Oksoko

Z Encyklopedia Dinozaury.com
Wersja z dnia 19:45, 15 paź 2020 autorstwa Kamil Kamiński (dyskusja | edycje)
(różn.) ← poprzednia wersja | przejdź do aktualnej wersji (różn.) | następna wersja → (różn.)
Skocz do: nawigacja, szukaj

Autor: Kamil Kamiński


Oksoko
Długość ok. 1,3 m (młody osobnik)
Masa 44-45 kg (młody osobnik)
Dieta roślinożerny/wszystkożerny
Miejsce Mongolia

Ajmak południowogobijski (formacja Nemegt, stanowisko Bugiin Tsav i Guriliin Tsav)

Czas
252 201 145
66

ok. 75-69 Ma
późna kreda (wczesny mastrycht)

Systematyka Dinosauria

Theropoda

Tetanurae

Coelurosauria

Oviraptorosauria

Oviraptoridae

Heyuanninae

Oksoko.jpg
Rekonstrukcja szkieletu i niektóre szczątki. Źródło: Funston i in., 2020.

Wstęp

Oksoko to rodzaj teropoda z rodziny Oviraptoridae żyjącego w późnej kredzie na terenie dzisiejszej Mongolii. Znany jest z niemal kompletnych szczątków kilku osobników. Oksoko został nazwany w 2020 r. przez Gregory’ego Funstona i współpracowników.

Etymologia

Nazwa Oksoko pochodzi od trzygłowego orła z ałtajskiej mitologii. Stanowi to nawiązanie do faktu, że holotyp odkryto w złożu zawierającym trzy czaszki. Epitet gatunkowy avarsan oznacza po mongolsku „uratowany”, co odnosi się do faktu skonfiskowania szczątków przemytnikom.

Materiał kopalny

Holotyp (MPC-D 100/33) to niemal kompletny szkielet młodego osobnika, w którym brakuje tylko połowy ogona.

Materiał przypisany to szczątki kolejnych pięciu osobników. Są wśród nich trzy młode (prawie kompletny szkielet, niepełny szkielet z czaszką i fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy), jeden prawie dorosły (fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy) i jeden dorosły (szkielet pozaczaszkowy).

Holotyp oraz szczątki innych okazów. Źródło: Funstoni in., 2020. [1].

Budowa i paleobiologia

Oksoko był stosunkowo niewielkim owiraptorozaurem, zbudowanym w sposób typowy dla tej grupy dinozaurów. Czaszka była krótka, wysoka i zakończona bezzębnym dziobem. Na jej szczycie znajdował się kostny grzebień, nadający czaszce kształt półksiężyca. Kręgi szyjne wyróżniały się dużymi epipofyzami. Kończyny przednie były dość krótkie i miały tylko dwa funkcjonalne palce, co było do tej pory cechą nieznaną u owiraptorydów. Stopy nie miały wykształconej struktury arctometatarsus.

Ze względu na skrócenie kończyn przednich, redukcję liczby palców i ograniczenie zakresu ich ruch, autorzy opisu uważają, że Oksoko i jego najbliżsi krewny byli bardziej roślinożerni niż inne owiraptorozaury. Odkrycie kilku okazów w jednym miejscu może wskazywać na stadny tryb życia omawianego dinozaura. Poszczególne osobniki znaleziono w pozycji spoczynkowej, co wskazuje, że ich ciała nie były przemieszczane po śmierci i że najprawdopodobniej zginęły one razem. Nagromadzone kości należały do osobników młodych, a więc Oksoko mogły tworzyć niewielkie stada, złożone ze zwierząt będących w podobnym wieku.

Spis gatunków

Oksoko Funston, Chinzorig, Tsogbaatar, Kobayashi, Sullivan i Currie, 2020
O. avarsan Funston, Chinzorig, Tsogbaatar, Kobayashi, Sullivan i Currie, 2020

Bibliografia

Funston, G.F., Chinzorig, T., Tsogtbaatar, K., Kobayashi, Y., Sullivan, C. & Currie, P.J. (2020). "A new two-fingered dinosaur sheds light on the radiation of Oviraptorosauria". Royal Society Open Science. 7 (10): 201184. doi:10.1098/rsos.201184.