Eucoelophysis - Historia wersji

Taurovenator o 15:04, 7 lip 2024

2024-07-07T15:04:36Z

Dino: Zastępowanie tekstu - "Występowanie3" na "Występowanie"

2018-12-10T15:26:06Z

Zastępowanie tekstu - "Występowanie3" na "Występowanie"

Dino o 12:30, 3 gru 2018

2018-12-03T12:30:16Z

Dino o 13:13, 1 gru 2018

2018-12-01T13:13:39Z

Mateusz: aktualizacja

2018-01-26T15:33:53Z

aktualizacja

Dino: /* Porównanie do innych gatunków i filogeneza */

2016-03-21T21:31:11Z

‎Porównanie do innych gatunków i filogeneza

Mateusz: /* Porównanie do innych gatunków i filogeneza */

2015-05-22T11:02:41Z

‎Porównanie do innych gatunków i filogeneza

Mateusz: /* Wstęp */

2015-03-23T11:29:56Z

‎Wstęp

Mateusz: wiek

2015-03-23T11:28:03Z

wiek

Mateusz o 11:01, 11 lis 2014

2014-11-11T11:01:09Z

@@ Linia 19: / Linia 19: @@
 [[Dinosauriformes]]
 [[Silesauridae]]
   |grafika                = Eucoelophysis material.JPG
   |podpis                 = Materiał kopalny eucelofyza. A - prawa piszczel od góry i B - z boku; lewa kość udowa z góry - C, z tyłu - D i z przodu - E; tylnobrzuszna część prawej kości biodrowej z boku - F i od dołu - G. H, I, J - okaz PEFO 34347 ze stanowiska "Dying Grounds". Jest to bliższa część kości udowej, która mogła należeć do eucelofyza. Skala 1 cm. Na podstawie Nesbitt i in., 2007.
@@ Linia 80: / Linia 88: @@
 </small>
-[[Kategoria: Archosauria]]
+[[Kategoria:Archosauria]]
-[[Kategoria: Dinosauromorpha]]
+[[Kategoria:Dinosauromorpha]]
-[[Kategoria: Dinosauriformes]]
+[[Kategoria:Dinosauriformes]]
-[[Kategoria: Silesauridae]]
+[[Kategoria:Dinosauria]]
-[[Kategoria: Mezozoik]]
+[[Kategoria:Ornithischia]]
-[[Kategoria: Trias]]
+[[Kategoria:Ornithischia bazalne]]
-[[Kategoria: Noryk]]
+[[Kategoria:Silesauridae]]
-[[Kategoria: Ameryka Północna]]
+[[Kategoria:Ameryka Północna]]
-[[Kategoria: USA]]
+[[Kategoria:USA]]

@@ Linia 10: / Linia 10: @@
   |miejsce                =  [[USA]]
 <small>Nowy Meksyk ([[formacja]] [[Chinle]], ogniwo Petrified Forest)</small>
-  |czas                   = {{Występowanie3|212|210}}
+  |czas                   = {{Występowanie|212|210}}
 ok. 212-210 [[Ma]]<br>
 <small>późny [[trias]] (późny [[noryk]])</small>

