Kulindadromeus - Historia wersji

Taurovenator o 15:32, 30 cze 2024

2024-06-30T15:32:42Z

Paweł o 08:48, 17 mar 2024

2024-03-17T08:48:07Z

Kamil Kamiński: /* Spis gatunków */

2021-06-27T13:39:26Z

‎Spis gatunków

Kamil Kamiński: /* Historia taksonu */

2021-06-27T13:37:53Z

‎Historia taksonu

Kamil Kamiński o 13:37, 27 cze 2021

2021-06-27T13:37:12Z

Kamil Kamiński: Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Kulindadromeus''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Kulindadromeus'' (kuli..."

2021-06-27T13:36:08Z

Utworzono nową stronę "{{DISPLAYTITLE:''Kulindadromeus''}} {{Opis |Autor = Kamil Kamiński |Korekta = |nazwa = ''Kulindadromeus'' (kuli..."

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Kulindadromeus''}}
{{Opis
|Autor = [[Kamil Kamiński]]
|Korekta =
|nazwa = ''Kulindadromeus'' (kulindadrom)
|długość = ok. 1,2-1,5 m
|wysokość =
|masa =
|dieta = roślinożerny
|miejsce = [[Rosja]], obwód czytyjski
 ([[formacja]] [[Ukurseisk]])
|czas = {{Występowanie|168|166}}
ok. 168-166[[Ma]] 
[[środkowa jura]] ([[baton]])
|systematyka
= [[Dinosauria]]

[[Ornithischia]]

[[Neornithischia]]
|grafika = Kulindadromeus_NT_small.jpg
|podpis = Rekonstrukcja. Autor: Nobu Tamura [http://spinops.blogspot.com/]

|PorównanieGrupa =
|PorównanieDługość =
|mapa =
}}
==Wstęp==
''Kulindadromeus'' to [[rodzaj]] niewielkiego przedstawiciela Neornithischia, który żył w środkowej [[jura|jurze]] na terenie dzisiejszej Syberii. Jego ciało pokryte było protopiórami, co ożywiło dyskusję na temat opierzenia dinozaurów. Jest to bowiem dowód, że prymitywne opierzenie mogło występować róznież u członków [[Ornithischia]], a nie tylko u [[Theropoda|teropodów]], jak uważano wcześniej, a zatem było szeroko rozpowszechnione wśród dinozaurów.

==Etymologia==
Nazwa ''Kulindadromeus'' pochodzi od miasta Kulinda, w pobliżu którego odkryto szczątki omawianego zwierzęcia oraz greckiego ''dromeus'' („biegacz”).

==Historia taksonu==
[[Plik: Kulindadromeus_by_Tom_Parker.png|300px|thumb|right|Rekonstrukcja. Autor: Tom Parker. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kulindadromeus_by_Tom_Parker.png].]]
''Kulindadromeus'' został nazwany i opisany w 2014 r. przez Pascala Gedefroita i współpracowników na podstawie sześciu niekompletnych czaszek i setek pojedynczych kości. W tym samym roku Alifanov i Saveliev nazwali trzy kolejne [[takson]]y, pochodzące z tej samej formacji skalnej: rzekome [[Ortithopoda|ornitopody]]- ''Kulindapteryx ukureica'' i ''Daurosaurus olovus'' oraz domniemanego [[Ornithomimosauria|ornitomimozaura]] - ''Lepidocheirosaurus natalis''. Autorzy ci nie przeprowadzili jednak żadnych analiz filogenetycznych, a jedyna róznica między ''K. ukureica'' i ''D. olovus'' dotyczy kości kulszowej, którą można łatwo wyjaśnić odmienną orientacją tej kości w różnych okazach. Ponadto interpretacja ''L. natalis'' jako ornitomimozaura również bazuje na wątpliwych przesłankach. W związku z tym dzisiaj uważa się, że wszystkie dinozaurowe szczątki z okolic miasta Kulinda należą do jednego gatunku, a wymienione wyżej taksony to synonimy ''Kulindadromeus zabaikalicus'' (Cincotta i in., 2019). Jednak Alifanov (2019) podtrzymał swoje zdanie, jakoby w stanowisku Kulinda znajdowały się szczątki trzech różnych przedstawicieli Ornithischia. Zakwestionował on również [[diagnoza|cechy disgnostyczne]], zaproponowane przez Godefroita i współpracowników.

