Streptospondylus - Historia wersji

Taurovenator o 15:33, 1 kwi 2024

2024-04-01T15:33:48Z

Kamil Kamiński o 06:39, 19 cze 2017

2017-06-19T06:39:59Z

Kamil Kamiński o 16:56, 15 cze 2017

2017-06-15T16:56:10Z

Kamil Kamiński o 16:55, 15 cze 2017

2017-06-15T16:55:43Z

Kamil Kamiński: /* Budowa */

2017-06-15T16:53:29Z

‎Budowa

Kamil Kamiński o 16:51, 15 cze 2017

2017-06-15T16:51:34Z

Kamil Kamiński: Utworzył nową stronę „{{DISPLAYTITLE:''Streptospondylus''}} {| class="wikitable" style="background-color:CornSilk" | Autor: | Korekta: |- | Kamil Kamiński |} ---- {| ...”

2017-06-15T16:48:39Z

Utworzył nową stronę „{{DISPLAYTITLE:''Streptospondylus''}} {| class="wikitable" style="background-color:CornSilk" | Autor: | Korekta: |- | Kamil Kamiński |} ---- {| ...”

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Streptospondylus''}}

{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
| Autor:
| Korekta:
|-
| [[Kamil Kamiński]]
|}


----

{| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
! colspan=2 | ''Streptospondylus'' (streptospondyl)
|-
! '''Długość''':
| ?

|-
! '''Masa''':
| ?

|-
! '''[[Lokacje|Miejsce występowania]]''':
| [[Francja]] - Calvados

|-
! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
| ok. 170-163,5 [[Ma]]

późna [[środkowa jura]] – wczesna [[późna jura]] (późny [[kelowej]] – wczesny [[oksford]])
|-
! '''Systematyka'''
| [[Dinosauria]]

[[Theropoda]]

[[Tetanurae]]

? [[Megalosauroidea]]

?[[Spinosauroidae]]

?[[Megalosauridae]] \ [[Spinosauridae]]

?[[Eustreptospondylinae]]

|-
| colspan=2 |[[Plik: StreptospondylusNV.jpg |400px]]
Rekonstrukcja ''Streptospondylus'' pożywiającego się padliną morskiego gada.

Autor: Nobu Tamura.
[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:StreptospondylusNV.jpg].

|-
|}

==Wstęp==
''Streptospondylus'' to [[rodzaj]] środkowo-jurajskiego mięsożernego [[Theropoda|teropoda]] średniej wielkości z terenów obecnej Francji. Pomimo, że znany jest z nielicznych fragmentów szkieletu, ma on wyjątkowo skomplikowaną historię taksonomiczną, podobnie jak kilka innych dinozaurów z terenów dzisiejszej Europy nazwanych jeszcze w XIX w. Jego kości były jednymi z pierwszych opisanych szczątków dinozaurów, choć początkowo interpretowano je jako należące do krokodylomorfa.

==Etymologia==
Nazwa ''Streptospondylus'' oznacza „odwrócony kręg” i pochodzi od greckich słów ''streptos'' i ''spondylos''. Wynika ona z faktu, że początkowo dinozaur ten został sklasyfikowany jako krokodyl. Dzisiejsze krokodyle mają kręgi proceliczne (wkląsłe z przodu), natomiast kręgi streptospondyla były opistoceliczne (wklęsłe z tyłu). Epitet gatunkowy ''altdorfensis'' nawiązuje do miasta Altdorf w Niemczech.

