Clair, Mann &amp; Teran}}, 2025<br /> |[[Saurischia]]: ?[[Sauropodomorpha]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Anteavis|{{U|Anteavis crurilongus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Martínez, Colombi, [[Ezcurra]], Abelín, Cerda &amp; Alcober}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Archaeocursor|{{U|Archaeocursor asiaticus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Yao, Zhao, Ren, Wei &amp; [[Xu]]}}, 2025<br /> |[[Ornithischia]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Astigmasaura|{{U|Astigmasaura genuflexa}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Bellardini, [[Filippi]], Carballido, [[Garrido]] &amp; Baiano}}, 2025<br /> |[[Sauropoda]]: [[Rebbachisauridae]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Athenar|{{U|Athenar bermani}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Whitlock, Garderes, Gallina &amp; Lamanna, 2025}}<br /> |[[Sauropoda]]: [[Dicraeosauridae]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Brontotholus|{{U|Brontotholus harmoni}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Woodruff, [[Horner]], Goodwin i [[Evans]]}}, 2025<br /> |[[Pachycephalosauria]]: [[Pachycephalosauridae]]<br /> |[[USA]] i [[Kanada]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Cariocecus|{{U|Cariocecus bocagei]]}}'''''<br /> |{{Kpt|Bertozzo, Camilo, Araújo, Manucci, Kullberg, Cerio, Carvalho, Marrecas, Figueiredo &amp; [[Godefroit]]}}, 2025<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Portugalia]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Chadititan|{{U|Chadititan calvoi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Agnolín, Motta, Garcia Marsà, Aranciaga-Rolando, Álvarez-Herrera, Chimento, Rozadilla, Brissón-Egli, Cerroni, Panzeri, Bogan, Casadio, Sterli, Miquel, Martínez, Pérez, Pol &amp; [[Novas]]}}, 2025<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Cienciargentina|{{U|Cienciargentina sanchezi}}]]''''' <br /> |{{Kpt|Simón &amp; [[Salgado]]}}, 2025 <br /> |[[Sauropoda]]: [[Rebbachisauridae]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Duonychus|{{U|Duonychus tsogtbaatari}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Kobayashi]], [[Zelenitsky]], [[Fiorillo]] &amp; [[Chinzorig]]}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Therizinosauria]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Dzharacursor|{{U|Dzharacursor}} bissektensis]]'''''<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[Nessov]]}}, [[1995]]) [[Averianov]] &amp; [[Sues]]}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Ornithomimosauria]]<br /> |[[Uzbekistan]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Archaeornithomimus]] bissektensis''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Emiliasaura|{{U|Emiliasaura alessandrii}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Coria]], Cerda, Escaso, Baiano, Bellardini, Braun, Coria, Gutierrez, Pino, Windholz, [[Currie]] &amp; Ortega}}, 2025<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Enigmacursor|{{U|Enigmacursor mollyborthwickae}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Maidment]] &amp; [[Barrett]]}}, 2025<br /> |[[Ornithischia]]: [[Neornithischia]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Huadanosaurus|{{U|Huadanosaurus sinensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Qiu, Wang, Jiang, Meng &amp; [[Zhou]]}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Coelurosauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Huashanosaurus|{{U|Huashanosaurus qini}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Mo, Zhou, Fu, Xiong, Hu &amp; [[Xu]]}}, 2025<br /> |[[Sauropoda]]: [[Eusauropoda]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wJura}}-[[środkowa jura]]<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Huayracursor|{{U|Huayracursor jaguensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Hechenleitner, Martinelli, Rocher, Fiorelli, Juarez, Taborda &amp; Desojo}}, 2025<br /> |[[Sauropodomorpha]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Istiorachis|{{U|Istiorachis macarthurae}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Lockwood. Martill &amp; [[Maidment]]}}, 2025<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Wielka Brytania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Jinchuanloong|{{U|Jinchuanloong niedu}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Li, Zhang, Ren, Li &amp; You}}, 2025<br /> |[[Sauropoda]]: [[Eusauropoda]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{sJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Joaquinraptor|{{U|Joaquinraptor casali}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Ibiricu, [[Lamanna]], Alvarez, Cerda, Caglione, Cardozo, Luna &amp; Martínez}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Megaraptora]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Khankhuuluu|{{U|Khankhuuluu mongoliensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Voris, [[Zelenitsky]], [[Kobayashi]], Modesto, Therrien, Tsutsumi, Chinzorig &amp; Tsogtbaatar}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Tyrannosauroidea]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Maleriraptor|{{U|Maleriraptor kuttyi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Ezcurra]], Garcia, [[Novas]], [[Müller]], [[Agnolín]] &amp; [[Chatterjee]]}}, 2025<br /> |?