Longipteryx - Historia wersji

Paweł o 13:37, 10 paź 2026

2026-10-10T13:37:47Z

Paweł: Clark i in., 2026

2026-10-08T19:40:54Z

Clark i in., 2026

Paweł o 18:23, 17 lip 2025

2025-07-17T18:23:37Z

Paweł: /* Budowa */

2025-07-07T16:53:42Z

‎Budowa

Paweł o 16:52, 7 lip 2025

2025-07-07T16:52:35Z

Paweł o 15:18, 22 kwi 2025

2025-04-22T15:18:03Z

Paweł o 08:59, 5 mar 2025

2025-03-05T08:59:50Z

Paweł: /* Spis gatunków */

2025-02-09T18:45:40Z

‎Spis gatunków

Paweł o 15:31, 13 sty 2025

2025-01-13T15:31:01Z

Paweł: /* Bibliografia */

2024-10-03T14:06:11Z

‎Bibliografia

@@ Linia 43: / Linia 43: @@
 [[Holotyp]] (IVPP V 12325) to niemalże kompletny i [[artykułowany]] wraz z zachowanymi odciskami piór.
-W sumie do omawianego rodzaju przypisuje się 19 okazów pochodzących zarówno z [[formacja|formacji]] [[Jiufotang]] i [[Yixian]] (Zhang i in., 2001; Wang i in., 2015; [[O'Connor]] i in., 2024; Ford, online; Clark i in., 2026).
+W sumie do omawianego rodzaju przypisuje się 19 okazów pochodzących zarówno z [[formacja|formacji]] [[Jiufotang]] i [[Yixian]], razem z [[holotyp]]ami ''[[Camptodontornis]]'' i ''[[Shengjingornis]]'' (Zhang i in., 2001; Wang i in., 2015; [[O'Connor]] i in., 2024; Ford, online; Clark i in., 2026).
 ==Budowa==
@@ Linia 71: / Linia 71: @@
 | {{Kpt|Demirjian}}, [[2019]]
 |-
 |-
 | {{V|''L. chaoyangensis''}}
@@ Linia 80: / Linia 82: @@
 |?= ''Camptodontus yangi''
 |{{Kpt|Li, Gong, Zhang, Yang}} i {{Kpt|Hou}}, [[2010]]
 |}
@@ Linia 86: / Linia 91: @@
 Clark, A. D., Hu, H., Benson, R. B., & O’Connor, J. K. (2023). "Reconstructing the dietary habits and trophic positions of the Longipterygidae (Aves: Enantiornithes) using neontological and comparative morphological methods". PeerJ, 11, e15139. [[doi:10.7717/peerj.15139]]
-Clark, A., Wang, Y., Wang, X., Zhang, X., Wang, X., Zheng, X., Zhou, Z., & O'Connor, J. (2026). "The plumage of ''Longipteryx'' (Aves: Enantiornithes)". Journal of Paleontology: 1–7. [[doi:10.1017/jpa.2026.10282]]
+Clark, A., Wang, Y., Wang, X., Zhang, X., Wang, X., Zheng, X., Zhou, Z., & O'Connor, J. (2026). "The plumage of ''Longipteryx'' (Aves: Enantiornithes)". Journal of Paleontology: 1-9. [[doi:10.1017/jpa.2026.10282]]
 Ford, T. (online) [http://www.paleofile.com/Dinosaurs/Aves/Longipteryx.asp]

