Homalocephale - Historia wersji

Paweł o 15:45, 1 mar 2026

2026-03-01T15:45:06Z

Taurovenator o 07:14, 1 cze 2024

2024-06-01T07:14:06Z

Taurovenator o 22:00, 31 maj 2024

2024-05-31T22:00:45Z

Taurovenator: /* Wstęp */

2024-03-25T09:52:29Z

‎Wstęp

Kamil Kamiński o 14:10, 22 lut 2021

2021-02-22T14:10:12Z

Kamil Kamiński: /* Spis gatunków */

2021-02-21T19:03:24Z

‎Spis gatunków

Kamil Kamiński: /* Etymologia */

2021-02-21T19:02:57Z

‎Etymologia

Kamil Kamiński o 19:00, 21 lut 2021

2021-02-21T19:00:48Z

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Homalocephale''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Homalocephale'' (homalo..."

2021-02-21T19:00:06Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Homalocephale''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Homalocephale'' (homalo..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Homalocephale''}}
{{Opis
|Autor = [[Kamil Kamiński]]
|Korekta =
|nazwa = ''Homalocephale'' (homalocefal)
|długość = 2,2-2,4 m
|wysokość =
|masa = >40 kg
|dieta = roślinożerny
|miejsce = [[Mongolia]], ajmak południowogobijski
([[formacja]] [[Nemegt]]
|czas = {{Występowanie|72|68}}
ok. 72-68 [[Ma]] 
[[późna kreda]] (późny [[kampan]] – wczesny [[mastrycht]])
|systematyka
= [[Dinosauria]]

[[Ornithischia]]

[[Genasauria]]

[[Cerapoda]]

[[Marginocephalia]]

[[Pachycephalosauria]]

[[Pachycephalosauridae]]
|grafika = Homalocephale_NT_small.jpg
|podpis = Rekonstrukcja. Autor: Nobu Tamura [http://spinops.blogspot.com/]

|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
}}

==Wstęp==
''Prenocephale'' to [[rodzaj]] pachycefalozauryda z późnej kredy Mongolii. Niekiedy uważany był za młodszy synonim pokrewnego ''[[Prenocephale]]'', jednak nowsze badania wslazują, że jest to odrębny, ważny rodzaj dinozaura.

==Etymologia==
Nazwa ''Homalocephale'' pochodzi od greckich słów ''homalos'' („płaski”) i ''cephale'' („głowa”). Nawiązuje ona do płaskiego dachu czaszki tego zwierzęcia.

==Materiał kopalny=
[[Holotyp]] (SPS 100/51) to niekompletna czaszka bez żuchwy, płyty mostkowe, 10 tylnych kręgów grzbietowych, 6 kręgów krzyżowych, 29 kręgów ogonowych, niepełna miednica, lewa kość udowa i fragment prawej, dalsze części k. piszczeowych i strzałkowych, lewa k. skokowa, części śródstopia, paliczek stopy oraz skostniałe ściągna ogonowe ([[Teresa Maryańska|Maryańska]] i [[Halszka Osmólska|Osmólska]], 1974). Zob. rys. obok.
[[Plik: Homalocephale_calathoceros.jpg.|thumb|300px|Rekonstrukcja szkieletu. Autor: Jaime A. Headden. [https://qilong.wordpress.com/2011/06/30/when-flat-head-met-dome-y/].]]

==Historia taksonu==
''Homalocephale'' został nazwany przez polski duet paleontologiczny – Teresę Maryańską i Halszkę Osmólską w 1974 r. na podstawie nikompletnego szkieletu znalezionego w osadach formacji Nemegt. Z tych samych rejonów pochodzi inny, nieco większy pachycefalozaur - ''[[Prenocephale]]''. W związku z tym pojawiły się sugeste, że ''Homalocephale'' może być młodym okazem prenocefala. Ostatnie odkrycia przeczą jednak tej hipotezie (Evans i in., 2017) (zob. szerzej w [[Prenocephale#Historia taksonu]].

==Budowa==
[[Plik: Homalocephale_body.jpg|thumb|300px|Rekonstrukcja. Autor: FunkMonk (Michael B.H.). [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Homalocephale_body.jpg].]]

