Agustinia: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Dinozaury.com
Skocz do: nawigacja, szukaj
m
m
 
(Nie pokazano 1 wersji utworzonej przez jednego użytkownika)
Linia 4: Linia 4:
 
  |Korekta                = [[Paweł Konarzewski]]
 
  |Korekta                = [[Paweł Konarzewski]]
 
  |nazwa                  = ''Agustinia'' (agustinia)
 
  |nazwa                  = ''Agustinia'' (agustinia)
−
  |długość                = ok. 15 m
+
  |długość                =  
 
  |wysokość              =  
 
  |wysokość              =  
−
  |masa                  = 8 t
+
  |masa                  =  
 
  |dieta                  = roślinożerny
 
  |dieta                  = roślinożerny
 
  |miejsce                = [[Argentyna]] - Neuquen
 
  |miejsce                = [[Argentyna]] - Neuquen
 
<small>([[formacja]] [[Lohan Cura]]) </small>
 
<small>([[formacja]] [[Lohan Cura]]) </small>
−
|czas                  = {{Występowanie|116|108}}
+
|czas                  = {{Występowanie|115|111.4}}
−
116-108 [[Ma]]<br>
+
>111,4 [[Ma]] <ref>Maniel, I. J., Almeida, R., Kimbrough, D. L., de la Puente, G. S., Garrido, A. C., Bellardini, F., & Mahoney, J. B. (2026). "Albian zircon U-Pb crystallization ages from tuff beds in the Candeleros and Huincul formations, Neuquén Basin, Argentina". Gondwana Research. [[doi:10.1016/j.gr.2026.06.020]]</ref><br>
 
<small>[[wczesna kreda]] ([[apt]] – [[alb]])</small>
 
<small>[[wczesna kreda]] ([[apt]] – [[alb]])</small>
 
  |systematyka           
 
  |systematyka           
Linia 27: Linia 27:
 
|grafika                = Agustinia skeletal by Gunnar Bivens.png
 
|grafika                = Agustinia skeletal by Gunnar Bivens.png
 
  |podpis                = Rekonstrukcja szkieletu ''Agustinia''. Na biało zostały zaznaczone odnalezione kości. Autor: Gunnar Bivens  
 
  |podpis                = Rekonstrukcja szkieletu ''Agustinia''. Na biało zostały zaznaczone odnalezione kości. Autor: Gunnar Bivens  
−
 
 
|PorównanieGrupa        =  
 
|PorównanieGrupa        =  
 
  |PorównanieDługość      =  
 
  |PorównanieDługość      =  
Linia 33: Linia 32:
 
}}
 
}}
 
==Wstęp==
 
==Wstęp==
−
''Agustinia'' to [[rodzaj]] zauropoda, który żył we wczesnej [[kreda|kredzie]] na terenie dzisiejszej Argentyny. Dawniej uważano, że grzbiet tego zwierzęcia chroniły osteodermy, obejmujące m.in. płyty kostne i kolce. Obecnie sądzi się, że był to raczej błędny pogląd, a rzekome osteodermy to po prostu fragmenty innych kości.  
+
''Agustinia'' to [[rodzaj]] zauropoda, który żył we [[wczesnej kreda|kredzie]] na terenie dzisiejszej Argentyny. Dawniej uważano, że grzbiet tego zwierzęcia chroniły osteodermy, obejmujące m.in. płyty kostne i kolce. Obecnie sądzi się, że był to raczej błędny pogląd, a rzekome osteodermy to po prostu fragmenty innych kości.  
  
 
==Etymologia==
 
==Etymologia==
Linia 41: Linia 40:
 
[[Holotyp]] (MCF-PVPH-110) to fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy, obejmujący trzy grzbietowe, pięć krzyżowych i dwanaście przednich ogonowych wyrostków kolczystych, niekompletne żebro szyjne, siedem częściowych żeber grzbietowych, fragment łopatki i kości biodrowej, lewa kość piszczelowa, lewa kość strzałkowa i pięć prawych kości śródstopia.
 
