Tachiraptor - Historia wersji

Kamil Kamiński: /* Materiał kopalny i anatomia */

2023-09-04T05:45:55Z

‎Materiał kopalny i anatomia

Kriolofozaur o 00:05, 3 wrz 2023

2023-09-03T00:05:05Z

Kriolofozaur o 00:04, 3 wrz 2023

2023-09-03T00:04:30Z

Kriolofozaur o 23:52, 1 wrz 2023

2023-09-01T23:52:27Z

Mateusz: /* Pokrewieństwa z innymi dinozaurami */

2015-03-19T10:34:28Z

‎Pokrewieństwa z innymi dinozaurami

Mateusz o 17:01, 13 lis 2014

2014-11-13T17:01:37Z

Mateusz o 16:59, 13 lis 2014

2014-11-13T16:59:04Z

Mateusz: Nowe hasło

2014-11-13T16:43:24Z

Nowe hasło

Nowa strona

{{DISPLAYTITLE:''Tachiraptor''}}

{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
| Autor:
| Korekta:
|-
| [[Mateusz Tałanda]]
|}

----
{| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
! colspan=2 | ''Tachiraptor'' (tachiraptor)
|-
! '''Długość''':
| ponad 1,5 m
|-
! '''[[Lokacje|Miejsce występowania]]''':
| [[Wenezuela]] - stan Táchira
niedaleko miasta La Grita, [[formacja]] [[La Quinta]]
|-
! '''[[Czas|Czas występowania]]'''
| 200-201 [[Ma]]

[[hettang]] ([[wczesna jura]])
|-
! '''Systematyka'''
| [[Dinosauria]]

[[Saurischia]]

[[Theropoda]]

[[Neotheropoda]]
|-
| colspan=2 |[[Plik:Tachiraptor admirabilis by malvit.jpg|400px|]]
Hipotetyczna rekonstrukcja głowy. Autor: MALvit [http://malvit.deviantart.com/art/Tachiraptor-admirabilis-491054201].
|-
! colspan=2 | Mapa znalezisk:
|-
| colspan=2 |
<display_points type="terrain" zoom=4>
72°01'06.60W, 08°09'03.47 N|formacja La Quinta
</display_points>
|}
'''''Tachiraptor admirabilis''''' to nieduży [[gatunek]] drapieżnego [[dinozaur]]a, który żył na terenie dzisiejszej [[Wenezuela|Wenezueli]] około 200 milionów lat temu. Jest to drugi dinozaur opisany z tego kraju, po ''[[Laquintasaura|Laquintasaura venezuelae]]''. Jego nazwa pochodzi od stanu Táchira, w którym został znaleziony. Słowo ''raptor'' oznacza po łacinie "rabuś". Nazwa gatunkowa nawiązuje do wspaniałej (ang. ''admirable'') kampanii [[wikipedia:pl:Simon Bolivar|Simona Bolivara]], podczas której miasto La Grita (gdzie znaleziono tachiraptora) odgrywało strategiczną rolę.
[[Plik:Tachiraptor admirabilis.jpg|300px|thumb|right|Znalezione do tej pory kości tachiraptora: prawa piszczel (a-e) z różnych stron i lewa kość kulszowa (f).]]

== Materiał kopalny ==
[[Holotyp]]em jest niemal kompletna prawa piszczel. Oprócz niej znaleziono w tym samym miejscu lewą kość kulszową. Budowa powierzchni stawowych na piszczeli ma unikalny zestaw cech, który odróżnia tachiraptora od innych dinozaurów drapieżnych. Długa na około 25 cm piszczel pozwala szacować długość całego zwierzęcia na nieco ponad 1,5 metra.

== Pokrewieństwa z innymi dinozaurami ==
Tachiraptor wydaje się być bardziej zaawansowany niż [[Coelophysoidea|celofyzoidy]], [[Sinosaurus|sinozaur]], [[Dracovenator|drakowenator]], [[Cryolophosaurus|kriolofozaur]] i [[Dilophosaurus|dilofozaur]]. Jego budowa nawiązuje już do [[Avetheropoda]] - ogromnej grupy [[jura]]jskich i [[kreda|kredowych]] [[Theropoda|teropodów]], które dzielą się na [[Tetanurae|tetanury]] i [[Ceratosauria|ceratozaury]]. Tachiraptor prawdopodobnie poprzedzał to rozdzielenie .

== Paleoekologia ==
Tachiraptor żył w ówczesnej strefie równikowej. Polował prawdopodobnie na [[Laquintasaura|lakwintazaure]] i inne, mniejsze zwierzęta. Oprócz tych dwóch dinozaurów, w [[formacja|formacji]] [[La Quinta]] znaleziono szczątki roślin, małżoraczki, konchostraki i zęby ryb.