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Eucoelophysis''}}
-<small>
+{{Opis
-{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
+ |Autor                  = [[Mateusz Tałanda]]
-| Autor:
+ |Korekta                =
-| Korekta:
+ |nazwa                  = ''Eucoelophysis'' (eucelofyz)
-|-
+ |długość                = 1 m
-| [[Mateusz Tałanda]]
+  |wysokość               =
-|}
+ |masa                   =
-</small>
+ |dieta                  =
-----
+ |miejsce                =  [[USA]]
-{| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
+<small>Nowy Meksyk ([[formacja]] [[Chinle]], ogniwo Petrified Forest)</small>
-! colspan=2 | ''Eucoelophysis'' (eucelofyz)
+ |czas                   = {{Występowanie3|212|210}}
-|-
+ok. 212-210 [[Ma]]<br>
 <small>późny [[trias]] (późny [[noryk]])</small>
-|-
+ |systematyka            =
-! '''Systematyka'''
+[[Archosauria]]
 [[Dinosauromorpha]]
@@ Linia 34: / Linia 21: @@
 [[Silesauridae]]
-|-
+ |grafika                = Eucoelophysis material.JPG
-| colspan=2 |[[Plik:Eucoelophysis material.JPG|400px]]
+ |podpis                 = Materiał kopalny eucelofyza. A - prawa piszczel od góry i B - z boku; lewa kość udowa z góry - C, z tyłu - D i z przodu - E; tylnobrzuszna część prawej kości biodrowej z boku - F i od dołu - G. H, I, J - okaz PEFO 34347 ze stanowiska "Dying Grounds". Jest to bliższa część kości udowej, która mogła należeć do eucelofyza. Skala 1 cm. Na podstawie Nesbitt i in., 2007.
-<small>Materiał kopalny eucelofyza. A - prawa piszczel od góry i B - z boku; lewa kość udowa<br /> z góry - C, z tyłu - D i z przodu - E; tylnobrzuszna część prawej kości biodrowej z boku -<br /> F i od dołu - G. H, I, J - okaz PEFO 34347 ze stanowiska "Dying Grounds". Jest to <br />bliższa część kości udowej, która mogła należeć do eucelofyza. Skala 1 cm. Na <br />podstawie Nesbitt i in., 2007.</small>
+ |PorównanieGrupa        = Silesauridae
-{{Porównanie małe
+ |PorównanieDługość      = 1
-| Grupa = Silesauridae
+ |mapa                   =
 <display_points type="terrain" zoom=3>
 .3° N, 106.4° W~Cross Quarry
 .3° N, 106.5° W~Ranczo duchów
 </display_points>
-|-
+}}
 ==Wstęp==
 '''''Eucoelophysis'' (eucelofyz)''' - jest to jeden z najmłodszych przedstawicieli [[rodzina|rodziny]] [[Silesauridae|silezaurydów]]. Został opisany w [[1999]] roku przez [[Robert Sullivan|Sullivan]]a i [[Spencer Lucas|Lucas]]a jako [[Theropoda|dinozaur drapieżny]] blisko spokrewniony z celofyzem. Stąd pochodzi jego nazwa rodzajowa oznaczająca "prawdziwego [[Coelophysis|celofyza]]". Nazwa gatunkowa ''baldwini'' honoruje XIX-wiecznego zbieracza skamieniałości - Davida Baldwina, który zebrał materiał typowy dla celofyza. Eucelofyza znaleziono w osadach [[formacja|formacji]] [[Chinle]] (Nowy Meksyk, [[USA]]), datowanej [[noryk]], w ogniwie Petrified Forest (około 212-210 milionów lat).

@@ Linia 21: / Linia 21: @@
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| ok. 212-210 [[Ma]]
+| {{Występowanie|lewa granica=212|prawa granica=210}}
 <small>późny [[trias]] (późny [[noryk]])</small>
@@ Linia 36: / Linia 37: @@
 | colspan=2 |[[Plik:Eucoelophysis material.JPG|400px]]
 <small>Materiał kopalny eucelofyza. A - prawa piszczel od góry i B - z boku; lewa kość udowa<br /> z góry - C, z tyłu - D i z przodu - E; tylnobrzuszna część prawej kości biodrowej z boku -<br /> F i od dołu - G. H, I, J - okaz PEFO 34347 ze stanowiska "Dying Grounds". Jest to <br />bliższa część kości udowej, która mogła należeć do eucelofyza. Skala 1 cm. Na <br />podstawie Nesbitt i in., 2007.</small>
 |-
 ! colspan=2 | Mapa znalezisk:
 |-
 | colspan=2 |
-<display_points type="terrain" zoom=4>
+<display_points type="terrain" zoom=3>
-.3° N, 106.4° W|Cross Quarry
+.3° N, 106.4° W~Cross Quarry
-.3° N, 106.5° W|Ranczo duchów
+.3° N, 106.5° W~Ranczo duchów
 </display_points>
 |-

