Leaellynasaura - Historia wersji

Paweł o 15:48, 1 mar 2026

2026-03-01T15:48:21Z

Taurovenator o 15:58, 30 cze 2024

2024-06-30T15:58:35Z

Taurovenator o 17:42, 16 kwi 2024

2024-04-16T17:42:08Z

Taurovenator o 15:33, 23 mar 2024

2024-03-23T15:33:02Z

Adrian Sztuba o 17:01, 10 kwi 2019

2019-04-10T17:01:11Z

Adrian Sztuba o 13:38, 10 kwi 2019

2019-04-10T13:38:18Z

Adrian Sztuba o 12:26, 10 kwi 2019

2019-04-10T12:26:55Z

Adrian Sztuba o 18:45, 9 kwi 2019

2019-04-09T18:45:17Z

Adrian Sztuba o 18:06, 9 kwi 2019

2019-04-09T18:06:26Z

Kamil Kamiński: drobne, redukcja powtórzeń

2019-04-09T17:35:32Z

drobne, redukcja powtórzeń

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Leaellynasaura''}}
 {{Opis
@@ Linia 11: / Linia 10: @@
   |miejsce                = [[Australia]]
 <small>([[formacja|formacje]] [[Eumeralla]] i [[Wonthaggi]])</small>
-|czas                   = {{Występowanie|130|100}}
+|czas                   = {{Występowanie|125.77|100.5}}
 <small>[[wczesna kreda]] ([[barrem]] - [[alb]])</small>
   |systematyka            =
@@ Linia 19: / Linia 16: @@
 [[Ornithischia]]
 [[Ornithopoda]]
@@ Linia 104: / Linia 97: @@
 [[Kategoria:Apt]]
 [[Kategoria:Alb]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Leaellynasaura''}}
 {{Opis
@@ Linia 23: / Linia 24: @@
 [[Neornithischia]]
-[[Ornithopoda]]?
+[[Ornithopoda]]
-[[Iguanodontia]]?
+[[Iguanodontia]]
 [[Elasmaria]]
@@ Linia 95: / Linia 96: @@
 [[Kategoria:Ornithischia]]
 [[Kategoria:Ornithopoda]]
-[[Kategoria:Ornithopoda bazalne]]
+[[Kategoria:Iguanodontia]]
 [[Kategoria:Australia]]
 [[Kategoria:Mezozoik]]
@@ Linia 102: / Linia 104: @@
 [[Kategoria:Apt]]
 [[Kategoria:Alb]]

@@ Linia 95: / Linia 95: @@
 [[Kategoria:Ornithischia]]
 [[Kategoria:Ornithopoda]]
-[[Kategoria:Iguanodontia]]
+[[Kategoria:Ornithopoda bazalne]]
 [[Kategoria:Australia]]
 [[Kategoria:Mezozoik]]

@@ Linia 26: / Linia 26: @@
 [[Iguanodontia]]?
   |grafika                = Leaellynasaura BW.jpg
   |podpis                 = Rekonstrukcja ''Leaellynasaura''. Autor: Nobu Tamura[http://spinops.blogspot.com].
@@ Linia 93: / Linia 95: @@
 [[Kategoria:Ornithischia]]
 [[Kategoria:Ornithopoda]]
 [[Kategoria:Iguanodontia]]
 [[Kategoria:Iguanodontia bazalne]]

@@ Linia 3: / Linia 3: @@
   |Autor                  = [[Sebastian Oziemski]]
   |Korekta                = [[Adrian Sztuba]]
-  |nazwa                  = ''Leaellynasaura (lielynazaura)''
+  |nazwa                  = ''Leaellynasaura'' (lielynazaura)
   |długość                = ok. 1-2 m
   |wysokość               =

@@ Linia 9: / Linia 9: @@
   |dieta                  = roślinożerny
   |miejsce                = [[Australia]]
-<small>[[formacja|formacje]] [[Eumeralla]] i [[Wonthaggi]])</small>
+<small>([[formacja|formacje]] [[Eumeralla]] i [[Wonthaggi]])</small>
 |czas                   = {{Występowanie|130|100}}
 ok. 130-100 [[Ma]]

@@ Linia 31: / Linia 31: @@
   |mapa                   =
 <display_points type="terrain" zoom=3>
--38.8, 143.3~formacja Eumeralla, Australia (''L. amicagraphica'')<small><br>
+°8' S, 143°3' E~formacja Eumeralla, Australia (''L. amicagraphica'')<small><br>
--38.7, 145.7~formacja Wonthaggi, Australia (''L.sp'')<small>
+°7' S, 145°7' E~formacja Wonthaggi, Australia (''L.sp'')<small>
 </display_points>
 }}

@@ Linia 35: / Linia 35: @@
 </display_points>
 }}
 ==Wstęp==
 ''Leaellynasaura'' to dwunożny dinozaur ptasiomiedniczny (konkretniej - przedstawiciel [[Neornithischia]]) którego skamieniałości odkryto na południu dzisiejszej Australii.
@@ Linia 47: / Linia 48: @@
 ==Budowa i paleobiologia==
 Australia we wczesnej kredzie znacznie różniła się od tej jaką znamy obecnie. Znajdowała się wówczas bliżej bieguna południowego, stąd każdego roku występowała tam noc polarna trwająca kilka miesięcy. Dinozaury tam żyjące, jak ''Leaellynasaura'', musiały być więc dobrze przystosowane do życia w długotrwałych okresach ciemności. I faktycznie - u okazu P185990 budowa oczodołów oraz okolic czaszki związanych z płatami czołowymi wskazuje na to, że ten dinozaur posiadał bardzo dobry wzrok - zmysł bardzo przydatny podczas długich nocy polarnych.