== Spis gatunków ==
{| class="wikitable"
! ''Tachiraptor''
| {{Kpt|[[Max Langer|Langer]], [[Ascanio Rincón|Rincón]], [[Jahandar Ramezani|Ramezani]], [[Andrés Solórzano|Solórzano]]}} i {{Kpt|[[Oliver Rauhut|Rauhut]]}}, [[2014]]
|-
! ''P. lufengensis''
| {{Kpt|Langer, Rincón, Ramezani, Solórzano}} i {{Kpt|Rauhut}}, 2014
|}
== Literatura ==

Langer M.C., Rincón A.D., Ramezani J., Solórzano A. i O.W.M. Rauhut. 2014. New dinosaur (Theropoda, stem-Averostra) from the earliest Jurassic of the La Quinta formation, Venezuelan Andes. Royal Society open science, t. 1, str. 140184. [http://dx.doi.org/10.1098/rsos.140184]

[[Kategoria:Dinosauria]]
[[Kategoria:Saurischia]]
[[Kategoria:Theropoda]]
[[Kategoria:Ameryka Południowa]]
[[Kategoria:Wenezuela]]
[[Kategoria:mezozoik]]
[[Kategoria:jura]]
[[Kategoria:hettang]]
[[Kategoria:do sprawdzenia]]

@@ Linia 36: / Linia 36: @@
 == Materiał kopalny i anatomia ==
-[[Holotyp]]em jest niemal kompletna prawa piszczel, oznaczona numerem katalogowym IVIC-P-2867. Oprócz niej znaleziono w tym samym miejscu niekompletną lewą kość kulszową oznaczoną jako IVIC-P-2868. Już wcześniej w pobliskim złożu kostnym[[Laquintasaura|lakwintazaury]] odkryto zęby teropoda, prawdopodobnie należały one do tachiraptora. Budowa powierzchni stawowych na piszczeli ma unikalny zestaw cech, który odróżnia tachiraptora od innych dinozaurów drapieżnych m. in. ostrą krawędź rozciągającą się  kierunku tylnim. Długa na około 25 cm piszczel pozwala szacować długość całego zwierzęcia na 3,5 metra. Na kości piszczelowej występuje rozbudowany grzebień strzałkowy, który jest charakterystyczny dla neoteropodów.
+[[Holotyp]]em jest niemal kompletna prawa piszczel, oznaczona numerem katalogowym IVIC-P-2867. Oprócz niej znaleziono w tym samym miejscu niekompletną lewą kość kulszową oznaczoną jako IVIC-P-2868. Już wcześniej w pobliskim złożu kostnym [[Laquintasaura|lakwintazaury]] odkryto zęby teropoda, prawdopodobnie należały one do tachiraptora. Budowa powierzchni stawowych na piszczeli ma unikalny zestaw cech, który odróżnia tachiraptora od innych dinozaurów drapieżnych m. in. ostrą krawędź rozciągającą się  kierunku tylnim. Długa na około 25 cm piszczel pozwala szacować długość całego zwierzęcia na 3,5 metra. Na kości piszczelowej występuje rozbudowany grzebień strzałkowy, który jest charakterystyczny dla neoteropodów.
 == Pokrewieństwa z innymi dinozaurami ==

← poprzednia wersja		Wersja z 00:05, 3 wrz 2023
Linia 67:		Linia 67:
	[[Kategoria:jura]]		[[Kategoria:jura]]
	[[Kategoria:hettang]]		[[Kategoria:hettang]]
−	~~[[Kategoria:do sprawdzenia]]~~