''Homalocephale'' wydaje się stosunkowo niewielkim pachycefalozaurem – jego holotyp jest mniejszy od okazu typowego ''[[Prenocephale]]'', ocenianego na 2,2-2,4 m długości. Osobnik ten nie był jednak w pełni dojrzały (Evans i in., 2011). W przeciwieństwie do prenocefala czy ''[[Pachycephalosaurus]]'', homalocefal miał płaski, choć oczywiście pogrubiony dach czaszki. Uwagę zwracają duże oczodoły (Maryańska i Osmólska, 1974). Obie te cechy są typowe dla niedojrzałych pachycefalozaurydów, nie wiadomo więc do końca, czy dorosłe, w pełni wyrośniete okazy nie wyglądały inaczej. ''Homalocephale'' wykazuje się jednak unikalnym dla pachycefalozaurydów wzorem ornamentacji na kościach łuskowych i ciemieniowych. Od podobnej wielkości okazów prenocefala różnił się także szczegółami budowy szczęk i uzębienia (Evans i in., 2011).
[[Plik: Homalocephale_skull.jpg|thumb|300px|Odlew czaszki holotypu. Autor zdjęcia: FunkMonk (Michael B.H.). [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Homalocephale_skull.jpg].]]

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|'' ''Homalocephale''}}
| {{Kpt|[[Teresa Maryańska|Maryańska]]}} i {{Kpt|[[Halszka Osmólska|Osmólska]]}}, [[1974]]
|-
| {{V|''H. calathocercos''}}
| {{Kpt|[[Teresa Maryańska|Maryańska]]}} i {{Kpt|[[Halszka Osmólska|Osmólska]]}}, [[1974]]
|-
|}

==Bibliografia==
Benson, R. B. J., Campione, N. E., Carrano, M. T., Mannion, P. D., Sullivan, C., Upchurch, P. & Evans, D. C. (2014) ''"Rates of Dinosaur Body Mass Evolution Indicate 170 Million Years of Sustained Ecological Innovation on the Avian Stem Lineage"'' PLoS Biology, 12(5), e1001853. [[doi:10.1371/journal.pbio.1001853]].

Evans, D.C., Brown, C.M., Ryan, M.J. & Tsogtbaatar, K. (2011). “Cranial ornamentation and
ontogenetic status of ''Homalocephale calathocercos'' (Ornithischia: Pachycephalosauria) from the Nemegt Formation, Mongolia.” Journal Vertebrate Paleontology 31, 84–92.

Evans, D.C., Hayashi, S., Chiba, K., Watabe, M., Ryan, M.J., Lee, Y.-N., Currie, P.J., Tsogtbaatar, K., Barsbold, R. (2017). “Morphology and histology of new cranial specimens of Pachycephalosauridae (Dinosauria: Ornithischia) from the Nemegt Formation, Mongolia.” Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology, 494. 121-134.

Holtz, T. (2012) ''"Dinosaurs"'' (suplement) [[https://www.geol.umd.edu/~tholtz/dinoappendix/HoltzappendixWinter2011.pdf]]

Longrich, N.R., Sankey J.T. & Tanke, D. (2010). "''Texacephale langstoni'', a new genus of pachycephalosaurid (Dinosauria: Ornithischia) from the upper Campanian Aguja Formation, southern Texas, USA". Cretaceous Research. 31: 274–284. [[doi:10.1016/j.cretres.2009.12.002]].

Maryanska, T. & Osmolska, H. (1974). “Pachycephalosauria, a new suborder of ornithischian dinosaurs.” Palaeontologia Polonica 30:45-102.


[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Ornithischia]]
[[Kategoria:Pachycephalosauria]]
[[Kategoria:Azja]]
[[Kategoria:Mongolia]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Kreda]]
[[Kategoria:Kampan]]
[[Kategoria:Mastrycht]]

@@ Linia 90: / Linia 90: @@
 [[Kategoria:Kampan]]
 [[Kategoria:Mastrycht]]
-[[Kategorua:Do sprawdzenia]]
+[[Kategoria:Do sprawdzenia]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Homalocephale''}}
 {{Opis
@@ Linia 19: / Linia 17: @@
 [[Ornithischia]]
 [[Pachycephalosauria]]
@@ Linia 36: / Linia 28: @@
   |mapa                   =
 }}
 ==Wstęp==
 ''Homalocephale'' to [[rodzaj]] pachycefalozauryda z późnej kredy Mongolii.  Niekiedy uważany był za młodszy synonim pokrewnego ''[[Prenocephale]]'', jednak nowsze badania wslazują, że jest to odrębny, ważny rodzaj dinozaura.
@@ Linia 88: / Linia 79: @@
 [[Kategoria:Mezozoik]]
 [[Kategoria:Kreda]]
 [[Kategoria:Mastrycht]]