@@ Linia 43: / Linia 43: @@
 [[Holotyp]] (IVPP V 12325) to niemalże kompletny i [[artykułowany]] wraz z zachowanymi odciskami piór.
-Poza [[holotyp|okazem typowym]] do omawianego rodzaju przypisuje się kilka okazów pochodzących zarówno z [[formacja|formacji]] [[Jiufotang]] i [[Yixian]] (Zhang i in., 2001; Wang i in., 2015; [[O'Connor]] i in., 2024; Ford, online).
+W sumie do omawianego rodzaju przypisuje się 19 okazów pochodzących zarówno z [[formacja|formacji]] [[Jiufotang]] i [[Yixian]] (Zhang i in., 2001; Wang i in., 2015; [[O'Connor]] i in., 2024; Ford, online; Clark i in., 2026).
 ==Budowa==
 [[Plik:Longipteryx skull reconstructions.png|thumb|Rekonstrukcje czaszek longipteryksa z dużym uzębieniem (góra) oraz małym (dół) na podstawie czterech różnych okazów. Źródło: Miller i in., 2022 [https://bmcbiol.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12915-022-01294-3]]]
 ''Longipteryx'' miał długi dziób, który stanowił aż 60% całkowitej długości czaszki. Z przedniej górnej części pyska wystawało 6 lub 8 dużych, zakrzywionych zębów, zaś z dolnej - 6 mniejszych. Morfologia kości kwadratowej longipteryksa sugeruje, że żuchwa mogła być zaopatrzona w silnie rozwinięte mięśnie, odpowiadające za jej zamykanie. Środkowe kręgi szyjne były [[centrum|heteroceliczne]] (siodełkowate). Skrzydła ''Longipteryx'' były aż 1,5 raza dłuższe od nóg. Kości kończyn przednich miały niemalże jednakową długość. Kość udowa przewyższała swoim rozmiarem ''[[tarsometatarsus]]'', lecz była mniejsza niż ''[[tibiotarsus]]''. Omawiamy rodzaj od pozostałych przedstawicieli [[Longipterygidae]] różnił się szczegółami budowy czaszki, mostka, kości kruczej, skrzydeł oraz nóg (Zhang i in., 2001; Stidham i [[O'Connor]], 2021; Wang i in., 2015).
 ==Dieta==
@@ Linia 82: / Linia 85: @@
 <small>
 Clark, A. D., Hu, H., Benson, R. B., & O’Connor, J. K. (2023). "Reconstructing the dietary habits and trophic positions of the Longipterygidae (Aves: Enantiornithes) using neontological and comparative morphological methods". PeerJ, 11, e15139. [[doi:10.7717/peerj.15139]]
 Ford, T. (online) [http://www.paleofile.com/Dinosaurs/Aves/Longipteryx.asp]

@@ Linia 9: / Linia 9: @@
 |dieta =  owocożerny/owadożerny lub wszystkożerny
 |miejsce = [[Chiny]] - Liaoning
-<small>([[formacja|formacje]] [[Jiufotang]] i [[Yixian]])</small>
+<small>([[formacja|formacje]] [[Yixian]] i [[Jiufotang]])</small>
 |czas = {{Występowanie|125.7|120}}
 ok. 125,7-120 [[Ma]]<br>
@@ Linia 46: / Linia 46: @@
 ==Budowa==
-''Longipteryx'' miał długi dziób, który stanowił aż 60% całkowitej długości czaszki. Z przedniej górnej części pyska wystawało 6 lub 8 dużych, zakrzywionych zębów, zaś z dolnej - 6 mniejszych. Morfologia kości kwadratowej sugeruje, że żuchwa mogła mieć dobrze rozwinięte mięśnie (Stidham i [[O'Connor]], 2021). Środkowe kręgi szyjne były [[centrum|heteroceliczne]] (siodełkowate). Skrzydła ''Longipteryx'' były aż 1,5 raza dłuższe od nóg. Kości kończyn przednich miały niemalże jednakową długość. Kość udowa przewyższała swoim rozmiarem ''[[tarsometatarsus]]'', lecz była mniejsza niż ''[[tibiotarsus]]''. Omawiamy rodzaj od pozostałych przedstawicieli [[Longipterygidae]] różnił się szczegółami budowy czaszki, mostka, kości kruczej, skrzydeł oraz nóg (Zhang i in., 2001; Wang i in., 2015).
+[[Plik:Longipteryx skull reconstructions.png|thumb|Rekonstrukcje czaszek longipteryksa z dużym uzębieniem (góra) oraz małym (dół) na podstawie czterech różnych okazów. Źródło: Miller i in., 2022 [https://bmcbiol.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12915-022-01294-3]]]
 ==Dieta==
-[[Plik:Life reconstruction of enantiornithine birds feeding.jpg|thumb|Rekonstrukcja żerujących przedstawicieli Enantiornithes. ''Longipteryx'' znajduje się po lewej stronie. Źródło: Miller i in., 2024 [https://elifesciences.org/articles/89871]]]
+[[Plik:Life reconstruction of enantiornithine birds feeding.jpg|thumb|left|Rekonstrukcja żerujących przedstawicieli Enantiornithes. ''Longipteryx'' znajduje się po lewej stronie. Źródło: Miller i in., 2024 [https://elifesciences.org/articles/89871]]]
 Miller i współautorzy (2022) przypuszczają, że ''Longipteryx'' mógł być owadożercą, wszystkożercą oraz nie wykluczają jego drapieżnego stylu życia. Z kolei Clark i in. (2023) sugerują głównie owadożerną dietę opisywanego ptaka. Inne spojrzenie na dietę longipteryksa mają [[Jingmai O'Connor]] oraz jej współpracownicy (2024). Ten zespół badaczy opisał dwa nowe okazy, u których zachowały się resztki pokarmu. Jak się okazało, w ich żołądkach znajdowały się nierozdrobnione nasiona roślin nagonasiennych, co sugeruje owocożerność. Kolejnym argumentem za taką dietą jest brak gastrolitów w brzuchu.