==Materiał kopalny==
[[Holotyp]] (INREC K3/109) to niekompletna czaszka.
[[Plik: Kulindadromeus_by_Tom_Parker.png|300px|thumb|right|Rekonstrukcja. Autor: Tom Parker. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kulindadromeus_by_Tom_Parker.png].]]

Materiał przypisany jest bardzo bogaty i obejmuje m.in. pięć dalszych niepełnych czaszek oraz elementy szkieletu pozaczaszkowego, m.in. kręg grzbietowy, kręgi ogonowe, elementy miednicy i kończyn przednich oraz tylnych. Większość szczątków należy do osbników młodych lub dorastających (Godefroit i in., 2014).

==Budowa==
''Kulindadromeus'' był niewielkim i lekko zbudowanym dinozaurem dinozaurem. Ogólny pokrój ciała był typowy dla prymitywnych przedstawicieli [[Neornithischia]]: niewielka głowa, stosunkowo krótkie kończyny przednie, wydłużone, smukłe i przystosowane do biegu kończyny tylne oraz długi ogon. Czaszka była stosunkowo krótka, w widoku bocznym prawie trójkątna i przypominała czaszkę ''[[Jeholosaurus]]''. Kość przedszczękowa zawierała co najmniej 3 zęby, a kość szczękowa - co najmniej 19, przy czym większe okazy odznaczają się większą liczbą zębów. W kościach zębowych było ponad 17 zębów. Zęby przedszczękowe były spiczaste, lekko zakrzywione i pozbawione piłkowanych krawędzi, czym przypominały analogiczne uzębienie innych [[bazalny]]ch przedstawicieli [[Ornithischia]]. Korony zębów z żuchwy były stosunkowo niskie. Niestety zęby szczękowe są słabo zachowane.
[[Plik: Kulindadromeus_skeleton.jpg|300px|thumb|right|Zrekonstruowany szkielet. Autor zdjęcia: Kumiko. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kulindadromeus_skeleton.jpg].]]

===Pokrycie ciała===
Najciekawszym aspektem budowy kulindadroma jest pokrycie jego ciała, które różni się w poszczególnych jego częściach i obejmuje trzy rodzaj łusek i trzy rodzaje struktur przypominających pióra. Małe (<3,5 mm długości) splecione, sześciokątne łuski występują na dalszych częściach podudzi. Mniejsze (o długości poniżej 1 mm), zaokrąglone i niezachodzące na siebie łuski pokrywają dłonie, śródstopia, okolice stępu i stopy. Obie te struktury są podobne do łusek występujących u dzisiejszych ptaków. Ogon ''Kulindadromeus'' pokryty jest co najmniej pięcioma podłużnymi rzędami zachodzących na siebie i lekko łukowatych łusek. Najwieksze z nich mają ok. 20 mm długości i 10 cm szerokości. Takie pokrycie ogona różni się od osteoderm, występująych u przedstawicieli [[Thyreophora]] czy łusek [[Iguanodontia|iguanodontów]] (Godefroit i in., 2014).

Wokół klatki piersiowej, pleców i głowy występują włókna zwane monofilamentami. Przypominają one nieco struktury zaobserwowane u ''[[Sinosauropteryx]]''. Złożone, beztrzonowe struktury powłokowe zaobserwowano też na kości ramiennej i udowej. Mierzą one 10-15 mm i przypominają pióra puchowe niektórych ras współczesnych kurczaków. Trzeci morfotyp pióropodobnych struktur występował wzdłuż bliższej części piszczeli (Godefroit i in., 2014).
[[Plik:Kulindadromeus_elements.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja szkieletu i skamieniałe szczątki kulindadroma. Autor zdjęcia: Kumiko. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kulindadromeus_elements.jpg].]]