@@ Linia 52: / Linia 52: @@
 {{Szablon: Diagnoza}}
 [[Holotyp]] NMMNH P-22298 stanowi niekompletny szkielet pozaczaszkowy, składający się z dwóch [[kręg]]ów szyjnych i czterech niekompletnych kręgów ogonowych, prawie kompletnej prawej kości łonowej, fragmentu prawej kości kulszowej, fragmentu kości biodrowej i udowej, połowy lewej piszczeli, niekompletnych II, IV i kompletnej III kości śródstopia. Do holotypu mogła należeć także niekompletna lewa łopatka.<br />
-Ten gatunek wyróżniają od innych nierozszerzające się plerocele (ang. ''pleurocoels'') kregów grzbietowych (podobne do ''[[Chindesaurus]]''), silnie zaznaczony, ukształtny rowek kulszowo-panewkowy, brak półki krętarzowej (''trochanteric shelf'') na kości udowej, goleniowy wyrostek grzebieniowy wyraźnie odgięty od trzonu piszczeli - jest on dogłowowo prosty i bez bocznego wcięcia. Prawdopodobnie czwarty krętarz był zredukowany.
+Ten gatunek wyróżniają od innych nierozszerzające się plerocele (ang. ''pleurocoels'') kregów grzbietowych (podobne do ''[[Chindesaurus]]''), silnie zaznaczony, goleniowy wyrostek grzebieniowy wyraźnie odgięty od trzonu piszczeli - jest on dogłowowo prosty i bez bocznego wcięcia. Prawdopodobnie czwarty krętarz był zredukowany.
 ==Paleobiologia==
@@ Linia 69: / Linia 71: @@
 == Spis gatunków ==
 {| class="wikitable"
-! ''Eucoelophysis''
+| {{V|''Eucoelophysis''}}
 | {{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}} i {{Kpt|[[Spencer Lucas|Lucas]]}}, [[1999]]
 |-
-! ''E. baldwini''
+| {{V|''Eucoelophysis baldwini''}}
-| {{Kpt|Sullivan}} i {{Kpt|Lucas}}, 1999
+| {{Kpt|[[Robert Sullivan|Sullivan]]}} i {{Kpt|[[Spencer Lucas|Lucas]]}}, [[1999]]
 |}
 ==Bibliografia==
 <small>
 Nesbitt S.J., Irmis R.B. i W.G. Parker. 2007. A critical re-evaluation of the Late Triassic dinosaur taxa of North America. Journal of Systematic Palaeontology, t. 5, nr 2, str. 209–243. [[doi:10.1017/S1477201907002040]]
@@ Linia 87: / Linia 91: @@
 Kozur H.W. i R.E. Weems. 2010. The biostratigraphic importance of conchostracans in the continental Triassic of the northern hemisphere. W: S.G. Lucas (red.): The Triassic Timescale. Geological Society, London, Special Publications, t. 334, str. 315–417. [[doi: 10.1144/SP334.13]]
 </small>