@@ Linia 46: / Linia 46: @@
 ==Budowa==
-''Longipteryx'' miał długi dziób, który stanowił aż 60% całkowitej długości czaszki. Z przedniej części pyska wystawało 6 lub 8 dużych, zakrzywionych zębów, zaś z dolnej - 6 mniejszych. Morfologia kości kwadratowej sugeruje, że żuchwa mogła mieć dobrze rozwinięte mięśnie (Stidham i [[O'Connor]], 2021). Środkowe kręgi szyjne były [[centrum|heteroceliczne]] (siodełkowate). Skrzydła ''Longipteryx'' były aż 1,5 raza dłuższe od nóg. Kości kończyn przednich miały niemalże jednakową długość. Kość udowa przewyższała swoim rozmiarem ''[[tarsometatarsus]]'', lecz była mniejsza niż ''[[tibiotarsus]]''. Omawiamy rodzaj od pozostałych przedstawicieli [[Longipterygidae]] różnił się szczegółami budowy czaszki, mostka, kości kruczej, skrzydeł oraz nóg (Zhang i in., 2001; Wang i in., 2015).
+''Longipteryx'' miał długi dziób, który stanowił aż 60% całkowitej długości czaszki. Z przedniej górnej części pyska wystawało 6 lub 8 dużych, zakrzywionych zębów, zaś z dolnej - 6 mniejszych. Morfologia kości kwadratowej sugeruje, że żuchwa mogła mieć dobrze rozwinięte mięśnie (Stidham i [[O'Connor]], 2021). Środkowe kręgi szyjne były [[centrum|heteroceliczne]] (siodełkowate). Skrzydła ''Longipteryx'' były aż 1,5 raza dłuższe od nóg. Kości kończyn przednich miały niemalże jednakową długość. Kość udowa przewyższała swoim rozmiarem ''[[tarsometatarsus]]'', lecz była mniejsza niż ''[[tibiotarsus]]''. Omawiamy rodzaj od pozostałych przedstawicieli [[Longipterygidae]] różnił się szczegółami budowy czaszki, mostka, kości kruczej, skrzydeł oraz nóg (Zhang i in., 2001; Wang i in., 2015).
 ==Dieta==

