|
|
| (Nie pokazano 4 wersji utworzonych przez 2 użytkowników) |
| Linia 1: |
Linia 1: |
| − | {{DISPLAYTITLE:''Geminiraptor''}}
| + | #PATRZ [[Falcarius]] |
| − | <small>
| |
| − | {| class="wikitable" style="background-color:CornSilk"
| |
| − | | Autor:
| |
| − | | Korekta:
| |
| − | |-
| |
| − | | [[Tomasz Skawiński]]
| |
| − | | [[Maciej Ziegler]]
| |
| − | |}
| |
| − | </small>
| |
| − | ----
| |
| − | {| class="wikitable" style="text-align:left" align="left"
| |
| − | ! colspan=2 | ''Geminiraptor''
| |
| − | |-
| |
| − | ! '''Długość''':
| |
| − | | ok. 2-3 m
| |
| − | |-
| |
| − | ! '''Masa''':
| |
| − | | do 50 kg (?)
| |
| − | |-
| |
| − | ! '''[[:Kategoria:Lokacje|Miejsce występowania]]''':
| |
| − | | [[USA]] - Utah
| |
| − | | |
| − | <small>(ogniwo Yellow Cat [[formacja Cedar Mountain|formacji Cedar Mountain]])</small>
| |
| − | |-
| |
| − | ! '''[[:Kategoria:Czas|Czas występowania]]'''
| |
| − | | ok. 130-125 Ma
| |
| − | | |
| − | <small>wczesna [[kreda]] (prawdopodobnie [[barrem]])</small>
| |
| − | |-
| |
| − | ! '''Systematyka'''
| |
| − | | [[Dinosauria]]
| |
| − |
| |
| − | [[Saurischia]]
| |
| − | | |
| − | [[Theropoda]]
| |
| − | | |
| − | [[Tetanurae]]
| |
| − | | |
| − | [[Coelurosauria]]
| |
| − | | |
| − | [[Paraves]]
| |
| − | | |
| − | [[Troodontidae]]
| |
| − | |-
| |
| − | | colspan=2 |<center>[[Plik:Geminiraptor.png|265px]]</center>
| |
| − | <center><small>Holotyp (CEUM 73719), z Senter ''et al.'', 2010</small></center>
| |
| − | |}
| |
| − | | |
| − | == Wstęp ==
| |
| − | '''''Geminiraptor''''' to [[rodzaj]] [[Theropoda|teropoda]] z rodziny [[Troodontidae]] żyjącego we wczesnej kredzie na terenach współczesnej Ameryki Północnej.
| |
| − | | |
| − | == Budowa ==
| |
| − | ''Geminiraptor'' osiągał stosunkowo duże rozmiary, znacznie większe niż inne wczesnokredowe troodonty, i dorównywał późnokredowym przedstawicielom tej grupy – [[Byronosaurus|byronozaurowi]], [[troodon]]owi i [[zanabazar]]owi. Zachowana część kości szczękowej mierzy 95 mm długości, 30 wysokości i 20 szerokości na wysokości szóstego zębodołu. W [[holotyp]]ie zachowało się dziewięć zębodołów, jednak przed nimi znajdowały się prawdopodobnie co najmniej trzy kolejne, a za nimi – siedem. Dół przedoczodołowy zajmuje stosunkowo dużą powierzchnię z boku czaszki, nieco przed [[okno przedoczodołowe|oknem przedoczodołowym]]. U geminiraptora okno promaksillarne nie zanikło ani nie zlało się z oknem szczękowym, jak miało to miejsce u [[Saurornithoides|zaurornitoid]]a i zanabazara.