==Materiał kopalny==
Skamieniałości ''Streptospondylus'' składają się z dwunastu oznaczeń [[lektotyp]]owych: MNHN 8787 (ostatni kręg szyjny i dwa pierwsze kręgi grzbietowe), MNHN 8794 (ostatni kręg grzbietowy i dwa pierwsze krzyżowe), MNHN 8788 (ostatni kręg krzyżowy i pierwszy ogonowy), MNHN 8907 (trzy kręgi grzbietowe), MNHN 8789 (kręg grzbietowy), MNHN 8789 (przedni kręg grzbietowy), MNHN 8793 (przedni kręg grzbietowy), MNHN 8605 (dalszy koniec lewej kości łonowej), MNHN 8606 (dalszy koniec prawej kości strzałkowej), MNHN 8607 (dalszy koniec prawej kości piszczelowej), MNHN 8606 (MNHN 8608 wg [[Michael Mortimer|Mortimera]], 2013 online) (kość skokowa), MNHN 8609 (kość piętowa) ([[Ronan Allain|Allain]], 2001).

Materiał przypisany to MNHN 9645 (fragment kości udowej), mogący należeć do ''Streptospondylus''.

==Historia taksonu==
Szczątki ''Streptospondylus'' zostały odkryte już w XVIII w., będąc początkowo częścią prywatnej kolekcji. Po raz pierwszy zostały naukowo opisane już w 1808 r. przez [[Georges Cuvier|Georgesa Cuviera]]. Były one przemieszane z kośćmi krokodylomorfów, i tak też interpretowane. ''Streptospondylus'' został nazwany w 1832 roku przez Christiana Ericha Hermanna von Meyera, ponownie jako prehistoryczny krokodylomorf. Dopiero później dostrzeżono dinozaurową naturę części tych szczątków. W 1964 r. [[Alick Walker]] przypisał kości teropoda do gatunku ''[[Eustreptospondylus]] divesensis'', razem z fragmentami czaszki innego okazu. Później jednak materiał czaszkowy został [[holotyp]]em nowego rodzaju ''[[Piveteausaurus]]''. W 2001 r. Ronan Allain dokonał redeskrypcji szczątków streptospondyla i rewizji jego taksonomii, stwierdzając, że jest to ważny i odrębny rodzaj. Wyznaczył też [[lektotyp]], którym określił „kręgi teropoda”, jednak w spisie materiału zaliczył do niego wszystkie kości z wyjątkiem udowej.

==Filogeneza==
Pozycja filogenetyczna streptospondyla jest niejasna ze względu na niedostatek szczątków. Różne analizy wykazują dość odmienne pozycje w ramach [[Megalosauroidea]] (choć wg Bensona [2010] mógł on nie być przedstawicielem tego kladu). Wg niektórych analiz był on członkiem [[Eustreptospondyline]], mogącej należeć do [[Megalosauridae]] (np. [[Tetanurae#Benson_i_in..2C_2010|Benson i in.,2010]]) lub [[Spinosauridae]] (np. [[Tetanurae#Smith_i_in..2C_2007|Smitha i in., 2007]]). Inne badania wskazują, że nie tworzył on kladu z eustreptospondylem i mógł być dość bazalnym członkiem kladu [[Megalosauria]], nienależącym do megalozaurydów ani spinozaurydów, jednak bardziej zaawansowanym niż [[Piatnitzkysauridae]] (np. Carrano i in., 2012). Wg jeszcze innych analiz mógł być bardziej zaawansowany ewolucyjnie niż megalozaurydy, i bliższy spinozaurydom (np. [[Tetanurae#Bell_i_in..2C_2016_.28Ib.29|Bell i in., 2016). Zob. Też [[Tetanurae#Kladogramy]].