@@ Linia 46: / Linia 46: @@
 ==Budowa==
-''Longipteryx'' miał długi dziób, który stanowił aż 60% całkowitej długości czaszki. Z górnej części pyska wystawało 6 lub 8 dużych zębów, zaś z dolnej - 6. Morfologia kości kwadratowej sugeruje, że żuchwa mogła mieć dobrze rozwinięte mięśnie (Stidham i [[O'Connor]], 2021). Środkowe kręgi szyjne były [[centrum|heteroceliczne]] (siodełkowate). Skrzydła ''Longipteryx'' były aż 1,5 raza dłuższe od nóg. Kości kończyn przednich miały niemalże jednakową długość. Kość udowa przewyższała swoim rozmiarem ''[[tarsometatarsus]]'', lecz była mniejsza niż ''[[tibiotarsus]]''. Omawiamy rodzaj od pozostałych przedstawicieli [[Longipterygidae]] różnił się szczegółami budowy czaszki, mostka, kości kruczej, skrzydeł oraz nóg (Zhang i in., 2001; Wang i in., 2015).
+''Longipteryx'' miał długi dziób, który stanowił aż 60% całkowitej długości czaszki. Z przedniej części pyska wystawało 6 lub 8 dużych, zakrzywionych zębów, zaś z dolnej - 6 mniejszych. Morfologia kości kwadratowej sugeruje, że żuchwa mogła mieć dobrze rozwinięte mięśnie (Stidham i [[O'Connor]], 2021). Środkowe kręgi szyjne były [[centrum|heteroceliczne]] (siodełkowate). Skrzydła ''Longipteryx'' były aż 1,5 raza dłuższe od nóg. Kości kończyn przednich miały niemalże jednakową długość. Kość udowa przewyższała swoim rozmiarem ''[[tarsometatarsus]]'', lecz była mniejsza niż ''[[tibiotarsus]]''. Omawiamy rodzaj od pozostałych przedstawicieli [[Longipterygidae]] różnił się szczegółami budowy czaszki, mostka, kości kruczej, skrzydeł oraz nóg (Zhang i in., 2001; Wang i in., 2015).
 ==Dieta==
 [[Plik:Life reconstruction of enantiornithine birds feeding.jpg|thumb|Rekonstrukcja żerujących przedstawicieli Enantiornithes. ''Longipteryx'' znajduje się po lewej stronie. Źródło: Miller i in., 2024 [https://elifesciences.org/articles/89871]]]
-Miller i współautorzy (2022) przypuszczają, że ''Longipteryx'' mógł być owadożercą, wszystkożercą oraz nie wykluczają jego drapieżnego stylu życia. Z kolei Clark i in. (2023) sugerują głównie owadożerną dietę opisywanego ptaka. Inne spojrzenie na dietę longipteryksa mają [[Jingmai O'Connor]] oraz współpracownicy (2024). Ten zespół badaczy opisał dwa nowe okazy, u których zachowały się resztki pokarmu. Jak się okazało w ich żołądkach znajdowały się nierozdrobnione nasiona roślin nagonasiennych, co sugeruje owocożerność. Kolejnym argumentem za taką dietą jest brak gastrolitów w brzuchu.
+Miller i współautorzy (2022) przypuszczają, że ''Longipteryx'' mógł być owadożercą, wszystkożercą oraz nie wykluczają jego drapieżnego stylu życia. Z kolei Clark i in. (2023) sugerują głównie owadożerną dietę opisywanego ptaka. Inne spojrzenie na dietę longipteryksa mają [[Jingmai O'Connor]] oraz jej współpracownicy (2024). Ten zespół badaczy opisał dwa nowe okazy, u których zachowały się resztki pokarmu. Jak się okazało, w ich żołądkach znajdowały się nierozdrobnione nasiona roślin nagonasiennych, co sugeruje owocożerność. Kolejnym argumentem za taką dietą jest brak gastrolitów w brzuchu.
 ==Etymologia==