| |
| − | | |
| − | == Systematyka ==
| |
| − | [[Plik:Senter i in., 2010troo.jpg|thumb|Pozycja filogenetyczna geminiraptora według Sentera i in., 2010]]
| |
| − | Według [[analiza filogenetyczna|analizy filogenetycznej]] przeprowadzonej przez Sentera i współpracowników na [[drzewo filogenetyczne|drzewie]] ścisłej zgodności wygenerowanym z 1944 drzew o długości 1285 stopni ''Geminiraptor'' znajduje się w [[politomia|politomii]] z [[rodzaj]]ami ''[[Mei]]'', ''[[Byronosaurus]]'', ''[[Sinornithoides]]'', ''[[Sinusonasus]]'' oraz [[klad]]em obejmującym rodzaje ''[[Troodon]]'', ''[[Saurornithoides]]'' i ''[[Zanabazar]]''. Stopniowo coraz odleglejszymi [[grupa zewnętrzna|grupami zewnętrznymi]] dla tego [[klad]]u są ''[[Sinovenator]]'' i ''[[Anchiornis]]''. Wczesnokredowy wiek formacji Cedar Mountain dowodzi, że Troodontidae osiągnęły stosunkowo duże rozmiary jeszcze we wczesnej kredzie. ''Geminiraptor'' jest też jedynym niekwestionowanym północnoamerykańskim wczesnokredowym troodontem.
| |
| − | | |
| − | == Historia odkryć, etymologia ==
| |
| − | ''Geminiraptor'' został opisany w 2010 roku przez [[Phil Senter|Phila Sentera]] i współpracowników na [[holotyp|podstawie]] kości szczękowej (CEUM 73719)<ref>Senter i in. podali numer katalogowy CEUM 7319, co sprostował [[Kenneth Carpenter]] w [http://www.plosone.org/annotation/listThread.action?inReplyTo=info%3Adoi%2F10.1371%2Fannotation%2F1da07b25-d3db-45e3-a063-c57958012b28&root=info%3Adoi%2F10.1371%2Fannotation%2F1da07b25-d3db-45e3-a063-c57958012b28 komentarzu] do ich publikacji.</ref> odkrytej w ogniwie Yellow Cat w formacji [[formacja Cedar Mountain|Cedar Mountain]] w Utah, w lokalizacji Suarez Site, datowanej prawdopodobnie na [[barrem]]. Licznie występują tam szczątki [[Therizinosauria|terizinozaurów]] ''[[Falcarius]]''.
| |
| − | Nazwa ''Geminiraptor'' pochodzi od łacińskiego słowa ''geminae'' („bliźnięta”) oraz greckiego ''raptor'' („rabuś”), będącego częstym składnikiem nazw systematycznych [[Deinonychosauria|deinonychozaurów]]. Nazwa gatunkowa [[gatunek typowy|gatunku typowego]], ''suarezarum'' – podobnie jak [[rodzaj]]owa – honoruje geolożki bliźniaczki Celinę i Marinę Suarez, które odkryły lokalizację Suarez.
| |
| − | | |
| − | == Spis gatunków ==
| |
| − | {| class="wikitable"
| |
| − | ! ''Geminiraptor''
| |
| − | | [[Phil Senter|Senter]], [[James Kirkland|Kirkland]], [[John Bird|Bird]], [[Jeff Bartlett|Bartlett]], [[2010]]
| |
| − | |-
| |
| − | ! ''G. suarezarum''
| |
| − | | [[Phil Senter|Senter]], [[James Kirkland|Kirkland]], [[John Bird|Bird]], [[Jeff Bartlett|Bartlett]], [[2010]]
| |
| − | |}
| |
| − | | |
| − | == Uwagi ==
| |
| − | <references/>
| |
| − | | |
| − | == Bibliografia ==
| |
| − | <small>
| |
| − | * Senter P, Kirkland JI, Bird J, Bartlett JA. 2010. A new troodontid theropod dinosaur from the Lower Cretaceous of Utah. PLoS ONE 5 (12): e14329. [[doi:10.1371/journal.pone.0014329]].</small>
| |
| − | | |
| − | [[Kategoria:Dinosauria]]
| |
| − | [[Kategoria:Saurischia]]
| |
| − | [[Kategoria:Theropoda]]
| |
| − | [[Kategoria:Tetanurae]]
| |
| − | [[Kategoria:Coelurosauria]]
| |
| − | [[Kategoria:Paraves]]
| |
| − | [[Kategoria:Troodontidae]]
| |
| − | [[Kategoria:Ameryka Północna]]
| |
| − | [[Kategoria:USA]]
| |
| − | [[Kategoria:Mezozoik]]
| |
| − | [[Kategoria:Kreda]]
| |
| − | [[Kategoria:Barrem]]
| |