Taurovenator o 15:52, 13 kwi 2020

2020-04-13T15:52:12Z

Adrian Sztuba o 14:27, 9 lip 2019

2019-07-09T14:27:00Z

Adrian Sztuba: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Bissektipelta''}} {{Opis |Autor = Dawid Mazurek |Korekta = Adrian Sztuba |nazwa = ''Bissekt..."

2019-07-08T09:39:49Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Bissektipelta''}} {{Opis |Autor = Dawid Mazurek |Korekta = Adrian Sztuba |nazwa = ''Bissekt..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Bissektipelta''}}
{{Opis
|Autor = [[Dawid Mazurek]]
|Korekta = [[Adrian Sztuba]]
|nazwa = ''Bissektipelta''
|długość = ?
|wysokość =
|masa = ?
|dieta = roślinożerny/wszystkożerny
|miejsce = [[Uzbekistan]] pustynia Kyzył-kum ([[formacja]] [[Bissekty]])

|czas = {{Występowanie|94|90}}
ok. 93,9 - 89,8 Ma [[Ma]]

[[późna kreda]] ([[turon]])
|systematyka = [[Dinosauria]]

[[Ornithischia]]

[[Thyreophora]]

[[Ankylosauria]]

[[Ankylosauridae]]
|grafika = PinacosaurusDB154.jpg
|podpis = Rekonstrukcja ''[[Pinacosaurus]]''. ''Bissektipelta'' mogła być podobna, choć miała inną ornamentację czaszki. Autor: "DiBgd" [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:PinacosaurusDB154.jpg]
|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
<display_points type="terrain" zoom=3>
42 06 N, 62 37 E~formacja Bissekty, Uzbekistan| ''Bissektipelta archibaldi'' 
</display_points>
}}
==Wstęp==
''Bissektipelta'' to [[późna kreda|późnokredowy]] ([[turon]]) [[Ankylosauridae|ankylozauryd]] z terenów dzisiejszego [[Uzbekistan]]u.

==Etymologia==
Ten dinozaur swą nazwę wziął od macierzystej [[formacja|formacji]] [[Bissekt]] oraz od greckiego “pelta”, czyli “tarcza”. Nazwa gatunkowa honoruje prof. J. Davida Archibalda.

==Występowanie==
''Bissektipelta'' to [[rodzaj]] znany jedynie z [[holotyp]]u (okaz ZIN PH 1/16) - puszki mózgowej i dachu czaszki. Został znaleziony w 1998 roku przez wyprawę uzbekistańsko-rosyjsko-brytyjsko-amerykańsko-kanadyjską.

Początkowo zaliczono go do mongolskiego rodzaju ''Amtosaurus'' jako ''A. archibaldi'', ale gdy gatunek typowy (''Amtosaurus magnus'') okazał się być w rzeczywistości nieoznaczalną czaszką jakiegoś dinozaura ptasiomiednicznego (niekoniecznie ankylozaura), dla skamieniałości z [[Uzbekistan]]u utworzono nowy rodzaj.

==Budowa==
Mimo nielicznego materiału kopalnego ''Bissektipelta'' jest [[ważny]]m rodzajem. Wyróżniał się spośród innych ankylozaurów wzorem ornamentacji czaszki - w części czołowej i ciemieniowej czaszki znajdowały się trzy duże płaskie kości pokrywające czaszkę (''caputegulae''). Bruzdy je rozdzielające tworzyły charakterystyczny kształt “Y”.

Alifanov i Saveliev (2019) wykonali odlew wnętrza czaszki ''Bissektipelta'', co pozwoliło na nieco lepsze poznanie tego dinozaura. Mózg był niewielki w stosunku do wielkości ciała i głowy, a budową przypominał mózgi dzisiejszych gadów. ''Bissektipelta'' miała dobrze rozwiniętą węch, za to słaby słuch i wzrok. Autorzy tego badania uznali, że prawdopodobnie był to wszystkożerny dinozaur.

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
!''Bissektipelta''
|{{Kpt|[[Parish]]}} i {{Kpt|[[Barrett]]}}, [[2004]]
|-
!''B. archibaldi ''
|({{Kpt|[[Averianov]]}}, [[2002]]) {{Kpt|[[Parish]]}} i {{Kpt|[[Barrett]]}}, [[2004]]
|-
|='' Amtosaurus archibaldi ''
|{{Kpt|[[Averianov]]}}, [[2002]]
|}

==Bibliografia==
Alifanov, V. R., Saveliev, S. V. (2019). "The Brain Morphology and Neurobiology in Armored Dinosaur Bissekipelta archibaldi (Ankylosauridae) from the Late Cretaceous of Uzbekistan". Paleontological Journal, 53(3), 315–321. [[doi:10.1134/s003103011903002x]]

Arbour, V. M. (2014). "Systematics, evolution, and biogeography of the ankylosaurid dinosaurs". Ph.D thesis, University of Alberta [https://era.library.ualberta.ca/items/cd5b999b-5995-4aeb-b630-57a36f317abc]

Aviarianov, A. O. 2002. "An ankylosaurid (Ornithischia: Ankylosauria) from the Upper Cretaceous Bissekty Formation of Uzbekistan". Bulletin de l'Institut Royal des Sciences Naturelles de Belgique. Sciences de la Terre 72: 97-110

Parish, J. C., Barrett, P. M. (2004). "A reappraisal of the ornithischian dinosaur Amtosaurus magnus Kurzanov and Tumanova 1978, with comments on the status of A. archibaldi Averianov 2002". Canadian Journal of Earth Sciences, 41(3), 299–306. [[doi:10.1139/e03-101]]


[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Ornithischia]]
[[Kategoria:Thyreophora]]
[[Kategoria:Ankylosauria]]
[[Kategoria:Azja]]
[[Kategoria:Chiny]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Turon]]

@@ Linia 75: / Linia 75: @@
 [[Kategoria:Ankylosauria]]
 [[Kategoria:Azja]]
-[[Kategoria:Chiny]]
+[[Kategoria:Uzbekistan]]
 [[Kategoria:Mezozoik]]
 [[Kategoria:Kreda]]
 [[Kategoria:Turon]]

@@ Linia 36: / Linia 36: @@
 ==Etymologia==
-Ten dinozaur swą nazwę wziął od macierzystej [[formacja|formacji]] [[Bissekt]] oraz od greckiego “pelta”, czyli “tarcza”. Nazwa gatunkowa honoruje prof. J. Davida Archibalda.
+Ten dinozaur swą nazwę wziął od macierzystej [[formacja|formacji]] [[Bissekty]] oraz od greckiego “pelta”, czyli “tarcza”. Nazwa gatunkowa honoruje prof. J. Davida Archibalda.
 ==Występowanie==

Bissektipelta - Historia wersji

Taurovenator o 15:52, 13 kwi 2020

Adrian Sztuba o 14:27, 9 lip 2019

Adrian Sztuba: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Bissektipelta''}} {{Opis |Autor = Dawid Mazurek |Korekta = Adrian Sztuba |nazwa = ''Bissekt..."