Sinovenator - Historia wersji

Paweł o 15:26, 13 paź 2026

2026-10-13T15:26:48Z

Kamil Kamiński: /* Budowa i paleobiologia */

2026-09-19T22:33:58Z

‎Budowa i paleobiologia

Kamil Kamiński: /* Materiał kopalny */

2026-09-19T22:33:17Z

‎Materiał kopalny

Kamil Kamiński: /* Etymologia */

2026-09-19T22:28:57Z

‎Etymologia

Paweł: uzupełnienia

2026-09-19T08:19:43Z

uzupełnienia

Podgląd zmian

Kamil Kamiński o 10:58, 15 lut 2024

2024-02-15T10:58:44Z

Dino o 00:55, 14 wrz 2014

2014-09-14T00:55:38Z

Szerman o 10:59, 10 maj 2012

2012-05-10T10:59:15Z

Nazuul o 11:59, 20 gru 2011

2011-12-20T11:59:16Z

Nazuul: poprawki meryt.

2011-11-13T15:21:31Z

poprawki meryt.

@@ Linia 6: / Linia 6: @@
   |długość                = ok. 70 cm <ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R. & Larramendi, A. (2019). "Dinosaur Facts and Figures: The Theropods and Other Dinosauriformes". wyd. Princeton University Press. '''Wymiaru dla okazu IVPP V12615'''. </ref>
   |masa                   = 1,3 kg <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
-  |wysokość               = 30 cm (w biodrach <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
+  |wysokość               = 30 cm (w biodrach) <ref name="Molina-Larramendi"></ref>
   |dieta                  = mięsożerny
   |miejsce                = [[Chiny]] - Liaoning i Mongolia Wewnętrzna
-<small>([[formacja]] [[Yixian]] </small>
+<small>([[formacja]] [[Yixian]]) </small>
   |czas                   = {{Występowanie|125.7|124.1}}
 ok. 125,7-124,1 [[Ma]]<br>
@@ Linia 55: / Linia 55: @@
 ==Budowa i paleobiologia==
 [[Plik:Fossil Japan.jpg|thumb|Skamieniały szkielet okazu IVPP V14322. Fot. Taco. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Fossil_Japan.jpg]]]
-''Sinovenator'' miał duże i okrągłe oczodoły, których średnica wynosiła 4 cm. Zęby z kości zębowej były ściśle upakowane w przedniej części, podobnie jak u innych troodontydów. Jednak tylne zęby były nieznacznie przesunięte do środka. Kość nadkątowa miała kształt litery T w przekroju poprzecznym. Kość jarzmowa miała dobrze rozwinięty wyrostek w przyśrodkowej części. Badania czaszki za pomocą tomografii komputerowej wskazują, że mózg sinowenatora ogólną budową przypominał mózgi innych troodontydów. Miał też jednak specyficzne cechy, podobne do innych [[Paraves]] i teropodów nienależących do [[Maniraptora]]. Analizy morfometryczne wykazały, że mózg ''Sinovenator'' najbardziej przypominał ''[[Archaeopteryx]]''. Dowodzi to, że ptasia budowa mózgu była szeroko rozpowszechniona wśród maniraptorów (Xu i in., 2002; Yin i in., 2018; Yu i in., 2024).
+''Sinovenator'' miał duże i okrągłe oczodoły, których średnica wynosiła 4 cm. Zęby z kości zębowej były ściśle upakowane w przedniej części, podobnie jak u innych troodontydów. Jednak tylne zęby były nieznacznie przesunięte do środka. Kość nadkątowa miała kształt litery T w przekroju poprzecznym. Kość jarzmowa miała dobrze rozwinięty wyrostek w przyśrodkowej części. Badania czaszki za pomocą tomografii komputerowej wskazują, że mózg sinowenatora ogólną budową przypominał mózgi innych troodontydów. Miał też jednak specyficzne cechy, podobne do innych [[Paraves]] i teropodów nienależących do [[Maniraptora]]. Analizy morfometryczne wykazały, że mózg ''Sinovenator'' najbardziej przypominał ''[[Archaeopteryx]]''. Dowodzi to, że ptasia budowa mózgu była szeroko rozpowszechniona wśród maniraptorów ([[Xu]] i in., 2002; Yin i in., 2018; Yu i in., 2024).
-Odcinek szyjny liczył 10 kręgów. Kręgi szyjne wydłużały się w kierunku tylnym, gdzie przy szóstym osiągały swoją największą długość. Następnie skracały się. Trzony tych kręgów oraz łuki nerwowe były całkowicie zrośnięte. Na bocznej powierzchni przednich kręgów szyjnych znajdowały się dwa otwory pneumatyczne. Kręgi grzbietowe miały wysokie i wachlarzowate wyrostki kolczyste. W przeciwieństwie do innych troodontydów, odcinek krzyżowy sinowenatora liczył 5 kręgów. Środkowe kręgi miały największą szerokość. Łopatka i kość krucza były podobne do kości [[Dromaeosauridae|dromeozaurydów]]. Kość ramienna mierzyła ok. 70% długości kości udowej. Wyraźny grzebień piszczelowy łączył się z grzebieniem strzałkowym (Xu i in., 2002; Yin i in., 2018; Yu i in., 2026).
+Odcinek szyjny liczył 10 kręgów. Kręgi szyjne wydłużały się w kierunku tylnym, gdzie przy szóstym osiągały swoją największą długość. Następnie skracały się. Trzony tych kręgów oraz łuki nerwowe były całkowicie zrośnięte. Na bocznej powierzchni przednich kręgów szyjnych znajdowały się dwa otwory pneumatyczne. Kręgi grzbietowe miały wysokie i wachlarzowate wyrostki kolczyste. W przeciwieństwie do innych troodontydów, odcinek krzyżowy sinowenatora liczył 5 kręgów. Środkowe kręgi miały największą szerokość. Łopatka i kość krucza były podobne do kości [[Dromaeosauridae|dromeozaurydów]]. Kość ramienna mierzyła ok. 70% długości kości udowej. Wyraźny grzebień piszczelowy łączył się z grzebieniem strzałkowym ([[Xu]] i in., 2002; Yin i in., 2018; Yu i in., 2026).
 ==Spis gatunków==

