Chaoyangsaurus - Historia wersji

Kamil Kamiński: /* Historia i etymologia */

2019-06-18T18:04:10Z

‎Historia i etymologia

Kamil Kamiński: /* Budowa */

2019-06-18T18:03:15Z

‎Budowa

Adrian Sztuba: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Chaoyangsaurus''}} {{Opis |Autor = Tomasz Sokołowski |Korekta = Tomasz Singer, Adrian Sztuba |nazwa..."

2019-06-18T15:07:58Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Chaoyangsaurus''}} {{Opis |Autor = Tomasz Sokołowski |Korekta = Tomasz Singer, Adrian Sztuba |nazwa..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Chaoyangsaurus''}}
{{Opis
|Autor = [[Tomasz Sokołowski]]
|Korekta = [[Tomasz Singer]], [[Adrian Sztuba]]
|nazwa = ''Chaoyangsaurus'' (czaojangzaur)
|długość = ok. 1 m
|wysokość =
|masa =
|dieta = roślinożerny
|miejsce = [[Chiny]] (formacja [[Tuchengzi]])
|czas = {{Występowanie|154|137}}
ok. 154-137 [[Ma]]

późna [[jura]]-wczesna [[kreda]] ([[kimeryd]]-[[walanżyn]])
|systematyka = [[Dinosauria]]

[[Ornithischia]]

[[Genasauria]]

[[Neornithischia]]

[[Cerapoda]]

[[Marginocephalia]]

[[Ceratopsia]]

[[Chaoyangsauridae]]

|grafika = Chaoyangsaurus BW.jpg
|podpis = Rekonstrukcja ''Chaoyangsaurus''. Autor: Nobu Tamura [http://spinops.blogspot.com]
|PorównanieGrupa = Ceratopsia_bazalne
|PorównanieDługość = 1
|mapa =
<display_points type="terrain" zoom=3>
41.5 N, 120.45 E ~ Chaoyang - formacja Tuchengzi|''Chaoyangsaurus youngi'' 
</display_points>
}}
==Wstęp==
''Chaoyangsaurus'' był jednym z najprymitywniejszych [[Ceratopsia|ceratopsów]], który żył w późnej [[Jura|jurze]] bądź we wczesnej [[Kreda|kredzie]] na terenach dzisiejszych [[Chiny|Chin]].

==Historia i etymologia==
[[Plik:Chaoyangsaurus.png|300px|thumb|right|Znalezione kości ''Chaoyangsaurus''. Autor: Jaime A. Headden [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Chaoyangsaurus.png]]]
''Chaoyangsaurus'' został znaleziony w 1976 roku na obszarze Chaoyang leżącym w prowincji Liaoning w północno-wschodnich [[Chiny|Chinach]]. Skamieniałości ([[holotyp]] IVPP V11527 składający się z niekompletnej czaszki i niekompletnego szkieletu pozaczaszkowego) znaleziono w skałach [[Formacja|formacji]] [[Tuchengzi]], której wiek określono (Xu i in., 2012) na 154-137 milionów lat (późna [[jura]]-wczesna [[kreda]]). Nazwa rodzajowa znaczy " jaszczur z Chaoyang", a epitet gatunkowy ''youngi'' pochodzi od nazwiska chińskiego paleontologa - [[Yang Zhongjian|C.C. Younga]].

W przeciwieństwie do wielu innych nazw dinozaurów, nazwa ''Chaoyangsaurus'' była wielokrotnie dyskutowana i zmieniana, lecz prawie zawsze jako [[nomen nudum]] ("naga nazwa"), nazwa nadawana przed formalnym opisem. Początkowo tego dinozaura nazwano "Chaoyoungosaurus" w przewodniku pewnej japońskiej wystawy. [[Zhao Xijin|Zhao]] w 1983 roku także użył tej pisowni, kiedy po raz pierwszy dyskutował ten gatunek, więc nazwa "Chaoyoungosaurus" jest technicznie [[nomen nudum]]. Dwa lata później, w 1985 roku, [[Zhao Xijin|Zhao]] ponownie użył tej pisowni gdy wyznaczył typowemu okazowi nazwę, "Chaoyoungosaurus liaosiensis". Dopiero w 1999 roku z "ręki" [[Sereno]] została użyta obecna nazwa ''Chaoyangsaurus'' (choć nadal ten gad figurował jeszcze jako [[nomen nudum]]). Jednakże, w grudniu tego samego roku, [[Cheng]], [[Zhao Xijin|Zhao]] i [[Xu Xing|Xu]] opublikowali oficjalny opis używający ostatecznej nazwy - ''Chaoyangsaurus youngi''.