@@ Linia 65: / Linia 65: @@
 ==Porównanie do innych gatunków i filogeneza==
 {{Szablon: Diagnoza}}
-Eucelofyz został zaliczony przez Sullivana i Lucasa (1999) do ceratozaurów na podstawie trójkątnych i skierowanych do tyłu wyrostków poprzecznych kręgu grzbietowego i obecności wyraźnej półki na przednim krętarzu. Jednak zdaniem Nesbitta i in. (2006) ten kręg jest w rzeczywistości jednym z ostatnich kręgów szyjnych, bo ma parapofyzy na tylniobrzusznej stronie przedniej części trzonu. Na najlepiej zachowanym kręgu szyjnym widać, że wyrostek poprzeczny jest skierowany na bok, a nie do tyłu jak u celofyzów. Według Nesbitta i in. (2006) brak jest też półki na przednim krętarzu kości udowej. Eucelofyz miał krętarz przednioboczny i przedni. Dalszy koniec kości udowej nie ma wcięcia między kłykciami w przeciwieństwie do dinozaurów i wielu innych archozaurów. Eucelofyz nie miał też wyraźnej główki bliższej kości udowej skierowanej do środka i wyraźnej ''facies articularis antitrochanterica'', którymi charakteryzują się [[dinozaury]]. Główka kości udowej eucelofyza jest trójkątna, podobnie jak u [[Silesaurus|silezaura]]. Wcięcie na tej główce, uważane wcześniej za [[autapomorfia|autapomorfię]] eucelofyza, w rzeczywistości występuje także u silezaura, celofyza, [[Saturnalia|saturnalii]], ''[[Poposaurus]]'' i ''Ornithosuchus''. Eucoelophysis miał spiczaste wyniesienie na krętarzu przednim jak dinozaury, silezaur i ''[[Ornithosuchus]]''. Piszczel ma goleniowy wyrostek grzebieniowy charakterystyczny dla [[Ornithodira]]. Przedni koniec III kości śródstopia jest symetryczny i podobny zarówno do [[bazalny]]ch Ornithodira jak i dinozaurów. Zachowany fragment IV kości śródstopia jest asymetryczny, głębszy i szerszy jak u saturnalii, teropodów i [[Ornithopoda|ornitopodów]]. Rowek kulszowopanewkowy nie jest autapomorfią eucelofyza, bo ma go też ''Saturnalia'', choć bardziej niż u niej wnika w kość. Panewka stawu biodrowego zapewne nie była dziurawa, tak jak u pozostałych bazalnych dinozauromorfów. To wszystko pokazuje, że eucelofyz nie ma cech typowych dla dinozaurów, jednocześnie jest bardzo podobny do silezaura. Dlatego Nesbitt i in. (2006), [[Martín Ezcurra|Ezcurra]] (2006) i kolejni badacze uznali go za dinozauromorfa nie należącego do dinozaurów. Nesbitt i in. (2010) zaliczyli go [[Silesauridae|Silezaurydów]].
+Eucelofyz został zaliczony przez Sullivana i Lucasa (1999) do ceratozaurów na podstawie trójkątnych i skierowanych do tyłu wyrostków poprzecznych kręgu grzbietowego i obecności wyraźnej półki na przednim krętarzu. Jednak zdaniem Nesbitta i in. (2006) ten kręg jest w rzeczywistości jednym z ostatnich kręgów szyjnych, bo ma parapofyzy na tylniobrzusznej stronie przedniej części trzonu. Na najlepiej zachowanym kręgu szyjnym widać, że wyrostek poprzeczny jest skierowany na bok, a nie do tyłu jak u celofyzów. Według Nesbitta i in. (2006) brak jest też półki na przednim krętarzu kości udowej. Eucelofyz miał krętarz przednioboczny i przedni. Dalszy koniec kości udowej nie ma wcięcia między kłykciami w przeciwieństwie do dinozaurów i wielu innych archozaurów. Eucelofyz nie miał też wyraźnej główki bliższej kości udowej skierowanej do środka i wyraźnej ''facies articularis antitrochanterica'', którymi charakteryzują się [[dinozaury]]. Główka kości udowej eucelofyza jest trójkątna, podobnie jak u [[Silesaurus|silezaura]]. Wcięcie na tej główce, uważane wcześniej za [[autapomorfia|autapomorfię]] eucelofyza, w rzeczywistości występuje także u silezaura, celofyza, [[Saturnalia|saturnalii]], ''[[Poposaurus]]'' i ''Ornithosuchus''. Eucoelophysis miał spiczaste wyniesienie na krętarzu przednim jak dinozaury, silezaur i ''[[Ornithosuchus]]''. Piszczel ma goleniowy wyrostek grzebieniowy charakterystyczny dla [[Ornithodira]]. Przedni koniec III kości śródstopia jest symetryczny i podobny zarówno do [[bazalny]]ch Ornithodira jak i dinozaurów. Zachowany fragment IV kości śródstopia jest asymetryczny, głębszy i szerszy jak u saturnalii, teropodów i [[Ornithopoda|ornitopodów]]. Rowek kulszowopanewkowy nie jest autapomorfią eucelofyza, bo ma go też ''Saturnalia'', choć bardziej niż u niej wnika w kość. Panewka stawu biodrowego zapewne nie była dziurawa, tak jak u pozostałych bazalnych dinozauromorfów. To wszystko pokazuje, że eucelofyz nie ma cech typowych dla dinozaurów, jednocześnie jest bardzo podobny do silezaura. Dlatego Nesbitt i in. (2006), [[Martín Ezcurra|Ezcurra]] (2006) i kolejni badacze uznali go za dinozauromorfa nie należącego do dinozaurów. Nesbitt i in. (2010) zaliczyli go do [[Silesauridae|silezaurydów]].
 == Spis gatunków ==