@@ Linia 36: / Linia 36: @@
 ==Wstęp==
-''Prenocephale'' to [[rodzaj]] pachycefalozauryda z późnej kredy Mongolii.  Niekiedy uważany był za młodszy synonim pokrewnego ''[[Prenocephale]]'', jednak nowsze badania wslazują, że jest to odrębny, ważny rodzaj dinozaura.
+''Homalocephale'' to [[rodzaj]] pachycefalozauryda z późnej kredy Mongolii.  Niekiedy uważany był za młodszy synonim pokrewnego ''[[Prenocephale]]'', jednak nowsze badania wslazują, że jest to odrębny, ważny rodzaj dinozaura.
 ==Etymologia==

@@ Linia 46: / Linia 46: @@
 ==Historia taksonu==
-''Homalocephale'' został nazwany przez polski duet paleontologiczny – Teresę Maryańską i Halszkę Osmólską w 1974 r. na podstawie nikompletnego szkieletu znalezionego w osadach formacji Nemegt. Z tych samych rejonów pochodzi inny, nieco większy pachycefalozaur - ''[[Prenocephale]]''. W związku z tym pojawiły się sugeste, że ''Homalocephale'' może być młodym okazem prenocefala. Ostatnie odkrycia przeczą jednak tej hipotezie (Evans i in., 2017) (zob. szerzej w [[Prenocephale#Historia taksonu]].
+''Homalocephale'' został nazwany przez polski duet paleontologiczny – Teresę Maryańską i Halszkę Osmólską w 1974 r. na podstawie niekompletnego szkieletu znalezionego w osadach formacji Nemegt. Z tych samych rejonów pochodzi inny, nieco większy pachycefalozaur - ''[[Prenocephale]]''. W związku z tym pojawiły się sugeste, że ''Homalocephale'' może być młodym okazem prenocefala. Ostatnie odkrycia przeczą jednak tej hipotezie (Evans i in., 2017) (zob. szerzej w [[Prenocephale#Historia taksonu]]).
 ==Budowa==

@@ Linia 56: / Linia 56: @@
 ==Spis gatunków==
 {| class="wikitable"
-| {{V|'' ''Homalocephale''}}
+| {{V|''Homalocephale''}}
 | {{Kpt|[[Teresa Maryańska|Maryańska]]}} i {{Kpt|[[Halszka Osmólska|Osmólska]]}}, [[1974]]
 |-

@@ Linia 39: / Linia 39: @@
 ==Etymologia==
-Nazwa ''Homalocephale'' pochodzi od greckich słów ''homalos'' („płaski”) i ''cephale'' („głowa”). Nawiązuje ona do płaskiego dachu czaszki tego zwierzęcia.
+Nazwa ''Homalocephale'' pochodzi od greckich słów ''homalos'' („płaski”) i ''cephale'' („głowa”). Nawiązuje ona do płaskiego dachu czaszki tego zwierzęcia. Epitet gatunkowy odwołuje się do ułożenia ścięgien w ogonie homalocefala, przypominających rodzaj koszyka.
 ==Materiał kopalny=

@@ Linia 43: / Linia 43: @@
 ==Materiał kopalny=
 [[Holotyp]] (SPS 100/51) to niekompletna czaszka bez żuchwy, płyty mostkowe, 10 tylnych kręgów grzbietowych, 6 kręgów krzyżowych, 29 kręgów ogonowych, niepełna miednica, lewa kość udowa i fragment prawej, dalsze części k. piszczeowych i strzałkowych, lewa k. skokowa, części śródstopia, paliczek stopy oraz skostniałe ściągna ogonowe ([[Teresa Maryańska|Maryańska]] i [[Halszka Osmólska|Osmólska]], 1974).  Zob. rys. obok.
-[[Plik: Homalocephale_calathoceros.jpg.|thumb|300px|Rekonstrukcja szkieletu. Autor: Jaime A. Headden. [https://qilong.wordpress.com/2011/06/30/when-flat-head-met-dome-y/].]]
+[[Plik:Homalocephale_calathoceros.jpg|thumb|300px|Rekonstrukcja szkieletu. Autor: Jaime A. Headden. [https://qilong.wordpress.com/2011/06/30/when-flat-head-met-dome-y/].]]
 ==Historia taksonu==