==Budowa==
[[Plik: Streptospondylus altdorfensis.JPG].]]300px|thumb|right|Skamieniałe szczątki streptospondyla. Autor zdjęcia: Ghedoghedo. [https://en.m.wikipedia.org/wiki/File%3AStreptospondylus_altdorfensis.JPG].]]
Nie wiadomo dokładnie, jakie rozmiary osiągał ''Streptospondylus'', był to jednak teropod średniej wielkości (Allain, 2001). Wyróżniał się dwoma hypapofyzami na brzusznej powierzchni przednich kręgów grzbietowych. Uważano, że cecha ta łączyła go z eustreptospondylem, jednak wg [[Roger Benson|Bensona]] (2010) nie występowała ona u ''Eustreptospondylus'' i stanowi [[autapomorfia|autapomorfię]] streptospondyla. Trzony tych kręgów były silnie opistoceliczne (wklęsłe z tyłu) i brzusznie spłaszczone. Tylne kręgi grzbietowe były platyceliczne (płaskie), a ich trzony wydłużone. Oprócz tego ''Streptospondylus'' wyróżniał się kilkoma unikalnymi cechami kości skokowej (Allain, 2001).

==''S. cuvieri''==
W 1842 r. Owen opisał gatunek ''Streptospondylus cuvieri'' na podstawie zębów, częściowego kręgu grzbietowego i wyrostka kolczystego z [[bajos]]u Anglii. W 1908 r. Huene przeniósł te szczątki do rodzaju ''[[Megalosaurus]]''. Niestety kości tego zwierzęcia nie zostały nigdy zilustrowane, a co gorsza, uległy zagubieniu. Później do ''S. cuvieri'' zaliczano ''S. altdorfensis'', ''[[Piveteausaurus]]'' i ''[[Eustreptospondylus]]''. ''S. altdorfensis'' pochodzi jednak z Francji i jest późniejszy, więc niemal na pewno jest to przynajmniej inny gatunek. Carrano i in. (2012) uważają ''S. cuvieri'' za bliżej nieokreślonego [[Tetanurae|tetanura]]. Jednak wg Mortimera (2013 online) może on należeć do rodzaju ''Streptospondylus''.

==Spis gatunków==
{| class="wikitable"
|{{V|''Streptospondylus''}}
|{{Kpt|[[Christian von Meyer|Meyer]]}}, [[1832]]
|-
| {{V|''S. altdorfensis''}}
|{{Kpt|[[Christian von Meyer|Meyer]]}}, [[1832]]
|-
| = ''S. rostromajor''
| {{Kpt|[[Richard Owen|Owen]]}}, [[1842]]
|-
| = ''Laelaps gallicus''
| {{Kpt|[[Edward Cope|Cope]]}}, [[1867]]
|-
| = ''Poekilopleuron gallicum''
| {{Kpt|[[Edward Cope|Cope]]}}, [[1869]]
|-
| = ''Dryptosaurus gallicus''
| ({{Kpt|[[Edward Cope|Cope]]}}, [[1867]]) {{Kpt|[[George Olshevsky|Olshevsky]]}}, [[1991]]
|-
| {{V|?''C. cuvieri''}}
|{{Kpt|[[Richard Owen|Owen]]}}, [[1842]]
|-
| = ''Megalosaurus cuvieri''
|({{Kpt|[[Richard Owen|Owen]]}}, [[1842]]) {{Kpt|[[Friedrich von Huene|Huene]]}}, [[1908]]
|-
|}

== Bibliografia ==

Allain, R. (2001). "Redescription de ''Streptospondylus altdorfensis'', le dinosaure théropode de Cuvier, du Jurassique de Normandie [Redescription of ''Streptospondylus altdorfensis'', Cuvier's theropod dinosaur from the Jurassic of Normandy]". Geodiversitas. 23 (3): 349–367

Benson, R.B.J. (2010). "A description of ''Megalosaurus bucklandii'' (Dinosauria: Theropoda) from the Bathonian of the UK and the relationships of Middle Jurassic theropods". Zoological Journal of the Linnean Society. 158: 882. [[doi:10.1111/j.1096-3642.2009.00569.x]]

Carrano, M.T., Benson, R.B.J. & Sampson, S.D. (2012) "The phylogeny of Tetanurae (Dinosauria: Theropoda)" Journal of Systematic Palaeontology, 10(2), 211-300. [[doi:10.1080/14772019.2011.630927]].