@@ Linia 57: / Linia 57: @@
 ''Sinovenator'' miał duże i okrągłe oczodoły, których średnica wynosiła 4 cm. Zęby z kości zębowej były ściśle upakowane w przedniej części, podobnie jak u innych troodontydów. Jednak tylne zęby były nieznacznie przesunięte do środka. Kość nadkątowa miała kształt litery T w przekroju poprzecznym. Kość jarzmowa miała dobrze rozwinięty wyrostek w przyśrodkowej części. Badania czaszki za pomocą tomografii komputerowej wskazują, że mózg sinowenatora ogólną budową przypominał mózgi innych troodontydów. Miał też jednak specyficzne cechy, podobne do innych [[Paraves]] i teropodów nienależących do [[Maniraptora]]. Analizy morfometryczne wykazały, że mózg ''Sinovenator'' najbardziej przypominał ''[[Archaeopteryx]]''. Dowodzi to, że ptasia budowa mózgu była szeroko rozpowszechniona wśród maniraptorów (Xu i in., 2002; Yin i in., 2018; Yu i in., 2024).
-Odcinek szyjny liczył 10 kręgów. Kręgi szyjne wydłużały się w kierunku tylnym, gdzie przy szóstym osiągały swoją największą długość. Następnie zmniejszały one swoją długość. Trzony tych kręgów oraz łuki nerwowe były całkowicie zrośnięte. Na bocznej powierzchni przednich kręgów szyjnych znajdowały się dwa otwory pneumatyczne. Kręgi grzbietowe miały wysokie i wachlarzowate wyrostki kolczyste. W przeciwieństwie do innych troodontydów, odcinek krzyżowy sinowenatora liczył 5 kręgów. Środkowe kręgi miały największą szerokość. Łopatka i kość krucza były podobne do kości [[Dromaeosauridae|dromeozaurydów]]. Kość ramienna mierzyła ok. 70% długości kości udowej. Wyraźny grzebień piszczelowy łączył się z grzebieniem strzałkowym (Xu i in., 2002; Yin i in., 2018; Yu i in., 2026).
+Odcinek szyjny liczył 10 kręgów. Kręgi szyjne wydłużały się w kierunku tylnym, gdzie przy szóstym osiągały swoją największą długość. Następnie skracały się. Trzony tych kręgów oraz łuki nerwowe były całkowicie zrośnięte. Na bocznej powierzchni przednich kręgów szyjnych znajdowały się dwa otwory pneumatyczne. Kręgi grzbietowe miały wysokie i wachlarzowate wyrostki kolczyste. W przeciwieństwie do innych troodontydów, odcinek krzyżowy sinowenatora liczył 5 kręgów. Środkowe kręgi miały największą szerokość. Łopatka i kość krucza były podobne do kości [[Dromaeosauridae|dromeozaurydów]]. Kość ramienna mierzyła ok. 70% długości kości udowej. Wyraźny grzebień piszczelowy łączył się z grzebieniem strzałkowym (Xu i in., 2002; Yin i in., 2018; Yu i in., 2026).
 ==Spis gatunków==