[[Holotyp]] (MCF-PVPH-110) to fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy, obejmujący trzy grzbietowe, pięć krzyżowych i dwanaście przednich ogonowych wyrostków kolczystych, niekompletne żebro szyjne, siedem częściowych żeber grzbietowych, fragment łopatki i kości biodrowej, lewa kość piszczelowa, lewa kość strzałkowa i pięć prawych kości śródstopia.
  
−
Nowy materiał przypisany (MCF-PVPH-110/12a-b) to dystalne części dwóch grzbietowych wyrostków kolczystych kręgów. Należą one do okazu [[holotyp]]owego, jednak nie zostały one uwzględnione w Bonaparte (1999).
+
Nowy materiał przypisany (MCF-PVPH-110/12a-b) to dystalne części dwóch wyrostków kolczystych kręgów grzbietowych. Należą one do okazu [[holotyp]]owego, jednak nie zostały one uwzględnione w Bonaparte (1999).
  
 
==Budowa i filogeneza==
 
==Budowa i filogeneza==
Linia 52: Linia 51:
 
{| class="wikitable"
 
{| class="wikitable"
 
| {{V|''Agustinia''}}
 
| {{V|''Agustinia''}}
−
| {{Kpt|[[Jose Bonaparte|Bonaparte]]}},  [[1999]]
+
| {{Kpt|[[José Bonaparte|Bonaparte]]}},  [[1999]]
 
|-
 
|-
 
| {{V|''A. ligabuei''}}
 
| {{V|''A. ligabuei''}}
−
| {{Kpt|[[Jose Bonaparte|Bonaparte]]}},  [[1999]]
+
| {{Kpt|[[José Bonaparte|Bonaparte]]}},  [[1999]]
−
|-
 
 
|}
 
|}
  
 
==Bibliografia==
 
==Bibliografia==
−
<small> Bellardini, F. & Cerda, I.A. (2017). "Bone histology sheds light on the nature of the "dermal armor" of the enigmatic sauropod dinosaur ''Agustinia ligabuei'' Bonaparte, 1999". The Science of Nature. 104 (1). [[doi:10.1007/s00114-016-1423-7]]
+
<small> Bellardini, F., & Cerda, I. A. (2017). "Bone histology sheds light on the nature of the "dermal armor" of the enigmatic sauropod dinosaur ''Agustinia ligabuei'' Bonaparte, 1999". The Science of Nature. 104 (1). [[doi:10.1007/s00114-016-1423-7]]
  
 
Bellardini, F., Coria, R. A., Windholz, G. J., Martinelli, A. G., & Baiano, M. A. (2022). "Revisiting the early cretaceous sauropod ''Agustinia ligabuei'' (Dinosauria: diplodocoidea) from southern neuquén basin (Patagonia, Argentina), with implications on the early evolution of rebbachisaurids". Historical Biology, 1-27. [[doi:10.1080/08912963.2022.2142911]]
 
Bellardini, F., Coria, R. A., Windholz, G. J., Martinelli, A. G., & Baiano, M. A. (2022). "Revisiting the early cretaceous sauropod ''Agustinia ligabuei'' (Dinosauria: diplodocoidea) from southern neuquén basin (Patagonia, Argentina), with implications on the early evolution of rebbachisaurids". Historical Biology, 1-27. [[doi:10.1080/08912963.2022.2142911]]
  
−
Bonaparte, J.F. (1999). “An armoured sauropod from the Aptian of northern Patagonia, Argentina.” W: Tomida, Y., Rich, T. H. & Vickers-Rich, P. (Eds.). Proceedings of the Second Gondwanan Dinosaur Symposium Tokyo: National Science Museum Monographs 15. 1–12
+
Bonaparte, J. F. (1999). "An armoured sauropod from the Aptian of northern Patagonia, Argentina". [w:] Tomida, Y., Rich, T. H. & Vickers-Rich, P. (red.). Proceedings of the Second Gondwanan Dinosaur Symposium Tokyo: National Science Museum Monographs 15. 1–12
  