[[Saurischia]]: [[Herrerasauria]]<br /> |[[Indie]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Mamenchisaurus|Mamenchisaurus {{U|sanjiangensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dai, Hu, Tan, Rei, Ma &amp; Wei}}, 2025<br /> |[[Sauropoda]]: [[Mamenchisauridae]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{pJura}}<br /> |Dziewiąty? ważny gatunek [[Mamenchisaurus|mamenchizaura]].<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Manipulonyx|{{U|Manipulonyx reshetovi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Averianov, Lopatin &amp; Atuchin}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Alvarezsauridae]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Mexidracon|{{U|Mexidracon longimanus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Serrano-Brañas, Espinosa-Chávez, de León-Dávila, Maccracken, Barrera-Guevara, Torres-Rodríguez &amp; [[Prieto-Márquez]]}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Ornithomimosauria]]<br /> |[[Meksyk]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Nanotyrannus|Nanotyrannus {{U|lethaeus}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Zanno]] &amp; Napoli, 2025}}<br /> |[[Theropoda]]: [[Tyrannosauroidea]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Drugi ważny gatunek ''[[Nanotyrannus]]''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Newtonsaurus|{{U|Newtonsaurus}} cambrensis]]'''''<br /> |{{Kpt|({{Kpt|Newton}}, [[1899]]) Evans, Howells, Wintle &amp; Benton}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]<br /> |[[Wielka Brytania]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |Wcześniej ''&quot;[[Zanclodon]]&quot; cambriensis''. <br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Obelignathus|{{U|Obelignathus}} septimanicus]]'''''<br /> |({{Kpt|[[Éric Buffetaut|Buffetaut]]}} &amp; {{Kpt|[[Jean Le Loeuff|Le Loeuff]]}}, [[1991]]) {{Kpt|[[Łukasz Czepiński|Czepiński]] &amp; [[Daniel Madzia|Madzia]]}}, 2025<br /> |[[Ornithischia]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Francja]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Rhabdodon]] septimanicus''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Paulodon|{{U|Paulodon}} galvensis]]'''''<br /> |({{Kpt|Verdú, Royo-Torres, Cobos &amp; Alcalá, [[2015]]}}) {{Kpt|Sancarlo, Mandorlo &amp; Ford, 2025}}<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Iguanodontia]]<br /> |[[Hiszpania]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Iguanodon]] galvensis''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Petrustitan|{{U|Petrustitan}} hungaricus]]'''''<br /> |{{Kpt|({{Kpt|[[von Huene]]}}, [[1932]]) Díez Díaz, [[Mannion]], Csiki-Sava &amp; [[Upchurch]]}}, 2025<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Rumunia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Wcześniej ''[[Magyarosaurus]] hungaricus''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Pulaosaurus|{{U|Pulaosaurus qinglong}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Yang, King &amp; [[Xu]]}}, 2025<br /> |[[Ornithischia]]: [[Neornithischia]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{sJura}} - [[późna jura]]<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Qianjiangsaurus|{{U|Qianjiangsaurus changshengi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Dai, Ma, Xiong, Lin, Zeng, Tan, Wang, Zhang &amp; Xing}}, 2025<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauroidea]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Shri|Shri {{U|rapax}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Moutrille, [[Cau]], Chinzorig, Escuillié, Tsogtbaatar, Ganzorig, Mallet &amp; [[Godefroit]], 2025}}<br /> |[[Theropoda]]: [[Dromaeosauridae]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Drugi ważny gatunek ''[[Shri]]''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Sinosauropteryx|Sinosauropteryx {{U|lingyuanensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Qiu, Wang, Jiang, Meng &amp; [[Zhou]]}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Coelurosauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |Drugi ważny gatunek ''[[Sinosauropteryx]]''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Taleta|{{U|Taleta taleta}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Longrich]], [[Pereda-Suberbiola]], [[Bardet]] &amp; Jalil}}, 2025<br /> |[[Ornithopoda]]: [[Hadrosauridae]]<br /> |[[Maroko]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Tameryraptor|{{U|Tameryraptor markgrafi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Kellerman, Cuesta &amp; [[Rauhut]]}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Carcharodontosauridae]]<br /> |[[Egipt]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |Nowa nazwa dla [[holotyp|holotypu]] ''[[Carcharodontosaurus|Carcharodontosaurus saharicus]]''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Tongnanlong|{{U|Tongnanlong zhimingi}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Wei, Tan, Jiang, Ding, Li, Wang, Liu, Wei, Li, Liu, Peng, Zhang &amp; Lao}}, 2025<br /> |[[Sauropoda]]: [[Mamenchisauridae]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{pJura}}?