@@ Linia 30: / Linia 30: @@
 [[Longipterygidae]]
-|grafika = Life reconstruction of enantiornithine birds feeding.jpg
+|grafika = Longipteryx.jpg
-|podpis = Rekonstrukcja żerujących przedstawicieli Enantiornithes. ''Longipteryx'' znajduje się po lewej stronie. Źródło: Miller i in., 2024 [https://elifesciences.org/articles/89871]
+|podpis = Rekonstrukcja przyżyciowa longipteryksa. Autor: Caz41985 [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Longipteryx.jpg]
 |PorównanieGrupa =
 |PorównanieDługość =
@@ Linia 49: / Linia 49: @@
 ==Dieta==
 Miller i współautorzy (2022) przypuszczają, że ''Longipteryx'' mógł być owadożercą, wszystkożercą oraz nie wykluczają jego drapieżnego stylu życia. Z kolei Clark i in. (2023) sugerują głównie owadożerną dietę opisywanego ptaka. Inne spojrzenie na dietę longipteryksa mają [[Jingmai O'Connor]] oraz współpracownicy (2024). Ten zespół badaczy opisał dwa nowe okazy, u których zachowały się resztki pokarmu. Jak się okazało w ich żołądkach znajdowały się nierozdrobnione nasiona roślin nagonasiennych, co sugeruje owocożerność. Kolejnym argumentem za taką dietą jest brak gastrolitów w brzuchu.
@@ Linia 70: / Linia 71: @@
 |{{Kpt|Zhang, Zhou, Hou}} i {{Kpt|Gu}}, [[2001]]
 |-
-|= ''[[Camptodontornis|C. yangi]]''
+|?= ''Camptodontornis yangi''
 |({{Kpt|Li, Gong, Zhang, Yang}} i {{Kpt|Hou}}, [[2010]]) {{Kpt|Demirjian}}, [[2019]]
 |-
-|= ''[[Camptodontornis|Camptodontus yangi]]''
+|?= ''Camptodontus yangi''
 |{{Kpt|Li, Gong, Zhang, Yang}} i {{Kpt|Hou}}, [[2010]]
 |}

@@ Linia 10: / Linia 10: @@
 |miejsce = [[Chiny]] - Liaoning
 <small>([[formacja|formacje]] [[Jiufotang]] i [[Yixian]])</small>
-|czas = {{Występowanie|125.7|113}}
+|czas = {{Występowanie|125.7|120}}
-ok. 125,7-113 [[Ma]]<br>
+ok. 125,7-120 [[Ma]]<br>
 <small>[[wczesna kreda]] ([[barrem]]-[[apt]])</small>
 |systematyka =
@@ Linia 58: / Linia 58: @@
 | {{V|''Longipteryx''}}
 |{{Kpt|Zhang, Zhou, Hou}} i {{Kpt|Gu}}, [[2001]]
 |-
 |?= ''[[Camptodontornis]]''
@@ Linia 66: / Linia 70: @@
 |{{Kpt|Zhang, Zhou, Hou}} i {{Kpt|Gu}}, [[2001]]
 |-
-|?= ''[[Camptodontornis|Camptodontornis yangi]]''
+|= ''[[Camptodontornis|C. yangi]]''
 |({{Kpt|Li, Gong, Zhang, Yang}} i {{Kpt|Hou}}, [[2010]]) {{Kpt|Demirjian}}, [[2019]]
 |}

@@ Linia 69: / Linia 69: @@
 Ford, T. (online) [http://www.paleofile.com/Dinosaurs/Aves/Longipteryx.asp]
-Miller, C. V., Pittman, M., Wang, X., Zheng, X., & Bright, J. A. (2022). "Diet of Mesozoic toothed birds (Longipterygidae) inferred from quantitative analysis of extant avian diet proxies'. BMC biology, 20(1), 101. [[doi:10.1186/s12915-022-01294-3]]
+Miller, C. V., Pittman, M., Wang, X., Zheng, X., & Bright, J. A. (2022). "Diet of Mesozoic toothed birds (Longipterygidae) inferred from quantitative analysis of extant avian diet proxies". BMC biology, 20(1), 101. [[doi:10.1186/s12915-022-01294-3]]
 O’Connor, J., Clark, A., Herrera, F., Yang, X., Wang, X., Zheng, X., Hi, X., & Zhou, Z. (2024). "Direct evidence of frugivory in the Mesozoic bird ''Longipteryx'' contradicts morphological proxies for diet". Current Biology. [[doi:10.1016/j.cub.2024.08.012]]