@@ Linia 41: / Linia 41: @@
 ==Materiał kopalny==
 [[Plik:Sinovenator.jpg|300px|thumb|right| Autor: Scott Hartman [http://www.skeletaldrawing.com/psgallery/gallery.htm]]]
-[[Holotyp]] (IVPP V 12615) to nieartykułowany szkielet zawierający niekompletną czaszkę, kręgi (4 szyjne,12 grzbietowych, kość krzyżową, 4 ogonowe), 2 niekompletne żebra, kości obręczy i kończyn: przednich (łopatkę, kość kruczą, część kości ramiennej, kość łokciową, kości śródręcza, pazur) oraz tylnych (kość biodrową, łonową i biodrową, kości udowe i piszczelowe, II, III i IV kość śródstopia, paliczek II-2, pazur II).
+[[Holotyp]] (IVPP V 12615) to nieartykułowany szkielet zawierający niekompletną czaszkę, kręgi (4 szyjne,12 grzbietowych, kość krzyżową, 4 ogonowe), 2 niekompletne żebra, kości obręczy barkowej i kończyn przednich (łopatkę, kość kruczą, część kości ramiennej, kość łokciową, kości śródręcza, pazur) oraz obręczy miedniczej i kończyn tylnych (kość biodrową, łonową i biodrową, kości udowe i piszczelowe, II, III i IV kość śródstopia, paliczek II-2, pazur II).
 [[Paratyp]] (IVPP V12583) to [[artykułowany]], częściowy szkielet pozaczaszkowy.

@@ Linia 37: / Linia 37: @@
 ==Etymologia==
-Nazwa ''Sinovenator'' pochodzi od łacińskich słów ''Sinae'' (oznaczającego [[Chiny]]) i ''Venator'' (łowca). Epitet [[gatunek|gatunkowy]] honoruje Meeman Chang z Instytutu Paleontologii Kręgowców i Paleoantropologii Chińskiej Akademii Nauk w Pekinie (Institute of Vertebrate Paleontology and Paleoanthropology, Chinese Academy of Sciences) za znacząca rolę w badaniach nad fauną Jehol.
+Nazwa ''Sinovenator'' pochodzi od łacińskich słów ''Sinae'' (oznaczającego [[Chiny]]) i ''venator'' (łowca). Epitet [[gatunek|gatunkowy]] honoruje Meeman Chang z Instytutu Paleontologii Kręgowców i Paleoantropologii Chińskiej Akademii Nauk w Pekinie (Institute of Vertebrate Paleontology and Paleoanthropology, Chinese Academy of Sciences) za znaczącą rolę w badaniach nad fauną Jehol.
 ==Materiał kopalny==