−
D'Emic, M.D., Wilson, J.A. & Chaterjee, S. (2009). "The titanosaur (Dinosauria: Sauropoda) osteoderm record: review and first definitive specimen from India". Journal of Vertebrate Paleontology. 29: 165–177. [[doi:10.1671/039.029.0131]].
+
D'Emic, M. D., Wilson, J. A. & Chaterjee, S. (2009). "The titanosaur (Dinosauria: Sauropoda) osteoderm record: review and first definitive specimen from India". Journal of Vertebrate Paleontology. 29: 165–177. [[doi:10.1671/039.029.0131]].
  
−
Mannion, P.D., Upchurch, P., Barnes, R.N. & Mateus, O. (2013). "Osteology of the Late Jurassic Portuguese sauropod dinosaur ''Lusotitan atalaiensis'' (Macronaria) and the evolutionary history of basal titanosauriforms". Zoological Journal of the Linnean Society. 168: 98–206. [[doi:10.1111/zoj.12029]].
+
Mannion, P. D., Upchurch, P., Barnes, R. N., & Mateus, O. (2013). "Osteology of the Late Jurassic Portuguese sauropod dinosaur ''Lusotitan atalaiensis'' (Macronaria) and the evolutionary history of basal titanosauriforms". Zoological Journal of the Linnean Society. 168: 98–206. [[doi:10.1111/zoj.12029]].
  
−
Paul, G.S. (2010). "''The Princeton Field Guide to Dinosaurs''" wyd. Princeton University.
+
<references/></small>
−
</small>
 
  
 
[[Kategoria:Dinosauria]]
 
[[Kategoria:Dinosauria]]

Aktualna wersja na dzień 11:56, 17 sie 2026

Autor: Kamil Kamiński
Korekta: Paweł Konarzewski


Agustinia (agustinia)
Dieta roślinożerny
Miejsce Argentyna - Neuquen

(formacja Lohan Cura)

Czas
252 201,4 143,1
66

>111,4 Ma [1]
wczesna kreda (apt – alb)

Systematyka Dinosauria

Saurischia

Sauropodomorpha

Sauropoda

Diplodocoidea

Rebbachisauridae

Agustinia skeletal by Gunnar Bivens.png
Rekonstrukcja szkieletu Agustinia. Na biało zostały zaznaczone odnalezione kości. Autor: Gunnar Bivens

Wstęp

Agustinia to rodzaj zauropoda, który żył we kredzie na terenie dzisiejszej Argentyny. Dawniej uważano, że grzbiet tego zwierzęcia chroniły osteodermy, obejmujące m.in. płyty kostne i kolce. Obecnie sądzi się, że był to raczej błędny pogląd, a rzekome osteodermy to po prostu fragmenty innych kości.

Etymologia

Nazwa Agustinia honoruje młodego studenta – Augustina Martinelli, odkrywcę szczątków. Epitet gatunkowy z kolei jest wyrazem uznania dla filantropa dr Giancarlo Ligabue, który w 1997 r. wsparł wyprawę do Patagonii.

Materiał kopalny

Holotyp (MCF-PVPH-110) to fragmentaryczny szkielet pozaczaszkowy, obejmujący trzy grzbietowe, pięć krzyżowych i dwanaście przednich ogonowych wyrostków kolczystych, niekompletne żebro szyjne, siedem częściowych żeber grzbietowych, fragment łopatki i kości biodrowej, lewa kość piszczelowa, lewa kość strzałkowa i pięć prawych kości śródstopia.

Nowy materiał przypisany (MCF-PVPH-110/12a-b) to dystalne części dwóch wyrostków kolczystych kręgów grzbietowych. Należą one do okazu holotypowego, jednak nie zostały one uwzględnione w Bonaparte (1999).