Lingham-Soliar (2014) kwestionował wnioski Godefroita i współpracowników. Uważał on, że pióropodobne struktury są w rzeczywistości włóknami wspierającymi w połączeniu z mocno zdegradowanymi łuskami i nie reprezentują wczesnej formy upierzenia. Godefroit i współpracownicy odpowiedzieli i podtrzymali swoje wnioski, uznając hipotezę Linghama-Soliara za mało prawdopodobną ze względu na tafonomię i budowę wspomnianych struktur.
[[Plik: Kulindadromeus_in_color.jpg|300px|thumb|right|Rekonstrukcja kulindadroma. Autor: theropod1. [https://www.deviantart.com/theropod1/art/Kulindadromeus-in-color-470868010].]]

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
| {{V|''Kulindadromeus''}}
| {{Kpt|[[Pascal Godefroit|Godefroit]], Sinitsa, Dhouailly, Bolotsky, Sizov, McNamara, Benton}}, {{Kpt|Spagna}}, [[2014]]
|-
| = ''Kulindapteryx''
| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
|-
| = ''Daurosaurus''
| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
|-
| = „Lepidocheirosaurus”
| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2015]]
|-
| {{V|''K. zabaikalikus''}}
| {{Kpt|[[Pascal Godefroit|Godefroit]], Sinitsa, Dhouailly, Bolotsky, Sizov, McNamara, Benton}}, {{Kpt|Spagna}}, [[2014]]
|-
| = ''Kulindapteryx ukureica''
| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
|-
| = ''Daurosaurus olovus''
| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
|-
| = „Lepidocheirosaurus natalis”
| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2015]]
|-
|}

==Bibliografia==
Alifanov, V.R. & Saveliev, S.V. (2014). "Two new ornithischian dinosaurs (Hypsilophodontia, Ornithopoda) from the Late Jurassic of Russia". Paleontologicheskii Zhurnal. 4: 72–82. (in Russian; English translation published in Alifanov, V. R. (2014). "Two new ornithischian dinosaurs (Hypsilophodontia, Ornithopoda) from the Late Jurassic of Russia". Paleontological Journal. 48 (4): 414–425. [[doi:10.1134/S0031030114040029]].

Alifanov, V.R. (2019). “New Data on Ornithischian Dinosaurs from the Late Jurassic of Transbaikalia, Russia.” Paleontological Journal. 52, 1633–1636. [[https://doi.org/10.1134/S0031030118130026]] [abstrakt].

Cincotta, A., Pestchevitskaya, E.B., Sinitsa, S.M., Markevich, V.S., Debaille, V., Reshetova, S.A., Mashchuk, I.M., Frolov, A.O., Gerdes, A., Yans, J. & Godefroit. P. (2019). “The rise of feathered dinosaurs: Kulindadromeus zabaikalicus, the oldest dinosaur with `feather-like'
structures. “ PeerJ 7:e6239 [[http://doi.org/10.7717/peerj.6239]].

Godefroit, P., Sinitsa, S.M., Dhouailly, D., Bolotsky, Y.L., Sizov, A.V., McNamara, M.E., Benton, M.J. & Spagna, P. (2014). "A Jurassic ornithischian dinosaur from Siberia with both feathers and scales". Science. 345 (6195): 451–455. [[doi:10.1126/science.1253351]].

Godefroit, P., Sinitsa, S.M., Dhouailly, D., Bolotsky, Y.L., Sizov, A.V., McNamara, M.E., Benton, M.J. & Spagna, P. (2014). “Response to Comment on: A Jurassic ornithischian dinosaur from Siberia with both feathers and scales". Science. 346 (6208): 434. [[doi: 10.1126/science.1260146]] [abstrakt].

Lingham-Soliar, T. (2014). “Comment on: A Jurassic ornithischian dinosaur from Siberia with both feathers and scales". Science. 346 (6208): 434. [[doi: 10.1126/science.1259983]] [abstrakt].