@@ Linia 5: / Linia 5: @@
 |-
 | [[Maciej Ziegler]]
-| [[Dawid Mika]]
+| [[Dawid Mika]], [[Kamil Kamiński]]
 |}
 </small>
@@ Linia 59: / Linia 59: @@
 Nazwa ''Sinovenator'' pochodzi od łacińskich słów ''Sinae'' (oznaczającego [[Chiny]]) i ''Venator'' (łowca). Epitet [[gatunek|gatunkowy]] honoruje Meeman Chang z Instytutu Paleontologii Kręgowców i Paleoantropologii Chińskiej Akademii Nauk w Pekinie (Institute of Vertebrate Paleontology and Paleoanthropology, Chinese Academy of Sciences) za znacząca rolę w badaniach nad fauną Jehol.
-==Materiał kopalny==
+==Materiał kopalny i budowa==
 [[Plik:Sinovenator.jpg|300px|thumb|right| Autor: Scott Hartman [http://www.skeletaldrawing.com/psgallery/gallery.htm]]]
 [[Holotyp]] (IVPP V 12615) to nieartykułowany szkielet zawierający niekompletną czaszkę, kręgi (4 szyjne,12 grzbietowych, kość krzyżową, 4 ogonowe), 2 niekompletne żebra, kości obręczy i kończyn: przednich (łopatkę, kość kruczą, część kości ramiennej, kość łokciową, kości śródręcza, pazur) oraz tylnych (kość biodrową, łonową i biodrową, kości udowe i piszczelowe, II, III i IV kość śródstopia, paliczek II-2, pazur II).
 Do ''Sinovenator changii'' przypisano też formalnie drugiego osobnika (IVPP V12583), nieformalnie trzeciego i czwartego (IVPP V14322 i nieoznaczony okaz) a [[White]] ([[2009]]) opisał stopę ze zbiorów IVPP jako ''Sinovenator'' sp.
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 85: / Linia 87: @@
 Xu, X., M. A. Norell, X. Wang, P. J. Makovicky & X. Wu. (2002). "A basal troodontid from the Early Cretaceous of China". Nature 415(6873):780-784.
-Xu, X., You, H., Du, K. & Han, F. (2011) "An Archaeopteryx-like theropod from China and the origin of Avialae" Nature, 475, 465–470. doi:10.1038/nature10288
+Xu, X., You, H., Du, K. & Han, F. (2011) "An Archaeopteryx-like theropod from China and the origin of Avialae" Nature, 475, 465–470. [[doi:10.1038/nature10288]]
 http://home.comcast.net/~eoraptor

@@ Linia 47: / Linia 47: @@
 ? [[Troodontidae]]
 |-
-| colspan=2 |[[Plik:Sinovenator.jpg|400px|]]
+| colspan=2 |[[Plik:Sinovenator_EFelcyn.jpg|400px|]]
-<small>Autor: Scott Hartman [http://www.skeletaldrawing.com/psgallery/gallery.htm]</small>
+<small>Autorka: [[Edyta Felcyn]]</small>
 |}
@@ Linia 60: / Linia 60: @@
 ==Materiał kopalny==
 [[Holotyp]] (IVPP V 12615) to nieartykułowany szkielet zawierający niekompletną czaszkę, kręgi (4 szyjne,12 grzbietowych, kość krzyżową, 4 ogonowe), 2 niekompletne żebra, kości obręczy i kończyn: przednich (łopatkę, kość kruczą, część kości ramiennej, kość łokciową, kości śródręcza, pazur) oraz tylnych (kość biodrową, łonową i biodrową, kości udowe i piszczelowe, II, III i IV kość śródstopia, paliczek II-2, pazur II).