Mortimer, M. (2013 online). [http://theropoddatabase.com/Megalosauroidea.htm#Streptospondylusaltdorfensis]

Mortimer, M. (2013 online). [http://theropoddatabase.com/Megalosauroidea.htm#Streptospondyluscuvieri]

Walker, A.D. (1964). "Triassic reptiles from the Elgin area: ''Ornithosuchus'' and the origin of carnosarus". Philosophical Transactions of the Royal Society of London. 248: 53–134.. [[doi:10.1098/rstb.1964.0009]]



[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Saurischia]]
[[Kategoria:Theropoda]]
[[Kategoria:Tetanurae]]
[[Kategoria:Megalosauroidea]]
[[Kategoria:Europa]]
[[Kategoria:Francja]]
[[Kategoria:Mezozoik]]
[[Kategoria:Jura]]
[[Kategoria:Kelowej]]
[[Kategoria:Oksford]]

@@ Linia 27: / Linia 27: @@
 |-
 ! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
-| ok. 170-163,5 [[Ma]]
+| ok. 165-160 [[Ma]]
 <small>późna [[środkowa jura]] – wczesna [[późna jura]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Streptospondylus''}}
 <small>
@@ Linia 136: / Linia 138: @@
 [[Kategoria:Kelowej]]
 [[Kategoria:Oksford]]

@@ Linia 42: / Linia 42: @@
 ? [[Megalosauroidea]]
-?[[Spinosauroidae]]
+?[[Spinosauroidea]]
 ?[[Megalosauridae]] \ [[Spinosauridae]]

@@ Linia 130: / Linia 130: @@
 [[Kategoria:Theropoda]]
 [[Kategoria:Tetanurae]]
 [[Kategoria:Europa]]
 [[Kategoria:Francja]]

@@ Linia 76: / Linia 76: @@
 ==Budowa==
-[[Plik: Streptospondylus_altdorfensis.JPG].]]300px|thumb|right|Skamieniałe szczątki streptospondyla. Autor zdjęcia: Ghedoghedo. [https://en.m.wikipedia.org/wiki/File%3AStreptospondylus_altdorfensis.JPG].]]
+[[Plik: Streptospondylus altdorfensis.JPG|300px|thumb|right|Skamieniałe szczątki streptospondyla. Autor zdjęcia: Ghedoghedo. [https://en.m.wikipedia.org/wiki/File%3AStreptospondylus_altdorfensis.JPG].]]
 Nie wiadomo dokładnie, jakie rozmiary osiągał ''Streptospondylus'', był to jednak teropod średniej wielkości (Allain, 2001). Wyróżniał się dwoma hypapofyzami na brzusznej powierzchni przednich kręgów grzbietowych. Uważano, że cecha ta łączyła go z eustreptospondylem, jednak wg [[Roger Benson|Bensona]]  (2010) nie występowała ona u ''Eustreptospondylus'' i stanowi [[autapomorfia|autapomorfię]] streptospondyla. Trzony tych kręgów były silnie opistoceliczne (wklęsłe z tyłu) i brzusznie spłaszczone. Tylne kręgi grzbietowe były platyceliczne (płaskie), a ich trzony wydłużone. Oprócz tego ''Streptospondylus'' wyróżniał się kilkoma unikalnymi cechami kości skokowej (Allain, 2001).
 ==''S. cuvieri''==