[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Ornithischia]]
[[Kategoria:Azja]]
[[Kategoria:Rosja]]
[[Kategoria:Jura]]
[[Kategoria:Baton]]

← poprzednia wersja		Wersja z 13:37, 27 cze 2021
Linia 33:		Linia 33:

	==Historia taksonu==		==Historia taksonu==
−	~~[[Plik: Kulindadromeus_by_Tom_Parker.png\|300px\|thumb\|right\|Rekonstrukcja. Autor: Tom Parker. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kulindadromeus_by_Tom_Parker.png].]]~~
	''Kulindadromeus'' został nazwany i opisany w 2014 r. przez Pascala Gedefroita i współpracowników na podstawie sześciu niekompletnych czaszek i setek pojedynczych kości. W tym samym roku Alifanov i Saveliev nazwali trzy kolejne [[takson]]y, pochodzące z tej samej formacji skalnej: rzekome [[Ortithopoda\|ornitopody]]- ''Kulindapteryx ukureica'' i ''Daurosaurus olovus'' oraz domniemanego [[Ornithomimosauria\|ornitomimozaura]] - ''Lepidocheirosaurus natalis''. Autorzy ci nie przeprowadzili jednak żadnych analiz filogenetycznych, a jedyna róznica między ''K. ukureica'' i ''D. olovus'' dotyczy kości kulszowej, którą można łatwo wyjaśnić odmienną orientacją tej kości w różnych okazach. Ponadto interpretacja ''L. natalis'' jako ornitomimozaura również bazuje na wątpliwych przesłankach. W związku z tym dzisiaj uważa się, że wszystkie dinozaurowe szczątki z okolic miasta Kulinda należą do jednego gatunku, a wymienione wyżej taksony to synonimy ''Kulindadromeus zabaikalicus'' (Cincotta i in., 2019). Jednak Alifanov (2019) podtrzymał swoje zdanie, jakoby w stanowisku Kulinda znajdowały się szczątki trzech różnych przedstawicieli Ornithischia. Zakwestionował on również [[diagnoza\|cechy disgnostyczne]], zaproponowane przez Godefroita i współpracowników.		''Kulindadromeus'' został nazwany i opisany w 2014 r. przez Pascala Gedefroita i współpracowników na podstawie sześciu niekompletnych czaszek i setek pojedynczych kości. W tym samym roku Alifanov i Saveliev nazwali trzy kolejne [[takson]]y, pochodzące z tej samej formacji skalnej: rzekome [[Ortithopoda\|ornitopody]]- ''Kulindapteryx ukureica'' i ''Daurosaurus olovus'' oraz domniemanego [[Ornithomimosauria\|ornitomimozaura]] - ''Lepidocheirosaurus natalis''. Autorzy ci nie przeprowadzili jednak żadnych analiz filogenetycznych, a jedyna róznica między ''K. ukureica'' i ''D. olovus'' dotyczy kości kulszowej, którą można łatwo wyjaśnić odmienną orientacją tej kości w różnych okazach. Ponadto interpretacja ''L. natalis'' jako ornitomimozaura również bazuje na wątpliwych przesłankach. W związku z tym dzisiaj uważa się, że wszystkie dinozaurowe szczątki z okolic miasta Kulinda należą do jednego gatunku, a wymienione wyżej taksony to synonimy ''Kulindadromeus zabaikalicus'' (Cincotta i in., 2019). Jednak Alifanov (2019) podtrzymał swoje zdanie, jakoby w stanowisku Kulinda znajdowały się szczątki trzech różnych przedstawicieli Ornithischia. Zakwestionował on również [[diagnoza\|cechy disgnostyczne]], zaproponowane przez Godefroita i współpracowników.

@@ Linia 19: / Linia 19: @@
 [[Neornithischia]]
 |grafika                = Kulindadromeus_NT_small.jpg
   |podpis                 = Rekonstrukcja. Autor: Nobu Tamura [http://spinops.blogspot.com/]

@@ Linia 11: / Linia 11: @@
 <small> ([[formacja]] [[Ukurseisk]])</small>
 |czas                   = {{Występowanie|168|166}}
-ok. 168-166[[Ma]]<br>
+ok. 168-166 [[Ma]]<br>
 <small>[[środkowa jura]] ([[baton]])</small>
   |systematyka
@@ Linia 99: / Linia 99: @@
 [[Kategoria:Dinosauria]]
 [[Kategoria:Ornithischia]]
 [[Kategoria:Azja]]
 [[Kategoria:Rosja]]
 [[Kategoria:Jura]]
 [[Kategoria:Baton]]