==Budowa==
Czaszka ''Chaoyangsaurus'' (o długości ok. 14 cm) miała dość krótką część przedoczodołową (ok. 32% długości całej czaszki), za to dłuższą potyliczną. Jego pysk wznosił się dość stromo. Oczodół był dość duży w porównaniu do czaszki (miał ok. 5 cm długości). Pomimo szerokiej części potylicznej, związanej z dużym bocznym oknem skroniowym, nie posiadał żadnych zaczątków kryzy. Posiadał dwa zęby w kości przedszczękowej, podczas gdy jego krewniak, ''[[Xuanchuaceratops]]'', miał tylko jeden, a ''[[Yinlong]]'' - aż trzy. Zrośnięcie się szwów czaszki wskazuje, że był to osobnik dorosły.

Szkielet pozaczaszkowy jest bardzo niekompletny, można jednak założyć, że podobnie jak inne [[Bazalny|bazalne]] [[Ceratopsia|ceratopsy]] był to dinozaur dwunożny.

==Systematyka==
''Chaoyangsaurus'' to [[Ceratopsia|ceratops]], od nazwy którego utworzono nazwę [[klad]]u, do którego go zaliczono - [[Chaoyangsauridae]]. Został on utworzony przez [[Zhao Xijin|Zhao]] i innych w 1999 roku.

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Chaoyangsaurus''}}
| {{Kpt|[[Zhao Xijin|Zhao]]}}, {{Kpt|[[Cheng]]}} i {{Kpt|[[Xu Xing|Xu]]}}, [[1999]]
|-
|= ''Chaoyoungosaurus''
| {{Kpt|[[Zhao Xijin|Zhao]]}}, [[1983]]
|-
|= ''Chaoyangosaurus''
| {{Kpt|[[Dong]]}}, [[1992]]
|-
| {{V|''Chaoyoungosaurus youngi''}}
| {{Kpt|[[Zhao Xijin|Zhao]]}}, {{Kpt|[[Cheng]]}} i {{Kpt|[[Xu Xing|Xu]]}}, [[1999]]
|-
|= ''Chaoyoungosaurus liaosiensis''
| ({{Kpt|[[Zhao Xijin|Zhao]]}}, [[1983]]) {{Kpt|[[Zhao Xijin|Zhao]]}}, [[1985]]
|}

==Bibliografia==
Xijin, Z., Zhengwu, C., & Xing, X. (1999). The earliest ceratopsian from the Tuchengzi Formation of Liaoning, China. Journal of Vertebrate Paleontology, 19(4), 681–691. [[doi:10.1080/02724634.1999.10011181]]

Xu, H., Liu, Y.-Q., Kuang, H.-W., Jiang, X.-J., & Peng, N. (2012). U–Pb SHRIMP age for the Tuchengzi Formation, northern China, and its implications for biotic evolution during the Jurassic–Cretaceous transition. Palaeoworld, 21(3-4), 222–234. [[doi:10.1016/j.palwor.2012.10.003]]


[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Ornithischia]]
[[Kategoria:Ceratopsia]]
[[Kategoria:Ceratopsia bazalne]]
[[Kategoria:Azja]]
[[Kategoria:Chiny]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Jura]]
[[Kategoria:Kreda]]