@@ Linia 47: / Linia 47: @@
 |}
 ==Wstęp==
-'''''Eucoelophysis'' (eucelofyz)''' - jest to jeden z najmłodszych przedstawicieli [[rodzina|rodziny]] [[Silesauridae|silezaurydów]]. Został opisany w [[1999]] roku przez [[Robert Sullivan|Sullivan]]a i [[Spencer Lucas|Lucas]]a jako [[Theropoda|dinozaur drapieżny]] blisko spokrewniony z celofyzem. Stąd pochodzi jego nazwa rodzajowa oznaczająca "prawdziwego [[Coelophysis|celofyza]]". Nazwa gatunkowa ''baldwini'' honoruje XIX-wiecznego zbieracza skamieniałości - Davida Baldwina, który zebrał materiał typowy dla celofyza. Eucelofyza znaleziono w osadach [[formacja|formacji]] [[Chinle]] (Nowy Meksyk, [[USA]]), datowanej [[noryk]] w ogniwie Petrified Forest (około 212-210 milionów lat).
+'''''Eucoelophysis'' (eucelofyz)''' - jest to jeden z najmłodszych przedstawicieli [[rodzina|rodziny]] [[Silesauridae|silezaurydów]]. Został opisany w [[1999]] roku przez [[Robert Sullivan|Sullivan]]a i [[Spencer Lucas|Lucas]]a jako [[Theropoda|dinozaur drapieżny]] blisko spokrewniony z celofyzem. Stąd pochodzi jego nazwa rodzajowa oznaczająca "prawdziwego [[Coelophysis|celofyza]]". Nazwa gatunkowa ''baldwini'' honoruje XIX-wiecznego zbieracza skamieniałości - Davida Baldwina, który zebrał materiał typowy dla celofyza. Eucelofyza znaleziono w osadach [[formacja|formacji]] [[Chinle]] (Nowy Meksyk, [[USA]]), datowanej [[noryk]], w ogniwie Petrified Forest (około 212-210 milionów lat).
 ==Cechy charakterystyczne i materiał kopalny==

