Samsonów

Z Encyklopedia Dinozaury.com
Skocz do: nawigacja, szukaj

Autor: Szymon Jagusztyn


Formacja Samsonów
Wiek
252 201 145
66

ok. 248-247.2 Ma
(wczesny trias - późny olenek)

Miejsce Polska - Góry Świętokrzyskie
Leży pod formacja Baranów
Leży nad formacja Wióry
Miąższość ?
Klimat gorący i suchy
Litologia czerwony piaskowiec, iłowiec
Pałęgi.png
Odkrywka w Pałęgach (formacja Samsonów). Autor: Maria Kuleta [1]
Mapa znalezisk
Wczytywanie mapy…
}

Wstęp

Formacja Samsonów to dolnotriasowa formacja, w której osadach odkryto tropy dinozauromorfów.

Litologia

Skały budujące warstwy tej formacji to przede wszystkim czerwone piaskowce i mułowce. Litostratygraficznie zaliczane są do utworów pstrego piaskowca.

Historia badań

W XX wieku na terenie kopalni w Pałęgach eksploatowano iłowce. Były one obiektem zainteresowania geologów od lat 60, ale dopiero w 2006 roku opisano faunę z tegoż stanowiska. Tropy dinozauromorfów nie doczekały się jeszcze formalnej publikacji.

Paleoekologia

Teren dzisiejszej kopalni w Pałęgach 247.5 Ma temu był teren równi zalewowej, porastanej przez rośliny nagonasienne, skrzypy i drzewiaste widłaki z rodzaju Pleuromeia. Przez drobne kałuże przechodziły zwierzęta, następnie te zbiorniki wysychały, a potem były zasypywane osadem przez podnoszącą się wodę w pobliskiej rzece. W wodzie żyły różnorodne bezkręgowce, które pozostawiły po sobie ślady w tym muszloraczki, małże i cyklidy- wymarłe stawonogi, zajmujące niszę ekologiczną dzisiejszych krabów. W powietrzu latało wiele owadów, w tym wojsiłki i Chauliodites niedzwiedzkii nazwany na cześć Grzegorza Niedźwiedzkiego. Na lądzie biegali ich nielotni krewni- karaluchy. W tym zróżnicowanym ekosystemie żyły również kręgowce. Odnaleziono dotąd nieopisane kości ryb i płazów oraz wiele tropów. Zostały pozostawione przez małe i średnie pseudozuchy, drobne lepidozauromorfy oraz najrzadsze tropy cf. Atreipus sp., które Gerard Gierliński uznaje za tropy silezaurydów (Gierliński, online).

Fauna i flora

Kręgowce
Takson Miejsce Komentarz Grafika

cf. ‘Capitosauroides’ isp.

Pałęgi

enigmatyczny trop, niegdyś uważany za pozostawiony przez temnospondyla

Rhynchosauroides isp.

Pałegi

trop lepidozauromorfa/archozauromorfa

Synaptichnium isp.

Pałegi

trop pseudozucha

Isochirotherium isp. (podobny do I. herculis lub I.sorgeli )

Pałegi

trop pseudozucha

cf. Brachychirotherium isp.

Pałegi

trop pseudozucha

Chirotherium cf. barthii

Pałegi

trop pseudozucha

cf. Atreipus isp.

Pałegi

trop dinozauromorfa

Characichnos isp.

Pałęgi

trop pływającego kręgowca

Bezkręgowce i flora
Takson Miejsce Komentarz Grafika

Palaeolimnadia mecsekensis

Pałęgi

muszloraczek

Dictyonatella sp.

Pałegi

muszloraczek

Mecoptera indet.

Pałegi

wojsiłka

Blattodea indet.

Pałegi

karaluch

Cyclida indet.

Pałegi

przedstawiciel cyklidów- wymarłego rzędu skorupiaków

Chauliodites niedzwiedzkii

Pałegi

gatunek latającego owada z rodziny Chaulioditidae

Chauliodites.png

Cladophlebis sp.

Pałegi

paproć

Neuropteridium sp.

Pałegi

paproć

Anomopteris sp.

Pałegi

paproć

Pleuromeia sp.

Pałegi

widłak drzewiasty

Pleuromeia restoration.png

Equisetites sp.

Pałegi

skrzypowe

Schizoneura sp.

Pałegi

skrzypowe

W Pałęgach odkryto również tropy bezkręgowców: Lockeia, Planolites, Koupichnium, Cruziana, Palaeophycus i Rusophycus.

Bibliografia

Maria Kuleta, Grzegorz Niedźwiedzki, Stanisława Zbroja (2006). Vertebrate track site in the uppermost Middle Buntsandstein of the Holy Cross Mountains, Poland Prz. Geol., 54: 1081–1088.

Polskie Towarzystwo Geologiczne, Kraków, 2023, Materiały konferencyjne. ISBN: 978-83-942304-7-0 str.89-92

Aristov, D. & Żyła, Dagmara & Wegierek, Piotr. (2013). Chauliodites niedzwiedzkii sp. n. (Grylloblattida: Chaulioditidae) from Triassic sediments of Poland. Zootaxa. 3721. 281–285. [2]

Dagmara Żyła, Piotr Wegierek, Krzysztof Owocki, Grzegorz Niedźwiedzki (2013).Insects and crustaceans from the latest Early–early Middle Triassic of Poland, Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology, Vol. 371, [3]