@@ Linia 45: / Linia 45: @@
 ''Chaoyangsaurus'' został znaleziony w 1976 roku na obszarze Chaoyang leżącym w prowincji Liaoning w północno-wschodnich [[Chiny|Chinach]]. Skamieniałości ([[holotyp]] IVPP V11527 składający się z niekompletnej czaszki i niekompletnego szkieletu pozaczaszkowego) znaleziono w skałach [[Formacja|formacji]] [[Tuchengzi]], której wiek określono (Xu i in., 2012) na 154-137 milionów lat (późna [[jura]]-wczesna [[kreda]]). Nazwa rodzajowa znaczy " jaszczur z Chaoyang", a epitet gatunkowy ''youngi'' pochodzi od nazwiska chińskiego paleontologa - [[Yang Zhongjian|C.C. Younga]].
-W przeciwieństwie do wielu innych nazw dinozaurów, nazwa ''Chaoyangsaurus'' była wielokrotnie dyskutowana i zmieniana, lecz prawie zawsze jako [[nomen nudum]] ("naga nazwa"), nazwa nadawana przed formalnym opisem. Początkowo tego dinozaura nazwano "Chaoyoungosaurus" w przewodniku pewnej japońskiej wystawy. [[Zhao Xijin|Zhao]] w 1983 roku także użył tej pisowni, kiedy po raz pierwszy dyskutował ten gatunek, więc nazwa "Chaoyoungosaurus" jest technicznie [[nomen nudum]]. Dwa lata później, w 1985 roku, [[Zhao Xijin|Zhao]] ponownie użył tej pisowni gdy wyznaczył typowemu okazowi nazwę, "Chaoyoungosaurus liaosiensis". Dopiero w 1999 roku z "ręki" [[Sereno]] została użyta obecna nazwa ''Chaoyangsaurus'' (choć nadal ten gad figurował jeszcze jako [[nomen nudum]]). Jednakże, w grudniu tego samego roku, [[Cheng]], [[Zhao Xijin|Zhao]] i [[Xu Xing|Xu]] opublikowali oficjalny opis używający ostatecznej nazwy - ''Chaoyangsaurus youngi''.
+W przeciwieństwie do wielu innych nazw dinozaurów, nazwa ''Chaoyangsaurus'' była wielokrotnie dyskutowana i zmieniana, lecz prawie zawsze jako [[nomen nudum]] ("naga nazwa" - nazwa nadawana przed formalnym opisem). Początkowo tego dinozaura nazwano "Chaoyoungosaurus" w przewodniku pewnej japońskiej wystawy. [[Zhao Xijin|Zhao]] w 1983 roku także użył tej pisowni, kiedy po raz pierwszy dyskutował ten gatunek, więc nazwa "Chaoyoungosaurus" jest technicznie [[nomen nudum]]. Dwa lata później, w 1985 roku, [[Zhao Xijin|Zhao]] ponownie użył tej pisowni gdy wyznaczył typowemu okazowi nazwę, "Chaoyoungosaurus liaosiensis". Dopiero w 1999 roku z "ręki" [[Sereno]] została użyta obecna nazwa ''Chaoyangsaurus'' (choć nadal ten gad figurował jeszcze jako [[nomen nudum]]). Jednakże, w grudniu tego samego roku, [[Cheng]], [[Zhao Xijin|Zhao]] i [[Xu Xing|Xu]] opublikowali oficjalny opis używający ostatecznej nazwy - ''Chaoyangsaurus youngi''.
 ==Budowa==

@@ Linia 48: / Linia 48: @@
 ==Budowa==
-Czaszka ''Chaoyangsaurus'' (o długości ok. 14 cm) miała dość krótką część przedoczodołową (ok. 32% długości całej czaszki), za to dłuższą potyliczną. Jego pysk wznosił się dość stromo. Oczodół był dość duży w porównaniu do czaszki (miał ok. 5 cm długości). Pomimo szerokiej części potylicznej, związanej z dużym bocznym oknem skroniowym, nie posiadał żadnych zaczątków kryzy. Posiadał dwa zęby w kości przedszczękowej, podczas gdy jego krewniak, ''[[Xuanchuaceratops]]'', miał tylko jeden, a ''[[Yinlong]]'' - aż trzy. Zrośnięcie się szwów czaszki wskazuje, że był to osobnik dorosły.
+Czaszka ''Chaoyangsaurus'' (o długości ok. 14 cm) miała dość krótką część przedoczodołową (ok. 32% długości całej czaszki), za to dłuższą potyliczną. Jego pysk wznosił się dość stromo. Oczodół był dość duży w porównaniu do czaszki (miał ok. 5 cm długości). Pomimo szerokiej części potylicznej, związanej z dużym bocznym oknem skroniowym, ''Chaoyangsaurus'' nie miał żadnych zaczątków kryzy. Posiadał dwa zęby w kości przedszczękowej, podczas gdy jego krewniak, ''[[Xuanhuaceratops]]'', miał tylko jeden, a ''[[Yinlong]]'' - aż trzy. Zrośnięcie się szwów czaszki wskazuje, że był to osobnik dorosły.
 Szkielet pozaczaszkowy jest bardzo niekompletny, można jednak założyć, że podobnie jak inne [[Bazalny|bazalne]] [[Ceratopsia|ceratopsy]] był to dinozaur dwunożny.