@@ Linia 42: / Linia 42: @@
 ==Materiał kopalny==
-[[Holotyp]] - P185991 - to niekompletna, [[Szkielet artykułowany|artykułowana]] czaszka. Część badaczy zaliczało do tego [[rodzaj]]u także kilka innych okazów, które odkryto wraz z [[holotyp]]em. Uznawano nawet, że mogły należeć do tego samego osobnika, co [[holotyp]]. Były to okazy
+[[Holotyp]] - P185991 - to niekompletna, [[Szkielet artykułowany|artykułowana]] czaszka. Część badaczy zaliczało do tego [[rodzaj]]u także kilka innych okazów, które odkryto wraz z [[holotyp]]em. Uznawano nawet, że mogły należeć do tego samego osobnika, co [[holotyp]]. Były to okazy P185990 (górna część czaszki) i P185992/P185993 (częściowy szkielet pozaczaszkowy). Być może jednak wcale nie są to szczątki ''Leaellynasaura'', na co wskazują badania Matthewa  Herna i Stevena Salisburya (Herne i Salisbury, 2016). To dlatego, że w miejscu odkrycia tych szkieletów zatrzymywały się ciała dinozaurów, które były transportowane przez rzekę. Mogły one przynależeć do wielu dinozaurów - oprócz [[holotyp]]u lielynazaury i kości mogących być częścią tego samego osobnika odnaleziono kości nieco większego ornitopoda - P186047. Jest więc prawdopodobne, że także część pozostałych kości należy do innego okazu niż [[holotyp]], być może nawet do innego [[rodzaj]]u dinozaura. Wcześniej uważano, że woda znajdująca się tam była znacznie spokojniejsza, a bliskość tych kości miała wskazywać na to, że stanowiły one szczątki tego samego osobnika.
 Znane są także izolowane kości z [[formacja|formacji]] [[Wonthaggi]] przypisane do ''Leaellynasaura sp''. Być może do tego rodzaju należy także wcześniej wspomniany okaz P186047 (Poropat i in., 2018), choć niektórzy badacze (np. Woodward i Rich, 2018) nie zaliczają go od żadnego znanego [[rodzaj]]u.
@@ Linia 52: / Linia 51: @@
 U okazu P185992/P185993 zachował się ogon. Było on bardzo długi - składał się z ponad 70 kręgów, przez co był ok. 3 razy dłuższy niż reszta jego ciała, czyli 13 razy dłuższy niż jego kość udowa. Miał więc proporcjonalnie jeden z najdłuższych ogonów wśród dinozaurów ptasiomiednicznych. Mimo to nie występowały w jego obrębie skostniałe ścięgna, które mogłyby usztywnić ogon. Takie ścięgna występowały jedynie przy kręgach piersiowych.
-Okaz P186047, który być może należy do tego [[rodzaj]]u, jest dość interesujący. Mianowicie lewa kość piszczelowa posiada paleopatologię - zapalenie kości i szpiku (łac. ''osteomyelitis''). Przyczyną infekcji mogło być złamanie. Była to pierwsza kość dinozaura z Australii, u którego opisano paleopatologię kości.
+Okaz P186047, który być może należy do tego [[rodzaj]]u, jest dość interesujący. Mianowicie lewa kość piszczelowa nosi ślady paleopatologii - zapalenie kości i szpiku (łac. ''osteomyelitis''). Przyczyną infekcji mogło być złamanie. Była to pierwsza kość dinozaura z Australii, u którego opisano paleopatologię kości.
 ==Klasyfikacja i taksonomia==
 Nie ma zgody co do pozycji lielynazaury w obrębie [[Ornithischia]] - może być [[bazalny]]m [[Iguanodontia|iguanodontem]], [[bazalny]]m [[Ornithopoda|ornitopodem]], lub bardziej [[bazalny]]m [[Neornithischia]] (Boyd, 2015).
-Zazwyczaj zalicza się do niego jeden gatunek (''L. amicagraphica''), choć Herne w swojej pracy doktorskiej (Herne, 2013) uznał ''[[Atlascopcosaurus|Atlascopcosaurus loadsi]]'' za drugi gatunek ''Leaellynasaura'' - ''L. loadsi''.
+Zazwyczaj zalicza się do niej jeden gatunek (''L. amicagraphica''), choć Herne w swojej pracy doktorskiej (Herne, 2013) uznał ''[[Atlascopcosaurus|Atlascopcosaurus loadsi]]'' za drugi gatunek ''Leaellynasaura'' - ''L. loadsi''.
 ==Spis gatunków==