@@ Linia 19: / Linia 19: @@
 |-
 ! '''[[Lokacje|Miejsce występowania]]''':
-| [[Chiny]] - prowincja [[Liaoning]]
+| [[Chiny]] - prowincja Liaoning
 <small>([[formacja Yixian]] - warstwy Lujiatun)</small>
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| 130-125 ((?136-?120) Ma
+| 130-125 (?136-?120) Ma
-<small>wczesna kreda</small>
+<small>wczesna [[kreda]]</small>
 |-
 ! '''Systematyka'''

← poprzednia wersja		Wersja z 11:59, 20 gru 2011
Linia 100:		Linia 100:
	[[Kategoria:Mezozoik]]		[[Kategoria:Mezozoik]]
	[[Kategoria:Kreda]]		[[Kategoria:Kreda]]
		+	[[Kategoria:Barrem]]
		+	[[Kategoria:Apt]]

@@ Linia 6: / Linia 6: @@
 | [[Maciej Ziegler]]
 | [[Dawid Mika]]
 |}
 </small>
 ----
 {| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
-! colspan=2 | ''Raptorex'' (raptoreks)
+! colspan=2 | ''Sinovenator'' (sinowenator)
 |-
 !  '''Długość''':
@@ Linia 25: / Linia 24: @@
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| 130-125 Ma
+| 130-125 ((?136-?120) Ma
 |-
 ! '''Systematyka'''
@@ Linia 51: / Linia 52: @@
 ==Wstęp==
-''Sinovenator'' to [[rodzaj]] małego troodontyda z wczesnej kredy Chin. Jak przystało na bazalnego przedstawiciela [[Troodontidae]], nie posiadał kilku cech znanych u bardziej zaawansowanych krewniaków - jak np. ''arctometatarsus''. Był lekko zbudowanym, długonim zwierzęciem. ''Sinovenator'' nie miał zębów na samym przedzie górnej i dolnej szczęki. Za życia to miejsce mogła okrywać substancja rogową tworząc niewielki dziób.
+''Sinovenator'' to [[rodzaj]] małego deinonychozaura z wczesnej kredy Chin. Był lekko zbudowanym, długonogim zwierzęciem.
 ==Etymologia==
-Nazwa ''Sinovenator'' pochodzi od łacińskich słów ''Sinae'' (oznaczającego [[Chiny]]) i ''Venator'' (łowca). Epitet gatunkowy honoruje Meeman Chang z Instytutu Paleontologii Kręgowców i Paleoantropologii Chińskiej Akademii Nauk w Pekinie (Institute of Vertebrate Paleontology and Paleoanthropology, Chinese Academy of Sciences) za znacząca rolę w badaniach nad fauną Jehol.
+Nazwa ''Sinovenator'' pochodzi od łacińskich słów ''Sinae'' (oznaczającego [[Chiny]]) i ''Venator'' (łowca). Epitet [[gatunek|gatunkowy]] honoruje Meeman Chang z Instytutu Paleontologii Kręgowców i Paleoantropologii Chińskiej Akademii Nauk w Pekinie (Institute of Vertebrate Paleontology and Paleoanthropology, Chinese Academy of Sciences) za znacząca rolę w badaniach nad fauną Jehol.
 ==Materiał kopalny==
@@ Linia 60: / Linia 63: @@
 Do ''Sinovenator changii'' przypisano też formalnie drugiego osobnika (IVPP V12583), nieformalnie trzeciego i czwartego (IVPP V14322 i nieoznaczony okaz) a [[White]] ([[2009]]) opisał stopę ze zbiorów IVPP jako ''Sinovenator'' sp.
 ==Spis gatunków==
@@ Linia 74: / Linia 74: @@
 == Bibliografia ==
-<small>
+<small>Naish, D., Dyke, G., Cau, A., Escuillié, F. & Godefroit, P. (2011) "A gigantic bird from the Upper Cretaceous of Central Asia" Biology Letters, doi: 10.1098/rsbl.2011.0683
 Hu, D., Hou, L., Hang, L. & Xu, X. (2009). "A pre-Archaeopteryx troodontid theropod from China with long feathers on the metatarsus" Nature, 461, 1 October 2009: 640-643.
 Xu, X., M. A. Norell, X. Wang, P. J. Makovicky & X. Wu. (2002). "A basal troodontid from the Early Cretaceous of China". Nature 415(6873):780-784.
@@ Linia 91: / Linia 94: @@
 [[Kategoria:Tetanurae]]
 [[Kategoria:Coelurosauria]]
 [[Kategoria:Troodontidae]]
 [[Kategoria:Azja]]