<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Uriash|{{U|Uriash kadici}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Díez Díaz, [[Mannion]], Csiki-Sava &amp; [[Upchurch]]}}, 2025<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[Rumunia]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Utetitan|{{U|Utetitan zellaguymondeweyae}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Paul]]}}, 2025<br /> |[[Sauropoda]]: [[Titanosauria]]<br /> |[[USA]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Vitosaura|{{U|Vitosaura colozacani}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Jiménez Velandia, Ezcurra, Hechenleitner, Basilici, Martinelli &amp; Fiorelli, 2025}}<br /> |[[Theropoda]]: [[Abelisauridae]]<br /> |[[Argentyna]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Wudingloong|{{U|Wudingloong wui}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Wang, Zhang, Wang, Xu, Chen, Feng, [[Xu]], Wang &amp; You, 2025}}<br /> |[[Sauropodomorpha]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wJura}} <br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Xingxiulong|Xingxiulong {{U|yueorum}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Cheng, Wang, Zhang, Wang &amp; Hou, 2025}}<br /> |[[Sauropodomorpha]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wJura}} <br /> |Drugi ważny gatunek ''[[Xingxiulong]]''.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Yuanmouraptor|{{U|Yuanmouraptor jinshajiangensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Zou, Chen, Wang, Wang, Zhang, Zhang, Wang, Wu &amp; You}}, 2025<br /> |[[Theropoda]]: [[Carnosauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{sJura}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Yuanyanglong |{{U|Yuanyanglong bainian}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Hao, Li, Wang, Wang, Ma, Qinggele, Pei, Zhao &amp; [[Xu]], 2025}}<br /> |[[Theropoda]]: [[Oviraptorosauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Zavacephale|{{U|Zavacephale rinpoche}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Chinzorig]], Takasaki, Yoshida, Tucker, Buyantegsh, Mainbayar, [[Tsogtbaatar]] &amp; [[Zanno]]}}, 2025<br /> |[[Pachycephalosauria]]<br /> |[[Mongolia]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Zhongyuansaurus|Zhongyuansaurus {{U|junchangi}}]]'''''<br /> |{{Kpt| Zhang, Jia, Xu, You, Gao, Liu, Li &amp; Wang, 2025}}<br /> |[[Thyreophora]]: [[Ankylosauria]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |Drugi ważny gatunek ''[[Zhongyuansaurus]]''.<br /> |}<br /> <br /> ==[[Dinosauromorpha]]==<br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Gondwanax|{{U|Gondwanax paraisensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[Müller]]}}, 2025<br /> |[[Silesauridae]]: [[Sulcimentisauria]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{sTrias}} - [[późny trias]]<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Itaguyra|{{U|Itaguyra occulta}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Paes Neto, Pretto, Martinelli, Battista, Garcia, [[Müller]], Schmitt, Melo, Francischini, Schultz, Pinheiro, Soares &amp; [[Kellner]]}}, 2025<br /> |[[Silesauridae]]<br /> |[[Brazylia]]<br /> |{{pTrias}}<br /> |}<br /> <br /> ==Mezozoiczne [[Avialae]]==<br /> {| class=&quot;sortable&quot;<br /> |-<br /> ! width=&quot;200px&quot;|Nazwa<br /> ! Autorzy<br /> ! width=&quot;185px&quot;|Klasyfikacja<br /> ! Kraj<br /> ! width=&quot;100px&quot;|Wiek<br /> !width=&quot;250px&quot; class=unsortable|Uwagi<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Baminornis|{{U|Baminornis zhenghensis}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Chen, Wang, Dong, Zhou, [[Xu]], Deng, Xu, Zhang, Wang, Du, Lin, Lin &amp; Zhou}}, 2025<br /> |[[Avialae]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{pJura}}<br /> |Najstarszy awial z krótkim ogonem.<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> | '''''[[Chromeornis|{{U|Chromeornis funkyi}}]]'''''<br /> | {{Kpt|[[O'Connor]], Wang, Clark, Kuo, Davila, Wang, Zheng &amp; Zhou}}, 2025<br /> | [[Ornithothoraces]]: [[Enantiornithes]]<br /> | [[Chiny]]<br /> | {{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Kunpengornis|{{U|Kunpengornis anhuimusei}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Huang, Wang, [[Cau]], Mao, Liu &amp; Wang}}, 2025<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Euornithes]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Novavis|{{U|Novavis pubisculata}}]]'''''<br /> |{{Kpt|[[O'Connor]], Atterholt, Clark, Zhou, Peng, Zhang &amp; You}}, 2025<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Enantiornithes]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Pujatopouli|{{U|Pujatopouli soberana}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Irazoqui, Acosta Hospitaleche, Gelfo, Paulina Carabajal, Bona &amp; Acosta Burlaille, 2025}}<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Neornithes]]<br /> |[[Antarktyda]]<br /> |{{pKreda}}<br /> |- style=&quot;background-color:Khaki&quot;<br /> |'''''[[Shuilingornis|{{U|Shuilingornis angelai}}]]'''''<br /> |{{Kpt|Wang, [[Cau]], Wang, Kundrát, Zhang, Liu &amp; [[Chiappe]]}}, 2025<br /> |[[Ornithothoraces]]: [[Gansuidae]]<br /> |[[Chiny]]<br /> |{{wKreda}}<br /> |}<br /> <br /> [[Kategoria:Historia dinozaurologii]]</div> Taurovenator