Tromerosaurus

Autor:

Paweł Konarzewski

---

Tromerosaurus (tromerozaur)
Dieta	mięsożerny
Miejsce	Kanada - Alberta (formacje Oldman i Dinosaur Park)
Czas	Trias 252 Jura 201,4 Kreda 143,1 66 ok. 76,7-76,4 Ma późna kreda (kampan)
Systematyka	Dinosauria Saurischia Theropoda Tetanurae Coelurosauria Tyrannosauroidea Tyrannosauridae ? Albertosaurinae / ? Tyrannosaurinae
Rekonstrukcja przyżyciowa. Autor: Connor Ashbridge [3]

Wstęp

Tromerosaurus to rodzaj tyranozauryda żyjącego w późnej kredzie na terenie dzisiejszej Kanady. Dawniej jego szczątki przypisywano do Daspletosaurus oraz Gorgosaurus.

Materiał kopalny i odkrycie

Holotyp tromerozaura podczas wykonywania. Fot. Stuart Plotkin [1].

Holotyp Tromerosaurus (UALVP 52981) został odkryty w 2010 roku przez Stuarta Plotkina w stanowisku Q258 (górna część formacji Oldman). W latach 2010-2011 szkielet był wydobywany przez ekipę z Uniwersytetu Alberty. Obejmuje on większość kości czaszki (pozbawiona jedynie kości płatowych oraz części elementów prawej strony) oraz kręgi szyjne i grzbietowe, gastralia, kości ramienne, kompletną miednicę oraz większość prawej kończyny tylnej. Na początku lat 20. XXI w. okaz był przypisywany do Daspletosaurus.

Materiał przypisany zawiera dwa okazy odnalezione w skałach formacji Dinosaur Park. TMP 1994.012.0602 zawiera większość czaszki, kilka kręgów przedkrzyżowych i ogonowych, żebra, gastralia, niemal kompletne kończyny tylne i kompletną miednicę. Szczątki należały do dorosłego osobnika. TMP 1995.005.0001 to częściowa i rozczłonkowana czaszka, elementy kończyn oraz niewypreparowana miednica. Przez długi czas okazy przypisywano do Gorgosaurus.

Do omawianego rodzaju mogą należeć również kość szczękowa młodocianego osobnika (TMP 1985.011.0003) oraz kość szczękowa dorosłego osobnika (UALVP 56605).

Budowa i systematyka

Czaszka holotypowa Tromerosaurus. Fot. Paleopod [2].

Tromerosaurus wykazywał mozaikę cech obecnych u albertozaurynów oraz tyranozaurynów. Podobnie jak u albertozaurynów, jego czaszka była krótsza od kości udowej. Pysk stanowił ponad 60% długości czaszki, a jego głębokość była podobna do głębokości okolicy skroniowej. Puszka mózgowa holotypu była zdeformowana, jednak Powers i współpracownicy (2026) na podstawie okazu przypisanego (TMP 1994.012.0602) stwierdzili, że obszar skroniowy był szeroki w kierunku bocznym. Ta cecha łączy tromerozaura z tyranozaurynami oraz nanotyranem. Kość łzowa była krótka grzbietowo-brzusznie, a znajdujący się na niej wyrostek oczno-nosowy był masywny i prosty, podobnie jak u Gorgosaurus, Albertosaurus i Nanotyrannus. Kość szczękowa holotypu miała 13 zębów, gdy u okazu przypisanego (TMP 1994.012.0602) było ich 15. Wiele osobników Albertosaurus, Gorgosaurus i Teratophoneus miało po 14 zębów szczękowych. Jest to zgodne ze standardową zmiennością liczby zębów szczękowych u tyranozaurydów, która wynosi ±1. Kość zębowa miała pośrednią morfologię pomiędzy Gorgosaurus a Daspletosaurus. Tromerozaur miał 16 zębów na kości zębowej, gdy u gorgozaura ich liczba wynosiła od 15 do 18.

Powers i współpracownicy (2026) przeprowadzili analizy filogenetyczne różnymi metodami. W zależności od metody Tromerosaurus uplasował się jako najbardziej bazalny albertozauryn lub tyranozauryn.

Etymologia

Nazwa rodzajowa Tromerosaurus to zbitek greckich słów tromerós (straszny lub przerażający) oraz saûros (jaszczur) i nawiązuje do faktu, że wykazuje cechy wspólne z Gorgosaurus ("straszny jaszczur") i Daspletosaurus ("przerażający jaszczur"). Epitet gatunkowy solumons jest połączeniem łacińskich słów solus (samotny) i mons (góra) i odnosi się do anatomii rogu łzowego, który jest oddzielony przez szeroki, płaski wyrostek tylnej części kości łzowej. Nawiązuje również do fikcyjnego smoka Smauga oraz jego kryjówki z powieści "Hobbit", odnosząc się do wizualnego podobieństwa tyranozaurydów do smoków.

Spis gatunków

Tromerosaurus	Powers, Napoli, Coppock, Sharpe, Garros, Demers-Potvin, Raun, Stock, Miyashita i Currie, 2026
T. solumons	Powers, Napoli, Coppock, Sharpe, Garros, Demers-Potvin, Raun, Stock, Miyashita i Currie, 2026

Bibliografia

Powers, M. J., Napoli, J. G., Coppock, C. C., Sharpe, H. S., Garros, C. W., Demers-Potvin, A. V., Raun, G. S., Stock, J. C., Miyashita, T., & Currie, P. J. (2026). "A new albertosaurine from the Oldman Formation, Alberta, Canada, illuminates ambiguity between albertosaurine and tyrannosaurine characteristics". Journal of Vertebrate Paleontology e2728669. doi:10.1080/02724634.2026.2728669