@@ Linia 4: / Linia 4: @@
   |Korekta                = [[Szymon Jagusztyn]]
   |nazwa                  = ''Tachiraptor'' (tachiraptor)
-  |długość                = 3,5 m
+  |długość                = 3,5 m<ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R. & Larramendi, A. (2019). "Dinosaur Facts and Figures: The Theropods and Other Dinosauriformes". wyd. Princeton University Press. </ref>
-  |wysokość               = 0,9 m
+  |wysokość               = 0,9 m<ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R. & Larramendi, A. (2019). "Dinosaur Facts and Figures: The Theropods and Other Dinosauriformes". wyd. Princeton University Press. </ref>
-  |masa                   = 40 kg
+  |masa                   = 40 kg<ref name="Molina-Larramendi">Molina-Pérez, R. & Larramendi, A. (2019). "Dinosaur Facts and Figures: The Theropods and Other Dinosauriformes". wyd. Princeton University Press. </ref>
   |dieta                  = mięsożerny
   |miejsce                = [[Wenezuela]] - stan Táchira
@@ Linia 30: / Linia 30: @@
 }}
 |}
-'''''Tachiraptor admirabilis''''' to nieduży [[gatunek]] drapieżnego [[dinozaur]]a, który żył na terenie dzisiejszej [[Wenezuela|Wenezueli]] około 200 milionów lat temu. Jest to drugi dinozaur opisany z tego kraju, po ''[[Laquintasaura|Laquintasaura venezuelae]]''. Jego nazwa pochodzi od stanu Táchira, w którym został znaleziony. Słowo ''raptor'' oznacza po łacinie "rabuś". Nazwa gatunkowa nawiązuje do wspaniałej (ang. ''admirable'') kampanii [[wikipedia:pl:Simon Bolivar|Simona Bolivara]], podczas której miasto La Grita (gdzie znaleziono tachiraptora) odgrywało strategiczną rolę.
+'''''Tachiraptor admirabilis''''' to nieduży [[gatunek]] drapieżnego [[dinozaur]]a, który żył na terenie dzisiejszej [[Wenezuela|Wenezueli]] około 200 milionów lat temu. Jest to drugi dinozaur opisany z tego kraju, po ''[[Laquintasaura|Laquintasaura venezuelae]]''.
 [[Plik:Tachiraptor admirabilis.jpg|300px|thumb|right|Znalezione do tej pory kości tachiraptora: prawa piszczel (a-e) z różnych stron i lewa kość kulszowa (f).]]
-== Materiał kopalny ==
+== Materiał kopalny i anatomia ==
-[[Holotyp]]em jest niemal kompletna prawa piszczel. Oprócz niej znaleziono w tym samym miejscu lewą kość kulszową. Budowa powierzchni stawowych na piszczeli ma unikalny zestaw cech, który odróżnia tachiraptora od innych dinozaurów drapieżnych. Długa na około 25 cm piszczel pozwala szacować długość całego zwierzęcia na nieco ponad 1,5 metra.
+[[Holotyp]]em jest niemal kompletna prawa piszczel, oznaczona numerem katalogowym IVIC-P-2867. Oprócz niej znaleziono w tym samym miejscu niekompletną lewą kość kulszową oznaczoną jako IVIC-P-2868. Już wcześniej w pobliskim złożu kostnym[[Laquintasaura|lakwintazaury]] odkryto zęby teropoda, prawdopodobnie należały one do tachiraptora. Budowa powierzchni stawowych na piszczeli ma unikalny zestaw cech, który odróżnia tachiraptora od innych dinozaurów drapieżnych m. in. ostrą krawędź rozciągającą się  kierunku tylnim. Długa na około 25 cm piszczel pozwala szacować długość całego zwierzęcia na 3,5 metra. Na kości piszczelowej występuje rozbudowany grzebień strzałkowy, który jest charakterystyczny dla neoteropodów.
 == Pokrewieństwa z innymi dinozaurami ==
-Tachiraptor wydaje się być bardziej zaawansowany niż [[Coelophysoidea|celofyzoidy]], [[Sinosaurus|sinozaur]], [[Dracovenator|drakowenator]], [[Cryolophosaurus|kriolofozaur]] i [[Dilophosaurus|dilofozaur]]. Jego budowa nawiązuje już do [[Avetheropoda]] - ogromnej grupy [[jura]]jskich i [[kreda|kredowych]] [[Theropoda|teropodów]], które dzielą się na [[Tetanurae|tetanury]] i [[Ceratosauria|ceratozaury]]. Tachiraptor prawdopodobnie poprzedzał to rozdzielenie.
+Tachiraptor wydaje się być bardziej zaawansowany niż [[Coelophysoidea|celofyzoidy]], [[Sinosaurus|sinozaur]], [[Dracovenator|drakowenator]], [[Cryolophosaurus|kriolofozaur]] i [[Dilophosaurus|dilofozaur]]. Jego budowa nawiązuje już do [[Avetheropoda]] - ogromnej grupy [[jura]]jskich i [[kreda|kredowych]] [[Theropoda|teropodów]], które dzielą się na [[Tetanurae|tetanury]] i [[Ceratosauria|ceratozaury]]. Tachiraptor prawdopodobnie poprzedzał to rozdzielenie. Jeśli by tak było, to skracał by brak zapisu kopalnego o 25 Ma, choć zgodnie z hipotezą "kladu dilofozaura", może on tworzyć [[linia duchów|linię duchów]] liczącą 30 Ma (Langer i in., 2014).