@@ Linia 60: / Linia 60: @@
 |-
 | = ''Kulindapteryx''
-| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
+| {{Kpt|Alifanov}} i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
 |-
 | = ''Daurosaurus''
-| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
+| {{Kpt|Alifanov}} i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
 |-
 | = „Lepidocheirosaurus”
-| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2015]]
+| {{Kpt|Alifanov}} i {{Kpt|Saveliev}}, [[2015]]
 |-
 | {{V|''K. zabaikalikus''}}
@@ Linia 72: / Linia 72: @@
 |-
 | = ''Kulindapteryx ukureica''
-| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
+| {{Kpt|Alifanov}} i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
 |-
 | = ''Daurosaurus olovus''
-| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
+| {{Kpt|Alifanov}} i {{Kpt|Saveliev}}, [[2014]]
 |-
 | = „Lepidocheirosaurus natalis”
-| {{Kpt|Alifanov i {{Kpt|Saveliev}}, [[2015]]
+| {{Kpt|Alifanov}} i {{Kpt|Saveliev}}, [[2015]]
 |-
 |}

@@ Linia 33: / Linia 33: @@
 ==Historia taksonu==
-''Kulindadromeus'' został nazwany i opisany w 2014 r. przez Pascala Gedefroita i współpracowników na podstawie sześciu niekompletnych czaszek i setek pojedynczych kości. W tym samym roku Alifanov i Saveliev nazwali trzy kolejne [[takson]]y, pochodzące z tej samej formacji skalnej: rzekome [[Ortithopoda|ornitopody]]- ''Kulindapteryx ukureica'' i ''Daurosaurus olovus'' oraz domniemanego [[Ornithomimosauria|ornitomimozaura]] - ''Lepidocheirosaurus natalis''. Autorzy ci nie przeprowadzili jednak żadnych analiz filogenetycznych, a jedyna róznica między ''K. ukureica'' i ''D. olovus'' dotyczy kości kulszowej, którą można łatwo wyjaśnić odmienną orientacją tej kości w różnych okazach. Ponadto interpretacja ''L. natalis'' jako ornitomimozaura również bazuje na wątpliwych przesłankach. W związku z tym dzisiaj uważa się, że wszystkie dinozaurowe szczątki z okolic miasta Kulinda należą do jednego gatunku, a wymienione wyżej taksony to synonimy ''Kulindadromeus zabaikalicus'' (Cincotta i in., 2019).  Jednak Alifanov (2019) podtrzymał swoje zdanie, jakoby w stanowisku Kulinda znajdowały się szczątki trzech różnych przedstawicieli Ornithischia. Zakwestionował on również [[diagnoza|cechy disgnostyczne]], zaproponowane przez Godefroita i współpracowników.
+''Kulindadromeus'' został nazwany i opisany w 2014 r. przez Pascala Gedefroita i współpracowników na podstawie sześciu niekompletnych czaszek i setek pojedynczych kości. W tym samym roku Alifanov i Saveliev nazwali trzy kolejne [[takson]]y, pochodzące z tej samej formacji skalnej: rzekome [[Ornithopoda|ornitopody]] - ''Kulindapteryx ukureica'' i ''Daurosaurus olovus'' oraz domniemanego [[Ornithomimosauria|ornitomimozaura]] - ''Lepidocheirosaurus natalis''. Autorzy ci nie przeprowadzili jednak żadnych analiz filogenetycznych, a jedyna róznica między ''K. ukureica'' i ''D. olovus'' dotyczy kości kulszowej, którą można łatwo wyjaśnić odmienną orientacją tej kości w różnych okazach. Ponadto interpretacja ''L. natalis'' jako ornitomimozaura również bazuje na wątpliwych przesłankach. W związku z tym dzisiaj uważa się, że wszystkie dinozaurowe szczątki z okolic miasta Kulinda należą do jednego gatunku, a wymienione wyżej taksony to synonimy ''Kulindadromeus zabaikalicus'' (Cincotta i in., 2019).  Jednak Alifanov (2019) podtrzymał swoje zdanie, jakoby w stanowisku Kulinda znajdowały się szczątki trzech różnych przedstawicieli Ornithischia. Zakwestionował on również [[diagnoza|cechy disgnostyczne]], zaproponowane przez Godefroita i współpracowników.
 ==Materiał kopalny==