Budowa i filogeneza

Nieaktualna rekonstrukcja Agustinia z pancerzem. Autor: Nobu Tamura [1]

Agustinia jest znana ze stosunkowo nielicznych szczątków. Można jednak zakładać, że nie różniła się zasadniczo wyglądem od innych tytanozaurów. Nie należała też do szczególnie wielkich zauropodów. Bonaparte (1999) uważał, że grzbiet agustinii pokrywały aż 3 rodzaje osteoderm. W 2009 r. D’Emic i in. wyrazili jednak wątpliwości, czy opisane przez Bonaparte struktury to na pewno osteodermy. Przeprowadzona w 2017 r. analiza histologiczna wykazała, że w rzeczywistości są to żebra brzuszne i szyjne, a także prawdopodobnie fragment miednicy (Bellardini i Cerda, 2017). Nie ma więc solidnych podstaw by twierdzić, iż Agustinia miała pancerz skórny, złożony z różnych rodzajów osteoderm.

Bonaparte (1999) zaliczył Agustinia do osobnej rodziny – Augustiniidae. Taka klasyfikacja nie zyskała jednak szerszej aprobaty i obecnie z reguły uznaje się omawianego zauropoda za członka Titanosauria lub szerszego kladu Somphospondyli (Mannion i in., 2013). Niestety, skąpy materiał kopalny powoduje, że jest on pomijany w większości analiz filogenetycznych. Bellardini i in. (2022) uznali omawianego zauropoda za bazalnego przedstawiciela Rebbachisauridae. Ich zdaniem jest bardziej zaawansowany niż Amazonsaurus.

Spis gatunków

Agustinia Bonaparte, 1999
A. ligabuei Bonaparte, 1999

Bibliografia

Bellardini, F., & Cerda, I. A. (2017). "Bone histology sheds light on the nature of the "dermal armor" of the enigmatic sauropod dinosaur Agustinia ligabuei Bonaparte, 1999". The Science of Nature. 104 (1). doi:10.1007/s00114-016-1423-7

Bellardini, F., Coria, R. A., Windholz, G. J., Martinelli, A. G., & Baiano, M. A. (2022). "Revisiting the early cretaceous sauropod Agustinia ligabuei (Dinosauria: diplodocoidea) from southern neuquén basin (Patagonia, Argentina), with implications on the early evolution of rebbachisaurids". Historical Biology, 1-27. doi:10.1080/08912963.2022.2142911

Bonaparte, J. F. (1999). "An armoured sauropod from the Aptian of northern Patagonia, Argentina". [w:] Tomida, Y., Rich, T. H. & Vickers-Rich, P. (red.). Proceedings of the Second Gondwanan Dinosaur Symposium Tokyo: National Science Museum Monographs 15. 1–12

D'Emic, M. D., Wilson, J. A. & Chaterjee, S. (2009). "The titanosaur (Dinosauria: Sauropoda) osteoderm record: review and first definitive specimen from India". Journal of Vertebrate Paleontology. 29: 165–177. doi:10.1671/039.029.0131.

Mannion, P. D., Upchurch, P., Barnes, R. N., & Mateus, O. (2013). "Osteology of the Late Jurassic Portuguese sauropod dinosaur Lusotitan atalaiensis (Macronaria) and the evolutionary history of basal titanosauriforms". Zoological Journal of the Linnean Society. 168: 98–206. doi:10.1111/zoj.12029.

  1. ↑ Maniel, I. J., Almeida, R., Kimbrough, D. L., de la Puente, G. S., Garrido, A. C., Bellardini, F., & Mahoney, J. B. (2026). "Albian zircon U-Pb crystallization ages from tuff beds in the Candeleros and Huincul formations, Neuquén Basin, Argentina". Gondwana Research. doi:10.1016/j.gr.2026.06.020