-== Paleoekologia ==
+== Paleoekologia, Paleobiogeografia ==
-Tachiraptor żył w ówczesnej strefie równikowej. Polował prawdopodobnie na [[Laquintasaura|lakwintazaure]] i inne, mniejsze zwierzęta. Oprócz tych dwóch dinozaurów, w [[formacja|formacji]] [[La Quinta]] znaleziono szczątki roślin, małżoraczki, konchostraki i zęby ryb.
+Tachiraptor żył w ówczesnej strefie równikowej, na terenie równiny alluwialnej w strefie aktywności wulkanicznej. Polował prawdopodobnie na żyjące w stadach [[Laquintasaura|lakwintazaury]] i inne, mniejsze zwierzęta. Oprócz tych dwóch dinozaurów, w [[formacja|formacji]] [[La Quinta]] znaleziono szczątki roślin, małżoraczki, konchostraki i zęby ryb. Co ciekawe, fauna ta wykazuje większe powinowactwo z [[Laurazja|Laurazją]] niż z południową [[Gondwana|Gondwaną]]. Jest to jedno z niewielu miejsc, gdzie znaleziono dinozaury żyjące w strefie równikowej. Zobacz też: [[La Quinta]]
 == Spis gatunków ==
@@ Linia 53: / Linia 55: @@
 <small>
 Langer M.C., Rincón A.D., Ramezani J., Solórzano A. i  O.W.M. Rauhut. 2014. New dinosaur (Theropoda, stem-Averostra) from the earliest Jurassic of the La Quinta formation, Venezuelan Andes. Royal Society open science, t. 1, str. 140184. [http://dx.doi.org/10.1098/rsos.140184]
 </small>
 [[Kategoria:Dinosauria]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{DISPLAYTITLE:''Tachiraptor''}}
-<small>
+{{Opis
-{| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
+ |Autor                  = [[Mateusz Tałanda]]
-| Autor:
+ |Korekta                = [[Szymon Jagusztyn]]
-| Korekta:
+ |nazwa                  = ''Tachiraptor'' (tachiraptor)
-|-
+ |długość                = 3,5 m
-| [[Mateusz Tałanda]]
+ |wysokość               = 0,9 m
-|}
+ |masa                   = 40 kg
-</small>
+ |dieta                  = mięsożerny
-----
+ |miejsce                = [[Wenezuela]] - stan Táchira
 <small>niedaleko miasta La Grita, [[formacja]] [[La Quinta]]</small>
-|-
+ |czas                   = {{Występowanie|201|200}}
 <small>[[hettang]] ([[wczesna jura]])</small>
-|-
+ |systematyka            =
-! '''Systematyka'''
+[[Dinosauria]]
 [[Saurischia]]
@@ Linia 32: / Linia 20: @@
 [[Neotheropoda]]
-|-
+ |grafika                = Tachiraptor admirabilis by malvit.jpg
-| colspan=2 |[[Plik:Tachiraptor admirabilis by malvit.jpg|400px|]]
+ |podpis                 = Hipotetyczna rekonstrukcja głowy tachiraptora. Autor: MALvit [http://malvit.deviantart.com/art/Tachiraptor-admirabilis-491054201].
-<small>Hipotetyczna rekonstrukcja głowy tachiraptora. Autor: MALvit [http://malvit.deviantart.com/art/Tachiraptor-admirabilis-491054201].</small>
+ |PorównanieGrupa        = Neotheropoda
-|-
+ |PorównanieDługość      = 3.5
-! colspan=2 | Mapa znalezisk:
+ |mapa                   =
-|-
+<display_points type="terrain" zoom=3>
-| colspan=2 |
+.1° N, 72.1° W~Miejsce znalezienia tachiraptora
 </display_points>
 |}
 '''''Tachiraptor admirabilis''''' to nieduży [[gatunek]] drapieżnego [[dinozaur]]a, który żył na terenie dzisiejszej [[Wenezuela|Wenezueli]] około 200 milionów lat temu. Jest to drugi dinozaur opisany z tego kraju, po ''[[Laquintasaura|Laquintasaura venezuelae]]''. Jego nazwa pochodzi od stanu Táchira, w którym został znaleziony. Słowo ''raptor'' oznacza po łacinie "rabuś". Nazwa gatunkowa nawiązuje do wspaniałej (ang. ''admirable'') kampanii [[wikipedia:pl:Simon Bolivar|Simona Bolivara]], podczas której miasto La Grita (gdzie znaleziono tachiraptora) odgrywało strategiczną rolę.

@@ Linia 60: / Linia 60: @@
 | {{Kpt|[[Max Langer|Langer]], [[Ascanio Rincón|Rincón]], [[Jahandar Ramezani|Ramezani]], [[Andrés Solórzano|Solórzano]]}} i {{Kpt|[[Oliver Rauhut|Rauhut]]}}, [[2014]]
 |-
-! ''P. lufengensis''
+! ''T. admirabilis''
 | {{Kpt|Langer, Rincón, Ramezani, Solórzano}} i {{Kpt|Rauhut}}, 2014
 |}