@@ Linia 29: / Linia 29: @@
 | ok. 170-163,5 [[Ma]]
-<small>późna [[środkowa jura]] – wczesna [[późna jura]] (późny [[kelowej]] – wczesny [[oksford]])</small>
+<small>późna [[środkowa jura]] – wczesna [[późna jura]]
 |-
 ! '''Systematyka'''
@@ Linia 71: / Linia 73: @@
 ==Filogeneza==
-Pozycja filogenetyczna streptospondyla jest niejasna ze względu na niedostatek szczątków. Różne analizy wykazują dość odmienne pozycje w ramach [[Megalosauroidea]] (choć wg Bensona [2010] mógł on nie być przedstawicielem tego kladu). Wg niektórych analiz był on członkiem [[Eustreptospondyline]], mogącej należeć do [[Megalosauridae]] (np. [[Tetanurae#Benson_i_in..2C_2010|Benson i in.,2010]]) lub [[Spinosauridae]] (np. [[Tetanurae#Smith_i_in..2C_2007|Smitha i in., 2007]]). Inne badania wskazują, że nie tworzył on kladu z eustreptospondylem i mógł być dość bazalnym członkiem kladu [[Megalosauria]], nienależącym do megalozaurydów ani spinozaurydów, jednak bardziej zaawansowanym niż [[Piatnitzkysauridae]] (np. Carrano i in., 2012).  Wg jeszcze innych analiz mógł być bardziej zaawansowany ewolucyjnie niż megalozaurydy, i bliższy spinozaurydom (np. [[Tetanurae#Bell_i_in..2C_2016_.28Ib.29|Bell i in., 2016). Zob. Też [[Tetanurae#Kladogramy]].
+Pozycja filogenetyczna streptospondyla jest niejasna ze względu na niedostatek szczątków. Różne analizy wykazują dość odmienne pozycje w ramach [[Megalosauroidea]] (choć wg Bensona [2010] mógł on nie być przedstawicielem tego kladu). Wg niektórych analiz był on członkiem [[Eustreptospondylinae]], mogącej należeć do [[Megalosauridae]] (np. [[Tetanurae#Benson_i_in..2C_2010|Benson i in.,2010]]) lub [[Spinosauridae]] (np. [[Tetanurae#Smith_i_in..2C_2007|Smitha i in., 2007]]). Inne badania wskazują, że nie tworzył on kladu z eustreptospondylem i mógł być dość bazalnym członkiem kladu [[Megalosauria]], nienależącym do megalozaurydów ani spinozaurydów, jednak bardziej zaawansowanym niż [[Piatnitzkysauridae]] (np. Carrano i in., 2012).  Wg jeszcze innych analiz mógł być bardziej zaawansowany ewolucyjnie niż megalozaurydy, i bliższy spinozaurydom (np. [[Tetanurae#Bell_i_in..2C_2016_.28Ib.29|Bell i in., 2016]]). Zob. Też [[Tetanurae#Kladogramy]].
 ==Budowa==
-[[Plik: Streptospondylus altdorfensis.JPG].]]300px|thumb|right|Skamieniałe szczątki streptospondyla. Autor zdjęcia: Ghedoghedo. [https://en.m.wikipedia.org/wiki/File%3AStreptospondylus_altdorfensis.JPG].]]
+[[Plik: Streptospondylus_altdorfensis.JPG].]]300px|thumb|right|Skamieniałe szczątki streptospondyla. Autor zdjęcia: Ghedoghedo. [https://en.m.wikipedia.org/wiki/File%3AStreptospondylus_altdorfensis.JPG].]]
 Nie wiadomo dokładnie, jakie rozmiary osiągał ''Streptospondylus'', był to jednak teropod średniej wielkości (Allain, 2001). Wyróżniał się dwoma hypapofyzami na brzusznej powierzchni przednich kręgów grzbietowych. Uważano, że cecha ta łączyła go z eustreptospondylem, jednak wg [[Roger Benson|Bensona]]  (2010) nie występowała ona u ''Eustreptospondylus'' i stanowi [[autapomorfia|autapomorfię]] streptospondyla. Trzony tych kręgów były silnie opistoceliczne (wklęsłe z tyłu) i brzusznie spłaszczone. Tylne kręgi grzbietowe były platyceliczne (płaskie), a ich trzony wydłużone. Oprócz tego ''Streptospondylus'' wyróżniał się kilkoma unikalnymi cechami kości skokowej (Allain, 2001).