@@ Linia 17: / Linia 17: @@
 ! '''[[Lokacje|Miejsce występowania]]''':
 | [[USA]] - Nowy Meksyk
-<small>(grupa Chinle, [[formacja]] [[Petrified Forest]])</small>
+<small>([[formacja]] [[Chinle]], ogniwo Petrified Forest)</small>
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| ok. 223-215 [[Ma]]
+| ok. 212-210 [[Ma]]
-<small>późny [[trias]] ([[noryk]])</small>
+<small>późny [[trias]] (późny [[noryk]])</small>
 |-
 ! '''Systematyka'''
-| [[Diapsida]]
+| [[Archosauria]]
 [[Dinosauromorpha]]
@@ Linia 49: / Linia 47: @@
 |}
 ==Wstęp==
-'''''Eucoelophysis'' (eucelofyz)''' - jest to jeden z najmłodszych przedstawicieli [[rodzina|rodziny]] [[Silesauridae|silezaurydów]]. Został opisany w [[1999]] roku przez [[Robert Sullivan|Sullivan]]a i [[Spencer Lucas|Lucas]]a jako [[Theropoda|dinozaur drapieżny]] blisko spokrewniony z celofyzem. Stąd pochodzi jego nazwa rodzajowa oznaczająca "prawdziwego [[Coelophysis|celofyza]]". Nazwa gatunkowa ''baldwini'' honoruje XIX-wiecznego zbieracza skamieniałości - Davida Baldwina, który zebrał materiał typowy dla celofyza. Eucelofyza znaleziono w osadach grupy formacji Chinle (Nowy Meksyk, [[USA]]), datowanych na wczesny [[noryk]] w formacji [[Petrified Forest]] (około 223-215 milionów lat).
+'''''Eucoelophysis'' (eucelofyz)''' - jest to jeden z najmłodszych przedstawicieli [[rodzina|rodziny]] [[Silesauridae|silezaurydów]]. Został opisany w [[1999]] roku przez [[Robert Sullivan|Sullivan]]a i [[Spencer Lucas|Lucas]]a jako [[Theropoda|dinozaur drapieżny]] blisko spokrewniony z celofyzem. Stąd pochodzi jego nazwa rodzajowa oznaczająca "prawdziwego [[Coelophysis|celofyza]]". Nazwa gatunkowa ''baldwini'' honoruje XIX-wiecznego zbieracza skamieniałości - Davida Baldwina, który zebrał materiał typowy dla celofyza. Eucelofyza znaleziono w osadach [[formacja|formacji]] [[Chinle]] (Nowy Meksyk, [[USA]]), datowanej [[noryk]] w ogniwie Petrified Forest (około 212-210 milionów lat).
 ==Cechy charakterystyczne i materiał kopalny==
@@ Linia 80: / Linia 78: @@
 ==Bibliografia==
 <small>
-Nesbitt S.J., Irmis R.B. i W.G. Parker. 2007. A critical review of the Triassic North American dinosaur record. Journal of Systematic Palaeontology, t. 5, nr 2, str. 209–243.
+Nesbitt S.J., Irmis R.B. i W.G. Parker. 2007. A critical re-evaluation of the Late Triassic dinosaur taxa of North America. Journal of Systematic Palaeontology, t. 5, nr 2, str. 209–243. [[doi:10.1017/S1477201907002040]]
 Ezcurra M.D. 2006. A review of the systematic position of the dinosauriform archosaur ''Eucoelophysis baldwini'' Sullivan & Lucas, 1999 from the Upper Triassic of New Mexico, USA. Geodiversitas, t. 28, nr 4, str. 649–684.
 Nesbitt S.J., Sidor C.A., Irmis R.B., Angielczyk K.D., Smith R.M.H. i L.A. Tsuji. 2010. Ecologically distinct dinosaurian sister group shows early diversification of Ornithodira. Nature, t. 464, str. 95–98. [[doi:10.1038/nature08718]]
-Kozur H.W. i R.E. Weems. 2010. The biostratigraphic importance of conchostracans in the continental Triassic of the northern hemisphere. W: S.G. Lucas (red.): The Triassic Timescale. Geological Society, London, Special Publications, t. 334, str. 315–417.
+Kozur H.W. i R.E. Weems. 2010. The biostratigraphic importance of conchostracans in the continental Triassic of the northern hemisphere. W: S.G. Lucas (red.): The Triassic Timescale. Geological Society, London, Special Publications, t. 334, str. 315–417. [[doi: 10.1144/SP334.13]]
 </small>